Hơn 1.500 học sinh TP HCM được tuyển thẳng vào lớp 10

Bộ GD-ĐT cho biết phương án cuối cùng sẽ được quyết định trên cơ sở quy chế thi, kết quả kiểm tra của địa phương, kết quả xác minh của cơ quan chức năng và đánh giá toàn diện tác động của vụ việc. Đây là cách ứng xử đúng với một sự cố đã vượt ra khỏi phạm vi của một điểm thi.

Với một kỳ thi quốc gia, điều nguy hiểm không chỉ là có sai phạm. Điều nguy hiểm hơn là cách khắc phục sai phạm lại tạo ra thêm một bất công mới. Nếu xử lý quá nhẹ thì kỷ cương thi cử bị tổn thương, nhưng nếu xử lý quá rộng, thiếu căn cứ cá thể hóa thì quyền lợi của những thí sinh (TS) ngay tình cũng có thể bị xâm phạm.

Tôi không ủng hộ việc quyết định cho thi lại môn toán tại điểm thi này vào thời điểm chưa có kết luận điều tra đầy đủ, vì vụ việc nghiêm trọng nên càng không thể xử lý bằng một phản xạ hành chính vội vàng.

Khi cơ quan điều tra mới xác định bước đầu có việc trưởng điểm thi chỉ đạo, định hướng một số giám thị làm sai quy định, thư ký điểm thi vào phòng thi hướng dẫn, nhắc bài cho một số TS thì việc cần làm trước hết là xác định rõ phạm vi tác động của sai phạm. Phòng thi nào bị tác động, TS nào được hướng dẫn, mức độ hướng dẫn đến đâu, có hay không sự thông đồng từ trước, có TS nào hoàn toàn không liên quan? Những câu hỏi đó phải được trả lời bằng chứng cứ, không thể thay bằng cảm giác bất thường của phổ điểm.

Thi lại thường được nhìn như một phương án trung tính, nhưng trong thực tế không phải vậy. Một TS đã trải qua kỳ thi chính thức, đang chịu áp lực dư luận, bị đặt trong tâm thế nghi ngờ, nếu phải thi lại sẽ không còn ở cùng điều kiện tâm lý như lần đầu. Một em làm bài bằng năng lực thật có thể bị giảm điểm vì áp lực. Một em đang cần điểm toán để xét tuyển ĐH có thể bị lỡ nhịp đăng ký. Vì vậy thi lại không thể được xem là phương án nhẹ nhàng chỉ vì nó nghe có vẻ công bằng.

Mặt khác, hủy kết quả hàng loạt lại càng không ổn nếu chưa chứng minh được lỗi của từng TS. Pháp luật không cho phép lấy lỗi của người tổ chức thi để trừng phạt tất cả người dự thi.

Nếu TS có hành vi gian lận, nhận bài giải, thông đồng, sử dụng sự hỗ trợ trái quy chế thì phải xử lý theo quy chế thi. Nhưng nếu có TS chỉ ngồi trong phòng thi, không bàn bạc, không nhờ vả, không biết trước và cũng không hưởng lợi từ hành vi của người lớn thì không thể đặt em vào cùng vị trí với người vi phạm. Nguyên tắc cá thể hóa trách nhiệm không chỉ là nguyên tắc của luật Hình sự, mà còn là nguyên tắc tối thiểu của mọi quyết định quản lý công bằng.

Phó thủ tướng Lê Tiến Châu cũng đã yêu cầu phương án khắc phục hậu quả phải đúng quy chế, đúng pháp luật, bảo đảm quyền lợi chính đáng của TS, bảo đảm công bằng trong xét tuyển ĐH, CĐ và kịp thời gian đăng ký xét tuyển năm 2026.

Vụ việc này không còn là chuyện riêng của một trường chuyên hay một địa phương. Nó đang tạo ra một tiền lệ. Nếu cứ thấy một điểm thi có phổ điểm bất thường rồi tổ chức thi lại toàn bộ khi chưa phân định lỗi, sau này mỗi sự cố tương tự sẽ có xu hướng được xử lý bằng cách "làm lại cho chắc". Một phương án xử lý hậu quả phải trả lời được 3 câu hỏi: có đúng thẩm quyền không, có đúng căn cứ không và có bảo vệ tốt nhất quyền lợi của người không có lỗi không?

