Theo nhiều tài liệu dinh dưỡng, chuối là thực phẩm có lợi cho gan nhờ chứa nhiều chất xơ, vitamin và các hợp chất chống oxy hóa, đồng thời hỗ trợ quá trình thải độc gan một cách tự nhiên. Với người bệnh gan, đặc biệt là người có nguy cơ gan nhiễm mỡ hoặc suy giảm chức năng gan, chuối có thể hỗ trợ cải thiện hoạt động của cơ quan này nếu sử dụng đúng cách.
Chuối cung cấp lượng glucid tự nhiên dễ hấp thu, giúp bổ sung năng lượng và tăng dự trữ glycogen trong gan. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo vệ gan trước các yếu tố gây độc, đồng thời góp phần thải độc gan, hạn chế tình trạng tích tụ mỡ trong gan.
Bên cạnh đó, lượng chất xơ dồi dào trong chuối còn giúp tăng nhu động ruột, hỗ trợ tiêu hóa và giảm áp lực thải độc cho gan. Đặc biệt chuối có thể hỗ trợ người bệnh xơ gan nhờ tác dụng nhuận tràng, giúp hạn chế nguy cơ xuất huyết tiêu hóa. Tuy nhiên, với bệnh nhân sau phẫu thuật hoặc giai đoạn nặng, việc ăn chuối cần được kiểm soát về lượng và tham khảo ý kiến bác sĩ.
Chuối không chỉ là nguồn năng lượng tự nhiên mà còn góp phần hỗ trợ gan hoạt động hiệu quả hơn thông qua nhiều cơ chế:
Hỗ trợ giải độc gan: Chuối già chứa nhiều pectin – chất xơ hòa tan giúp làm sạch đường ruột, giảm áp lực cho gan trong việc loại bỏ độc tố. Quá trình này giúp gan hoạt động hiệu quả hơn và tránh bị tổn thương.
Cung cấp chất chống oxy hóa: Trong chuối có các chất chống oxy hóa như dopamine, vitamin C và vitamin E giúp trung hòa các gốc tự do – nguyên nhân gây tổn thương tế bào gan và các bệnh gan mạn tính.
Giúp cân bằng điện giải và bảo vệ tế bào gan: Kali có trong chuối giúp điều hòa cân bằng nước và điện giải, giảm nguy cơ sưng viêm và bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương do áp lực oxy hóa.
Hỗ trợ tiêu hóa tốt hơn, giảm gánh nặng cho gan: Chuối kích thích sản xuất các enzym tiêu hóa và duy trì hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh, gián tiếp giúp giảm gánh nặng cho gan trong quá trình tiêu hóa và chuyển hóa thức ăn.
Tăng cường sức đề kháng và hỗ trợ phục hồi gan: Vitamin và khoáng chất trong chuối giúp tăng cường hệ miễn dịch, giúp gan phục hồi sau tổn thương do các yếu tố bên ngoài như rượu bia, thuốc và độc tố môi trường.
Cách ăn chuối đúng cách để tốt cho gan
Mỗi quả chuối chứa lượng carbohydrate khá cao, đặc biệt là chuối lớn có thể tương đương hai khẩu phần trái cây thông thường. Vì vậy, việc kiểm soát khẩu phần là rất quan trọng, nhất là với người mắc bệnh gan kèm đái tháo đường hoặc rối loạn chuyển hóa.
Để ăn chuối tốt cho gan, nên kết hợp chuối với nguồn protein hoặc chất béo lành mạnh như sữa chua, các loại hạt để làm chậm quá trình hấp thu đường. Nên chọn chuối chín vừa, tránh chuối quá chín vì hàm lượng đường cao hơn và ít tinh bột kháng.
Ngoài ra, không nên ăn chuối khi quá đói hoặc trước khi đi ngủ để tránh làm đường huyết tăng nhanh. Người có bệnh nền như đái tháo đường cần theo dõi phản ứng cơ thể sau khi ăn để điều chỉnh lượng phù hợp.
Ai nên thận trọng khi ăn chuối?
