Vụ tai nạn liên quan đến Orla Wates, nữ du khách Anh 19 tuổi, khi tham gia tour “Ha Giang Loop” (vòng lặp Hà Giang) được chia sẻ rộng rãi trên truyền thông quốc tế tuần qua đặt ra vấn đề về chất lượng của các tour phượt bằng xe máy. Một công ty chuyên cung cấp dịch vụ easy rider tại Hà Giang xác nhận tài xế của mình có liên quan trực tiếp đến vụ việc và đang phối hợp với cơ quan chức năng để làm rõ.
Nhiều năm nay, đội ngũ “easy rider” (người bản địa lái xe máy chở khách) đã trở thành biểu tượng của du lịch vùng cao. Tuy nhiên, sự phát triển nóng khiến các đơn vị gặp khó trong quản lý nhân sự.
Anh Linh Hữu Khương, đại diện BiBi Ha Giang, cho biết từng chứng kiến những đoàn khách lên tới 60-80 người, kéo dài 3 km trên đường đèo. Khi đoàn quá đông, người đi sau thường có xu hướng tăng tốc, phóng nhanh vượt ẩu để không bị lạc nhóm, gây rủi ro lớn cho du khách ngồi sau.
Ông Hoàng Văn Huỳnh, một tài xế xe tải chạy tuyến Hà Giang từ năm 2008, chia sẻ ông thường xuyên “thấy sợ” khi chạm mặt các đoàn xe này bởi họ thường vượt nối đuôi nhau ngay cả tại những khúc cua khuất tầm nhìn. Đường trong khu vực Cao nguyên đá Đồng Văn hiện đã được cải thiện về chất lượng mặt đường, song chính điều này lại khiến nhiều tài xế chủ quan, duy trì vận tốc vượt mức an toàn trên các đoạn đèo dốc tiềm ẩn nhiều nguy cơ.
Theo các đơn vị lữ hành, tổ chức tour, trong những năm gần đây, số vụ tai nạn giao thông liên quan đến du khách nước ngoài có xu hướng gia tăng, trong đó phần lớn xảy ra trên các cung đường đèo dốc thuộc các xã vùng cao núi đá phía bắc.
Bên cạnh kỹ năng lái, ý thức của đội ngũ lái xe đang là “điểm đen”. Dani, một du khách Mỹ, du lịch Hà Giang vào cuối tháng 3, cho biết cô cảm thấy bất an khi chứng kiến các easy rider uống đồ uống có cồn tại các bữa tiệc mỗi đêm, dẫn đến tình trạng mệt mỏi, phản xạ kém vào sáng hôm sau.
Cian Killoran, du khách Ireland, thậm chí còn thấy các tài xế trẻ vận hành xe với vận tốc 100 km/h ở đoạn đường tốt chỉ để “thể hiện kỹ năng” với khách nữ.
“Nhiều lái xe còn quá trẻ, liều lĩnh và thiếu suy nghĩ. Họ tự tin thái quá vào khả năng của mình mà bỏ qua an toàn của khách”, Cian nói. Việc tài xế sử dụng thuốc lào, tụ tập uống rượu đến đêm khuya dường như đã trở thành một phần ”thói quen” trong đội ngũ này.
Hoạt động “easy rider” rộ lên từ năm 2018 nhưng đến nay, tỷ lệ tài xế người bản địa có chứng chỉ hành nghề du lịch chuyên nghiệp và khả năng giao tiếp tiếng Anh vẫn còn rất hạn chế. Thông thường, trong một đoàn từ 8-15 lái xe, chỉ có duy nhất trưởng đoàn là người có thể sử dụng ngoại ngữ để hướng dẫn khách.
Lỗ hổng không chỉ nằm ở người lái thuê mà còn ở quy trình sàng lọc khách tự lái. Cian cho biết trong chuyến đi của anh, có công ty chỉ kiểm tra năng lực của khách bằng cách cho đi thẳng 20 m trong sân rồi giao xe cho họ tự chinh phục những cung đường được coi là nguy hiểm nhất Việt Nam.
Hậu quả là ngay trong ngày đầu, một thành viên trong đoàn anh đã gặp tai nạn rách đầu gối khi phanh gấp tại góc cua hẹp. Sự thiếu trách nhiệm của các đơn vị cho thuê xe trong việc đánh giá kỹ năng thực tế của khách ngoại quốc đang trực tiếp đẩy họ vào nguy hiểm.
