Chỉ trong khoảng hơn một tháng, một người phụ nữ 53 tuổi ở An Giang bắt đầu có những thay đổi trong sinh hoạt hằng ngày khiến gia đình ban đầu không quá lo lắng. Bệnh nhân thường xuyên quên những việc đơn giản như tên đồ vật quen thuộc, giảm hẳn tần suất trò chuyện với người thân, đồng thời ăn uống kém hơn trước.
Những biểu hiện này diễn tiến âm thầm nhưng ngày càng rõ rệt. Dù vậy, gia đình vẫn cho rằng đây có thể là dấu hiệu của tuổi tác hoặc stress thông thường, nên chưa đưa người bệnh đi kiểm tra ngay.
Chỉ đến khi tình trạng hay quên tăng lên, giao tiếp trở nên khó khăn hơn và tính cách có phần thay đổi, bệnh nhân mới được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ để thăm khám chuyên sâu.
Tại đây, sau khi thăm khám lâm sàng và chỉ định chụp cộng hưởng từ (MRI), các bác sĩ phát hiện trong não bệnh nhân tồn tại một khối u kích thước lớn. Khối u này đang chèn ép nhiều vùng chức năng quan trọng của não bộ, bao gồm các khu vực liên quan đến trí nhớ, ngôn ngữ và hành vi.
Điều đáng chú ý là bệnh nhân hầu như không xuất hiện triệu chứng đau đầu — một trong những dấu hiệu phổ biến nhất mà nhiều người thường liên tưởng đến u não. Chính sự “thiếu vắng” triệu chứng điển hình này đã khiến bệnh lý tiến triển âm thầm trong thời gian dài.
Theo BS.CKI Nguyễn Quang Hưng, Trưởng đơn vị Ngoại Thần kinh, đây là một trường hợp điển hình cho thấy u não không phải lúc nào cũng biểu hiện rõ ràng. Tùy vào vị trí phát triển của khối u, người bệnh có thể gặp những rối loạn rất khác nhau, từ suy giảm trí nhớ, thay đổi hành vi, rối loạn ngôn ngữ cho đến yếu liệt vận động.
Ông cho biết thêm, nhiều trường hợp dễ bị nhầm lẫn với quá trình lão hóa tự nhiên hoặc các bệnh lý thần kinh nhẹ, dẫn đến việc chậm trễ trong chẩn đoán. Khi không được phát hiện bằng các phương tiện hình ảnh học như MRI hoặc CT scan, khối u có thể tiếp tục phát triển, gây tổn thương não không hồi phục và ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng sống.
Sau khi có kết quả chẩn đoán, bệnh nhân được hội chẩn liên khoa. Các bác sĩ xác định cần tiến hành phẫu thuật sớm nhằm loại bỏ khối u, giảm áp lực chèn ép lên não và hạn chế nguy cơ biến chứng như liệt, rối loạn ngôn ngữ hoặc suy giảm nhận thức nặng hơn.
Trước khi bước vào phẫu thuật, người bệnh được thực hiện thêm các khảo sát chuyên sâu, bao gồm đánh giá hệ thống mạch máu nuôi khối u và phân tích chi tiết mối liên quan giữa khối u với các vùng chức năng quan trọng của não. Từ đó, ê-kíp phẫu thuật xây dựng kế hoạch can thiệp tối ưu, vừa đảm bảo loại bỏ tối đa khối u, vừa ưu tiên bảo tồn chức năng thần kinh.
Ca phẫu thuật kéo dài khoảng 6 giờ đồng hồ. Trong suốt quá trình mổ, các bác sĩ phải thao tác rất tỉ mỉ để bóc tách khối u ra khỏi những cấu trúc não quan trọng, vốn chỉ cách nhau một khoảng rất nhỏ và nhạy cảm.
Đây là dạng phẫu thuật được đánh giá có độ khó cao, bởi chỉ một sai lệch nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến chức năng vận động, ngôn ngữ hoặc trí nhớ của người bệnh. Tuy nhiên, nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa ê-kíp Ngoại Thần kinh, Gây mê Hồi sức cùng hệ thống trang thiết bị hỗ trợ hiện đại trong phòng mổ, ca phẫu thuật đã diễn ra thuận lợi. Bệnh nhân không cần truyền máu trong suốt quá trình can thiệp.
