Trong chuyến làm việc tại Quảng Trị ngày 29.4 vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu “tái định vị không gian phát triển Quảng Trị với chiến lược vươn Đông, tỏa Tây”, đồng thời đề nghị địa phương phát huy tối đa lợi thế liên kết vùng, kinh tế biển, hành lang kinh tế Đông – Tây và hệ thống hạ tầng chiến lược đang được đầu tư mạnh mẽ.
Nếu phía Quảng Bình cũ nhiều năm qua đã định hình tương đối rõ nét với du lịch và dịch vụ, thì khu vực Quảng Trị cũ đang nổi lên như trung tâm năng lượng và logistics mới của miền Trung.
Ở phía bắc tỉnh mới, Cảng hàng không Đồng Hới tiếp tục đóng vai trò cửa ngõ hàng không quan trọng của khu vực Bắc Trung bộ, hiện đang mở rộng với dự án 1.750 tỉ đồng. Trọng tâm là xây dựng nhà ga hành khách T2 (lấy cảm hứng từ đồi cát Quảng Bình) để nâng công suất lên 3 triệu khách quốc nội/năm, cùng việc mở rộng sân đỗ máy bay. Trong khi đó, cảng Hòn La nhiều năm nay đã vận hành ổn định, trở thành đầu mối trung chuyển hàng hóa, năng lượng và nguyên liệu công nghiệp. Song song đó là sự bùng nổ của du lịch. Các điểm đến như Phong Nha – Kẻ Bàng, biển Nhật Lệ hay chuỗi du lịch trải nghiệm thiên nhiên, du lịch hang động… đang giúp khu vực phía bắc trở thành “đầu kéo” dịch vụ của tỉnh.
Ở đầu kia, phía nam Quảng Trị mới đang chứng kiến tốc độ đầu tư hạ tầng mạnh mẽ chưa từng có. Dự án Cảng hàng không Quảng Trị với tổng vốn đầu tư hơn 5.800 tỉ đồng (tiêu chuẩn cảng hàng không cấp 4C, khai thác 5 triệu hành khách/năm và 25.500 tấn hàng hóa/năm) hiện đã hoàn thành phần lớn công tác giải phóng mặt bằng, với hơn 245 ha đã được bàn giao để thi công. Nhiều hạng mục như sân đỗ máy bay, đường băng, nhà ga hành khách, đài kiểm soát không lưu… đang được các nhà thầu khẩn trương thi công đồng loạt và dần thành hình.
Khu bến cảng Mỹ Thủy cũng đang tăng tốc xây dựng để hình thành một cảng nước sâu chiến lược trên hành lang kinh tế Đông – Tây. Dự án có quy mô 10 bến, tổng vốn đầu tư hơn 15.000 tỉ đồng, có khả năng tiếp nhận tàu đến 100.000 DWT. Theo kế hoạch, bến số 1 dự kiến sẽ vận hành từ cuối năm 2026. Không chỉ dừng ở logistics, khu vực này còn được xem là “thủ phủ điện gió” mới của miền Trung với hàng loạt dự án năng lượng tái tạo trải dài từ Hướng Hóa xuống Đakrông, Cam Lộ.
Trong các phát biểu sau khi tỉnh Quảng Trị mới được hình thành trên cơ sở hợp nhất Quảng Bình và Quảng Trị, lãnh đạo tỉnh nhấn mạnh đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội kiến tạo không gian phát triển kinh tế quy mô lớn hơn ở Bắc Trung bộ.
Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Văn Phương đánh giá Quảng Trị mới sở hữu nhiều tiềm năng, dư địa và cơ hội phát triển, đặc biệt khi kết hợp được thế mạnh về du lịch, hạ tầng hàng không, dịch vụ của Quảng Bình cũ với lợi thế cảng biển, năng lượng, kinh tế cửa khẩu và công nghiệp của Quảng Trị cũ. Việc hợp nhất được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực tăng trưởng, mở rộng không gian thu hút đầu tư và hình thành cực phát triển mới của khu vực Bắc Trung bộ.
Ông Lê Hồng Vinh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị, cũng nhiều lần khẳng định quyết tâm xây dựng tỉnh mới trở thành trung tâm năng lượng sạch, du lịch – dịch vụ và logistics của miền Trung, thúc đẩy mô hình tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn và khai thác hiệu quả lợi thế bổ trợ giữa 2 địa phương trước đây.
Trong phát biểu tại buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Trị hôm 29.4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu xây dựng Quảng Trị thành trung tâm kết nối của khu vực Bắc Trung bộ và hành lang kinh tế Đông – Tây.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Quảng Trị cần khai thác hiệu quả lợi thế biển, hệ thống cảng nước sâu, sân bay, cửa khẩu quốc tế và các tuyến giao thông chiến lược để trở thành điểm trung chuyển logistics quan trọng của khu vực. Thông điệp “vươn Đông, tỏa Tây” là định hướng chiến lược cho giai đoạn phát triển mới của tỉnh được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gợi mở.
“Vươn Đông” là hướng ra biển với hệ thống cảng biển, đô thị ven biển, công nghiệp năng lượng và logistics. “Tỏa Tây” là mở rộng không gian liên kết với Lào, Thái Lan qua tuyến hành lang kinh tế Đông – Tây, tạo hành lang giao thương xuyên Á. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu Quảng Trị khẩn trương quy hoạch lại không gian phát triển biển – rừng – biên giới, với tư duy vùng rõ hơn, quy hoạch tích hợp hơn và trọng tâm tập trung hơn.
Giới chuyên gia cũng đánh giá hiếm có địa phương nào ở miền Trung hiện nay cùng lúc sở hữu 2 sân bay, 2 cảng biển lớn, cửa khẩu quốc tế và tiềm năng năng lượng tái tạo như Quảng Trị sau sáp nhập. Điều đáng chú ý là 2 “đầu gánh” của Quảng Trị mới không đối chọi mà bổ sung cho nhau. Du lịch phát triển sẽ kéo theo nhu cầu hạ tầng, dịch vụ, logistics. Ngược lại, công nghiệp và cảng biển tạo nguồn lực ngân sách, việc làm và sức bật cho đô thị hóa.
Tại vùng ven biển Gio Linh, nhiều người đang kỳ vọng vào sự thay đổi khi sân bay dần thành hình. Ông Nguyễn Văn Hòa, một người dân địa phương, chia sẻ: “Trước đây vùng này chủ yếu làm biển và nông nghiệp. Nay có sân bay, có cảng, bà con rất mong con em sẽ có thêm việc làm, đường sá mở mang hơn”. Tại khu vực Đồng Hới, nhiều doanh nghiệp du lịch kỳ vọng việc liên kết không gian mới sẽ giúp kéo dài chuỗi trải nghiệm cho du khách, từ du lịch hang động, biển đến du lịch lịch sử và tâm linh ở phía nam Quảng Trị.
Mặt khác, theo các chuyên gia kinh tế, thách thức lớn nhất hiện nay không chỉ là đầu tư hạ tầng mà còn là khả năng điều phối phát triển hài hòa giữa hai vùng động lực. Bởi “đòn gánh” chỉ thật sự bền, khi hai đầu có thể cân bằng lực nâng.
Tin Gốc: Thanh Niên