Mặc dù luật pháp Việt Nam quy định người điều khiển xe máy trên 50cc phải có giấy phép lái xe phù hợp và bằng lái quốc tế (IDP) phải kèm theo bằng lái gốc, nhưng trên thực tế, việc kiểm tra giấy tờ tại các điểm cho thuê xe vẫn còn bị bỏ ngỏ.
Trước những sự cố liên tiếp, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch (VHTTDL) tỉnh Tuyên Quang ngày 13/4 đã ra văn bản yêu cầu các đơn vị lữ hành và cơ sở cho thuê xe máy thắt chặt quy định an toàn. Sở nghiêm cấm các đơn vị không có giấy phép lữ hành tự ý tổ chức, quảng bá hoặc chào bán tour; đồng thời yêu cầu các cơ sở vận chuyển không được tự ý ghép khách hoặc thay đổi lộ trình đã thống nhất.
Theo yêu cầu mới, các đơn vị cung ứng dịch vụ chỉ được phục vụ khách dựa trên hợp đồng pháp lý rõ ràng, xác định cụ thể danh tính lái xe, phương tiện và trách nhiệm phối hợp khi xảy ra sự cố. Sở VHTTDL cũng dự kiến tổ chức các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ quản lý vận chuyển khách du lịch nhằm cập nhật quy định pháp luật và các giải pháp đảm bảo an toàn giao thông cho doanh nghiệp trên địa bàn.
Để siết chặt quản lý, ông Nguyễn Văn Hãnh, Phó chủ tịch xã Phố Bảng, cho rằng lực lượng chức năng cần tăng cường các đợt kiểm tra đột xuất trên quốc lộ nhằm tăng tính răn đe, chấp nhận việc có thể làm gián đoạn tạm thời hành trình của du khách để đổi lấy sự an toàn bền vững.
Nhiều chuyên gia đề xuất các đơn vị lữ hành cần chủ động chia nhỏ đoàn với quy mô tối đa 8 khách mỗi tour, bố trí đủ trưởng nhóm dẫn đoàn và phó nhóm chốt đuôi để kiểm soát tốc độ.
Công tác quản lý tại các điểm lưu trú cũng cần được siết chặt nhằm tuyệt đối cấm tài xế sử dụng đồ uống có cồn vào buổi tối. Nhằm tạo ra cơ chế giám sát minh bạch, các doanh nghiệp được khuyến nghị xây dựng hệ thống chấm điểm dựa trên phản hồi của khách hàng. Những lái xe vi phạm quy định hoặc chạy ẩu cần bị sa thải và thông báo công khai trong cộng đồng du lịch để ngăn chặn việc tái phạm.
“Du khách xứng đáng có một chuyến đi an toàn để trở về nhà”, Cian Killoran nhấn mạnh. Nếu không sớm lấp đầy các lỗ hổng quản lý, thương hiệu “Ha Giang Loop” đứng trước nguy cơ bị tổn hại trong mắt cộng đồng du lịch quốc tế.
Ngày 2/4, Cảnh sát Nepal thông báo đã truy tố 32 người liên quan đến mạng lưới lừa đảo cứu hộ trực thăng quy mô lớn tại vùng núi Everest. Trong đó, 11 người đã bị bắt giữ, bao gồm các chủ công ty lữ hành, đơn vị vận hành trực thăng và quản lý bệnh viện.
Cuộc điều tra cho thấy quy mô của mạng lưới lừa đảo này gây ảnh hưởng đến 4.782 khách leo núi quốc tế giai đoạn năm 2022-2025. Cảnh sát đã phát hiện hơn 300 trường hợp cứu hộ giả mạo với tổng hóa đơn lên tới gần 20 triệu USD (khoảng 1.500 tỷ đồng), được tính cho khách du lịch và các đơn vị bảo hiểm.
Vụ bê bối nổ ra ngay khi mùa leo núi mùa xuân năm nay bắt đầu vào cuối tháng 3. Các nhà điều tra xác định đây là một hệ sinh thái tội phạm có tổ chức, với sự tham gia của nhiều thành phần, từ người dẫn đường (Sherpa) trực tiếp trên núi đến ban lãnh đạo các bệnh viện tư nhân tại Kathmandu.
Trước đó, ngày 25/1, 6 quản lý từ các công ty cứu hộ đã bị bắt giữ. Nhóm này bị cáo buộc trục lợi tiền bảo hiểm bằng cách lập hồ sơ cứu hộ giả cho khách nước ngoài với lý do gặp vấn đề sức khỏe khi thám hiểm. Trên thực tế, các cuộc cứu hộ này là không cần thiết, hoặc không có thật.
