Chiều 10.4, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về việc ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay.
Đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP.HCM) đồng tình với việc cần có nghị quyết để bình ổn giá xăng dầu khi bất ổn Trung Đông, thế giới còn kéo dài.
Ông Ngân đề nghị phải có thanh, kiểm tra để đảm bảo tình hình ổn định giá cả, tránh tình trạng “tát nước theo mưa”: khi giá xăng dầu tăng, hàng hóa khác tăng nhưng khi giá giảm thì hàng hóa vẫn neo ở giá cao.
Việc giá xăng dầu trong nước thấp hơn các nước xung quanh, theo ông Ngân, cũng đòi hỏi phải tăng cường kiểm soát và phòng chống buôn lậu. Chính phủ cũng cần có hình phạt nặng hơn đối với tội phạm liên quan đến buôn lậu xăng dầu.
Kế đó, theo đại biểu đoàn TP.HCM, Chính phủ phải sớm có một chiến lược và giải pháp căn cơ để đảm bảo an ninh năng lượng như Nghị quyết 70 của Bộ Chính trị. Đồng thời, phải có giải pháp về tiết kiệm năng lượng, đặc biệt là chuyển đổi năng lượng xanh.
Cuối cùng, lĩnh vực nông nghiệp bị tổn thương rất lớn, giá phân bón tăng quá cao làm ảnh hưởng đến chi phí sản xuất trong khi giá đầu ra bấp bênh. Ông Ngân đề nghị Chính phủ cần có những chính sách để hỗ trợ những tổn thương này đối với nông dân và nông nghiệp Việt Nam.
Theo dự thảo nghị quyết, thời hạn áp dụng từ ngày 16.4.2026 đến hết 30.6.2026 và giao Thủ tướng ban hành quyết định cá biệt để điều chỉnh (rút ngắn hoặc kéo dài) hiệu lực của nghị quyết nhằm bảo đảm việc điều hành thị trường xăng, dầu trong nước phù hợp với diễn biến giá dầu thế giới.
Đại biểu Trần Hoàng Ngân đề nghị kéo dài thời gian thực hiện đến hết năm 2026 hoặc ít nhất là đến tháng 6.2026 để chia sẻ với doanh nghiệp và người dân đã bị tổn thương thời gian qua.
Tranh luận với ông Trần Hoàng Ngân, đại biểu Nguyễn Minh Sơn (đoàn Đồng Tháp) cho rằng chỉ nên áp dụng nghị quyết đến hết 30.6.2026.
Ông Sơn lo ngại nếu kéo dài tới cuối năm, ngân sách sẽ hụt chi 26.250 tỉ đồng. Chính phủ sẽ đối mặt với bài toán cân đối tài khóa. Điều này, ảnh hưởng trực tiếp đến đầu tư phát triển, giảm chi ngân sách, đầu tư công, ảnh hưởng đến các chương trình an sinh xã hội, tăng áp lực vay nợ công, tác động đến tăng trưởng trong dài hạn.
Đồng quan điểm, đại biểu Phạm Văn Hòa (đoàn Đồng Tháp) đánh giá có khả năng tình hình tại Trung Đông giữa Mỹ và Iran sẽ lắng dịu, giá dầu sẽ giảm và có thể trở lại bình ổn. Ông đề nghị Quốc hội giao quyền cho Chính phủ hoặc Thủ tướng Chính phủ, tùy theo tình hình thực tiễn để điều hành giá xăng dầu, có thể thực hiện trước hoặc sau ngày 30.6, không nên kéo dài tới cuối năm, tránh gây thất thu lớn cho ngân sách.
Trao đổi lại, ông Trần Hoàng Ngân cho rằng, một nghị quyết ban hành có sự trông chờ của người dân và doanh nghiệp rất lớn.
“Những gì chúng ta có thể giúp được cho doanh nghiệp và người dân lúc này là rất cần thiết, ảnh hưởng rất lớn từ gói xôi, từ dĩa cơm, những món ăn hiện nay trên thị trường đã có sự nhúc nhích, đã có sự gia tăng mặc dù rất là đơn giản. Một phần ăn đó trước đây bán 10.000, bây giờ lên 15.000. Mình thấy đơn giản nhưng đã như vậy là đã tăng 50%”, ông Ngân cho biết.
