Tại họp báo Bộ Công Thương chiều 9-4, ông Nguyễn Thế Hữu – Phó cục trưởng Cục Điện lực (Bộ Công Thương) – thông tin về tình hình cung ứng điện trong cao điểm mùa nắng nóng và tác động của việc lượng xe điện tăng trưởng nhanh.
Theo ông Nguyễn Thế Hữu, xu hướng phát triển xe điện là khó có thể đảo ngược, đặc biệt trong thời gian gần đây khi giá xăng dầu tăng cao, biến động.
Theo số liệu thống kê mới nhất, tính đến hết năm 2025, cả nước có khoảng 215.000 ô tô và gần 2,6 triệu xe máy điện. Theo tính toán, nhu cầu sử dụng điện cho số xe này ước khoảng 652 triệu kWh (chiếm 0,2-0,3% tổng nhu cầu điện thương phẩm).
Dự báo đến năm 2030, sẽ có 1,6 triệu ô tô và 8-13 triệu xe máy điện trên toàn quốc. Nhu cầu sử dụng điện năng đạt 3,1-5,6 tỉ kWh (chiếm 0,68-1,1% nhu cầu điện thương phẩm).
“Con số này không phải quá lớn, nhưng nhu cầu điện cho giao thông không chỉ là tổng tiêu thụ mà cần chú ý công suất tức thời hệ thống phải đáp ứng”, ông Hữu nói.
Thời gian tới, ngành điện lực sẽ nghiên cứu tập trung vào quy mô đặc tính phương tiện, đặc tính tiêu thụ, hành vi sạc (tần suất, khung giờ và công suất sạc) và độ tập trung trên địa bàn…
Ông lấy ví dụ với khoảng 100.000 ô tô điện cùng sạc trụ nhanh từ 60-120kWh, thì tổng công suất sạc tức thời phải đạt 6-12GWh – đây là một áp lực lớn đến hệ thống điện, đặc biệt là hệ thống điện trung áp.
Do vậy thách thức dài hạn không phải là tổng nhu cầu điện năng sử dụng, mà cần tập trung phát triển hệ thống lưới điện trung, hạ áp. Trong đó có thể xuất hiện tình trạng quá tải cục bộ tại những khu vực tập trung dân cư và các khu vực có trạm sạc công cộng.
Bộ Công Thương sẽ chỉ đạo các đơn vị thành viên có các giải pháp đồng bộ như: Có cơ chế, biểu giá phù hợp để khuyến khích sạc ngoài giờ cao điểm tránh quá tải cục bộ; triển khai trạm sạc thông minh giảm áp lực công suất tức thời.
Phó cục trưởng Cục Điện lực cũng cho biết theo dự báo từ cơ quan khí tượng thủy văn, thời tiết sẽ chuyển dần từ La-nina sang pha trung tính từ giữa tháng 5 đến tháng 7, sau đó chuyển sang pha El-nino vào mùa mưa năm nay.
Trong tháng 4 vào cao điểm mùa khô ở miền Nam, phụ tải điện ở khu vực này đã ở mức cao. Trong khi đó từ ngày 31-3 ở miền Bắc đã xuất hiện nắng nóng (sớm hơn mọi năm là từ cuối tháng 4 và kéo dài đến tháng 7), khiến phụ tải tăng cao, đạt khoảng 1,004,7 tỉ kWh/ngày.
Con số trên tuy chưa phải kỷ lục của hệ thống điện quốc gia bởi đã xuất hiện mức cao hơn trong năm 2025, tuy nhiên đây là con số kỷ lục của năm nay và đến ngày 7-4 tiếp tục tăng thêm. “Nguyên nhân do thời tiết nắng nóng, nhu cầu sử dụng tăng cao”, ông lý giải.
Từ cuối năm 2025, Bộ Công Thương đã phê duyệt kế hoạch đảm bảo cung cấp điện 2026. Trong đó với phương án cơ sở là tăng 8,5% và phương án cực đoạn cho mùa khô có thể tăng cao nhất ở mức 14,1%.
Thực tế tăng trưởng phụ tải tích lũy hiện tại đạt hơn 6%, và vẫn nằm trong kế hoạch dự kiến.