Sau phẫu thuật, bệnh nhân được chuyển về khu hồi sức để theo dõi sát các chức năng thần kinh. Tình trạng sức khỏe cải thiện tích cực theo từng ngày. Khả năng giao tiếp dần được cải thiện, ý thức tỉnh táo hơn và các dấu hiệu suy giảm nhận thức giảm rõ rệt.
Chỉ sau khoảng một tuần điều trị hậu phẫu, bệnh nhân đã đủ điều kiện xuất viện, tiếp tục theo dõi ngoại trú và tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ.
Các chuyên gia thần kinh cảnh báo rằng những dấu hiệu như hay quên kéo dài, thay đổi tính cách, ít nói, giảm khả năng giao tiếp hoặc xuất hiện khó khăn trong ngôn ngữ không nên xem nhẹ. Dù dễ bị nhầm với lão hóa tự nhiên, đây vẫn có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của nhiều bệnh lý nguy hiểm, trong đó có u não.
Việc thăm khám sớm và thực hiện các kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh như MRI hoặc CT scan đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện bệnh ở giai đoạn có thể điều trị hiệu quả. Điều này không chỉ giúp tăng khả năng phục hồi mà còn góp phần hạn chế biến chứng lâu dài, bảo vệ chất lượng cuộc sống cho người bệnh.
Đây cũng là một xu hướng được thế giới ghi nhận, khi các quán cà phê tại các đô thị lớn không chỉ đơn thuần phục vụ đồ uống, nhưng trở thành nơi làm việc, gặp gỡ và kết nối, với định nghĩa là "không gian thứ ba", bên cạnh nhà và văn phòng làm việc. Khái niệm "không gian thứ ba" do nhà xã hội học Mỹ Ray Oldenburg đề xuất, nhấn mạnh vai trò của các không gian công cộng trong việc thúc đẩy tương tác và gắn kết cộng đồng.
Với công việc làm từ xa cho một công ty nước ngoài, Vũ Minh (24 tuổi, ngụ tại phường An Hội Đông, TP.HCM) cho biết thường hay đến các quán cà phê xung quanh khu vực để làm việc khoảng 4 - 5 ngày/tuần.
"Công ty không có văn phòng ở Việt Nam, trong khi làm ở nhà thì mình thấy không hiệu quả. Ra quán ngồi để có không gian hơn, đôi khi còn thuận tiện gặp thêm bạn bè hay đối tác", bạn trẻ này chia sẻ với Tuổi Trẻ.
Đáp ứng nhu cầu này, nhiều quán cà phê tại các đô thị lớn không chỉ đơn thuần bán đồ uống, nhưng trở thành nơi làm việc, gặp gỡ và kết nối, hay được định nghĩa là "không gian thứ ba", bên cạnh nhà và văn phòng làm việc.
Theo ghi nhận tại TP.HCM cho thấy mô hình "cà phê làm việc" đã xuất hiện từ nhiều năm nay, trước khi trở thành xu hướng. Ông Đoàn Long (chủ quán Daily Coffee tại phường Vườn Lài) cho biết đã theo đuổi mô hình "cà phê tổ kén" từ năm 2017.
"Khi đó TP.HCM bắt đầu có các chuỗi đồ uống lớn, nhưng mình không đi theo hướng cạnh tranh với các chuỗi này. Mình định vị mô hình của mình là quán dành cho sinh viên, với chi phí hợp lý hơn, cung cấp cho các bạn một chỗ vừa nghỉ ngơi, vừa tụ tập bạn bè học bài và làm việc", ông Long nói thêm.
Daily Coffee định vị là quán "cà phê tổ kén", mở cửa 23/7. Ông Long cho biết ngoài những khách hàng đến để làm việc, quán còn có tệp khách đến vào khoảng 21h, nghỉ ngơi qua đêm, sáng hôm sau dậy sớm đi làm.
Cùng là mô hình cà phê cho khách ngồi lâu, ông Nguyễn Đình Quý (nhà sáng lập chuỗi WorkFlow Space) nhận diện khách hàng của mình là "thế hệ làm việc tự chủ" - những người có thể chủ động về thời gian và địa điểm làm việc, bao gồm freelancer, chuyên gia độc lập hoặc người khởi nghiệp. "Họ cần có một nơi thoải mái để làm như một quán cà phê, nhưng cũng phải có một sự chuyên nghiệp nhất định như co-working space (không gian làm việc chung)", ông Quý nói.