“Một thông tin rất mừng là quý 1/2026 chúng ta thu ngân sách tăng tới hơn 80.000 tỉ đồng. Số tiền đó nếu dùng để trợ giúp, hỗ trợ cho giá xăng dầu này thì giảm được tổn thương cho doanh nghiệp và người dân rất nhiều”, ông Ngân cho biết thêm.
Theo nhóm nghiên cứu thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM, TP đang đối mặt nguy cơ khủng hoảng sinh thái đô thị ngày càng nghiêm trọng dưới tác động cộng hưởng của ngập lụt, sụt lún và biến đổi khí hậu. Kết quả nghiên cứu cho thấy quá trình đô thị hóa nhanh đã làm mất hơn 90% diện tích đất ngập nước tự nhiên kể từ năm 1990. Nền đất TP đang sụt lún khoảng 8 mm mỗi năm do khai thác nước ngầm quá mức, trong khi mực nước sông tăng lên do tác động của triều cường.
TS Bùi Thị Minh Hà, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM (ĐH Quốc gia TP.HCM), đánh giá với quy mô dân số siêu đô thị có thể đạt 20 - 30 triệu người vào năm 2050, TP.HCM phải đối mặt thách thức lớn với xu hướng nước biển dâng và quản trị rủi ro ngập lụt.
GS-TS Nguyễn Văn Phước, Chủ tịch Liên hiệp các hội khoa học kỹ thuật TP.HCM, cho rằng khi định hướng phát triển TP.HCM thành siêu đô thị trong 100 năm tới, câu hỏi quan trọng nhất cần được đặt ra là liệu TP có đủ nguồn nước để đáp ứng nhu cầu phát triển hay không. Nước là yếu tố quyết định mọi hoạt động KT-XH, nên nếu quy hoạch đô thị vượt quá sức chịu tải của nguồn nước, TP sẽ phải đối mặt với hàng loạt hệ lụy như thiếu nước, sụt lún địa tầng, khô hạn cực đoan.
Hiện nguồn nước của TP.HCM chủ yếu phụ thuộc vào hệ thống sông Sài Gòn, sông Đồng Nai cùng các hồ chứa Dầu Tiếng, Trị An và Phước Hòa. Đây đều là những nguồn nước chịu tác động từ lưu vực thượng nguồn, trong khi biến đổi khí hậu, ô nhiễm và mất cân bằng sinh thái ngày càng gia tăng. Theo dự báo, đến năm 2050, những tác động này sẽ trở nên nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh nguồn nước của toàn vùng.
Từ thực tế đó, GS-TS Nguyễn Văn Phước đề xuất thay đổi tư duy phát triển, lấy nguồn nước làm nền tảng cho mọi quyết sách quy hoạch. Theo ông, thay vì ưu tiên phát triển không gian đô thị, giao thông hay công nghiệp rồi mới tính đến yếu tố môi trường, cần đảo ngược trình tự: bảo đảm nguồn nước và hệ sinh thái trước, sau đó mới quy hoạch các lĩnh vực phát triển. Quy hoạch nguồn nước phải dựa trên đặc điểm thủy văn tự nhiên, bảo đảm các đường thoát lũ, duy trì những vùng trũng, hồ điều hòa và các không gian chứa nước tự nhiên.
Bên cạnh đó, TP.HCM cần bảo vệ các hành lang xanh chiến lược dọc sông Sài Gòn, sông Đồng Nai, khu vực ven biển, hành lang biển, khu vực Cần Giờ, Côn Đảo nhằm duy trì chức năng bảo vệ nguồn nước, thoát lũ và bảo tồn hệ sinh thái; lập các hành lang bảo vệ nghiêm ngặt, không bố trí các khu công nghiệp, nhà máy hoặc kho chứa hóa chất độc hại ven khu vực cấp nước. Đồng thời, cần đầu tư hạ tầng trữ nước thô, tái sử dụng nước và chủ động thích ứng với các biến động thủy văn trong tương lai.