Tuy nhiên kế hoạch đáp ứng nhu cầu phụ tải phụ thuộc rất nhiều vào thời tiết. Trong trường hợp nắng nóng tiếp tục kéo dài, nhiệt độ tăng cao, nhu cầu sử dụng điện sẽ tăng đột biến và gây áp lực rất lớn lên hệ thống điện.
Bộ Công Thương đã triển khai nhiều giải pháp đảm bảo cung cấp điện. Bước đầu ghi nhận một số kết quả tích cực.
Hiện nay, hầu hết các hồ thủy điện lớn (đặc biệt ở miền Bắc) đều giữ mực nước rất cao, sẵn sàng đảm bảo cung ứng điện cho cao điểm mùa khô, thời tiết nắng nóng.
Về cung cấp nhiên liệu, PVGAS đã nâng khả năng tái hòa khí từ hơn 7 triệu m3/ngày lên 9,5 triệu m3/ngày. Điều này giúp tăng độ linh hoạt trong việc huy động các nguồn điện khí ở khu vực Đông Nam Bộ, đáp ứng nhu cầu phụ tải miền Nam vào cao điểm buổi chiều.
Ngoài ra, hệ thống cũng được bổ sung thêm 1.300MW từ Nhà máy nhiệt điện Vũng Áng 2…
Bộ Công Thương đồng thời lấy ý kiến để điều chỉnh khung giờ cao điểm và thấp điểm của hệ thống, theo hướng chuyển nhu cầu điện của khu vực sản xuất sắt thép, chế biến… từ giờ có giá cao sang giờ có giá thấp. Điều này giúp cân bằng áp lực cho hệ thống điện.
“Người dân và các doanh nghiệp cần tích cực triển khai chỉ thị của Thủ tướng về tiết kiệm điện. Nếu được, nên dịch chuyển việc sử dụng điện từ khung giờ cao điểm sang giờ thấp điểm hơn”, ông Hữu khuyến cáo.
Theo số liệu của Hội Nghiên cứu thị trường liên ngân hàng (VIRA), lãi suất liên ngân hàng tăng mạnh trong phiên 30/6 sau khoảng hai tuần duy trì ở vùng thấp.
Lãi suất bình quân kỳ hạn qua đêm - kỳ hạn vay mượn chủ yếu trên thị trường liên ngân hàng - lên 13% trong khi các phiên trước dao động 4-6%. Các kỳ hạn một tuần, hai tuần và một tháng cũng lên 8-8,5%.
Lãi suất liên ngân hàng là lãi suất các ngân hàng vay mượn lẫn nhau để đáp ứng nhu cầu thanh khoản ngắn hạn, đảm bảo khả năng thanh toán và yêu cầu dự trữ bắt buộc tại Ngân hàng Nhà nước.
Từ cuối năm ngoái đến nay, lãi suất vay mượn giữa các nhà băng nhiều phiên tăng mạnh. Theo giới chuyên gia, áp lực thanh khoản và cân đối vốn gia tăng khiến một số ngân hàng phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn vốn trên thị trường liên ngân hàng, qua đó đẩy mặt bằng lãi suất trên thị trường này lên cao.
Lãi suất liên ngân hàng chủ yếu phản ánh biến động thanh khoản ngắn hạn của hệ thống. Nếu tình trạng này kéo dài, mặt bằng lãi suất huy động và cho vay trên thị trường có thể chịu áp lực tăng.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll("iframe[data-src]")){iframe.removeAttribute("sandbox");iframe.setAttribute("src",iframe.getAttribute("data-src"));}}catch(e){}}catch(e){console.log("error_replace_script",e);}
Phiên 30/6, Ngân hàng Nhà nước phiên 30/6 bơm tiền qua kênh thị trường mở (OMO) nhằm hỗ trợ thanh khoản hệ thống.