Dù tốt cho gan, chuối không phải phù hợp với tất cả mọi người. Những người có vấn đề về đường huyết, đặc biệt là đái tháo đường, cần kiểm soát lượng ăn để tránh tăng đường huyết. Bệnh nhân suy thận cũng nên lưu ý vì chuối chứa nhiều kali, có thể gây nguy hiểm nếu ăn quá nhiều.
Có thể thấy, chuối là loại trái cây mang lại nhiều lợi ích cho gan nhờ khả năng hỗ trợ tiêu hóa, chống oxy hóa và cung cấp năng lượng lành mạnh. Tuy nhiên, để phát huy tối đa tác dụng, người dùng cần ăn với lượng hợp lý, đúng thời điểm và phù hợp với tình trạng sức khỏe của mình.
Theo Đầu bếp Vũ Nhất Thông, Trung tâm dạy nấu ăn Eric Cooking Class (TP HCM), mỗi loại quả đều có vai trò riêng và thời điểm "tỏa sáng" nhất định trong quá trình đun nấu.
Me: Tạo vị chua nền
Me được xem là "linh hồn" của món canh chua miền Nam. Vị chua chủ đạo của me đến từ axit tartaric, một loại axit không dễ bị phân hủy bởi nhiệt. Người nấu có thể đun lâu trên bếp mà vị chua không mất, trái lại còn hòa quyện sâu vào nước dùng để tạo thành một lớp "vị chua nền".
Cách sử dụng: Dùng muỗng dằm nát me vắt (loại chín không hạt) với một ít nước sôi. Lọc qua rây để lấy nước cốt, loại bỏ hạt và xác, sau đó cho vào nồi nước dùng ngay từ đầu. Tuyệt đối không thả nguyên khối me vào nồi để tránh làm nước lợn cợn.
Định lượng: Khoảng 30-50 gram me vắt cho nồi 1,5 - 2 lít nước, sau đó gia giảm tùy khẩu vị. Dùng quá nhiều me sẽ khiến nước canh có màu sậm và vị chua nồng lấn át nguyên liệu khác.
Thơm (Dứa): Cân bằng vị chua ngọt
Nếu me tạo cốt lõi thì thơm giúp nước canh thêm phần đầy đặn. Thơm đóng góp vị ngọt thanh tự nhiên cùng hương thơm đặc trưng để cân bằng độ gắt của các loại axit.
Về mặt hóa học, thơm chứa axit malic và axit citric, kèm theo lượng đường tự nhiên và enzyme bromelain có khả năng làm mềm các sợi protein của cá, thịt trong canh.
Cách sử dụng: Cắt thơm thành lát mỏng. Cho vào nồi sau khi nước dùng (đã có cốt me) sôi. Nấu thêm khoảng 5-10 phút để thơm tiết ra vị chua ngọt.
Định lượng: Khoảng 1/4 đến 1/3 quả thơm chín tới cho nồi 1,5 - 2 lít nước. Dùng thơm quá xanh sẽ làm canh chua gắt, trong khi thơm quá chín khiến canh bị lợ và miếng quả dễ nát.
Cà chua: Tạo màu sắc và vị umami
Cà chua không chỉ dùng để trang trí mà còn mang nhiệm vụ tăng cường màu sắc bắt mắt và chiều sâu vị ngọt cho nước dùng. Nguyên liệu này chứa axit citric và axit malic tạo vị chua nhẹ, nhưng quan trọng nhất là axit glutamic tạo vị umami tự nhiên và sắc tố lycopene tạo màu đỏ.
Cách sử dụng: Cắt cà chua thành hình múi cau. Sắc tố lycopene hòa tan tốt trong chất béo, nên cần phi thơm tỏi với dầu ăn rồi xào sơ cà chua 1-2 phút trước khi đổ nước vào đun. Kỹ thuật này giúp chiết xuất tối đa màu sắc.
Định lượng: Dùng 2-3 quả cà chua chín vừa. Không thả trực tiếp cà chua sống vào nồi nước luộc vì sẽ không ra được màu đẹp và vị nhạt nhòa.
Chanh và Tắc: Điểm nhấn dịu mát phút chót
Chanh và tắc mang lại vị chua thanh, tươi mát cùng hương thơm tinh dầu quyến rũ, tạo nên cú hích vị giác cuối cùng cho món canh.