Cục Điều tra Trung ương (CIB) thuộc Cảnh sát Nepal nhận định hành vi này gây tổn hại nghiêm trọng đến "lòng tự hào và uy tín quốc gia của Nepal trên trường quốc tế".
Theo hồ sơ điều tra, các hướng dẫn viên đã sử dụng nhiều phương thức khác nhau để ép buộc khách phải sơ tán bằng trực thăng. Một trong những thủ đoạn phổ biến là lén pha một lượng lớn bột nở (baking powder) vào thức ăn của khách nhằm gây ra tình trạng rối loạn tiêu hóa. Các triệu chứng này thường bị nhầm lẫn với các biểu hiện của bệnh sốc độ cao. Một số nạn nhân khác bị cho uống các loại thuốc đi kèm với lượng nước quá mức để kích phát các triệu chứng bệnh lý.
Khi khách du lịch báo cáo tình trạng buồn nôn, chóng mặt hoặc đau nhức cơ thể, các hướng dẫn viên sẽ khuyên họ nên xuống núi ngay lập tức và yêu cầu cứu hộ khẩn cấp bằng trực thăng với chi phí đắt đỏ. Sau khi thực hiện sơ tán, các đối tượng sử dụng hồ sơ y tế và nhật ký chuyến bay giả mạo để đòi bồi thường từ các đơn vị bảo hiểm du lịch quốc tế.
Để tối đa hóa lợi nhuận, các đơn vị vận hành sẽ lập hóa đơn cho từng hành khách như thể họ đi trên các chuyến bay riêng biệt, dù thực tế nhiều người được vận chuyển cùng lúc. Các bệnh viện cũng tiếp tay bằng cách lập báo cáo điều trị giả cho những du khách thực tế không hề nhập viện.
Ông Manoj Kumar KC, lãnh đạo Cục Điều tra Trung ương, cho rằng nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là do "các biện pháp xử lý còn lỏng lẻo". Khi tội ác không bị trừng trị thích đáng, nhóm lừa đảo càng có cơ hội lũng đoạn thị trường bảo hiểm du lịch.
Trước tình hình này, một số công ty bảo hiểm quốc tế đe dọa ngừng cung cấp dịch vụ tại Nepal nếu tình trạng này không được ngăn chặn triệt để.
Vấn nạn cứu hộ giả tại Nepal vốn không mới. Từ năm 2018, một cuộc điều tra quy mô lớn của chính phủ đã công bố bản báo cáo dài 700 trang, phơi bày các sai phạm và cam kết cải cách triệt để. Tuy nhiên, các mạng lưới này vẫn tiếp tục hoạt động với thủ đoạn tinh vi và hệ thống hơn, dẫn đến vụ bê bối chấn động hiện nay.
Các báo cáo từ năm 2019 cũng chỉ ra một bộ phận du khách nước ngoài đã thông đồng với các công ty lữ hành để giả vờ mắc bệnh sốc độ cao cấp tính, nhằm hưởng dịch vụ bay trực thăng miễn phí và đổi lấy các tour thám hiểm giá rẻ. Phía lữ hành thường kiểm tra kỹ hồ sơ bảo hiểm của khách trước khi tiếp nhận để đảm bảo công ty trực thăng và các bên trung gian sẽ được chi trả.
Khoảng nửa tháng qua, cây phượng vĩ nằm trong khuôn viên một doanh nghiệp tại phường Nghĩa Lộ, tỉnh Quảng Ngãi đã gây “sốt”. Nhiều người đang tìm đến đây để có cho mình những bức ảnh đẹp với loài hoa của mùa hè.
Cây được trồng từ năm 1990, cao khoảng 15m, nằm sát vách tường một tòa nhà của doanh nghiệp. Do đó, tán cây chỉ phát triển về một hướng. Điều độc đáo là cây khá cao nhưng cành lại sà xuống rất thấp. Nhiều cành chi chít hoa chạm cả xuống mặt đất tạo nên khung cảnh đẹp.
Chị Nguyễn Thị Tuyết Mai (trú tại phường Cẩm Thành, Quảng Ngãi) cho biết những cây phượng vĩ khác chỉ có một vài nhánh sà xuống thấp. Riêng cây này toàn bộ cành hướng xuống mặt đất nên có thể chụp được những bức ảnh đẹp. Một số cành hoa chạm xuống mặt đất nên trẻ em vẫn có thể tạo dáng khá thuận lợi.
“Thấy nhiều người đăng ảnh cây phượng vĩ trên trang cá nhân nên tôi tới đây để xem. Đến nơi mới thấy cây còn đẹp và độc đáo hơn trong ảnh rất nhiều. Tán cây rộng sà xuống mặt đất tạo thành "vòm hoa" đỏ rực”, chị Mai chia sẻ.
