Yu Yangxian – một nhân viên kinh doanh tại Trung Quốc cho biết cô không mấy quan tâm đến chuyến thăm của Tổng thống Donald Trump đến Bắc Kinh tháng này, dù phần lớn tủ khóa điện tử và máy bán hàng tự động của công ty cô bán sang Mỹ.
“Miễn là Mỹ vẫn giao thương quốc tế, họ sẽ phải làm ăn với chúng tôi. Chuỗi cung ứng và chất lượng sản phẩm của Trung Quốc rất tốt”, Yu giải thích. Sau khi Mỹ nâng thuế nhập khẩu với các nước vào năm ngoái, công ty của Yu chọn cách chuyển một phần chi phí xuống khách hàng.
Dù thuế nhập khẩu là vấn đề cần quan tâm, Yu cho biết công ty đã phục hồi từ biến động năm ngoái, khi có thời điểm thuế nhập khẩu Mỹ áp với hàng Trung Quốc lên tới 3 chữ số. Tuy nhiên, cũng như nhiều hãng xuất khẩu, lượng khách của họ tại Mỹ gần như không ảnh hưởng, thậm chí có thêm nhiều đối tác mới.
Yu lý giải việc này cho thấy ngành sản xuất Trung Quốc cạnh tranh và vững vàng hơn. Việc này là nhờ chiến lược tự chủ kéo dài nhiều năm, xây dựng chuỗi cung ứng nội địa gần như hoàn chỉnh trong nhiều lĩnh vực. “Dù Tổng thống Trump tuyên bố điều gì, việc đó cũng không phải mối đe dọa lớn với chúng tôi”, cô nói.
Yu cho biết công ty đã mở rộng sang châu Âu, Nam Mỹ, Đông Nam Á và châu Phi để đối phó với thuế nhập khẩu của ông Trump và giá nguyên liệu thô tăng vì xung đột Iran.
Đây cũng là chiến lược của Bắc Kinh. Năm 2025, Trung Quốc thặng dư thương mại kỷ lục 1.200 tỷ USD – tương đương quy mô nền kinh tế Hà Lan – nhờ thâm nhập các thị trường mới bằng mức giá thấp hơn đối thủ.
Kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ năm 2025 giảm 20%, nhưng thị trường châu Phi lại ghi nhận mức tăng 25,8%. Tương tự, xuất khẩu sang Liên minh châu Âu (EU) và Đông Nam Á cũng tăng 8-13%.
Năm ngoái, Trung Quốc đã dùng đất hiếm như đòn bẩy để buộc ông Trump giảm thuế nhập khẩu. Vật liệu này đóng vai trò quan trọng trong một số lĩnh vực như bán dẫn và quốc phòng. Bắc Kinh gần như độc quyền sản xuất đất hiếm, trong khi nhiều ngành công nghiệp trên thế giới, gồm doanh nghiệp Mỹ, không thể hoạt động nếu thiếu nguồn cung này.
“Đất hiếm thực sự là lá bài mạnh nhất”, Cameron Johnson – nhà phân tích tại hãng tư vấn chuỗi cung ứng Tidalwave Solutions cho biết. Ngoài ra, Trung Quốc còn có thể hạn chế nguồn cung dược phẩm, máy móc công nghiệp hoặc biến áp mà Mỹ cần để mở rộng lưới điện.
Trong ngắn hạn, chiến sự tại Iran giúp Mỹ có thêm lợi thế, vì Washington có dư nguồn cung năng lượng mà Bắc Kinh và các nước khác cần. Tuy nhiên về dài hạn, quy mô công nghiệp lớn của Bắc Kinh sẽ giúp họ chiếm ưu thế nếu xung đột leo thang. “Đó là lý do Washington đang tỏ ra mềm mỏng”, Johnson nói.
Khi thuế nhập khẩu không còn gây sức ép lớn như năm ngoái, các nhà sản xuất tại Trung Quốc cũng chịu ít áp lực hơn trong đa dạng hóa sản xuất. Jonathan Chitayat phụ trách khu vực châu Á tại Genimex Group, một hãng sản xuất theo hợp đồng có 70% doanh thu đến từ Mỹ. Ông cho biết công ty đã tìm nhà cung cấp mới tại Việt Nam và Thái Lan trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump, sau đó gần đây mở rộng sang Ấn Độ và Indonesia.
Tuy nhiên, 75% trong số 500 nhà cung cấp của công ty vẫn ở Trung Quốc. Nhiều doanh nghiệp đã bỏ kế hoạch chuyển nhà máy sau khi Mỹ giảm thuế với Trung Quốc nhưng lại tăng với các nước khác. “Chúng tôi đều học được rằng không nên hành động cực đoan. Những ai chờ đợi giờ đều thấy quyết định đó là đúng”, ông nói.
