Đảng Dân chủ gặp bất lợi trong cuộc đua vẽ bản đồ bầu cử

Chuyên cơ Không lực Hai hôm 21/4 nằm chờ gần như cả ngày tại căn cứ Andrews ở ngoại ô Washington, sẵn sàng đưa Phó tổng thống JD Vance đến Islamabad, Pakistan để đàm phán về một thỏa thuận tiềm năng với Iran, khi lệnh ngừng bắn hai tuần giữa hai nước sắp hết hạn.

Pakistan, bên trung gian đàm phán, cho biết các lãnh đạo hàng đầu của Iran trước đó đã thông báo rằng phái đoàn đàm phán của họ cũng sẽ tới Islamabad vào ngày 21/4 để tham gia thảo luận với phía Mỹ một ngày sau đó. Tuy nhiên, Iran đã đảo ngược quyết định vào những giờ cuối cùng.

Đến đầu giờ chiều, chuyến đi của ông Vance bị tạm dừng. Đến tối, nó bị hoãn vô thời hạn.

Các trợ lý nói với Tổng thống Donald Trump rằng chính phủ Iran không phải là "thực thể thống nhất" và phe cứng rắn ở Tehran không sẵn lòng nhượng bộ yêu cầu của Washington. Tại Nhà Trắng, nhiều câu hỏi đã được đặt ra về việc liệu Iran có thực sự sẵn sàng đàm phán và tuân thủ bất kỳ cam kết nào hay không.

Tổng thống Trump đã hỏi các trợ lý liệu Mỹ có nên nối lại các cuộc tấn công vào Iran hay không. Nhưng ngay cả lúc đó, các quan chức cho biết ông Trump có vẻ thận trọng về việc tái khởi động chiến dịch và kéo dài cuộc xung đột vốn đang bị công chúng Mỹ phản đối.

Ông Trump và đội ngũ của mình đã chọn giải pháp dung hòa, đó là duy trì áp lực lên Iran vô thời hạn cho đến khi họ đưa ra một đề nghị cụ thể cho Mỹ. Sau đó, ông sẽ đánh giá liệu các cuộc đàm phán có thể tiếp tục hay ông sẽ phải ra lệnh tiến hành đợt tấn công mới vào Iran.

"Thế bế tắc, trong đó ông Trump không muốn dỡ bỏ phong tỏa, còn phía Iran không chịu ngồi vào bàn đàm phán chừng nào lệnh phong tỏa vẫn còn, là một bài toán rất khó tháo gỡ", Ali Vaez, người đứng đầu chương trình Iran tại Tổ chức Khủng hoảng Quốc tế, nói.

Vaez thêm rằng điều này đòi hỏi một bên phải nhượng bộ trước hoặc cả hai cùng xuống nước. "Tôi không thấy lạc quan về kịch bản này", ông nói.

Tehran bước vào vòng đàm phán đầu tiên hồi đầu tháng 4 với sự tự tin rằng việc kiểm soát eo biển Hormuz cùng khả năng gây thiệt hại cho vùng Vịnh và kinh tế toàn cầu đã mang lại cho họ đòn bẩy lớn trên bàn thương lượng. Thế nhưng, lệnh phong tỏa toàn bộ cảng biển của Iran mà Mỹ áp đặt ngay sau đó đã làm suy giảm lợi thế của Iran.

"Tôi nghĩ động thái đó đã làm cân bằng cán cân áp lực giữa Mỹ và Iran", Michael Singh, cựu giám đốc cấp cao về các vấn đề Trung Đông tại Hội đồng An ninh Quốc gia và hiện làm việc tại Viện Washington, nói về lệnh phong tỏa cảng biển mà Mỹ áp đặt với Iran.

Samer Al-Atrush, nhà phân tích Trung Đông của The Times, nhận định nguy cơ chiến sự tái bùng phát vẫn hiện hữu khi cả ông Trump và phía Iran đều dọa sẽ leo thang nếu đàm phán đổ vỡ. Nhà phân tích cho rằng các kịch bản khác có thể xảy ra giữa hai bên gồm một thỏa thuận khung mơ hồ cho tương lai hoặc duy trì tình trạng bế tắc, trong đó Iran tiếp tục bị phong tỏa đến khi một bên không còn có thể chịu đựng thêm về kinh tế.

