Mới đây, diễn viên, MC Sam đã lên tiếng cảnh báo về một số bộ sticker hình capybara được bày bán trên thị trường sau khi phát hiện bên trong xuất hiện nhiều hình ảnh mang nội dung bạo lực như cầm dao, thắt cổ hoặc tự gây tổn thương.
Bên ngoài, những bộ sticker này được thiết kế với hình ảnh capybara đáng yêu, màu sắc bắt mắt, dễ thu hút trẻ em. Tuy nhiên, khi quan sát kỹ, không ít phụ huynh tỏ ra bất ngờ trước một số hình minh họa được cho là không phù hợp với lứa tuổi nhỏ.
Là phụ huynh có con nhỏ, chị Trương Khả Di, ngụ ở đường Lê Văn Lương, P.Tân Hưng, TP.HCM, cho biết bản thân cảm thấy hoang mang khi biết một số bộ sticker chứa những hình ảnh mang yếu tố bạo lực đang được bán phổ biến.
“Tôi khá lo lắng nên đã kiểm tra lại những bộ sticker từng mua cho con. Điều khiến tôi băn khoăn là trẻ nhỏ chưa đủ khả năng phân biệt đúng sai trong nhiều trường hợp. Tôi sợ con có thể hình thành những suy nghĩ tiêu cực hoặc vô thức bắt chước các hành động xuất hiện trên sticker khi gặp chuyện không như ý”, chị Di chia sẻ.
Sau sự việc, chị cho biết sẽ cẩn trọng hơn trong việc lựa chọn sản phẩm cho con, ưu tiên mua tại các nhà sách hoặc cửa hàng có nguồn gốc rõ ràng.
Trong khi đó, chị Hoàng Thanh Lam, ngụ ở đường Mới, xã Khánh Hòa, tỉnh Lào Cai cho biết ban đầu chị nghĩ đây chỉ là những mẫu sticker hoạt hình thông thường vì thiết kế bên ngoài khá dễ thương.
“Lúc đầu tôi nghĩ đó chỉ là sticker bình thường. Đến khi biết có những hình ảnh như cầm dao hay tự làm hại bản thân thì thực sự rất sốc”, chị Lam nói.
Theo chị Lam, điều khiến chị lo ngại nhất là trẻ nhỏ có thể ghi nhớ những hình ảnh này và vô thức bắt chước trong quá trình phát triển. “Tôi sợ những hình ảnh tiêu cực đó sẽ xuất hiện trong suy nghĩ của trẻ, từ đó ảnh hưởng đến nhận thức hoặc hành vi của các con. Sau chuyện này, tôi sẽ kiểm tra kỹ hơn những đồ dùng mà con sử dụng hằng ngày”, chị chia sẻ.
Từ góc độ nhà trường, bà Nguyễn Thúy Hiền, Phó hiệu trưởng Trường mầm non Thành Công I (xã Thành Công, tỉnh Thái Nguyên), cho rằng những hình ảnh mang yếu tố bạo lực hoặc tiêu cực không nên xuất hiện trên đồ dùng học tập của trẻ.
“Nhà trường không khuyến khích phụ huynh cho trẻ sử dụng những hình ảnh hay sticker mang xu hướng bạo lực, tiêu cực dưới bất kỳ hình thức nào. Trẻ ở lứa tuổi mầm non đang trong giai đoạn hình thành nhận thức nên rất dễ bị tác động bởi những gì các con nhìn thấy hằng ngày”, bà Hiền nói.
Theo bà Hiền, thực tế tại trường học cho thấy không ít trẻ đã tiếp xúc với những nội dung chưa phù hợp thông qua điện thoại, mạng xã hội.
“Chúng tôi gặp khá nhiều trường hợp như vậy. Khi được hỏi, nhiều bé trả lời rằng ‘con thấy trên điện thoại làm thế có sao đâu’. Điều đó khiến chúng tôi rất quan ngại bởi trẻ chưa đủ khả năng nhận thức để phân biệt đâu là hành vi đúng, đâu là hành vi không nên làm”, bà chia sẻ.
