Các hình ảnh mới về mảnh vỡ tên lửa cho thấy trong cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào Kiev tuần trước, Nga có thể đã sử dụng tên lửa hành trình “hàng hiếm” 9M729, được phóng từ dòng tổ hợp 9K720 Iskander-M, cụ thể là biến thể Iskander-M1.
Điều này đặt ra nhiều câu hỏi cả về mặt kỹ thuật lẫn tác chiến liên quan đến việc sử dụng một loại vũ khí có giá trị cao như vậy cho mục tiêu này.
Người dân đã đăng tải hình ảnh các mảnh vỡ tên lửa thu được sau đợt không kích đêm 24/5, khi Moscow tập kích Kiev. Qua phân tích sơ bộ, Ukraine phát hiện trên các mảnh vỡ được cho là xuất hiện ký hiệu tương ứng với tên lửa 9M729.
9M729 là tên lửa hành trình phóng từ mặt đất do Cục thiết kế Novator phát triển và được xem là phiên bản triển khai trên bộ của tên lửa 3M14 Kalibr. Tầm bắn của loại tên lửa này dao động từ 1.500km đến 2.600km. Chính tầm bắn xa này từng khiến 9M729 bị phương Tây cáo buộc vi phạm Hiệp ước Các lực lượng hạt nhân tầm trung (INF), điều mà Nga nhiều lần bác bỏ.
Tên lửa được phóng từ tổ hợp tên lửa chiến thuật Iskander. Tuy nhiên, 9M729 dài hơn đáng kể so với tên lửa hành trình tiêu chuẩn 9M728. Chiều dài của 9M729 là 7,94m, trong khi 9M728 chỉ dài 7,4m. Tên lửa 9M728, còn được gọi là R-500, có tầm bắn ngắn hơn nhiều, khoảng 500km.
Sự khác biệt về kích thước này được cho là khiến 9M729 không thể sử dụng với bệ phóng tiêu chuẩn của hệ thống Iskander-K.
Do đó, 9M729 cần một loại bệ phóng lớn hơn là 9P701, thuộc cấu hình 9K720 Iskander-M, vốn được gọi là Iskander-M1. Mỗi bệ phóng được cho là có thể mang 4 tên lửa. Việc bàn giao hệ thống này cho quân đội Nga bắt đầu từ khoảng năm 2021.
Theo kế hoạch mua sắm được công bố năm 2019, Nga dự định trang bị tối đa 60 bệ phóng loại này, mặc dù số lượng thực tế hiện đang hoạt động có thể thấp hơn.
Tính đến tháng 10/2025, Nga mới chỉ dùng 9M729 khoảng 23 lần kể từ khi xung đột với Ukraine leo thang.
Theo Tổng cục Tình báo Quốc phòng Ukraine, kho dự trữ 9M729 của Nga vào tháng 11/2025 được ước tính có khoảng 50 quả. Các báo cáo trước đó cho biết tổng số lượng đặt hàng sản xuất loại tên lửa này vào khoảng 95 quả.
Điều này khiến 9M729 trở thành một trong những loại vũ khí thực sự hiếm và có số lượng hạn chế trong kho tên lửa của Nga.
Vì vậy, việc Nga được cho là đã sử dụng loại tên lửa này trong cuộc tấn công vào Kiev đã làm dấy lên câu hỏi về lý do tác chiến đằng sau quyết định đó.
Về nguyên tắc, Nga hoàn toàn có thể sử dụng các tên lửa 9M728 phổ biến hơn thuộc hệ thống Iskander-K cho mục tiêu tại Kiev, đồng thời dành các tên lửa 9M729 tầm xa hơn cho những mục tiêu nằm sâu ở miền Tây Ukraine.