Trong vụ này, điều xã hội cần không chỉ là một câu trả lời nhanh mà là một câu trả lời đủ vững. Vững về pháp lý, để không bị khiếu nại, khiếu kiện. Vững về giáo dục, để không biến TS thành người gánh hậu quả thay cho người lớn. Vững về chính sách, để những kỳ thi sau biết rằng sai phạm sẽ bị xử lý nghiêm, nhưng quyền lợi của người ngay tình cũng được bảo vệ nghiêm túc.

Công bằng trong thi cử không thể được khôi phục bằng một quyết định vội vàng, dù quyết định đó nhân danh công bằng. Công bằng phải bắt đầu từ việc xác định đúng người sai, đúng mức độ sai và đúng hậu quả cần khắc phục.

Vì vậy ở thời điểm này, phương án hợp lý hơn cả là tiếp tục chờ kết luận chính thức của cơ quan điều tra, đồng thời chuẩn bị sẵn các kịch bản xử lý khác nhau. Nếu có TS gian lận, xử lý TS đó. Nếu có phòng thi bị tác động rõ, xem xét riêng phòng thi đó. Nếu sai phạm lan rộng đến mức không thể phân tách, lúc đó mới bàn đến thi lại như một biện pháp cuối cùng. Và nếu có những em không liên quan, các em phải được giữ nguyên quyền lợi học tập, xét tốt nghiệp, xét tuyển.

Tin Gốc: Thanh Niên

Đinh Thị Giàu, sinh viên chuyên ngành Marketing số, cho biết em bắt đầu tìm hiểu thông tin tuyển sinh và học bổng của SIU từ năm lớp 11. Do đó, bên cạnh việc duy trì kết quả học tập tốt, em còn tích cực tham gia công tác Đoàn, phong trào thanh niên và nghiên cứu khoa học. Chính sự chủ động và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng đã trở thành điểm cộng quan trọng trong quá trình xét học bổng của Giàu.

Với hồ sơ ấn tượng, Đinh Thị Giàu đã xuất sắc nhận học bổng Chủ tịch SIU trị giá 100% học phí toàn khóa, đồng thời được tài trợ sinh hoạt phí trong suốt 4 năm. Đây là học bổng danh giá nhất của SIU, trao cho những sinh viên không chỉ có thành tích học tập vượt trội mà còn thể hiện nỗ lực, khát vọng cống hiến và tiềm năng phát triển toàn diện. Nhờ học bổng này, Giàu và nhiều sinh viên ưu tú khác đã có cơ hội tập trung trọn vẹn vào việc học, nghiên cứu và hoàn thiện bản thân mà không bị rào cản tài chính.

Trong số các sinh viên nhận học bổng tại SIU, Lê Nguyễn Bảo Hùng - ngành Tâm lý học - tiếp cận học bổng từ lợi thế ngoại ngữ. Sở hữu IELTS 8.0 từ lớp 11, Bảo Hùng đã chinh phục Học bổng Tài năng trẻ trị giá 60% học phí toàn khóa: "Nhờ chuẩn bị sẵn, khi biết đến học bổng của SIU, em có thể tự tin chọn SIU là nguyện vọng 1 của mình".

Trần Lê Minh Triết, sinh viên chuyên ngành Thương mại quốc tế, biết đến SIU thông qua các chương trình hướng nghiệp được tổ chức ngay tại Trường THPT Thủ Đức. Sau đó, Triết và phụ huynh đã trực tiếp đến SIU để tìm hiểu kỹ hơn về ngành học phù hợp cũng như các chính sách học bổng. Với nền tảng là vận động viên bộ môn võ cổ truyền từng đạt huy chương cấp quốc gia, Minh Triết đã nhận được học bổng trị giá 50% học phí toàn khóa.

Dù gia đình gặp nhiều khó khăn, Hồ Thị Mỹ Anh, sinh viên ngành Quan hệ công chúng vẫn kiên định theo đuổi ước mơ học đại học bằng cách chủ động tìm hiểu học bổng phù hợp. Biết đến học bổng "Tiếp bước hành trình" - chương trình hỗ trợ 100% học phí suốt 4 năm đại học từ một cựu học sinh cùng trường THPT, Mỹ Anh đã không ngần ngại kết nối với các anh chị sinh viên và thầy cô để được hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ ứng tuyển.