Theo thạc sĩ Nguyễn Thị Ngọc Nuôi, giảng viên Khoa Giáo dục Mầm non, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, trẻ từ 3-6 tuổi là nhóm đặc biệt nhạy cảm với các hình ảnh trực quan. Ở giai đoạn này, trẻ tiếp nhận thế giới chủ yếu thông qua hình ảnh, màu sắc và những gì quan sát được hằng ngày. Chính vì vậy, những hình ảnh xuất hiện trên đồ dùng học tập, đồ chơi hay sticker có thể để lại ấn tượng sâu sắc trong nhận thức của trẻ.
Từ góc độ tâm lý học, thạc sĩ Võ Minh Thành, giảng viên Khoa Tâm lý học, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, cho rằng người lớn đôi khi có thể xem những hình ảnh như cầm dao, thắt cổ hay tự gây tổn thương trên sticker chỉ là chi tiết mang tính đùa vui hoặc kỳ quặc. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, những hình ảnh này có thể tác động đến nhận thức, cảm xúc và hành vi.
“Trẻ em chưa có khả năng phân biệt đầy đủ giữa hình ảnh để đùa, hình ảnh mang tính cảnh báo và những hành vi nguy hiểm ngoài đời thật. Vì vậy, khi tiếp xúc thường xuyên với các hình ảnh bạo lực hoặc tự gây tổn thương, trẻ có thể bị ảnh hưởng theo nhiều cách khác nhau”, chuyên gia nhận định.
Theo thạc sĩ Thành, về mặt nhận thức, việc các hình ảnh mang tính bạo lực xuất hiện lặp đi lặp lại trên sticker, hộp bút hay đồ dùng học tập có thể khiến trẻ dần xem những hình ảnh nguy hiểm là điều bình thường. Điều đáng lo ngại không phải việc trẻ nhìn thấy một lần sẽ bắt chước ngay, mà là nguy cơ trẻ dần trở nên quen thuộc với những biểu tượng liên quan đến bạo lực hoặc tự gây hại.
Ở khía cạnh cảm xúc, thạc sĩ Thành cho rằng những hình ảnh này có thể tạo ra cảm giác sợ hãi, bất an hoặc ám ảnh đối với một số trẻ nhạy cảm. Đặc biệt, với những trẻ đang gặp khó khăn tâm lý, bị cô lập, buồn bã hoặc thiếu sự kết nối, các hình ảnh tiêu cực có thể vô tình chạm đến những cảm xúc mà trẻ chưa biết cách diễn đạt.
Chuyên gia cũng lưu ý rằng trẻ nhỏ học hỏi rất nhiều thông qua quan sát và bắt chước. Trong một số trường hợp, trẻ có thể lặp lại các hành vi xuất hiện trên hình ảnh theo tâm lý tò mò, muốn gây chú ý mà chưa nhận thức được mức độ nguy hiểm.
“Người lớn không nên xem nhẹ, mỗi món đồ trẻ sử dụng hằng ngày đều góp phần hình thành thế giới cảm xúc và nhận thức của trẻ”, thạc sĩ Thành nhấn mạnh.
Về cách xử lý, thạc sĩ Thành khuyến cáo phụ huynh không nên phản ứng bằng cách la mắng hoặc quy chụp khi phát hiện con sử dụng những sản phẩm có hình ảnh không phù hợp. Thay vào đó, cha mẹ nên bình tĩnh trò chuyện để hiểu vì sao trẻ thích món đồ đó, đồng thời giải thích bằng ngôn ngữ phù hợp với lứa tuổi về những hành vi nguy hiểm xuất hiện trên hình ảnh.
Bên cạnh việc loại bỏ những sản phẩm có nội dung bạo lực hoặc tự gây tổn thương, thạc sĩ Thành cho rằng phụ huynh cũng nên tạo điều kiện để trẻ lựa chọn các sản phẩm thay thế mang nội dung tích cực, phù hợp với độ tuổi. Trong trường hợp trẻ thường xuyên tìm kiếm, sưu tầm các hình ảnh bạo lực hoặc có những biểu hiện bất ổn về cảm xúc kéo dài, gia đình nên chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ từ chuyên gia tâm lý hoặc các cơ sở chuyên môn.
Thạc sĩ Ngọc Nuôi cũng cho rằng sự đồng hành của gia đình vẫn là “lá chắn” quan trọng nhất giúp trẻ tiếp cận các nội dung phù hợp với lứa tuổi. Phụ huynh cần chủ động sàng lọc đồ dùng, đồ chơi và các sản phẩm giải trí trước khi cho trẻ sử dụng thay vì chỉ dựa vào vẻ ngoài bắt mắt của sản phẩm.