Ngân hàng Nhà nước cùng ngày chào thầu 38.000 tỷ đồng trên kênh cầm cố giấy tờ có giá với mức lãi suất 4,5%. Đây là nghiệp vụ Ngân hàng Nhà nước cho các ngân hàng vay ngắn hạn với tài sản bảo đảm là giấy tờ có giá. Các ngân hàng vay gần 31.600 tỷ đồng qua kênh này trong khi 17.000 tỷ đồng các khoản vay cũ đến hạn được hoàn trả. Qua đó, nhà điều hành bơm ròng gần 14.600 tỷ đồng vào hệ thống. Ngân hàng Nhà nước không phát hành tín phiếu để hút bớt thanh khoản.
Ngày 29/6, Ngân hàng Nhà nước cũng mở nghiệp vụ hoán đổi USD/VND kỳ hạn 7 ngày với các ngân hàng. Giao dịch được thực hiện vào ngày 30/6, theo đó nhà điều hành mua USD giao ngay từ các ngân hàng và tạm thời bơm lượng tiền đồng tương ứng vào hệ thống. Sau 7 ngày, Ngân hàng Nhà nước sẽ bán lại USD và thu hồi tiền đồng.
Đây được xem là bước tiến quan trọng đối với hạ tầng sau thu hoạch, trong bối cảnh xuất khẩu rau quả tăng trưởng nhanh và nhu cầu xử lý kiểm dịch ngày càng lớn.
Mỹ duyệt công nghệ X-ray, gỡ khó cho trái cây xuất khẩu
Theo thông báo của APHIS, Nhà máy Chiếu xạ Toàn Phát (TPI) đã chính thức đủ điều kiện xử lý trái cây tươi xuất khẩu sang Mỹ bằng công nghệ X-ray. Trước đó, cơ sở này đã được phía Mỹ cấp phép sử dụng công nghệ chiếu xạ gamma bằng nguồn Cobalt-60. Với quyết định mới, TPI trở thành cơ sở đầu tiên tại Việt Nam được chấp thuận vận hành song song hai công nghệ chiếu xạ phục vụ kiểm dịch thực vật đối với trái cây tươi xuất khẩu vào thị trường Mỹ.
Thông tin này cũng đã được Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) thông báo tới doanh nghiệp sau khi nhận văn bản phê duyệt từ APHIS. Theo đó, doanh nghiệp phải tiếp tục tuân thủ đầy đủ Kế hoạch vận hành chiếu xạ giữa Việt Nam và Hoa Kỳ, đồng thời thực hiện nghiêm các quy định về đóng gói, bảo quản, truy xuất nguồn gốc, quản lý hồ sơ và phối hợp với cán bộ kiểm dịch của hai nước trong quá trình xử lý hàng hóa xuất khẩu.
Việc được bổ sung công nghệ X-ray không chỉ mở rộng lựa chọn về công nghệ xử lý mà còn giúp nhà máy tăng tính linh hoạt trong vận hành, đặc biệt vào các giai đoạn cao điểm thu hoạch khi lượng trái cây xuất khẩu tăng mạnh. Để được APHIS phê duyệt, doanh nghiệp đã trải qua quá trình đánh giá toàn diện về thiết bị, quy trình vận hành, kiểm soát liều chiếu, nhận diện và bảo vệ lô hàng cũng như các yêu cầu kỹ thuật của chương trình kiểm dịch trước xuất khẩu.
Theo TPI, trong năm 2025, nhà máy đã xử lý gần 5.670 tấn trái cây tươi xuất khẩu sang Mỹ bằng công nghệ gamma. Khi đưa thêm hệ thống X-ray vào khai thác, năng lực xử lý của nhà máy dự kiến có thể tăng gần gấp đôi, tạo thêm dư địa tiếp nhận hàng hóa trong bối cảnh xuất khẩu trái cây sang Mỹ tiếp tục tăng trưởng.
Tuy nhiên, doanh nghiệp cũng lưu ý việc bổ sung công nghệ X-ray không đồng nghĩa mọi loại trái cây hay quy cách đóng gói đều có thể chuyển đổi linh hoạt giữa hai phương pháp. Mỗi sản phẩm vẫn phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật, liều chiếu và quy trình kiểm soát đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
Thuận lợi hơn cho xuất khẩu trái cây vào thị trường khó tính
Việc tăng thêm năng lực xử lý diễn ra trong bối cảnh xuất khẩu rau quả của Việt Nam đang duy trì đà tăng trưởng mạnh. Theo Hiệp hội Rau quả Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu rau quả năm 2025 đạt hơn 8,5 tỷ USD, mức cao nhất từ trước tới nay. Riêng thị trường Mỹ đạt khoảng 547 triệu USD, tăng hơn 50% so với năm trước.
