Từ boong tàu MV Hondius, blogger du lịch Kasem Hato có thể nhìn thấy rõ đường bờ biển của quốc gia Tây Phi Cape Verde. Đất liền chỉ cách anh một khoảng ngắn. Tuy nhiên, thay vì háo hức chuẩn bị hành lý rời tàu như lịch trình dự kiến vào đầu tháng 5, Hato cùng hơn một trăm hành khách khác đang phải tự nhốt mình trong cabin. Họ mang khẩu trang, nhận các bữa ăn qua cửa phòng, nỗ lực thực hiện mọi biện pháp phòng ngự trước một đợt bùng phát virus vừa cướp đi sinh mạng của ba người bạn đồng hành, CNN đưa.
Chuyến thám hiểm bắt đầu từ Nam Mỹ vào cuối tháng 3 với hy vọng chiêm ngưỡng vẻ đẹp hùng vĩ của vùng cực giờ đây biến thành một cuộc khủng hoảng y tế giữa Đại Tây Dương. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) hôm 6/5 xác nhận có 8 người nhiễm Hantavirus chủng Andes trên con tàu chở 147 hành khách và thủy thủ đoàn này.
Trong số các ca bệnh, ba hành khách đã tử vong. Ba người khác được sơ tán khẩn cấp sang Hà Lan để điều trị. Một bệnh nhân cùng vợ hiện phải cách ly tại Thụy Sĩ. Sự việc trên MV Hondius một lần nữa cảnh báo về mối đe dọa của mầm bệnh từ động vật. Theo thống kê của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), cơ quan này ghi nhận 890 người mắc Hantavirus từ năm 1993 đến 2023. Bộ Y tế Việt Nam cũng phát thông báo khẩn về nguy cơ lây nhiễm mầm bệnh có tỷ lệ tử vong rất cao này.
Hantavirus lưu hành tự nhiên ở các loài gặm nhấm. Quá trình lây nhiễm sang con người thường bắt nguồn từ việc hít phải các hạt mầm bệnh lơ lửng trong không khí có chứa chất thải của chuột. Tùy thuộc vào chủng virus và vị trí địa lý, virus sẽ tấn công các cơ quan khác nhau trong cơ thể.
Ở châu Mỹ, bệnh nhân thường mắc Hội chứng tim phổi do Hantavirus với diễn tiến suy hô hấp nhanh chóng. Tại khu vực Á Âu, mầm bệnh chủ yếu gây sốt xuất huyết kèm hội chứng thận. Hiện nền y học toàn cầu vẫn chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu. Việc cải thiện tỷ lệ sống sót hoàn toàn phụ thuộc vào công tác hỗ trợ y tế sớm. Đội ngũ y bác sĩ phải theo dõi lâm sàng chặt chẽ cũng như xử lý kịp thời các biến chứng hô hấp hoặc tim mạch.
Đối mặt với diễn biến khó lường, những người kẹt lại trên tàu đang cố gắng duy trì sự điềm tĩnh và phối hợp chặt chẽ cùng ban quản lý. Việc tiếp xúc trực tiếp bị hạn chế tối đa. Các khu vực chung đóng cửa hoàn toàn. Thủy thủ đoàn dành toàn bộ thời gian khử trùng không gian sống, đồng thời cung cấp vật tư y tế và thức ăn đến từng phòng.
Theo thông tin từ WHO, sự lây truyền từ người sang người của căn bệnh này là rất hiếm. Bà Maria Van Kerkhove, quyền Giám đốc quản lý dịch bệnh của WHO, nhận định rủi ro lây nhiễm chéo trên tàu có khả năng chỉ xảy ra giữa những người tiếp xúc cực kỳ thân mật. Thực tế cho thấy các trường hợp mắc bệnh mới nhất đều có liên hệ mật thiết với những nạn nhân ban đầu, điển hình là các cặp vợ chồng hoặc nhân viên y tế trực tiếp chăm sóc người bệnh. Nhằm tìm kiếm lối thoát cho cuộc khủng hoảng, các nhà chức trách Tây Ban Nha đã đồng ý tiếp nhận con tàu tại quần đảo Canary trong vài ngày tới.
Dù mang nỗi đau mất đi những người bạn đồng hành, phần lớn hành khách vẫn nỗ lực giữ tinh thần lạc quan. Trong những đoạn video chia sẻ từ boong tàu khi ra ngoài hít thở không khí một mình, các vị khách như Jake Rosmarin hay Kasem Hato luôn hướng ống kính về phía đất liền.