Cả hai nguyên liệu này đều chứa axit citric và tinh dầu dễ bay hơi ở phần vỏ, kém bền với nhiệt độ cao. Đun nấu lâu sẽ làm mất vị chua, bay mùi thơm và biến đổi thành vị đắng.
Cách sử dụng: Sau khi nồi canh hoàn chỉnh và đã nêm nếm gia vị, tắt bếp hoàn toàn. Vắt nước cốt của nửa quả chanh hoặc 2-3 quả tắc vào nồi, thêm các loại rau thơm như ngò gai, rau ngổ, khuấy đều và múc ra tô.
Lưu ý luôn nếm thử và thêm từ từ vì vị chua của chanh, tắc rất mạnh. Lỗi phổ biến nhất gây đắng canh là vắt chanh, tắc khi bếp vẫn đang bật lửa hoặc nước đang sôi.
Quá trình nấu canh chua giống như một bản giao hưởng được sắp xếp lớp lang: phi tỏi xào cà chua để tạo màu nền; thêm cốt me làm giai điệu chính; cho thơm vào để hòa âm cân bằng; đun chín các nguyên liệu chính và kết thúc bằng nốt cao trào của nước cốt chanh, tắc cùng rau thơm sau khi đã tắt bếp. Nắm vững đặc tính của 5 nguyên liệu này, bạn sẽ luôn đảm bảo được chất lượng cho nồi canh chua truyền thống.
“Nếu không có bàn tay nhỏ bé ấy liên tục lay gọi, có lẽ mẹ đã bỏ lỡ bình minh của ngày hôm nay”, chị Nguyễn Thị Khánh Huyền (33 tuổi, xã Krông Pắc, Đắk Lắk) vẫn chưa hết bàng hoàng lúc viết những dòng này.
Kể lại sự việc, chị Huyền cho hay, khoảng 20h ngày 30/6 chị dọn quần áo vào nhà, dự định ngồi gấp lại rồi cất vào ngăn tủ.
Khi chị đang xếp đồ thì cô con gái hơn 3 tuổi (tên ở nhà là Anna) chạy vào xin mẹ cùng chơi trò máy bay.
“Con trèo lên bụng rồi bảo mẹ làm máy bay cho con nên tôi cũng tạm gác lại việc gấp quần áo để chơi cùng con", chị Huyền kể.
Khi đang chơi đùa cùng con, chị thấy tức ngực, khó thở, cảm giác như có thứ gì đó chặn ngay giữa khí quản. Người mẹ chỉ kịp nói với con: “Con chạy đi gọi người lớn giúp mẹ”.
Nghe mẹ nói bị đau, bé Anna không lập tức chạy đi gọi người thân mà hỏi lại bằng chính những câu nói mà mẹ vẫn thường dành cho mình mỗi khi bị ốm.
"Con hỏi tôi: “Mẹ tức ngực hả? Mẹ có uống nước không?”. Bình thường tôi vẫn hay hỏi con như vậy mỗi khi con mệt hay không khỏe nên bé đã nhớ và lặp lại đúng những lời mẹ từng nói", chị Huyền xúc động kể.
Khi nghe mẹ nói không uống được nước và cần gọi người lớn, cô bé đã chạy ra ngoài tìm bà ngoại.
Không thấy bà, Anna tiếp tục chạy đi tìm ông ngoại đang ở ngoài sân và nói: "Mẹ bị đau họng, nghẹt mũi". Bố của chị Huyền nghĩ rằng, con gái chỉ bị ho hắng thông thường nên không để ý.
Sau khi gọi người lớn lần đầu chưa thành công, Anna quay trở lại phòng thì phát hiện mẹ gần như bất tỉnh.
"Lúc đó tôi đã lịm đi rồi, nhưng đầu óc vẫn còn mơ hồ, cứ thấy oang oang bên tai. Con lại bảo sẽ gọi bố bằng điện thoại nhưng không mở được mật khẩu. Sau này xem lại camera, tôi thấy con chạy vào lay mẹ dậy rồi bật khóc khi thấy mẹ không trả lời", chị Huyền kể.