Danh hiệu thủ khoa Trường ĐH Kinh tế - Luật (ĐH Quốc gia TP.HCM) là cái kết đẹp cho hành trình đại học của An. Ít ai biết rằng khởi đầu của An tại giảng đường không hề suôn sẻ. Cô từng trượt hai nguyện vọng quan trọng để rồi bước vào ngành kinh tế và quản lý công với không ít hụt hẫng.
Thế nhưng cú sốc lớn hơn đến ngay những ngày đầu nhập học. Do không vượt qua bài kiểm tra tiếng Anh đầu vào nên An bị giới hạn tín chỉ. Học kỳ đầu tiên của An chỉ được đăng ký tối đa 11 thay vì 16-20 tín chỉ.
Không chỉ vậy, An kể bản thân còn trải qua cảm giác "bị bỏ lại phía sau" khi liên tục gặp thất bại: rớt các câu lạc bộ mong muốn tham gia, có học kỳ điểm khá tốt nhưng vẫn không đủ điều kiện nhận học bổng vì vướng rào cản ngoại ngữ...
Chính giai đoạn tưởng như bất lợi khi bị giới hạn tín chỉ lại trở thành bước đệm quan trọng cho sự thay đổi của An. "Khi áp lực về số lượng môn học giảm xuống, mình có thêm thời gian để nhìn lại bản thân và tìm ra cách học phù hợp hơn", cô nói.
Thay vì học thụ động, An bắt đầu chuyển sang xem trước bài, đọc tài liệu, hệ thống lại kiến thức ngay sau buổi học. Cô nàng cũng học cách quản lý thời gian, sắp xếp ưu tiên và kiên trì với mục tiêu dài hạn.
Bước ngoặt thực sự đến vào cuối năm nhất, khi An hoàn thành chứng chỉ TOEIC 4 kỹ năng; trong đó bài thi nghe và đọc đạt 835/990 điểm ngay lần thi đầu tiên. Nhờ vậy, An không chỉ được gỡ bỏ giới hạn tín chỉ mà còn lấy lại sự tự tin.
Sau khi lấy lại sự tự tin trong học tập, An bắt đầu bước vào giai đoạn "tăng tốc". Cô nàng chủ động đăng ký học tối đa tín chỉ trong các học kỳ chính, đồng thời học thêm cả học kỳ hè để theo kịp tiến độ. Khối lượng kiến thức tăng lên đáng kể, nhưng nhờ phương pháp học đã được điều chỉnh từ trước, An vẫn duy trì được kết quả ổn định.
Theo An, chìa khóa không nằm ở việc học quá nhiều, mà là học một cách chủ động và đều. Phương pháp của An khá rõ ràng: chuẩn bị bài trước khi lên lớp, ngồi bàn đầu để giữ tập trung, chủ động trao đổi với giảng viên và sau giờ học thì hệ thống lại kiến thức bằng cách riêng của mình. Thay vì học dàn trải, cô tập trung vào những nội dung cốt lõi và luyện tập qua bài tập, đề thi.
Với An, điều quan trọng không phải là bắt đầu nhanh hay chậm, mà là có đủ bền bỉ để tiếp tục hay không. Những thay đổi lớn không đến từ bước nhảy vọt, mà bắt đầu từ những hành động nhỏ mỗi ngày. Hiện tại, An làm việc tại một doanh nghiệp thương mại điện tử hoạt động chủ yếu ở thị trường châu Âu và châu Mỹ, nơi cô bắt đầu từ vị trí thực tập sinh và được giữ lại làm nhân viên chính thức.
Đánh giá về sinh viên của mình, tiến sĩ Phạm Mỹ Duyên, giảng viên khoa Kinh tế, Trường ĐH Kinh tế - Luật, cho biết bà ấn tượng với tinh thần học tập chủ động và khả năng tự khám phá của An.
"Trong quá trình học tập, An luôn thể hiện khả năng phản biện, tranh biện trong mỗi bài học. Sự nổi bật của em không chỉ ở trên lớp mà còn ở các hoạt động ngoại khóa, các cuộc thi học thuật. Em tham gia nghiên cứu khoa học, tập viết báo và dấn thân trong nhiều hoạt động toàn diện", bà chia sẻ.