Đứng trước đại dương mênh mông và hướng mắt về bờ biển Cape Verde phía xa, Hato tiếp tục đếm ngược thời gian chờ đợi khoảnh khắc được thực sự bước chân xuống mặt đất an toàn.
Trong chương trình podcast Good Hang của Amy Poehler phát sóng trên YouTube hôm 20/5, ngôi sao tỷ phú Kim Kardashian chia sẻ về một trong những phương pháp chăm sóc sức khỏe mà cô đặc biệt tin tưởng, đó là chế độ uống thực phẩm chức năng hàng ngày. Cô cho biết uống khoảng 35 viên thực phẩm chức năng mỗi ngày và thường chia đều làm 3 lần uống để giảm bớt cảm giác "sợ nuốt thuốc" (pill fatigue).
Tiết lộ của Kim khiến ngay cả người dẫn chương trình Poehler kinh ngạc, dù những liệu trình chăm sóc sức khỏe xa xỉ của giới sao không còn là điều mới mẻ. Điều này cũng phản ánh một xu hướng đang định hình trong văn hóa chăm sóc sức khỏe hiện đại, nơi người ta thường cho rằng càng dùng nhiều thì càng tối ưu hóa được sức khỏe.
Thuật ngữ "sợ nuốt thuốc" vốn thường được dùng để chỉ sự kiệt sức cả về thể chất lẫn tinh thần khi phải quản lý các phác đồ điều trị bằng thuốc phức tạp và lâu dài ở những người phục hồi sau phẫu thuật hoặc sống chung với bệnh mạn tính. Dù Kardashian chỉ sử dụng cụm từ này một cách tình cờ, nó lại làm nổi bật thực trạng các chế độ bổ sung vi chất và chăm sóc sức khỏe cường độ cao đang dần trở nên bình thường hóa.
Ngành công nghiệp thực phẩm chức năng có quy mô khổng lồ và đang tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ, phần lớn được thúc đẩy bởi nhu cầu tăng cường dinh dưỡng tổng thể, kéo dài tuổi thọ và bảo vệ sức khỏe lâu dài. Tuy nhiên, bất chấp mức độ phổ biến đó, thực phẩm chức năng tại Mỹ được quản lý theo quy chế hoàn toàn khác với thuốc kê đơn khi không cần phải chứng minh tính an toàn hay hiệu quả trước khi tung ra thị trường. Bà Jessica Ball, chuyên gia dinh dưỡng kiêm Biên tập viên cao cấp mục dinh dưỡng của tạp chí EatingWell, cho biết: "Các công ty thực phẩm chức năng có thể chủ động tìm kiếm sự kiểm định độc lập để chứng minh tính chính xác và an toàn cho sản phẩm của mình nhưng quy trình này hoàn toàn mang tính tự nguyện chứ không bắt buộc".
Thực phẩm chức năng thường được tiếp thị là có nguồn gốc tự nhiên hoặc an toàn nói chung, khiến nhiều người lầm tưởng rằng việc sử dụng nhiều sản phẩm cùng lúc hầu như không có rủi ro. Thực tế, việc lạm dụng hoặc kết hợp sai các loại thực phẩm chức năng có thể dẫn đến những tác dụng phụ rất nghiêm trọng gồm tổn thương gan, thận, rối loạn tiêu hóa và thay đổi tâm trạng.
Các chuyên gia cho hay hầu hết mọi người không cần phải uống nhiều thực phẩm chức năng để đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng hoặc mục tiêu kéo dài tuổi thọ. Thông thường, một chế độ ăn uống cân bằng đã có thể cung cấp đầy đủ vi chất dinh dưỡng cho những người trưởng thành khỏe mạnh không trong giai đoạn mang thai, cho con bú, không có nguy cơ thiếu hụt vi chất hoặc không phải quản lý bệnh mạn tính.
"Là một chuyên gia dinh dưỡng, tôi luôn khuyến khích mọi người áp dụng phương pháp ưu tiên thực phẩm tự nhiên để đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể. Thực phẩm chức năng chỉ có nhiệm vụ lấp đầy những khoảng trống trong chế độ ăn uống và việc uống tới 35 viên mỗi ngày rõ ràng là quá mức cần thiết", bà Ball giải thích.