Điều khiến chị Huyền và nhiều người xúc động là phản ứng tiếp theo của bé gái. Anna sau đó ngừng khóc và tiếp tục đi gọi người lớn thêm một lần nữa. Lần thứ hai, bé gái không chỉ lớn tiếng gọi mà còn chạy ra tận ngoài đường kéo ông ngoại vào nhà.
“Khi ông vào đến nơi và hỏi chuyện gì xảy ra, con cứ liên tục nhận lỗi về mình vì con nghĩ do mình trèo lên người mẹ chơi nên mẹ mới bị đau và khó thở", chị Huyền nghẹn ngào.
May mắn sau đó, nhờ sự trợ giúp của người lớn, chị Huyền đã dần tỉnh lại, hô hấp bình thường.
Trước đó, chị Huyền thi thoảng vẫn bị ngất và đã đi thăm khám ở bệnh viện nhưng chưa tìm ra nguyên nhân. Bởi vậy, chị luôn dặn con, nếu thấy mẹ nằm im, gọi không được thì phải đi tìm người lớn giúp đỡ. Người mẹ không ngờ con lại nhớ được điều đó.
Ông Nguyễn Duy Đệ, bố chị Huyền, cho hay, sự việc xảy ra buổi tối, các thành viên trong gia đình đều có việc riêng nên không để ý. Rất may, cháu gái đã nhanh trí đi gọi người lớn giúp mẹ.
Sau khi đoạn video ghi lại phản ứng của bé Anna được chia sẻ trên mạng xã hội, nhiều người đã để lại bình luận khen ngợi sự nhanh trí của cô bé, đồng thời khuyên chị Huyền nên sớm đi khám chuyên sâu để tìm nguyên nhân.
Người phụ nữ cũng chia sẻ, điều khiến chị ám ảnh nhất không phải là khoảnh khắc bản thân bất tỉnh mà là hình ảnh con gái nhỏ hoảng sợ, khóc gọi mẹ trong tuyệt vọng. Xem lại video, chị vừa thương vừa xót con.
“Tôi sợ nhất là nếu hôm đó mình không tỉnh lại thì con sẽ nghĩ tất cả là lỗi của mình", chị Huyền cho hay.
Từ câu chuyện của mình, người mẹ trẻ cho rằng, việc dạy trẻ những kỹ năng xử lý tình huống khẩn cấp là vô cùng cần thiết, bởi đôi khi chính sự bình tĩnh và nhanh trí của trẻ có thể cứu nguy cho người lớn.
"May mắn là hôm đó con nhớ lời mẹ dặn và không bỏ cuộc sau lần gọi đầu tiên. Điều đó khiến tôi thực sự tự hào về con gái mình", chị Huyền chia sẻ.
Theo India today, cảnh sát cho biết, 3 thành viên trong một gia đình đã thiệt mạng và 2 người khác, trong đó có một bé gái 12 tuổi, bị thương sau khi một chiếc xe tải chở xi măng mất kiểm soát do nổ lốp và đâm vào ngôi nhà ở huyện Mirzapur, bang Uttar Pradesh, Ấn Độ, hôm 15/7.
Theo cảnh sát, chiếc xe tải đang di chuyển từ Varanasi đến Sonbhadra thì một trong những chiếc lốp xe bị nổ vào khoảng 3h, khiến tài xế mất lái.
Chiếc xe lao ra khỏi đường và đâm vào một ngôi nhà nơi có nhiều người đang ngủ. Cú va chạm đã đè trúng những người đang ngủ bên trong ngôi nhà.
Các nạn nhân được xác định là Rajaram (47 tuổi), Sukhiya (70 tuổi) và Chandtara (45 tuổi), những người đã tử vong tại chỗ.
2 người bị thương đã được đưa ngay đến Trung tâm Chấn thương Varanasi để điều trị.
Cảnh sát, với sự hỗ trợ của cần cẩu, đã di chuyển chiếc xe tải ra khỏi ngôi nhà bị hư hại trước khi tạm giữ phương tiện này.
Một cuộc điều tra đã được tiến hành để xác định chính xác các tình tiết dẫn đến vụ tai nạn.