Ngay cả khi hai bên thống nhất được một khuôn khổ để định hướng đàm phán trong hai tháng tới, đó cũng sẽ là một văn bản mơ hồ và đầy rẫy những vấn đề không được giải quyết rốt ráo, theo Vaez.

"Cách làm đó sẽ khiến nhiều vấn đề gai góc nhất vẫn bị bỏ ngỏ. Nó chỉ vạch ra hướng đi, chứ chưa thể chốt được bất kỳ giải pháp cụ thể nào. Hai bên hiện vẫn còn cách nhau rất xa để có thể tiến tới thỏa thuận cuối cùng", Vaez nói.

Những rào cản vẫn y nguyên như trước cuộc chiến. Iran không sẵn lòng từ bỏ việc làm giàu hạt nhân, dù họ có thể đồng ý tạm dừng trong nhiều năm, ngoại trừ mục đích phục vụ nghiên cứu y học. Tehran cũng sẽ từ chối yêu cầu cắt giảm năng lực tên lửa và máy bay không người lái vốn đã phát huy hiệu quả trong chiến tranh, đồng thời không từ bỏ việc hỗ trợ các nhóm vũ trang như Hezbollah và Hamas.

"Mọi thỏa thuận tiềm năng được cho là sẽ có quy mô tương tự thỏa thuận JCPOA mà Iran từng ký với các cường quốc phương Tây dưới thời tổng thống Barack Obama và ông Trump đã từ bỏ trong nhiệm kỳ đầu", Al-Atrush cho hay.

Trong khi đó, Danny Citrinowicz, cựu sĩ quan tình báo Israel, nhận định kịch bản Mỹ tiếp tục phong tỏa cảng biển Iran cũng tiềm ẩn nguy cơ leo thang, ngay cả khi lệnh ngừng bắn được gia hạn.

Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm nay thông báo đã bắt giữ hai tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz. Xuồng cao tốc của lực lượng này cũng đã nổ súng vào ba tàu hàng gần eo biển, gây hư hại về phương tiện.

"Vấn đề là căng thẳng gần như không thể tránh khỏi. Sớm muộn cũng sẽ có va chạm và những điều đó rất dễ khiến tình hình leo thang", ông nói. "Nếu lệnh phong tỏa có hiệu quả, phía Iran sẽ gia tăng áp lực lên nền kinh tế quốc tế bằng các hành động như tấn công tàu dầu, khi đó chiến sự bùng nổ là điều khó tránh".

Nếu kịch bản đó xảy ra, cuộc chiến sẽ có thể gây tổn thất nặng nề cho cả hai bên. Sau hơn 6 tuần không kích, Mỹ và Israel không còn nhiều mục tiêu quân sự để đánh phá và có thể sẽ nhắm vào cơ sở hạ tầng điện lực và nhà máy khử mặn nước biển, như những gì ông Trump từng đe dọa.

"Các hành động leo thang sẽ diễn tiến rất nhanh, đầy kịch tính và sẽ tiếp nối ngay từ điểm họ tạm dừng trước đó", ông Citrinowicz cho hay.

Hiện tại, triển vọng đàm phán giữa hai bên khá mong manh. Mohammad Reza Mohseni Sani, thành viên Ủy ban An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran, nói rằng "đàm phán là không thể chấp nhận được" trong tình hình hiện tại, đồng thời cáo buộc Mỹ "đưa ra yêu sách quá mức" và theo đuổi các mục tiêu ngầm vì lợi ích nội bộ.

Ali Vaez cho rằng rào cản chính trước bất kỳ vòng đàm phán tiếp theo nào là "liệu Mỹ có sẵn lòng giảm bớt áp lực đủ để ngoại giao trở nên đáng tin cậy và liệu Iran có sẵn lòng kiềm chế đòn bẩy của mình đủ để duy trì các cuộc đàm phán hay không".

Tin Gốc: Vnexpress

Argentina bắt đầu gửi vật liệu di truyền của vi rút Andes (biến thể của vi rút Hanta) cùng thiết bị xét nghiệm tới Tây Ban Nha, Senegal, Nam Phi, Hà Lan và Anh trong nỗ lực hỗ trợ các nước truy vết. AP hôm qua dẫn thông báo của Bộ Y tế Argentina cho biết từ tháng 6.2025 đến ngày 5.5, nước này ghi nhận 101 ca nhiễm vi rút Hanta, tăng gấp đôi so với thời gian trước đó.