Một giả thuyết được đưa ra là Nga có thể đang thiếu tên lửa 9M728 tiêu chuẩn nên phải sử dụng phiên bản tầm bắn xa hơn và uy lực hơn. Tuy nhiên, giả thuyết này hiện chưa được xác nhận và cũng chưa có bằng chứng đáng tin cậy nào về mức tồn kho hoặc các hạn chế tác chiến có thể giải thích việc sử dụng tên lửa 9M729 trong trường hợp này.
Theo trang tin Astra ngày 16.5, một vụ hỏa hoạn đã bùng phát tại nhà máy Nevinnomyssk Azot ở vùng Stavropol phía nam nước Nga sau một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV).
Nhà máy này là một trong những cơ sở sản xuất phân bón khoáng và hóa chất lớn nhất của Nga, được sử dụng trong sản xuất thuốc nổ. Ông Andrii Kovalenko, quan chức Hội đồng An ninh và Quốc phòng quốc gia Ukraine, trước đó đã mô tả cơ sở này là "một thành phần quan trọng" của tổ hợp công nghiệp quốc phòng Nga.
Cuộc tấn công diễn ra trong bối cảnh Ukraine tiếp tục chiến dịch tấn công bằng UAV tầm xa nhắm vào những cơ sở hạ tầng quân sự và công nghiệp của Nga, theo trang The Kyiv Independent.
Nhà máy Nevinnomyssk Azot sản xuất tới 1 triệu tấn amoniac và hơn 1 triệu tấn amoni nitrat mỗi năm, những nguyên liệu được sử dụng trong sản xuất thuốc nổ và đạn pháo.
Kênh Telegram Exilenova Plus của Ukraine đăng tải đoạn video được mô tả là cảnh cháy tại nhà máy, đồng thời cho biết thêm rằng người dân địa phương cho biết đã nghe thấy nhiều tiếng nổ trong đêm.
Nhà máy này nằm cách biên giới Ukraine khoảng 250 km, trong tầm hoạt động của UAV tầm xa của Ukraine.
Bộ Quốc phòng Nga ngày 16.5 cho biết rằng các đơn vị phòng không và tác chiến điện tử đã đánh chặn 138 UAV của Ukraine trong đêm trên 15 khu vực của Nga. Vùng Stavropol không được đề cập trong thông cáo.
Thống đốc vùng Stavropol Krai, ông Vladimir Vladimirov, xác nhận khu vực này đã bị tấn công bằng UAV, đồng thời khẳng định hệ thống phòng không Nga đã "đẩy lùi cuộc tấn công của UAV đối phương".
Hãng RIA ngày 16.5 dẫn thông cáo của Bộ Quốc phòng Nga cho biết quân đội nước này đã giành quyền kiểm soát các làng Borova và Kutkivka ở tỉnh Kharkiv của Ukraine.
Ukraine chưa lập tức bình luận về thông tin trên. Giới chức Ukraine ngày 16.5 cho hay lực lượng Nga tập kích tại nhiều nơi ở Ukraine khiến ít nhất 3 người thiệt mạng và 63 người bị thương trong vòng 24 giờ trước đó.
Theo Không quân Ukraine, Nga đã phóng 294 UAV trong đêm, 269 chiếc trong số đó đã bị bắn hạ. Có 20 UAV đánh trúng trực tiếp tại 15 địa điểm, trong khi mảnh vỡ rơi xuống được ghi nhận tại 9 địa điểm khác.
Nga chưa bình luận về thông tin trên. Hai bên trước nay luôn bác bỏ cáo buộc tấn công nhằm vào dân thường.
Ngày 16.5, cơ quan chức năng Ukraine cho biết đã hồi hương 528 thi thể mà Nga thông báo có thể thuộc về các binh sĩ Ukraine.
"Các điều tra viên thuộc cơ quan thực thi pháp luật, phối hợp với đại diện từ các viện pháp y, sẽ thực hiện mọi bước cần thiết để xác định danh tính hài cốt được hồi hương", phía Ukraine cho biết.