Liên quan đến quản lý chất thải rắn, GS-TS Nguyễn Văn Phước cho rằng TP.HCM vẫn đang vận hành theo mô hình thu gom, vận chuyển rồi chôn lấp. Vì vậy, TP cần chuyển từ tư duy "xử lý chất thải" sang "quản lý tài nguyên đô thị", thông qua hệ thống phân loại rác tại nguồn, thu hồi các thành phần có giá trị để làm nguyên liệu hoặc nhiên liệu phục vụ sản xuất. Các bãi chôn lấp cũ cũng cần được chuyển đổi thành các trung tâm tái chế và trung tâm kinh tế xanh thay vì tiếp tục là nơi xử lý rác.
Nghị định 162 được Chính phủ ban hành ngày 15/5 quy định 9 nhóm được áp dụng tăng lương hưu và trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hằng tháng 8% từ 1/7, gồm cán bộ, công chức, công nhân, viên chức và người lao động; quân nhân, công an nhân dân và người làm công tác cơ yếu đang hưởng lương hưu hàng tháng.
Người có thời gian tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, người nghỉ hưu từ quỹ bảo hiểm xã hội nông dân Nghệ An chuyển sang theo quyết định năm 2009 của Thủ tướng về việc chuyển bảo hiểm xã hội nông dân Nghệ An sang bảo hiểm xã hội tự nguyện, cũng thuộc diện được tăng.
Cán bộ xã, phường, thị trấn và người hoạt động không chuyên trách cấp xã, thôn, tổ dân phố; người đang hưởng trợ cấp mất sức lao động; người đang hưởng trợ cấp; công nhân cao su; người đang hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, cũng thuộc diện được tăng lương hưu và trợ cấp.
Nhóm được tăng lương hưu và trợ cấp còn có quân nhân, công an nhân dân, người làm công tác cơ yếu tham gia chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, làm nhiệm vụ quốc tế ở Campuchia, giúp bạn Lào sau ngày 30/4/1975 đã phục viên, xuất ngũ, thôi việc.
Nếu những nhóm nêu trên nghỉ hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hàng tháng trước ngày 1/1/1995, sau khi điều chỉnh mà có mức hưởng thấp hơn 3,8 triệu đồng/tháng, thì sẽ được Chính phủ tăng thêm. Người hưởng từ 3,5 triệu đồng/người/tháng trở xuống sẽ được tăng thêm 300.000 đồng. Người hưởng từ 3,5 đến 3,8 triệu đồng/tháng, thì được tăng lên đủ 3,8 triệu đồng.
Nghị định có hiệu lực từ 1/7.
Theo ước tính của Bộ Nội vụ, tổng kinh phí tăng thêm để chi trả lương hưu và trợ cấp so với năm 2025 dự kiến gần 10.800 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách nhà nước bảo đảm hơn 2.000 tỷ đồng, phần còn lại khoảng 8.760 tỷ đồng từ Quỹ Bảo hiểm xã hội.
Thống kê đến tháng 7/2025 cho thấy khoảng 2,4 triệu người đang hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hàng tháng ở mức 3-10 triệu đồng, chiếm 80% tổng số người hưởng. Lương hưu bình quân từ ngân sách nhà nước khoảng 5,7 triệu đồng mỗi tháng, trợ cấp hàng tháng khoảng 2,2-2,5 triệu đồng. Mức lương hưu bình quân từ Quỹ Bảo hiểm xã hội đạt 6,7 triệu đồng, trong khi cán bộ cấp xã hưởng trung bình khoảng 2,7 triệu đồng mỗi tháng.
Chiều 18.4, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng cùng đoàn công tác đi kiểm tra thực địa một số công trình trọng điểm trên địa bàn TP.Hà Nội, trong đó có dự án thi công kênh La Khê, thuộc dự án cải thiện hệ thống tiêu nước khu vực phía tây thành phố (Trạm bơm tiêu Yên Nghĩa).
Báo cáo về tiến độ dự án, ông Hoàng Trọng Tùng, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật và nông nghiệp TP.Hà Nội (viết tắt là Ban Nông nghiệp) cho biết, dự án này có tổng 19 gói thầu, trong đó có 12 gói thầu thi công kênh dẫn La Khê.
