Trong chuyến du hành tới Mặt Trăng đầu tháng 4, phi hành đoàn Artemis II chụp nhiều hình ảnh ngoạn mục về thiên thể này và Trái Đất, nhận được sự quan tâm lớn của những người yêu thích khám phá không gian. Tuy nhiên, một số bức ảnh lại thu hút vì yếu tố khác: những ngôi sao và hành tinh lấp lánh trên nền vũ trụ. Điều này gây ngạc nhiên vì trong ảnh chụp từ chương trình Mặt Trăng Apollo của NASA cách đây hơn nửa thế kỷ, nhiều người đã quen với nền vũ trụ là khoảng không tối đen.
Theo Viện Vật lý (IOP) tại Anh, việc không có ngôi sao nào trong ảnh chụp từ bề mặt Mặt Trăng là lý do phổ biến khiến một số người nghi ngờ việc phi hành gia Apollo đã đặt chân lên bề mặt thiên thể. Không bị ảnh hưởng bởi ô nhiễm ánh sáng và khí quyển dày như ở Trái Đất, họ trông đợi thấy hàng nghìn ngôi sao trong mọi bức ảnh.
IOP giải thích, kỳ vọng này dựa trên giả định rằng ảnh được chụp vào đêm Mặt Trăng (ban đêm trên Mặt Trăng dài tương đương 14 ngày Trái Đất). Trong khi thực tế, mọi chuyến bay có người lái đến Mặt Trăng thời Apollo đều diễn ra vào ban ngày (cũng dài tương đương 14 ngày Trái Đất), khi bề mặt thiên thể này sáng rực. Phi hành gia phải đeo kính bảo hộ và chụp ảnh trong điều kiện các ngôi sao thua kém bề mặt Mặt Trăng về độ sáng. Chúng quá mờ để xuất hiện trong ảnh, khiến bầu trời trông như khoảng không tối đen.
“Giả sử bạn là Neil Armstrong đang chụp ảnh Buzz Aldrin vào ban ngày nhiều ánh sáng trên Mặt Trăng. Buzz (mặc bộ đồ vũ trụ) và bề mặt Mặt Trăng sẽ là chủ thể sáng nhất trong ảnh. Để Buzz hiện rõ, bạn cần chọn tốc độ màn trập nhanh và khẩu độ nhỏ. Kết quả, bạn thu được hình ảnh rõ nét của Buzz, nhưng nguồn sáng khác như những ngôi sao lại quá mờ để xuất hiện trên phim chụp”, nhà sử học du hành vũ trụ Amy Shira Teitel nói với Astronomy.
Theo nhà vật lý thiên văn Alfredo Carpineti, tiến sĩ tại Đại học Hoàng gia London, từ bề mặt Mặt Trăng hoặc không gian sâu, con người thường có thể thấy bầu trời đầy sao, dải Ngân Hà rõ nét cùng nhiều thiên thể khác. Tuy nhiên, chúng không hiện diện trong ảnh do mục tiêu và cách chụp.
Những mục tiêu phổ biến trong nhiếp ảnh cận Trái Đất là phi hành gia mặc bộ đồ vũ trụ màu trắng, tàu, trạm vũ trụ, Mặt Trăng và chính hành tinh xanh. “Tất cả chủ thể đó đều có một điểm chung: rất sáng nhờ phản xạ nhiều ánh nắng Mặt Trời. Trong khi đó, các ngôi sao vốn là nguồn sáng nhưng lại ở quá xa nên mờ nhạt”, Carpineti giải thích trên IFL Science.
Không chỉ ảnh chụp từ phi hành gia, những bức ảnh do camera trên tàu vũ trụ chụp cũng có thể vắng bóng sao. “Về cơ bản, chúng ta không thể thấy sao từ camera trên tàu vì để quan sát chính con tàu (hoặc Mặt Trăng, Trái Đất) thì phải là ban ngày, khi Mặt Trời soi sáng chúng. Camera được điều chỉnh để phù hợp với độ sáng đó nên không thể thu ánh sáng yếu từ những ngôi sao phía sau”, tiến sĩ Becky Smethurst, nhà vật lý thiên văn tại Đại học Oxford, nói với Reuters.