Hôm 8.5, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Nga và Ukraine sẽ ngừng bắn trong ba ngày từ 9-11.5, cũng như việc trao đổi 1.000 tù nhân từ mỗi bên.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky xác nhận rằng việc trao đổi tù nhân hôm 15.5 đánh dấu giai đoạn đầu tiên của cuộc trao đổi mà ông Trump đã công bố.
Điện Kremlin ngày 16.5 thông báo Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ thăm Trung Quốc vào ngày 19 và 20.5, chỉ ít ngày sau chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng thống Trump.
Trong chuyến công du sắp tới, Tổng thống Putin sẽ thảo luận với Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình về cách "thắt chặt quan hệ đối tác toàn diện và hợp tác chiến lược" giữa Moscow và Bắc Kinh, theo AFP dẫn thông báo từ Điện Kremlin.
Cũng theo thông báo này, hai nhà lãnh đạo sẽ "trao đổi quan điểm về các vấn đề quốc tế và khu vực quan trọng" và ký một tuyên bố chung khi kết thúc cuộc hội đàm.
Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng thống Putin cũng dự kiến sẽ thảo luận về hợp tác kinh tế và thương mại với Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường.
Bất chấp nỗ lực làm mát, bồn chứa hóa chất tại thành phố Garden Grove, quận Cam, bang California (Mỹ) vẫn đang nóng lên từ bên trong, gây nguy cơ phát nổ, theo Reuters ngày 24.5.
Trong bồn có chứa methyl methacrylate, loại hóa chất dễ cháy, thường được sử dụng trong sản xuất nhựa và vật liệu dẻo. Sự cố được phát hiện vào hôm 21.5 và chính quyền thành phố đã ra lệnh sơ tán 40.000 người dân sống xung quanh để đảm bảo an toàn.
Thống đốc bang California Gavin Newsom ngày 23.5 ban bố tình trạng khẩn cấp tại quận Cam và kêu gọi người dân tuân thủ lệnh sơ tán khi trước đó có nhiều người không chịu rời khỏi nhà.
Theo ông Craig Covey, trưởng bộ phận sự cố thuộc Cơ quan Cứu hỏa quận Cam, dữ liệu do thiết bị bay không người lái (drone) đo được trong ngày 22.5 cho thấy việc phun nước làm mát bồn chứa đã giúp ổn định tình hình, tạo điều kiện cho lực lượng cứu hỏa quay trở lại khu vực nguy hiểm.
Tuy nhiên, drone chỉ đo được nhiệt độ bên ngoài bồn chứa chứ không đo được nhiệt độ hóa chất bên trong. Khi đội cứu hỏa tiếp cận đồng hồ đo nhiệt độ của bồn chứa, họ phát hiện nhiệt độ bên trong đã tăng lên mức 32 độ C, cao hơn 7 độ C so với khi lực lượng ứng phó rút đi.
Ông Covey nói rằng nhiệt độ đang tăng lên từng giờ và gọi đây là tin xấu. Lực lượng chức năng trước đó cảnh báo bồn chứa có thể bị vỡ và làm tràn 26.500 lít hóa chất độc hại ra ngoài, ảnh hưởng đến các bồn chứa gần đó.
Vị quan chức cho biết lực lượng cứu hỏa đang tìm cách phun nước để làm chậm quá trình phản ứng bên trong bồn chứa nhằm giảm áp suất và ngăn vụ nổ. Tuy nhiên, các van xả của bồn chứa đã bị hỏng hoặc bị tắc nghẽn, không thể xả bớt hóa chất bên trong để giảm áp lực.
Lực lượng cũng đang cố gắng cô lập một bồn chứa có dung tích gấp đôi gần đó và giảm nguy cơ phát nổ nếu bồn chứa gặp sự cố hiện tại bị hỏng.
Ngoài ra, lực lượng còn chuẩn bị cho kịch bản hóa chất tràn ra, đó là xây đê bao và tuyến đường dẫn chất lỏng vào một bể chứa thay vì để hóa chất chảy xuống cống rãnh, sông ngòi hoặc ra biển.