Một vài năm trước, trang cá nhân của Nguyễn Hoàng Ngọc Hà (28 tuổi, ngụ xã Trà Ôn, tỉnh Vĩnh Long) thường xuyên đăng hình ảnh, trạng thái và những bài viết chia sẻ cuộc sống thường ngày. Nhưng giờ đây cô đã chủ động dần rút lui khỏi mạng xã hội (MXH).
"Mục tiêu của mình là bỏ bớt tài khoản MXH, chỉ dùng email để kiểm tra công việc và liên lạc qua điện thoại khi cần", Hà tâm sự. Vì làm việc tự do chủ yếu qua hình thức trực tuyến, cô vẫn cần dùng MXH để duy trì kết nối công việc, nhưng ngoài khung giờ làm, Hà hạn chế tối đa.
Theo Ngọc Hà, có nhiều lý do để đưa đến quyết định này, đầu tiên là vì sức khỏe thể chất và cả tinh thần: "Từng có giai đoạn công việc phụ thuộc nhiều vào mạng xã hội, mình hay đau đầu, hoa mắt và trở nên căng thẳng". Hà cũng cho biết thay vì để MXH dọn mâm sẵn, cô muốn tự chọn món để não bộ và tâm trí dung nạp hằng ngày; những nội dung bản thân chủ động chọn thường nhẹ nhàng và dễ chịu hơn.
Trần Thành Đạt (30 tuổi, ngụ P.Xóm Chiếu, TP.HCM) cho rằng việc chủ động giảm tải MXH là để bảo toàn năng lượng. Đạt kể: "Công việc của tôi đòi hỏi tiếp xúc với nhiều người, vì vậy sau thời gian đó tôi chỉ muốn có không gian riêng, không còn nhu cầu lên mạng tương tác nhiều". Trước đây, anh cũng liên tục cập nhật cuộc sống lên mạng, nhưng dần thấy mệt vì "lúc nào cũng có cảm giác phải hiện diện, phải trả lời, phải theo kịp mọi thứ". Đạt cho biết: "Bây giờ tôi dùng MXH chủ yếu để nhắn tin với gia đình, bạn bè thân, thấy đầu óc nhẹ đi rõ".
Ngọc Hà và Thành Đạt không phải trường hợp cá biệt. Một số bạn trẻ chia sẻ họ đang theo đuổi lối sống "giảm online", "detox MXH" hay "sống chậm lại" để giảm áp lực từ thế giới mạng, tập trung hơn vào bản thân.
Từ góc độ tâm lý học, tiến sĩ tâm lý Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu phân tích cơ chế đằng sau hiện tượng này. "MXH được thiết kế để kích thích dopamine (chất dẫn truyền thần kinh và được biết tới là "hormone hạnh phúc" - PV) liên tục thông qua lượt thích, bình luận và những nội dung giải trí bất tận. Song khi dopamine tiết ra liên tục và quá mức, nó dẫn đến trạng thái bão hòa, sự chú ý liên tục sẽ gây kiệt sức tâm lý", tiến sĩ Hiếu lý giải.
Cùng chia sẻ góc nhìn, tiến sĩ tâm lý Nguyễn Tuấn Anh (Học viện Thanh thiếu niên VN) cho rằng lựa chọn này không phải là sự thờ ơ: "Đó là phản ứng tự nhiên trước tình trạng quá tải thông tin và áp lực phải luôn hiện diện trong không gian số. Khi việc lên mạng trở thành một dạng trình diễn bản thân, một số bạn trẻ bắt đầu cảm thấy mệt mỏi nên họ chọn cách lấy lại quyền kiểm soát đối với đời sống tinh thần".
Việc tắt thông báo, giảm tương tác công khai, theo tiến sĩ Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu, trong tâm lý học được gọi là thiết lập "ranh giới số". "Mỗi tiếng "ting" thông báo là một lần sự tập trung bị gián đoạn, tạo ra những micro-stress (áp lực siêu nhỏ - PV) tích tụ thành lo âu mỗi ngày", tiến sĩ Hiếu nói thêm.