Đa phần các gói thầu đạt khối lượng 80 - 90%, riêng 2 gói thầu 16H và 16I (có tổng mức đầu tư 230 tỉ đồng sau điều chỉnh) thì bị 2 nhà thầu bỏ thi công, trả lại tiền vốn đã được tạm ứng.
Theo ông Hoàng Trọng Tùng, khó khăn, vướng mắc nhất đối với 2 gói thầu này là phải thanh lý hợp đồng được với nhà thầu cũ và việc thanh lý thì rất phức tạp.
"Cách đây 3 ngày, Phó bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông có chỉ đạo đưa gói thầu vào diện đầu tư khẩn cấp, từ đó Ban Nông nghiệp mới có cơ sở pháp lý đưa nhà thầu mới vào. Ban quyết tâm trước ngày 30.4 sẽ thanh thải xong lòng kênh La Khê để đảm bảo tiêu nước được trước mùa mưa", ông Hoàng Trọng Tùng nói.
Chỉ đạo tại hiện trường, Bí thư Hà Nội Trần Đức Thắng nhấn mạnh đến ngày 30.4, Ban Nông nghiệp phải hoàn thành toàn bộ hệ thống kênh theo hình thức khẩn cấp.
Cạnh đó, Ban Nông nghiệp cần phát giấy mời các nhà thầu cũ đến để ký biên bản chấm dứt hợp đồng. Nếu nhà thầu không đến thì tiếp tục thông báo cho kín kẽ.
"Những nhà thầu đó thì sau này sẽ có cơ quan chức năng giải quyết, chứ không phải thích thì làm, không thích thì bỏ. Các nhà thầu làm việc với thành phố cơ bản đều tốt cả, nhưng có một số nhà thầu chưa tốt thì phải xem xét xử lý theo quy định, nếu gây thất thoát thì phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình", Bí thư Trần Đức Thắng nói.
Bí thư Hà Nội Trần Đức Thắng yêu cầu các bên liên quan phải triển khai dự án này thật nhanh để "trả lại lòng tin cho người dân". "Còn vướng gì cứ báo cáo với thành phố hoặc báo cáo trực tiếp với tôi. Không để những dự án tồn đọng kiểu này rồi gây hậu quả", ông Thắng cho hay.
Dự án trạm bơm tiêu Yên Nghĩa (gồm hạng mục xây dựng cụm công trình đầu mối trạm bơm tiêu Yên Nghĩa và cứng hóa kênh La Khê dẫn nước về bể hút) có tổng mức đầu tư hơn 4.700 tỉ đồng; có tổng diện tích cần giải phóng mặt bằng là 29,15 ha.
Dự án nhằm đảm bảo tiêu úng cho 6.300 ha các khu vực của huyện Hoài Đức, Hà Đông, Từ Liêm (cũ) và hơn 18.600 ha đất tự nhiên các khu vực phát triển phía tây thành phố.
Dự án được khởi công từ năm 2015, do Sở NN-PT-NT Hà Nội (cũ) làm chủ đầu tư nhưng đến tháng 1.2020 mới hoàn thành hạng mục trạm bơm tiêu Yên Nghĩa.
Riêng hạng mục cứng hóa toàn bộ kênh La Khê chưa thể hoàn thiện do vướng mắc về giải phóng mặt bằng. Hậu quả, dù trạm bơm tiêu Yên Nghĩa được đưa vào sử dụng thì khu vực phía tây vẫn chịu cảnh ngập úng. Trong khi đó, trạm bơm thì "khát nước", chưa thể vận hành toàn bộ 10 tổ máy do hệ thống kênh dẫn nước La Khê chưa hoàn thiện.
Dự án này thường xuyên bị HĐND TP.Hà Nội chất vấn gay gắt do chậm tiến độ kéo dài, ảnh hưởng đến khả năng thoát nước. Hồi tháng 6.2025, dự án được UBND TP.Hà Nội bàn giao về Ban Nông nghiệp để thực hiện.