Hình ảnh từ không gian có thể trông giống chụp vào ban đêm vì nền trời màu đen thay vì xanh. Nhưng thực tế, bầu trời ban ngày trên Trái Đất có màu xanh nhờ sự tán xạ ánh sáng trong khí quyển. “Vượt khỏi khí quyển, bầu trời ban ngày trông tối đen”, Smethurst giải thích.
Bên cạnh đó, đa số ảnh không gian được chụp trên tàu vũ trụ di chuyển nhanh. Vì vậy, để có tác phẩm tốt, cần điều chỉnh tốc độ màn trập và thời gian phơi sáng thích hợp. Phi hành gia NASA Don Pettit thậm chí tự phát triển thiết bị theo dõi sao riêng để chụp những bức ảnh phơi sáng đúng thời gian cần thiết từ Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS), vật thể di chuyển với tốc độ tới 8 km mỗi giây.
Ảnh chụp toàn cảnh Trái Đất ngày 3/4 (trái) và 2/4 (phải) từ tàu vũ trụ Orion trong nhiệm vụ Artemis II. Ảnh: NASA
Những hình ảnh từ phi hành đoàn Artemis II, trong đó các hành tinh và ngôi sao nằm ngoài hệ thống Trái Đất – Mặt Trăng hiện diện, đều có điểm chung là ngược sáng, hay Mặt Trời chiếu sáng từ phía sau. Trong ảnh toàn cảnh Trái Đất ngày 2/4 với thời gian phơi sáng dài hơn, các chi tiết, bao gồm Sao Kim cùng nhiều thiên thể khác, rõ nét hơn so với ảnh chụp ngày 3/4.
Tương tự, trong ảnh chụp nhật thực ngày 6/4, khi Mặt Trăng chắn trước Mặt Trời, các hành tinh và ngôi sao cũng hiện rõ. NASA giải thích: “Các ngôi sao, thường quá mờ để quan sát khi chụp Mặt Trăng, cũng xuất hiện. Lý do là khi Mặt Trăng chìm trong bóng tối, việc chụp ảnh sao trở nên dễ dàng hơn”.
Tàu Orion rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) đưa bốn phi hành gia bay tới Mặt Trăng, đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA).
Nhiệm vụ Artemis II đánh dấu hàng loạt cột mốc trong ngành hàng không vũ trụ. Ví dụ, phi hành gia da màu, người phụ nữ, người không phải công dân Mỹ đầu tiên, phi hành gia lớn tuổi nhất đến Mặt Trăng. Ngoài ra, phi hành đoàn còn lập kỷ lục bay xa Trái Đất nhất, 406.771 km, xa hơn 6.616 km so với kỷ lục cũ của Apollo 13.
Bên cạnh đó, đây là chuyến bay có người lái đầu tiên của tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) và tàu Orion. Rất nhiều công nghệ thử nghiệm trên tàu cũng lần đầu được sử dụng ngoài không gian như Hệ thống Liên lạc Quang học Orion Artemis II, sử dụng tia laser để gửi và nhận dữ liệu từ Trái Đất. Ngoài ra, tàu cũng trang bị nhà vệ sinh hoạt động đầy đủ đầu tiên trong chuyến bay tới Mặt Trăng.
Với khóa thông minh, điện thoại, mã số hoặc dấu vân tay có thể thay thế cho chìa khóa truyền thống. Tuy nhiên, trước khi quyết định thay thế khóa cơ cũ bằng khóa thông minh, người dùng cần xem xét một số yếu tố quan trọng.