Không có một "công thức chung" cho hành trình săn học bổng đại học. Nhưng từ những câu chuyện tại SIU, có thể thấy điểm gặp nhau của các sinh viên nhận học bổng chính là sự chuẩn bị sớm, hiểu rõ thế mạnh bản thân và dám nắm bắt cơ hội.

Tin Gốc: Thanh Niên

Đại số tuyến tính từ lâu bị coi là môn học trừu tượng và khó tiếp cận. Thế nhưng, qua những bài giảng của Gilbert Strang, những con số ấy trở nên sống động. Hiếm khi xuất hiện trên truyền thông, vị giáo sư kỳ cựu của Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) tạo dấu ấn bằng sự minh triết, giúp người học tiếp cận những khái niệm nền tảng nhất của toán học hiện đại.

"Điều tôi quan tâm là lý thuyết về việc làm thế nào để giải một hệ gồm 100 phương trình tuyến tính, hay làm thế nào để tìm ra những cấu trúc quan trọng bên trong một ma trận", ông nói. "Có rất nhiều điều cần khám phá trong lĩnh vực này".

Strang từng là sinh viên tại MIT, sau đó trở thành học giả Rhodes - một trong những học bổng quốc tế danh giá dành cho sinh viên xuất sắc tại Đại học Oxford (Anh), trước khi nhận bằng tiến sĩ tại Đại học California (Mỹ).

Ông quay lại MIT giảng dạy từ năm 1962 và gắn bó đến khi nghỉ hưu vào năm 2023. Trong hơn sáu thập kỷ, ông phụ trách khóa học 18.06 Linear Algebra (Đại số tuyến tính), một trong những môn học cốt lõi dành cho sinh viên các ngành kỹ thuật, khoa học máy tính, kinh tế và khoa học tự nhiên.

Tầm ảnh hưởng của ông thực sự bùng nổ vào năm 2002 khi MIT triển khai nền tảng học liệu mở OpenCourseWare.

Trong khi nhiều giảng viên còn dè dặt với việc đưa bài giảng lên Internet, Strang lựa chọn công bố toàn bộ khóa học của mình, bao gồm video bài giảng, tài liệu, bài tập và lời giải. Từ một môn học đại học, nội dung này trở thành nguồn học liệu mở, cho người học trên toàn thế giới tiếp cận miễn phí. Một số cơ sở đào tạo thậm chí sử dụng video của ông như tài liệu tham khảo chính.

"Với cách tiếp cận mới này, sẽ có thêm nhiều người nhận ra vẻ đẹp và tính ứng dụng của đại số tuyến tính", ông nói.

Theo thời gian, đây là một trong những khóa học được truy cập nhiều nhất trên nền tảng OpenCourseWare. Các bài giảng của ông trên YouTube đều thu hút lượng người xem lớn, nhiều video đạt đến vài triệu lượt xem.

Sự khác biệt của Strang nằm ở phương pháp sư phạm. Thay vì bắt đầu từ các khái niệm trừu tượng, ông đi từ những ví dụ cụ thể như phép nhân ma trận, trước khi chuyển sang các khái niệm phức tạp hơn như phân rã giá trị suy biến (SVD) - một kỹ thuật toán học giúp "bóc tách" một ma trận dữ liệu. Cách tiếp cận này giúp người học hình thành trực giác, từ đó hiểu bản chất vấn đề trước khi tiếp cận chứng minh.

Trong lớp học, Strang tránh sử dụng những cụm từ mang tính áp đặt như "hiển nhiên", thường xuyên dừng lại để kiểm tra mức độ hiểu bài của sinh viên, đồng thời khuyến khích đặt câu hỏi. Môi trường học tập vì thế trở nên cởi mở hơn, đặc biệt với những người mới bắt đầu.

Tháng 5/2023, Strang thực hiện bài giảng cuối cùng trước khi rời bục giảng. Không có nhiều nghi thức, buổi học khép lại giản dị như cách ông đã giảng dạy suốt nhiều năm. Ông cho rằng giảng dạy là "một cuộc đời tuyệt vời" và bày tỏ sự biết ơn tới những người quan tâm đến đại số tuyến tính.

Sau khi nghỉ hưu, các bài giảng của ông vẫn tiếp tục được sử dụng rộng rãi, trở thành điểm khởi đầu cho nhiều người bước vào các lĩnh vực liên quan dữ liệu và AI.

Tin Gốc: Vnexpress