Con người thường nhiễm vi rút Hanta khi tiếp xúc với các loài gặm nhấm mang mầm bệnh, đặc biệt là chuột, trong khi khả năng lây từ người sang người rất hiếm gặp. Tuy nhiên, biến thể Andes được tìm thấy ở Nam Mỹ có thể gây ra hội chứng nghiêm trọng ở phổi với tỷ lệ tử vong cao.

Theo Bộ Y tế Argentina, gần 1/3 số ca mắc trong năm qua do biến thể này đã tử vong, và một số đợt bùng phát trước đây cho thấy đã xảy ra tình trạng lây nhiễm giữa người và người mắc chủng Andes.

Tờ The Guardian dẫn lời giới hữu trách xác nhận những hành khách mắc bệnh trên tàu MV Hondius dương tính với chủng vi rút Andes. Đến nay, 3 hành khách đã tử vong, một người đang được điều trị tích cực tại bệnh viện ở Nam Phi, và 3 bệnh nhân được sơ tán khỏi tàu hôm 6.5. Thêm một người đàn ông rời tàu trước đó cũng được xác nhận dương tính với vi rút tại Thụy Sĩ. Du thuyền rời Ushuaia (Argentina) hôm 1.4, còn ca tử vong đầu tiên xảy ra hôm 11.4 là một công dân Hà Lan 70 tuổi. Thi thể người này tiếp tục được để trên tàu cho đến khi du thuyền cập cảng đảo Saint Helena (lãnh thổ hải ngoại thuộc Anh ở Nam Đại Tây Dương) gần 2 tuần sau.

Người vợ 69 tuổi của nạn nhân sau đó di chuyển bằng máy bay từ đảo Saint Helena đến Nam Phi. Hãng hàng không KLM (Hà Lan) hôm qua cho biết bà có mặt trong thời gian ngắn trên chuyến bay hôm 25.4 từ Saint Helena tới Johannesburg (Nam Phi) trong lúc xuất hiện triệu chứng bệnh. Người này được đưa xuống máy bay trước giờ khởi hành, và sau đó mua vé chuyến bay khác của Hãng Airlink (Nam Phi). Chuyến bay của Airlink có 82 hành khách và 6 thành viên phi hành đoàn. Đến sân bay Johannesburg, người bệnh ngã quỵ và tử vong tại bệnh viện hôm 26.4. Chính bà đã tiếp xúc với nữ tiếp viên hãng KLM vừa nhập viện ở Amsterdam, theo AFP hôm qua. Trước khi lên tàu MV Hondius, hai vợ chồng nói trên đi du lịch ở Argentina, Uruguay và Chile.

Lo ngại cũng gia tăng khi giới hữu trách Hà Lan phát hiện khoảng 40 hành khách hôm 23.4 đã rời tàu MV Hondius lên đảo Saint Helena, theo báo El País. Nhóm này đã quay về nước, trong đó có Mỹ.

Tờ The New York Times hôm qua đưa tin giới chức y tế tại ít nhất 3 tiểu bang của Mỹ, gồm Georgia, California và Arizona, đang theo dõi tình trạng sức khỏe những người này. Con tàu nói trên hiện hướng đến quần đảo Canary sau khi Tây Ban Nha đồng ý cho tàu cập cảng dù chính quyền quần đảo Canary tỏ ra lo ngại. Hiện Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đang tiếp tục theo dõi sát sao các diễn biến.

Tin Gốc: Thanh Niên

Ukraine cho biết rằng họ vào ngày 17/5 đã sử dụng 3 loại UAV sản xuất trong nước để tấn công vùng Moscow trong đợt tập kích lớn nhất từ trước tới nay nhằm vào thủ đô của Nga.

Bộ Tổng tham mưu Các lực lượng vũ trang Ukraine cho biết trong một tuyên bố rằng họ đã sử dụng UAV cánh cố định FP-1 Firepoint và RS-1 Bars để tập kích.