Theo chuyên gia, việc tiêu thụ đa dạng các loại thực phẩm giàu dinh dưỡng sẽ giúp đảm bảo nhu cầu vi chất cho cơ thể. Nếu muốn xác định chính xác tình trạng thiếu hụt dinh dưỡng tiềm ẩn, người dân nên tham khảo ý kiến bác sĩ và xét nghiệm máu, từ đó đưa ra quyết định sáng suốt về việc có cần bổ sung hay không và sản phẩm nào phù hợp nhất với nhu cầu cụ thể của bản thân.
Mặc dù thực phẩm chức năng đóng một vai trò quan trọng trong y học, việc học theo chế độ của Kardashian hoàn toàn không được khuyến khích. Những thói quen đã được chứng minh qua thời gian như chế độ ăn uống cân bằng, hoạt động thể chất đều đặn, ngủ đủ giấc và kiểm soát căng thẳng sẽ mang lại hiệu quả cao hơn nhiều cho sức khỏe tổng thể và tuổi thọ so với việc uống hàng tá viên nang mỗi ngày.
Những liệu trình chăm sóc sức khỏe của người nổi tiếng có thể rất hấp dẫn nhưng chúng thường khó duy trì, tốn kém và không phải lúc nào cũng được kiểm chứng bởi các bằng chứng khoa học vững chắc. Y học thực tế chứng minh rằng việc chăm sóc sức khỏe không cần phải quá phức tạp hay cực đoan để đạt được hiệu quả. Sự kiên trì với các thói quen sức khỏe nền tảng mới là yếu tố cốt lõi và an toàn hơn nhiều so với một chế độ thực phẩm chức năng cầu kỳ để bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Kim Kardashian sinh năm 1980, là người đã làm nên thương hiệu cho đại gia đình Kardashian. Cô nổi tiếng với thân hình đồng hồ cát cùng siêu vòng ba. Kim kiếm tiền từ các dòng sản phẩm trang điểm, nước hoa, quần áo và tham gia show truyền hình thực tế Keeping With Up The Kardashian. Ngôi sao truyền hình đang là người giàu nhất gia tộc Kardashian với khối tài sản tỷ đô. Cô hiện hẹn hò tay đua Lewis Hamilton, sau khi ly hôn rapper Kanye West.
Gan và thận là 2 cơ quan chịu trách nhiệm chính trong việc lọc độc tố và duy trì cân bằng nội môi. Theo các chuyên gia, bữa sáng - thời điểm cơ thể bắt đầu lại chu trình chuyển hóa - đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ hai cơ quan này hoạt động hiệu quả.
Sau một đêm nhịn ăn, cơ thể bước vào trạng thái cần ổn định đường huyết và kích hoạt lại quá trình chuyển hóa. Nếu bữa sáng quá nhiều chất béo bão hòa hoặc đường đơn, gan sẽ phải tăng cường xử lý, dễ dẫn đến tích tụ mỡ, theo Harvard Health Publishing.
Giáo sư Frank Hu (Trường Y tế Công cộng, Đại học Harvard) cho biết chế độ ăn giàu chất xơ và thực phẩm toàn phần giúp cải thiện chuyển hóa và giảm nguy cơ gan nhiễm mỡ.
Cháo yến mạch là món ăn sáng được nhiều tổ chức y khoa khuyến nghị nhờ giàu chất xơ hòa tan, đặc biệt là beta-glucan. Hợp chất này giúp giảm cholesterol “xấu” và cải thiện độ nhạy insulin - yếu tố quan trọng giúp hạn chế tích tụ mỡ trong gan, theo Mayo Clinic.
Khi nấu thành cháo, yến mạch tạo độ sánh tự nhiên, giúp làm chậm hấp thu đường và chất béo. Nhờ đó, đường huyết ổn định hơn, gan không phải xử lý quá nhiều năng lượng dư thừa. Đồng thời, chất xơ trong cháo yến mạch còn nuôi lợi khuẩn đường ruột, từ đó hỗ trợ trục ruột - gan hoạt động hiệu quả hơn.
Thận đặc biệt nhạy cảm với lượng natri và tình trạng mất nước. Theo Quỹ Thận Quốc gia Mỹ, bữa sáng ít muối, ưu tiên thực phẩm tự nhiên có thể giúp giảm nguy cơ tăng huyết áp - nguyên nhân hàng đầu gây tổn thương thận.