Mike Sagan là Phó chủ tịch phụ trách nguồn cung tại Pride Mobility Products, hãng sản xuất xe lăn, xe scooter và các thiết bị hỗ trợ người khó khăn trong di chuyển. Ông cho biết chuỗi cung ứng khoảng 100 doanh nghiệp của mình hiện phụ thuộc 70-80% vào Trung Quốc.
“Chúng tôi phải giảm phụ thuộc và đa dạng hóa sản xuất, nhưng không còn quá gấp gáp nữa. Sự hoảng loạn đã qua và mọi người dần trở nên cứng rắn hơn trước những tuyên bố của ông Trump”, Sagan nói.
Ren Yanlin – lãnh đạo tại một công ty Trung Quốc chuyên hỗ trợ xây nhà máy ở nước ngoài – cho biết doanh nghiệp hiện không còn phản ứng thái quá trước các động thái của ông Trump. Họ trở nên “chai lì” với những lời đe dọa. “Tâm lý hiện tại là điều đó không còn quan trọng nữa”, ông nói.
Eric Zheng – Chủ tịch Phòng Thương mại Mỹ tại Thượng Hải – cho biết gần 3.000 thành viên của hiệp hội không kỳ vọng nhiều, nhưng họ vẫn coi đối thoại là tín hiệu tích cực.
Các doanh nghiệp hy vọng hai nước kéo dài thời gian giảm thuế nhập khẩu và nới lỏng hạn chế xuất khẩu. Họ dự báo điều này có thể đi kèm cam kết Trung Quốc mua hàng trong các lĩnh vực như máy bay, đậu tương hoặc năng lượng.
Tuy nhiên, rất ít doanh nghiệp tin rằng tình hình hiện tại sẽ kéo dài. “Đình chiến tốt hơn chiến tranh thương mại, nhưng chỉ mang tính tạm thời”, Zheng nói.
“Chúng tôi cần sự chắc chắn. Doanh nghiệp cần lập kế hoạch dài hạn, không phải cho 90 ngày hay 6 tháng tới, mà là vài năm”, ông kết luận.
Trong cuộc họp với nhà đầu tư sáng nay, ban lãnh đạo Công ty cổ phần Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ) bị chất vấn về việc 28.000 viên kim cương trong đường dây buôn lậu liên quan thế nào đến công ty.
Giải đáp điều này, bà Cao Thị Ngọc Dung, Chủ tịch Hội đồng quản trị, khẳng định toàn bộ kim cương nhập khẩu của PNJ đều thông qua con đường chính ngạch, chủ yếu từ các nhà cung cấp tại Thái Lan và Hong Kong (Trung Quốc). Họ có các hợp đồng thỏa thuận về nguồn gốc và các giấy tờ, chứng từ nhập khẩu minh bạch.
Bà Dung cho biết công ty P-Lab không có chức năng kinh doanh, chỉ là đơn vị thuần túy thực hiện dịch vụ kiểm định kim cương. Giữa công ty mẹ PNJ và công ty con P-Lab có các hợp đồng dịch vụ kiểm định, nhưng không có hoạt động mua bán giữa đôi bên.
"Tôi khẳng định lượng kim cương liên quan đường dây buôn lậu trong sự việc này không đi vào hệ thống PNJ", bà nói.
Áp lực bán và sức chống chịu của PNJ cũng trở thành chủ đề nhận được nhiều câu hỏi từ các nhà đầu tư. CEO Công ty cổ phần Vàng bạc đá quý Phú Nhuận, ông Phan Quốc Công cho biết từ lúc thông tin này xuất hiện, lượng khách đến cửa hàng tăng đột biến. Tuy nhiên, sau khi công ty đưa ra các thông báo đảm bảo quyền lợi cho khách hàng, lượng người đến giao dịch trong 2 ngày sau đó giảm đáng kể, lần lượt 50% và 70% so với ngày đầu. Đến sáng nay, tình hình gần như đã trở lại bình thường.
Việc mua lại kim cương làm tăng hàng tồn kho của PNJ, song ông Công khẳng định vẫn trong tầm kiểm soát. Doanh nghiệp này đã lên kế hoạch tận dụng lượng hàng đã thu mua hiện tại để đưa vào các dòng sản phẩm phục vụ mùa cuối năm.
Sau thông tin tiêu cực về việc P Lab liên quan đường dây buôn lậu 28.000 viên kim cương, cổ phiếu PNJ giảm hết biên độ về 58.700 đồng ngay khi mở cửa phiên 3/7. Đây là mức thấp nhất trong gần 7 tháng qua. Mã này thường xuyên rơi vào tình trạng "trắng" bên mua, tức nhà đầu tư cài lệnh bán nhưng không có ai hấp thụ.