Tuy nhiên, theo số liệu của Ủy ban Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ (USITC), trong 10 tháng đầu năm 2025, Việt Nam mới chiếm khoảng 1,49% tổng kim ngạch nhập khẩu nhóm rau, quả và sản phẩm chế biến của Mỹ, cho thấy dư địa mở rộng thị phần vẫn còn rất lớn.
Đối với nhiều loại trái cây chủ lực của Việt Nam như xoài, bưởi, thanh long, nhãn, vải, chôm chôm và vú sữa, chiếu xạ là yêu cầu kiểm dịch thực vật bắt buộc trước khi được phép nhập khẩu vào thị trường Mỹ. Trong khi đó, do đặc điểm mùa vụ, sản lượng thường tập trung trong thời gian ngắn, tạo áp lực lớn lên toàn bộ chuỗi logistics sau thu hoạch, từ đóng gói, kho lạnh, vận chuyển, kiểm dịch đến khâu xử lý chiếu xạ.
Theo các chuyên gia trong ngành, khu vực phía Nam hiện tập trung phần lớn các cơ sở tham gia chương trình chiếu xạ trái cây xuất khẩu sang Mỹ. Khi năng lực xử lý không theo kịp tốc độ tăng của sản lượng trong mùa cao điểm, doanh nghiệp xuất khẩu có thể phải kéo dài thời gian chờ, phát sinh chi phí lưu kho lạnh và ảnh hưởng tới tiến độ giao hàng. Tình trạng tương tự từng xảy ra với hoạt động kiểm nghiệm sầu riêng xuất khẩu trong thời gian qua khi số lượng cơ sở kiểm nghiệm hạn chế khiến việc thu mua bị đình trệ và giá nông sản giảm mạnh.
Ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, cho rằng số lượng các cơ sở kiểm nghiệm và hạ tầng phục vụ xuất khẩu hiện vẫn chưa theo kịp tốc độ tăng trưởng của ngành. Việc đầu tư một cơ sở đạt chuẩn, được cả Việt Nam và nước nhập khẩu công nhận, đòi hỏi chi phí lớn và thời gian dài, khiến lĩnh vực này chưa thu hút nhiều nhà đầu tư.
Đại diện TPI cho biết việc vận hành đồng thời hai công nghệ chiếu xạ sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong phân bổ công suất, điều chỉnh lịch bảo trì thiết bị mà vẫn duy trì hoạt động xử lý hàng hóa. Đồng thời, năng lực xử lý tăng lên có thể góp phần rút ngắn thời gian chờ, giảm chi phí lưu kho lạnh, vận chuyển và điều phối hàng hóa cho các doanh nghiệp xuất khẩu. Dù vậy, hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào sản lượng từng thời điểm, kế hoạch vận hành cũng như phương án logistics của từng lô hàng.
Theo các báo cáo, ý kiến tại cuộc họp, thời gian qua dự án đã hoàn thành được khối lượng công việc rất lớn, nhiều hạng mục công trình đã hoàn thành có thể vận hành.
Tuy nhiên dự án đang gặp khó khăn, vướng mắc. Đặc biệt đã xảy ra vi phạm pháp luật của một số tổ chức, cá nhân, ảnh hưởng lớn đến việc thi công (hầu như đang bị ngừng trệ). Thực tế này dẫn tới nguy cơ cao không hoàn thành dự án đúng tiến độ.
Công tác lãnh đạo, chỉ đạo của chủ đầu tư, nhà thầu trên công trường bị gián đoạn. Cùng đó là vướng mắc trong công tác thanh toán, thiếu hụt nhân lực, thiếu nguyên, nhiên, vật liệu và giá cả biến động.