Cụ thể, một bữa sáng tốt cho thận có thể gồm:
Tiến sĩ Joseph Vassalotti, Giám đốc y khoa của Quỹ Thận Quốc gia Mỹ, nhấn mạnh rằng việc duy trì chế độ ăn cân bằng ngay từ bữa sáng, đặc biệt là hạn chế muối và uống đủ nước, có thể góp phần bảo vệ chức năng thận lâu dài.
Các loại trái cây như táo, việt quất hoặc bưởi cung cấp vitamin C và chất chống oxy hóa, giúp giảm stress oxy hóa - yếu tố gây tổn thương tế bào gan.
Tuy nhiên, chuyên gia lưu ý nên ăn nguyên quả thay vì nước ép để giữ lại chất xơ và tránh tăng đường huyết nhanh.
Những thói quen trên có thể khiến gan phải làm việc nhiều hơn, đồng thời ảnh hưởng gián tiếp đến chức năng thận.
Như vậy, chỉ cần duy trì bữa sáng đơn giản nhưng cân bằng - giàu chất xơ, ít muối, uống đủ nước và hạn chế thực phẩm chế biến - bạn có thể giúp gan giảm gánh nặng chuyển hóa, hỗ trợ thận lọc thải hiệu quả và góp phần bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Một người đàn ông trung niên tại Đài Loan dù không hút thuốc và thường xuyên vận động nhưng vẫn bị lão hóa mạch máu, chức năng thận bị suy giảm tương đương một người 80 tuổi. Nguyên nhân chính được xác định là do một thói quen ăn uống không đúng cách. May mắn, sau khi loại bỏ một nhóm thực phẩm cụ thể trong vòng 6 tháng, chức năng thận của ông đã cải thiện đáng kể, theo The Standard.
Bác sĩ Hong Yong-xiang, chuyên khoa thận ở Đài Loan đã chia sẻ câu chuyện về một bệnh nhân 55 tuổi vốn là người rất có ý thức chăm sóc sức khỏe. Ông duy trì thói quen chạy bộ 5 km mỗi ngày, không hút thuốc, không uống rượu và đặc biệt cẩn thận chọn chế độ ăn ít muối. Thế nhưng, ông lại có một sở thích từ thời trẻ rất khó bỏ: cực kỳ nghiện nước chấm. Dù là ăn lẩu, gà luộc hay rau luộc, ông luôn phải có một chén nước xốt sacha (thường được pha với nước tương, dùng cho các món thịt, hải sản, lẩu...).
Bệnh nhân này luôn tự tin mình có một cơ thể khỏe mạnh, cho đến khi kết quả kiểm tra sức khỏe vào năm ngoái cho thấy chỉ số tốc độ lọc cầu thận ước tính (eGFR) của ông chỉ còn 58 (suy thận cấp độ 3)
Trên thực tế, không chỉ riêng thận mà hệ thống mạch máu khắp cơ thể ông cũng đều xuất hiện dấu hiệu lão hóa sớm. Người đàn ông hoàn toàn bàng hoàng và tự hỏi: "Tôi tập thể dục đều đặn, không hút thuốc cũng chẳng uống rượu, tại sao chuyện này lại xảy ra với tôi?"
Bệnh nhân cho biết triệu chứng ông gặp phải là dễ mệt mỏi và thường xuyên thấy khát nước. Sau khi tìm hiểu kỹ thói quen ăn uống của ông, bác sĩ đã lập tức chỉ ra "thủ phạm" ẩn mình chính là những loại nước xốt, nước chấm. Bác sĩ Hong phân tích rằng, dù bệnh nhân đã chủ động né tránh muối ăn thông thường, nhưng ông lại hoàn toàn sập bẫy trước lượng natri, phụ gia hóa chất và đường fructose nồng độ cao ẩn giấu bên trong các loại nước xốt, nước chấm.
Nghe theo lời khuyên của bác sĩ, người đàn ông đã kiên quyết loại bỏ các loại nước xốt và thực phẩm chế biến sẵn ra khỏi khẩu phần ăn. Sau 6 tháng kiên trì, không chỉ tình trạng mệt mỏi, khát nước biến mất, mà chỉ số chức năng thận của ông cũng đã hồi phục ấn tượng, theo The Standard.
Theo bác sĩ Hong, dữ liệu về tuổi thọ toàn cầu và các bài đánh giá tài liệu được tổng hợp trong Nature Medicine cho thấy gien chỉ quyết định khoảng 25% tuổi thọ, trong khi 75% còn lại phụ thuộc vào chế độ ăn uống, giấc ngủ và việc quản lý căng thẳng.