Một loại UAV thứ 3 chưa từng được biết tới trước đây mang tên Bars-SM Gladiator cũng được sử dụng trong cuộc tấn công, tuyên bố cho biết thêm.

“Ngày 16/5 và trong đêm 17/5/2026, các đơn vị thuộc Lực lượng Phòng vệ Ukraine đã tập kích một loạt mục tiêu quân sự quan trọng của Nga", tuyên bố cho hay.

Ukraine ngày càng tìm cách chứng minh hiệu quả của các loại UAV mới được phát triển trong nước và có chi phí tương đối rẻ trong nhóm vũ khí tầm xa, thông qua việc gia tăng các cuộc tấn công sâu bên trong lãnh thổ Nga. Các cuộc tấn công đã khiến ít nhất 4 người thiệt mạng, trong đó có 3 người ở vùng Moscow, theo giới chức Nga.

Trong 3 loại vũ khí Ukraine đề cập, Bars-SM Gladiator là loại ít được công khai thông tin nhất. Tên gọi của nó có thể cho thấy Gladiator có liên quan tới RS-1 Bars.

RS-1 Bars được công bố vào mùa xuân năm 2025 như một dạng kết hợp giữa tên lửa hành trình và UAV phản lực. RS-1 Bars được thiết kế để sản xuất hàng loạt trong khi vẫn có khả năng tấn công mục tiêu ở khoảng cách tới 805km với đầu đạn chứa khoảng 45-90 kg thuốc nổ.

Ukraine chưa tiết lộ nhà sản xuất RS-1 Bars, nhưng cho biết UAV cánh cố định này được phát triển bởi các công ty tư nhân.

Trong khi đó, FP-1 Firepoint, UAV cánh cố định được sản xuất từ cuối năm 2024 cho các nhiệm vụ tấn công tầm xa vượt quá 1.448km, đã được công khai nhiều thông tin hơn.

Có hình dáng giống một máy bay cỡ nhỏ, FP-1 do công ty nội địa Fire Point thiết kế để mang theo khoảng 118kg thuốc nổ. UAV phản lực này được thiết kế để phóng dễ dàng mà không cần đường băng, cất cánh bằng tên lửa đẩy từ một bệ ray.

Tháng 12 năm ngoái, BBC đưa tin Fire Point sản xuất UAV với chi phí khoảng 50.000 USD mỗi chiếc và đang chế tạo ít nhất 200 chiếc mỗi ngày.

Giống RS-1 Bars, FP-1 là vũ khí lai giữa UAV và tên lửa hành trình, dù các loại vũ khí cảm tử này bay chậm hơn nhiều so với tên lửa hành trình thông thường. Tầm hoạt động công bố của cả hai loại UAV đều vượt khoảng cách từ Ukraine tới Moscow, khoảng 483km.

Để tập kích Moscow, UAV phải xuyên qua hệ thống phòng không nhiều lớp gồm hai lớp bao gồm tổ hợp tên lửa phòng không tầm xa S-300 và S-400. Thủ đô Nga cũng triển khai nhiều hệ thống tác chiến điện tử cùng hàng chục tổ hợp phòng không tầm ngắn như Pantsir và Tor.

“Nga tập trung hệ thống phòng không tại vùng Moscow là dày đặc nhất. Nhưng chúng tôi đang vượt qua nó”, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy phát biểu.

Trong khi đó, Nga tuyên bố đã ngăn chặn được hơn 1.000 mục tiêu của Ukraine trong đợt không kích.

Diễn biến này cho thấy các UAV giá rẻ, được phóng đi với số lượng lớn, có thể gây ra thách thức không nhỏ với các hệ thống phòng không hiện đại. Trong xung đột ở Ukraine, sự thay đổi, nâng cấp liên tục của UAV của cả 2 phía thực sự đã tạo ra những bước ngoặt lớn.

Cuộc tấn công của Ukraine diễn ra vài ngày sau khi Nga thực hiện một trong những đợt tập kích UAV dữ dội và kéo dài nhất kể từ đầu xung đột, phóng hơn 1.500 UAV vào các thành phố Ukraine chỉ trong 2 ngày. Khi đó, ông Zelensky tuyên bố Ukraine sẽ đáp trả tương xứng.

Tin Gốc: Dân Trí