Cả hai chuyên gia đều nhấn mạnh phải phân biệt giữa ẩn mình tích cực và thu mình tiêu cực. "Ẩn mình tích cực là một sự lựa chọn chủ động, người trẻ lùi một bước trên không gian mạng để lấy đà tiến lên hai bước trong đời sống thực. Dù ít online, họ vẫn làm tốt công việc, vẫn hiện diện trọn vẹn bên người thân và vui vẻ với bạn bè", tiến sĩ Khắc Hiếu mô tả. Còn theo tiến sĩ Tuấn Anh, thu mình tiêu cực không chỉ là "detox MXH" mà thường đi kèm với sự né tránh kéo dài, dần cắt đứt các kết nối ngoài đời, mất hứng thú với những hoạt động từng yêu thích...
Nhìn rộng hơn, tiến sĩ Nguyễn Tuấn Anh cho rằng nếu trước đây, hiện diện thường được hiểu là phải đăng tải, chia sẻ và được nhìn thấy thường xuyên, thì hiện nay một số bạn trẻ đang định nghĩa lại điều đó. "Họ có thể chọn nhắn tin riêng thay vì bình luận công khai, gặp mặt trực tiếp thay vì đăng ảnh, giữ một số trải nghiệm cho riêng mình thay vì biến mọi khoảnh khắc thành nội dung", tiến sĩ Tuấn Anh cho hay.
Cộng đồng mạng những ngày qua bàn tán xôn xao về việc Đan Thy, nữ TikToker 23 tuổi với kênh hơn 11 triệu lượt theo dõi, đăng tải đoạn clip cho biết cô vừa được chẩn đoán mắc ung thư máu. Đáng chú ý là việc cô tiết lộ đã duy trì các thói quen kém lành mạnh trong nhiều năm, mà đây là những thói quen không hề xa lạ với một số người trẻ như thường xuyên thức khuya, có khi thức tới sáng, "3 năm gần như không uống nước lọc" mà thay bằng trà sữa, matcha latte cùng các loại trà ngọt khác.
Sau khi đăng tải chỉ 3 ngày, đoạn clip đạt hơn 40 triệu lượt xem, bên cạnh những bình luận gửi lời động viên, không ít bạn trẻ bày tỏ sự hoang mang khi soi vào chính thói quen sinh hoạt của mình.
Trần Đức Mạnh (27 tuổi, ngụ ở đường Tháp Mười, P.Bình Tây, TP.HCM) kể: "Mình làm IT nên thức đêm gần như quá bình thường, có đợt đi ngủ vào lúc 4-5 giờ sáng liên tục cả tháng. Mình hay đau đầu, khó ngủ, người mệt đừ. Có khi cuối tuần ngủ bù cả ngày mà vẫn thấy đuối". Theo dõi câu chuyện trên, cậu bày tỏ: "Tự nhiên nghĩ chắc mình cũng đang tự bào sức khỏe từng ngày. Nhưng dù lo thì mình vẫn chưa biết làm sao thay đổi hẳn, vì công việc với nhịp sống hiện tại đã quen như vậy".
Lê Thúy Hà (24 tuổi, ngụ ở đường Âu Cơ, P.Tân Bình, TP.HCM) cũng có thói quen tương tự. "Có hôm làm việc xong đã 11-12 giờ đêm, mình vẫn nằm lướt TikTok, coi phim tới 2-3 giờ sáng. Buồn ngủ là đặt một ly matcha hoặc cà phê cho tỉnh người", Hà kể. Cô thừa nhận khi thức dậy lúc nào cũng uể oải, da có vẻ xấu đi và hay gắt gỏng. "Khi xem đoạn clip kia, mình thấy hoang mang và có chút lo sợ sức khỏe bị ảnh hưởng về sau, mình phải tập uống nước lọc nhiều hơn và tập ngủ sớm hơn một chút", cô bạn nói.
Có những bạn trẻ gặp khó khăn trong việc "cai" trà sữa, nước ngọt. Phạm Vũ Mai Loan, sinh viên Trường ĐH Công nghệ TP.HCM cũng không ngoại lệ. "Mình mê trà sữa với các loại nước ngọt nên ngày nào cũng uống, có ngày 2-3 ly, quên mất là cần uống thêm nước lọc luôn", Loan kể. Nghe lời kể của nữ TịkToker mắc ung thư, Mai Loan cho biết cũng không khỏi lo lắng, nghi ngờ về tình trạng sức khỏe của bản thân vì mấy thói quen được kể đến "sao giống mình quá vậy".