Là một người yêu thích nhiếp ảnh nên anh Phạm Linh (trú tại phường Trương Quang Trọng, Quảng Ngãi) cũng tìm đến ghi lại những khoảnh khắc đẹp tại cây phượng vĩ này. Theo anh Linh, ngoài dáng thế độc đáo, cây còn nằm bên cạnh một tòa nhà bỏ hoang rêu phong tạo nên khung cảnh đẹp và lạ.
“Cây phượng này thật sự biết “chiều lòng người”, bởi ai đến đây cũng có cho mình những bức ảnh đẹp với khung cảnh đầy hoa”, anh Linh nói.
Cây nở hoa từ tháng 5 đến tháng 7, nhưng khoảng thời gian hoa đẹp nhất kéo dài từ cuối tháng 5 đến hết tháng 6. Mỗi ngày có hàng trăm người dân tại khu vực trung tâm tỉnh Quảng Ngãi, đa phần là các bạn trẻ, đến để chiêm ngưỡng, chụp ảnh cùng cây phượng vĩ độc đáo này.
Thảo Cầm Viên Sài Gòn (2 Nguyễn Bỉnh Khiêm, P. Sài Gòn, TP.HCM) sáng 30.4 tấp nập, đông đúc hơn hẳn vì khách du lịch đổ về dự "đám cưới hưu cao cổ" từ sớm. Tại đây, khu vực "nhà gái" đã thu hút đông đảo người dân, đặc biệt là các gia đình có trẻ nhỏ và du khách quốc tế đến tham quan, chụp ảnh và tham gia các hoạt động trải nghiệm. Khách tới dự làm đồ thủ công, viết thiệp chúc mừng và chuẩn bị quà cưới cho cô dâu, chú rể hươu.
Không gian được trang trí sinh động, gần gũi với thiên nhiên, điểm nhấn của chương trình là màn rước dâu độc đáo. Hồi môn được Thảo cầm viên chuẩn bị là các loại lá tươi, trái cây… những món ăn quen thuộc của hươu cao cổ.
Đoàn rước dâu với sự góp mặt của nhiều loài động vật thân thiện như dê, cừu, chim… di chuyển quanh khuôn viên, tạo nên khung cảnh nhộn nhịp.
Ông Nguyễn Bá Phú, Phó Giám đốc Xí nghiệp Động vật Thảo Cầm Viên Sài Gòn nói, để chuẩn bị cho đám cưới hươu cao cổ, các bộ phận đã phối hợp chặt chẽ từ nhiều ngày trước để làm các công việc như xây dựng kịch bản, bố trí không gian sao cho sinh động cho đến tính toán khẩu phần thức ăn phù hợp làm lễ vật...
Được biết, cô dâu hươu có tên Thảo Em, sinh năm 2023, thuộc gia đình hươu cao cổ Thái, là một trong những đàn hươu gắn bó lâu năm tại đây. Còn chú rể hươu có tên là Phi Phi, là cá thể trưởng thành, sinh năm 2011, có vóc dáng cao lớn nhưng tính cách hiền lành, thân thiện.
"Trước khi cặp đôi nên duyên, hươu cái Thảo Em được tập làm quen dần với khu chuồng của Phi Phi bằng cách đưa vào môi trường mới trong thời gian ngắn, theo dõi phản ứng và sức khỏe. Sau khi thích nghi, hai cá thể được ghép đôi từng bước để tạo sự gần gũi, tránh căng thẳng. Khi đã quen nhau, ổn định tập tính, đơn vị mới tổ chức đám cưới nhằm đảm bảo an toàn và tự nhiên nhất cho cả hai", ông Phú cho biết thêm.
Sau phần diễu hành, nghi thức thành hôn được tổ chức tại khu vực chuồng của chú rể Phi Phi. Đông đảo du khách đã tập trung theo dõi, cổ vũ và ghi lại những khoảnh khắc đáng nhớ của đám cưới đặc biệt này. Anh Trần Công Minh, du khách đến phường Tân Sơn cho biết: "Tôi đưa con đi chơi dịp lễ, không nghĩ lại được xem một đám cưới dễ thương như vậy. Các bé rất thích vì vừa vui, vừa học thêm kiến thức về động vật, đây là hoạt động rất ý nghĩa".
Tại chương trình này, ban tổ chức còn lồng ghép nội dung về tập tính sinh học và đời sống của hươu cao cổ để giới thiệu với khách du lịch.