Theo dõi thị trường đồ uống Việt Nam qua nhiều năm, báo cáo mới nhất của iPOS phân loại phân khúc trung cấp của thị trường đồ uống Việt Nam là các hàng quán có giá đồ uống trung bình 30.000 - 70.000 đồng/món.
Trong năm 2025, tỉ trọng nhóm khách chi tiêu từ 35.000 đồng trở lên tăng từ 47,7% lên 57,5%, cho thấy thị trường đồ uống đang bị kéo lên bởi nhu cầu "mua không gian, mua chỗ ngồi", mua trải nghiệm và định vị bản thân, thay vì chỉ mua sản phẩm. Đối với nhiều khách hàng, như Khánh Vân (24 tuổi, nhân viên văn phòng tại TP.HCM), với các quán đồ uống có khoảng giá từ 50.000 đồng trở lên, nhu cầu ngồi lại gần như là bắt buộc.
Về giá thành, ông Long cho biết giá một món đồ uống ở Daily Coffee vào năm 2017 có giá từ 29.000 đồng trở lên, trong khi quán có trang bị máy lạnh, bàn ghế để khách thoải mái ngồi lại lâu. Sau gần 10 năm, giá món nước thấp nhất tại cửa hàng này hiện từ 49.000 đồng.
"Khách hàng của mình thường 18 - 35 tuổi, có khả năng chi trả trong khoảng giá này. Một tuần họ có thể ghé quán 1 - 2 lần. Khách có thể ngồi 8 - 10 tiếng đồng hồ", ông Long nói thêm.
Theo chủ quán cà phê này, giá một món đồ uống mắc hay rẻ sẽ còn tùy vào nhu cầu của mỗi người, nhưng mức giá đưa ra sẽ cần phải đảm bảo được chi phí duy trì, vận hành quán. Ông Long chia sẻ khoản đầu tư vào bàn ghế, không gian cho dòng khách ngồi lại lâu là rất lớn, việc vận hành cũng phức tạp khi phải có nhân viên hiện diện gần như 24/24h và phải dọn dẹp thường xuyên.
Đối với mô hình của WorkFlow Space, ông Quý cho biết ngoài hoạt động như một mô hình cà phê kết hợp không gian làm việc thường thấy, chuỗi cũng bán thêm các "gói" để khách hàng lựa chọn thêm các tiện ích như phòng làm việc riêng, phòng họp... ngay tại quán.
Theo ông Quý, thương hiệu tiếp cận khách hàng theo hướng "thành viên", tạo điều kiện về không gian và chi phí để khách có thể ghé đến thường xuyên và xem khoản chi trả này như chi phí hằng ngày.
"Mô hình này sẽ có giá trị vòng đời khác với các chuỗi thức uống như trà sữa, vì gắn với nhu cầu làm việc và sự phát triển của khách hàng. Ban đầu có thể sẽ hơi kén khách, nhưng tệp khách của mình sẽ bền vững, lâu dài", ông Quý phân tích.
Ngày 23-4, trao đổi với Tuổi Trẻ Online, anh Nguyễn Hữu Phước (42 tuổi, ngụ tổ dân phố 2, phường Sông Trí, Hà Tĩnh) xác nhận mình là tài xế taxi đã chở bà V. đến trụ sở công an thay vì đến ngân hàng để chuyển tiền, giúp bà tránh được vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Anh Phước kể khoảng 8h30 sáng 22-4, anh lái xe đến nhà bà V. (64 tuổi, ngụ phường Hải Ninh, Hà Tĩnh) để chở bà đến chi nhánh Ngân hàng Agribank trên địa bàn phường Sông Trí.
Trên đường đi, thấy bà V. liên tục giục đi nhanh, anh đề nghị cung cấp địa chỉ cụ thể để tìm đường ngắn nhất.
Lúc này, bà V. đưa điện thoại cho anh xem đoạn tin nhắn với một người khác, trong đó yêu cầu bà đến chi nhánh Ngân hàng ACB để chuyển tiền.
"Nhận thấy nội dung tin nhắn có nhiều chi tiết bất thường, lại mâu thuẫn với địa chỉ ngân hàng bà cung cấp nên tôi hỏi chuyển tiền cho ai. Bà nói chuyển tiền để nhận quà", anh Phước kể.