Đầu tiên, vấn đề an toàn vật lý là điều cần lưu ý. Khóa thông minh thường được kết nối với internet và có thể được làm từ các thành phần kém an toàn hơn so với khóa cơ truyền thống. Một số sản phẩm có thể có cơ chế dễ bị tấn công, cho phép kẻ xấu vượt qua các tính năng bảo mật như bàn phím hoặc máy quét vân tay, từ đó mở khóa bằng các phương pháp vật lý thông thường.
Bên cạnh đó, bảo mật thông tin cũng là một yếu tố quan trọng. Mặc dù nhiều khóa thông minh được trang bị mã hóa 128 bit để giảm thiểu nguy cơ rò rỉ dữ liệu, người dùng vẫn cần sử dụng tên đăng nhập và mật khẩu để thiết lập khóa. Điều đó có nghĩa độ an toàn của khóa phụ thuộc vào độ mạnh của mật khẩu. Người dùng nên áp dụng các chiến lược đặt mật khẩu mạnh để bảo vệ thông tin cá nhân.
Ngoài ra, các cuộc tấn công trung gian (man-in-the-middle) có thể xảy ra, cho phép kẻ xấu chặn dữ liệu giữa điện thoại và khóa. Do đó, việc tuân thủ các mẹo bảo mật mạng là cần thiết để bảo vệ thông tin.
Một yếu tố khác cần xem xét với khóa thông minh chính là nguồn điện. Khóa thông minh cần nguồn điện để hoạt động, do đó chúng có thể yêu cầu lắp đặt chuyên nghiệp hoặc thường xuyên thay pin. Một số sản phẩm có thể có cảnh báo khi pin sắp hết, nhưng người dùng vẫn cần chú ý để tránh bị khóa ngoài.
Cuối cùng, việc cập nhật phần mềm đối với khóa thông minh là rất quan trọng. Nếu khóa không nhận được bản cập nhật firmware, nó có thể trở thành mục tiêu cho các cuộc tấn công, vì vậy người dùng cần duy trì bảo trì và theo dõi tình trạng của khóa thông minh.
Xét cho cùng, mặc dù khóa thông minh mang lại nhiều tiện ích, người dùng vẫn cần cân nhắc kỹ lưỡng về an toàn, bảo mật và khả năng bảo trì trước khi quyết định sử dụng. Nếu việc theo dõi và bảo trì khóa thông minh có vẻ quá phức tạp, đây có thể không phải là lựa chọn phù hợp để người dùng sử dụng.
Tôi đang làm việc tại Nhật Bản và rất lo lắng khi nghe thông tin hàng triệu thuê bao sẽ bị khóa nếu không xác nhận tình trạng sử dụng trên VNeID. Rất có thể số điện thoại mạng VinaPhone của tôi nằm trong nhóm này. Tuy nhiên tôi lại không thể truy cập ứng dụng VNeID để xác nhận từ xa.
Tôi không muốn bị khóa SIM vì số điện thoại đang liên kết với tài khoản ngân hàng, mạng xã hội và nhiều dịch vụ quan trọng khác. Tôi cần làm gì để giữ số thuê bao?
"Từ tháng 4.2026, messenger.com sẽ chuyển sang facebook.com/messages. Sau khi messenger.com ngừng hoạt động, hệ thống sẽ tự động chuyển bạn sang dùng facebook.com/messages để nhắn tin trên máy tính. Bạn có thể tiếp tục trò chuyện trên đó hoặc ứng dụng di động Messenger", Facebook gửi thông báo đến người dùng.
Theo đó, khi đăng nhập Messenger trên máy tính, người dùng sẽ nhận được thông báo việc chuyển đổi sẽ diễn ra vào ngày 16.4.
Trước đó, từ ngày 15.12.2025, Facebook "khai tử" ứng dụng Messenger Desktop cho Windows và macOS. Giao diện messenger.com là lựa chọn cuối cùng dành cho những người muốn nhắn tin trên máy tính mà không cần mở Facebook.