Sáng nay, PNJ tiếp tục mở cửa giao dịch với mức giá giảm kịch sàn về 54.600 đồng một đơn vị. Thanh khoản nhỏ giọt, tình trạng "trắng" bên mua diễn ra liên tục. Đến giờ nghỉ trưa, mã này chỉ có 371.300 cổ phiếu được sang tay, trong khi còn tới hơn 13,6 triệu đơn vị vẫn "chất sàn" chưa bán hết.
Chỉ sau 2 phiên giao dịch kể từ sự việc P-Lab, vốn hóa của PNJ đã bị thổi bay hơn 4.350 tỷ đồng.
Tại cuộc họp, một nhà đầu tư đặt câu hỏi về các biện pháp do ban lãnh đạo PNJ triển khai nhằm hỗ trợ giá cổ phiếu, trong đó có việc mua cổ phiếu quỹ. Đáp lời, bà Cao Thị Ngọc Dung cho biết Hội đồng quản trị đang cân nhắc và đánh giá lại việc mua cổ phiếu quỹ (phương án vốn được thông qua tại phiên họp thường niên hồi tháng 4). Theo bà Dung, đây có thể được cân nhắc là một công cụ để bảo vệ giá trị của doanh nghiệp và lợi ích của cổ đông khi cần thiết.
Nhà đầu tư chất vấn trực diện liệu cá nhân bà Dung có xuống tiền mua cổ phiếu vào thời điểm này hay không. Người đứng đầu PNJ cho biết hiện rất nhiều cán bộ, nhân viên thông qua gia đình để mua thêm cổ phiếu trong giai đoạn này. Sáng hôm nay, trong gia đình bà Dung, em trai bà đã có ý định mua cổ phiếu. Tuy nhiên, do là người nội bộ, việc này mất thêm thời gian vì phải tuân thủ quy trình công bố thông tin theo quy định.
Về kết quả kinh doanh, ban lãnh đạo công ty này kỳ vọng vẫn duy trì tăng trưởng hai con số trong quý II và cả năm 2026. Năm nay, PNJ đặt kế hoạch doanh thu và lợi nhuận sau thuế lần lượt tăng 37% và 21%, lên 48.660 tỷ đồng và 3.409 tỷ đồng. Mục tiêu tăng trưởng này vượt xa dự phóng của nhiều tổ chức phân tích.
Bộ Công Thương vừa ban hành cẩm nang sử dụng xăng sinh học E10. Trong đó, đáng chú ý, cơ quan quản lý thông tin chi tiết tính tương thích của E10 với các động cơ, những lưu ý với các loại xe khi sử dụng, giải thích nhiều hiện tượng khi dùng xăng và khuyến nghị với người sử dụng.
Cụ thể, Bộ Công Thương khẳng định hầu hết xe máy và ô tô tại Việt Nam đều tương thích với xăng E10. Các hãng xe như Honda Việt Nam, Toyota, Ford, Yamaha đều đã có khuyến nghị cho phép sử dụng nhiên liệu chứa ethanol ở mức phù hợp. Ngoài ra, cơ quan này cũng cho biết sẽ tiếp tục duy trì cung ứng E5 RON 92 cho các xe có thể không tương thích với xăng E10.
Các dòng xe cần lưu ý khi dùng xăng sinh học như xe quá cũ sản xuất trước năm 2000, xe dùng bộ chế hòa khí đời cũ, xe lâu năm chưa kiểm tra, bảo dưỡng hệ thống nhiên liệu, xe phục chế, xe sưu tầm.
Với những dòng xe này, cơ quan quản lý khuyến nghị người dùng nên kiểm tra, bảo dưỡng, thay thế nếu cần thiết với hệ thống nhiên liệu, gồm bình xăng, bơm xăng, lọc xăng, đường ống dẫn xăng, bộ chế hòa khí hoặc kim phun. Việc bảo dưỡng thường xuyên giúp xe vận hành ổn định, tiết kiệm nhiên liệu và bảo đảm an toàn trong quá trình sử dụng.
Bộ Công Thương xác nhận có tình trạng yếu máy khi sử dụng xăng sinh học, nhưng chênh lệch công suất và tiêu thụ nhiên liệu rất nhỏ do nhiệt trị thấp hơn xăng khoáng khoảng 3,4%.
Bù lại, xăng E10 cháy triệt để hơn, giúp giảm phát thải HC và CO từ 20-30%. Ngoài ra, khối lượng riêng của E10 cũng cao hơn khoảng 0,8%, tức 1 lít E10 “nặng” hơn 1 lít xăng khoáng.
Trong cẩm nang xăng sinh học E10, Bộ Công Thương cũng giải thích hiện tượng “hao xăng”. Theo cơ quan này, trong một số trường hợp, xe có thể tiêu thụ nhiên liệu tăng nhẹ khi sử dụng xăng E10 do loại nhiên liệu này có hàm lượng năng lượng thấp hơn xăng khoáng. Tuy nhiên, mức chênh lệch thường rất nhỏ và khó nhận thấy trong điều kiện vận hành bình thường.