Qua quan sát và đọc thêm các tin nhắn, anh Phước nghi bà V. bị đối tượng xấu thao túng tâm lý nhằm chiếm đoạt tài sản. Dù đã gần đến ngân hàng, anh vẫn đề nghị bà ngồi yên trên xe và chở thẳng đến Công an phường Sông Trí.
Tại đây, lực lượng công an đã trấn an, giải thích phương thức lừa đảo, giúp bà V. nhận ra sự việc và từ bỏ ý định chuyển tiền.
Theo thông tin ban đầu, bà V. quen một người lạ qua mạng xã hội Facebook. Sau thời gian tạo lòng tin, người này hứa tặng quà, điện thoại iPhone và 50.000 USD, đồng thời yêu cầu bà chuyển tiền để làm thủ tục nhận quà.
Tin lời, bà V. bắt taxi đến ngân hàng để chuyển tiền nhưng đã được tài xế phát hiện dấu hiệu bất thường và kịp thời đưa đến công an, tránh thiệt hại.
Dữ liệu từ chuỗi siêu thị Waitrose cho thấy phong cách nấu ăn "tận dụng mọi bộ phận của con vật" (nose-to-tail) đang giúp các mặt hàng thực phẩm "bị lãng quên" phục hồi mạnh mẽ.
Doanh số bán tim động vật tăng 91%, gan tăng 33% và thận tăng 25% so với cùng kỳ năm ngoái. Trên các nền tảng trực tuyến, lượt tìm kiếm "gan cừu" tăng 54%, "đuôi bò" tăng 76% và "cổ cừu" tăng 28%.
Nguyên nhân chính dẫn đến sự thay đổi này là áp lực chi phí sinh hoạt. Trong bối cảnh giá thực phẩm tăng theo lạm phát, nội tạng vốn ít được ưa chuộng nay trở thành lựa chọn tiết kiệm. Theo dữ liệu năm 2025, giá thịt tại Anh tăng trung bình 15,9%, trong đó thịt bò tăng mạnh nhất ở mức 32,3%.
Nội tạng còn được ưa chuộng nhờ giá trị dinh dưỡng cao. Chuyên gia Emer Lowry của Waitrose phân tích, tim, gan và thận cừu là nguồn cung cấp tự nhiên các vi chất như vitamin B12, sắt, giúp bổ sung năng lượng và hỗ trợ hệ miễn dịch. Đây cũng là nguồn protein dồi dào cho những người muốn đa dạng hóa chế độ ăn uống bằng thực phẩm chất lượng cao.
Sự bùng nổ này còn đi kèm phong cách "nấu ăn kiểu bà ngoại" (Granny cooking) - ưu tiên nguyên liệu đơn giản, tận dụng tối đa thực phẩm tạo ra bữa ăn thịnh soạn với chi phí thấp. Cách tiếp cận này gợi nhớ đến các kỹ thuật truyền thống từng phổ biến tại Anh, được các nhà hàng nổi tiếng như St John ở London tích cực đưa vào thực đơn, hay được tài tử Stanley Tucci quảng bá qua các video nấu ăn trên mạng xã hội.
Trên thực tế, nội tạng động vật từng là một phần quen thuộc trong ẩm thực của người Anh. Tuy nhiên, sự phát triển của nền công nghiệp chế biến thịt và xu hướng chuộng các phần thịt cắt sẵn, tiện lợi đã dần đẩy những nguyên liệu này ra khỏi bàn ăn. Ví dụ, khảo sát Thực phẩm Quốc gia Anh chỉ ra lượng tiêu thụ gan trung bình hàng tuần giảm từ 50 gr một người năm 1974 xuống 5 gr năm 2014.
Khi trở lại, thực phẩm từ nội tạng động vật vẫn đối mặt với rào cản tâm lý của những người có khẩu vị nhạy cảm. Các chuyên gia ẩm thực Anh gợi ý người tiêu dùng kết hợp nội tạng băm nhỏ vào những món quen thuộc như mì Ý sốt Bolognese, thịt viên hoặc bánh mì kẹp để làm quen dần.
Để cải thiện hương vị, Paul Gamble, bếp trưởng sáng tạo tại Waitrose, khuyên người tiêu dùng nên ướp nguyên liệu từ hai tiếng đến qua đêm với hỗn hợp dầu ô liu, nước cốt chanh và thảo mộc. Axit tự nhiên sẽ làm mềm các sợi cơ và tăng độ đậm đà, giúp nội tạng có hương vị "chuẩn nhà hàng" ngay tại gia.