Trước đây, Meta cho phép người dùng Facebook có thể vô hiệu hóa tài khoản nhưng vẫn tiếp tục duy trì kết nối với bạn bè thông qua Messenger. Với quy định mới, người dùng sẽ gặp khó khăn hơn khi không còn được lựa chọn sử dụng dịch vụ riêng lẻ. Trong khi đó, người dùng Messenger không có tài khoản Facebook trên ứng dụng di động vẫn có thể dùng bình thường.
Trong thông báo, Meta không giải thích lý do cụ thể. Hãng cũng không đưa ra lựa chọn nào khác, người dùng phải tuân theo quy định mới hoặc buộc dừng dịch vụ. Việc khôi phục lịch sử nhắn tin giữa các nền tảng có thể thực hiện bằng cách nhập mã PIN. Cài đặt mã hóa tin nhắn đầu cuối này từng gây ra nhiều phản ứng trái chiều trong cộng đồng. Tuy nhiên, khi đó người dùng cũng không có lựa chọn nào khác ngoài việc tuân thủ quy định của nền tảng.
Theo các chuyên gia, việc "khai tử" messenger.com và trước đó là ứng dụng nhắn tin cho thấy Facebook đang tìm cách tinh gọn hệ sinh thái sản phẩm. Việc loại bỏ một nền tảng cũng giảm đáng kể chi phí vận hành song song và tối ưu hóa được tài nguyên.
Về mặt kỹ thuật, việc hợp nhất trong một giao diện web có thể giúp Facebook nhanh chóng cập nhật các tính năng mới, vá lỗi bảo mật và đồng bộ nhanh hơn. Đổi lại, người dùng sẽ mất đi không gian nhắn tin riêng biệt khỏi mạng xã hội.
Facebook đang nỗ lực để làm mới mình trong bối cảnh bị xem là "nền tảng của người già". Hãng đang mất thị phần vào tay TikTok và YouTube. Mới đây, hãng quyết định vung tiền để lôi kéo TikToker và YouTuber về Facebook. Meta kỳ vọng việc này sẽ tạo ra một luồng sinh khí mới, giúp đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng người theo dõi và tương tác.
Theo thông tin mới nhất, các nhà sáng tạo sở hữu trên 1 triệu người theo dõi trên TikTok hoặc YouTube sẽ nhận được khoản thù lao 3.000 USD (khoảng 79 triệu đồng) mỗi tháng nếu đăng tối thiểu 15 video ngắn (Reels) lên Facebook. Với những người có từ 100.000 người theo dõi, mức thưởng sẽ là 1.000 USD. Tuy nhiên, câu hỏi lớn nhất vẫn là liệu người hâm mộ có sẵn sàng quay lại một nền tảng mà họ vốn coi là đã lỗi thời chỉ để xem những nội dung có thể dễ dàng tìm thấy trên các ứng dụng khác?
Những thay đổi liên tục của Meta cũng khiến người dùng liên tục gặp sự cố trên nền tảng. Tháng trước, người dùng Facebook gặp lỗi tải lại trang chủ trên toàn cầu. Hai tuần trước đó, nền tảng bị lỗi "tài khoản không khả dụng", phạm vi ảnh hưởng khắp thế giới.
Về mặt danh tiếng, Facebook đang được đánh giá là "mạng xã hội độc hại số 1 thế giới", theo khảo sát của Global Witness. Theo báo cáo, hơn 50% người tham gia đã phải đối mặt với quấy rối trên Facebook, 36% trên WhatsApp và 20% trên Instagram. Dù ngày càng nhiều người sử dụng các nền tảng kỹ thuật số cho các hoạt động xã hội và giải trí, nhưng xu hướng này cũng kéo theo nhiều vấn đề nghiêm trọng, đặc biệt là tình trạng nghiện lướt web ở giới trẻ và quấy rối trực tuyến.