Hiện tượng hút ẩm chỉ xảy ra khi nước hoặc hơi ẩm lọt vào bình nhiên liệu, như trường hợp nắp bình xăng không kín hoặc xe bị ngập nước. Việc tách lớp trong nhiên liệu chỉ xuất hiện khi lượng nước tích tụ vượt quá giới hạn hòa tan. Trong điều kiện sử dụng thông thường, xăng E10 vẫn duy trì trạng thái ổn định.
Để sử dụng xăng E10 hiệu quả, Bộ Công Thương lưu ý người dùng nên tránh để xe không hoạt động trong thời gian dài, khởi động xe định kỳ, không để xe bị ngập nước và bảo quản phương tiện ở nơi khô ráo, thoáng mát.
Trường hợp xe không sử dụng trong thời gian quá lâu, cần thay nhiên liệu mới và kiểm tra hệ thống nhiên liệu trước khi vận hành trở lại. Đồng thời, nên thay lọc xăng đúng định kỳ để bảo đảm xe hoạt động ổn định.
Cơ quan quản lý khẳng định sẽ kiểm soát chặt chẽ chất lượng xăng E10, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, tăng cường giám sát hệ thống phân phối và kịp thời tiếp nhận, xử lý các phản ánh phát sinh trong quá trình triển khai.
Đóng cửa phiên giao dịch cuối tuần, giá dầu Brent giảm 3,37% xuống 87,3 USD một thùng. Đây là mức thấp nhất kể từ đầu tháng 3, do nhà đầu tư ngày càng tự tin Mỹ và Iran sẽ đạt thỏa thuận hòa bình.
Giá dầu thô Mỹ WTI cũng giảm 3,2% xuống 84,8 USD một thùng - thấp nhất kể từ giữa tháng 4. "Điều khiến thị trường đi xuống là Iran cho biết có biên bản ghi nhớ với Mỹ", John Kilduff - nhà phân tích tại Again Capital lý giải. Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araqchi hôm 12/6 cho biết biên bản ghi nhớ vẫn chưa được ký kết và có thể thay đổi.
Reuters cũng trích nguồn tin từ phương Tây cho hay biên bản nhằm chấm dứt chiến sự tại vùng Vịnh có thể được Mỹ và Iran ký sớm nhất vào ngày 14/6. Geneva (Áo) hiện là địa điểm khả thi nhất.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 12/6 hủy kế hoạch không kích Iran. Hãng tin Mehr của Iran cũng đưa tin các cuộc đàm phán cuối cùng về biên bản ghi nhớ sẽ tập trung vào vấn đề hạt nhân và kinh tế, nhưng không bao gồm chương trình tên lửa của Iran. Trong khi đó, hãng thông tấn IRNA của Iran cho biết các cuộc đàm phán hạt nhân sẽ diễn ra trong vòng 60 ngày sau khi biên bản ghi nhớ được ký kết.
Dù vậy, Tamas Varga - nhà phân tích tại PVM Oil Associates cho rằng tồn kho dầu toàn cầu và trong khu vực Trung Đông hiện vẫn ở mức thấp và có thể tiếp tục giảm ngay cả khi hai nước đạt thỏa thuận. Thế giới cần thêm thời gian để đảm bảo dòng chảy dầu mỏ được khôi phục hoàn toàn và không bị gián đoạn.
Ngân hàng Goldman Sachs đã hạ dự báo giá dầu Brent trung bình năm 2027 xuống còn 80 USD một thùng, do nguồn cung tăng và nhu cầu suy yếu. Giá này vẫn cao hơn mức trung bình năm 2025 do hoạt động tích trữ dầu thương mại của các nước Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD).
Trên thị trường vàng, giá vàng giao ngay thế giới chỉ tăng gần 8 USD, lên 4.218 USD một ounce. Tuần này, giá ghi nhận nhiều phiên biến động lớn. Sau 2 phiên giảm liên tiếp với tổng gần 300 USD, giá lại bật tăng gần 200 USD.
Tổng cộng cả tuần, kim loại quý giảm 2,3%, ghi nhận tuần đi xuống thứ 2 liên tiếp, do nhà đầu tư kỳ vọng lãi suất toàn cầu tăng cao để ghìm lạm phát.
Công cụ theo dõi lãi suất CME FedWatch cho thấy nhà đầu tư hiện đặt cược khả năng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất tháng 12 là 57%. Giá vàng vẫn đang chịu sức ép từ khi chiến sự Trung Đông nổ ra cuối tháng 2, do giá dầu lên cao kéo theo nỗi lo lạm phát và lãi suất tăng theo, làm giảm sức hấp dẫn của kim loại quý.