Thạc sĩ tâm lý Trần Văn Toản (Trung tâm đào tạo và chăm sóc tinh thần Ý Tưởng Việt) cho rằng thực tế ngày nay nhiều người không thoát khỏi guồng quay công việc, còn rất ít thời gian trong ngày để nghỉ ngơi.
"Đôi khi chúng ta cố níu kéo thêm thời gian ban đêm, dùng đồ uống tăng lực chỉ để giành thêm thời gian cho mình. Một chút đồ uống ngọt, cà phê sau giờ làm tạo cảm giác dễ chịu, thư giãn, nhưng tác dụng phụ lại là khó đi vào giấc ngủ. Khi không ngủ được, điện thoại trở thành công cụ giết thời gian, mà mạng xã hội được thiết kế để kích thích não bộ liên tục tiết dopamin (chất dẫn truyền thần kinh - PV) tạo cảm giác hưng phấn. Vậy nên vòng lặp thức khuya, mất ngủ, lạm dụng đồ ngọt lại xoay vần", ông Toản phân tích.
Theo ông Toản, đứng trước những thông tin tiêu cực, bạn trẻ không nên quá lo lắng cực đoan hay thay đổi vì hoảng sợ nhất thời. "Để thay đổi một thói quen, không thể cắt đứt hoàn toàn đột ngột. Không thể đột nhiên buộc một người phải ngủ sớm hoàn toàn, bỏ hẳn đồ ngọt, không dùng điện thoại, sớm muộn thì nỗ lực cũng sẽ thất bại. Việc nỗ lực thoát khỏi vòng lặp này cần một tinh thần kỷ luật mạnh và bền bỉ", ông nói. Thay vào đó, ông Toản gợi ý cắt giảm dần và từ từ, đồng thời thay đổi góc nhìn để không ép bản thân phải cân bằng hoàn hảo giữa công việc, mối quan hệ và giải trí.
Về nỗi lo lắng của một số bạn trẻ liệu thức khuya và uống nhiều đồ ngọt có phải nguyên nhân dẫn đến ung thư máu hay không, bác sĩ Mai Tấn Phúc (Khoa Khám bệnh, Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn TP.HCM) khẳng định: "Hiện chưa có bằng chứng về mối liên hệ trực tiếp nào giữa những thói quen đó với ung thư máu, nên các bạn có thể yên tâm phần nào". Tuy nhiên, bác sĩ Phúc cảnh báo những thói quen này dễ dẫn đến nhiều căn bệnh nguy hiểm khác như gan nhiễm mỡ, đái tháo đường, rối loạn chuyển hóa lipid, béo phì. "Riêng cà phê, nếu uống không đường với lượng vừa đủ có thể cải thiện biến cố tim mạch, nhưng uống nhiều dễ gây mất ngủ, mỏi mệt và phụ thuộc", bác sĩ lưu ý.
Về lâu dài, theo bác sĩ Phúc, thói quen thiếu lành mạnh dễ dẫn đến bệnh lý chuyển hóa như đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, bệnh lý tim mạch như tăng huyết áp, hay bệnh lý thần kinh như mất ngủ, căng thẳng. Bác sĩ Phúc đưa lời khuyên: "Nên hạn chế các loại đồ uống ngọt, uống nước lọc là tốt nhất. Kèm theo đó là thay đổi thói quen sống, duy trì thói quen vận động như nhảy dây, đi bộ, tập thể dục thể thao mỗi ngày để nâng cao sức khỏe".
Bác sĩ Phúc cho biết các biểu hiện ban đầu của bệnh ung thư có thể gặp như sốt, sụt cân, chảy máu bất thường, nổi hạch, đau xương khớp,... Nhưng để tránh hoang mang không cần thiết, bác sĩ nhấn mạnh: "Không nên tự phỏng đoán rồi vội vàng lo lắng. Hơn nữa, để phát hiện sớm các căn bệnh, khuyến khích mọi người khám sức khỏe định kỳ 1 năm/lần để tầm soát và có kết quả chính xác".