Kết luận, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định quan điểm kiên quyết xử lý nghiêm các vi phạm theo quy định của pháp luật, không có vùng cấm, không có ngoại lệ. Tuy nhiên phải có ngay giải pháp phù hợp để tháo gỡ, không để chậm trễ, đình trệ, gián đoạn công việc.
Trong quá trình xử lý, cần quán triệt tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài.
Nguyên tắc là cho phép xem xét, xử lý, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đồng thời với quá trình xử lý trách nhiệm các tập thể, cá nhân vi phạm, bảo đảm không hợp pháp hóa các sai phạm, không làm phát sinh sai phạm mới và có phương án khắc phục thiệt hại.
Thủ tướng hoan nghênh, ghi nhận tinh thần chủ động, cố gắng của các cơ quan, đơn vị liên quan.
Đặc biệt ngay trong kỳ nghỉ vừa qua, cơ quan chức năng của Bộ Công an đã trực tiếp làm việc với Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) và các nhà thầu để bàn, thống nhất giải pháp xử lý, tháo gỡ vướng mắc liên quan công tác thanh toán.
Thủ tướng đánh giá, đến nay khối lượng thực hiện của dự án đạt khoảng 76%, tương đương khoảng 70.000 tỉ đồng. Trường hợp để dự án bị đình trệ sẽ gây lãng phí và thiệt hại rất lớn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến hiệu quả đầu tư, niềm tin của người dân và doanh nghiệp.
Người đứng đầu Chính phủ nêu rõ, mục tiêu hoàn thành, đưa dự án vào khai thác thương mại trong năm 2026 là nhiệm vụ bắt buộc. Do đó các bộ, ngành, địa phương, chủ đầu tư và các đơn vị liên quan phải quán triệt, tổ chức thực hiện nghiêm túc, bảo đảm tiến độ, chất lượng, hiệu quả, tuyệt đối không để xảy ra chậm trễ, lãng phí, thất thoát.
Để dự án thực hiện đúng tiến độ, chất lượng, Thủ tướng yêu cầu ưu tiên giải quyết ngay và dứt điểm việc kiện toàn vị trí chủ tịch HĐQT và tổng giám đốc ACV để tăng cường trách nhiệm, hiệu quả, hiệu lực, tháo gỡ vướng mắc, thanh toán ngay cho các nhà thầu.
Cùng đó, Bộ Công an được giao chỉ đạo Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03) khẩn trương đẩy nhanh tiến độ điều tra, xử lý các vi phạm, sai phạm trong quá trình triển khai dự án sân bay Long Thành, bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm và tạo điều kiện để các gói thầu thuộc dự án triển khai đúng tiến độ.
Bộ Tài chính chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thanh toán, thông qua chủ trương về nhân sự của ACV trước ngày 7-5 và trên cơ sở chủ trương của Bộ Tài chính, ACV khẩn trương thực hiện việc kiện toàn nhân sự.
Bộ Xây dựng chỉ đạo tổ công tác tháo gỡ khó khăn, vướng mắc liên quan đến vật liệu xây dựng, phối hợp với TP Đồng Nai để xử lý vướng mắc liên quan. ACV chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ và chất lượng dự án thành phần 3 và các nhiệm vụ khác.
Đặc biệt các khó khăn, vướng mắc hiện nay đều thuộc thẩm quyền của nhà đầu tư, do đó ACV phải chủ động phối hợp với các bộ ngành, địa phương và nhà thầu để có phương án xử lý phù hợp, không để ảnh hưởng đến tiến độ triển khai dự án.
Kiểm toán Nhà nước thực hiện kiểm toán ngay các gói thầu, hạng mục công việc, hỗ trợ các chủ đầu tư, nhà thầu chủ động phòng ngừa, có giải pháp xử lý các sai sót. Chủ tịch UBND TP Đồng Nai chịu trách nhiệm, chủ động có giải pháp bảo đảm nguồn cung nhiên liệu, vật liệu cho dự án với giá cả hợp lý, chỉ đạo các nhà đầu tư tuyến ống dẫn nhiên liệu khẩn trương hoàn thiện thủ tục, triển khai thi công bảo đảm tiến độ.