Theo báo The Orange County Register, chính quyền đã công bố bản đồ thể hiện khu vực bị ảnh hưởng trong trường hợp bồn chứa phát nổ.
Mặt khác, Văn phòng Chưởng lý quận Cam Todd Spitzer đã mở cuộc điều tra đối với công ty GKN Aerospace, chủ sở hữu bồn chứa hóa chất nói trên, gọi sự cố hiện tại là điều "kinh hoàng". Cơ sở gặp sự cố là nơi chuyên sản xuất và thử nghiệm cửa sổ và nắp buồng lái cho máy bay thương mại và quân sự.
GKN thông báo đang làm việc với tất cả các chuyên gia liên quan để giải quyết vấn đề.
"Ít nhất hai siêu tàu chở dầu thuộc Công ty Vận tải dầu Quốc gia Iran (NITC) là DIONA (9569695) và HERO2 (9362073) đã rời khu vực bị hải quân Mỹ phong tỏa, vận chuyển tổng cộng khoảng 3,8 triệu thùng dầu thô của Iran", trang theo dõi vận tải dầu mỏ TankerTrackers đăng trên X ngày 17/6.
Thông tin của TankerTrackers dựa trên dữ liệu theo dõi kỹ thuật số, đồng thời được đối chiếu và xác nhận bằng ảnh vệ tinh.
TankerTrackers sau đó cập nhật thêm rằng một tàu chở dầu khác của NITC cũng đã "vượt qua khu vực, mang theo 1 triệu thùng dầu thô của Iran".
Những thông tin này cho thấy Mỹ dường như đã dỡ bỏ lệnh phong tỏa vốn áp dụng với tất cả tàu đến và đi từ cảng của Iran. Diễn biến này xảy ra hai ngày trước khi Washington và Tehran dự kiến ký thỏa thuận hòa bình tại khu nghỉ dưỡng núi Burgenstock ở Thụy Sĩ. Văn kiện đã được các bên đồng thuận về nguyên tắc, nhưng vẫn còn thiếu nhiều chi tiết, như chương trình hạt nhân của Iran và lộ trình dỡ bỏ trừng phạt.
Wall Street Journal hôm 16/6 đưa tin theo thỏa thuận chấm dứt chiến sự, Mỹ để Iran lập tức nối lại hoạt động bán dầu và nhiên liệu. Việc miễn áp dụng trừng phạt đối với xuất khẩu dầu sẽ có hiệu lực ngay sau lễ ký, đồng thời mở rộng sang các dịch vụ như ngân hàng, vận tải và bảo hiểm.
Theo giới chức, các cuộc thương lượng về thỏa thuận cuối cùng sẽ bắt đầu ngay sau lễ ký tại Thụy Sĩ và kéo dài 60 ngày, nhằm đưa ra quyết định về tương lai chương trình hạt nhân Iran cũng như kế hoạch dỡ bỏ lệnh trừng phạt kinh tế quốc tế đối với Tehran.
Thông tin eo biển Hormuz sẽ mở lại đã khiến giá dầu thế giới giảm mạnh. Tuy nhiên, sự lạc quan rằng cuộc chiến có thể sắp kết thúc đã phần nào bị phủ bóng bởi các đợt tấn công mới của Israel ở miền nam Lebanon. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố lực lượng nước này sẽ tiếp tục hiện diện tại Lebanon, Syria và Dải Gaza "chừng nào còn cần thiết".
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm 16/6 nói rằng nội dung quan trọng nhất của thỏa thuận là chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn giao tranh trên mọi mặt trận, bao gồm cả ở Lebanon. Theo ông, việc chấm dứt chiến sự sẽ chưa thể được coi là hoàn tất "nếu lực lượng Israel chưa rút khỏi các vùng lãnh thổ mà họ đã chiếm giữ trong cuộc chiến này".
