6 giờ 30 sáng ngày 27/3, Lê Duy An, học sinh lớp 12 Banyan, trường phổ thông liên cấp Delta Global School (DGS), mở email xem kết quả kỳ tuyển thường của khối Ivy League – nhóm 8 đại học danh giá Mỹ. Trước đó, An chỉ mới chợp mắt được một lúc.
Ba email đầu tiên mà An mở ra đều là thông báo từ chối. Khi mở tới thư của Đại học Princeton, biểu tượng con hổ cùng dòng chữ “chúc mừng” khiến An vỡ òa.
“Em rất bất ngờ. Vì trượt hết ba trường đầu, lúc đó em gần như chẳng còn mong đợi gì”, An nói.
Princeton hiện là đại học số 1 nước Mỹ theo xếp hạng của US News. Ngôi trường có tỷ lệ chấp thuận chỉ khoảng 5%.
Ý tưởng du học đến từ khi An mới học lớp 7, bởi có hai người anh du học Mỹ và Canada. Nam sinh nghiêm túc bắt tay vào chuẩn bị hồ sơ vào khoảng giữa lớp 10.
Nam sinh ấp ủ dự định học Nghiên cứu vận hành và Kỹ thuật tài chính, phần lớn vì được truyền cảm hứng từ bố – một tiến sĩ kinh tế, chuyên gia về chính sách công và đang điều hành một công ty tư vấn tại Hà Nội.
Vì muốn chứng tỏ khả năng xoay xở khối lượng bài nặng “có tiếng” của Princeton, An chọn học các môn AP (môn học nâng cao) khó, nhưng phù hợp với định hướng để tự thử thách. Khi nộp hồ sơ, An đã thi xong 6 môn AP, trong đó có Giải tích và Thống kê.
Nam cũng xác định hoàn thành sớm các bài thi chuẩn hóa, nên dành khoảng 2 tuần ôn cho mỗi bài. Nhờ lợi thế về tiếng Anh và các môn ở trường, An nhanh chóng đạt 7.5 IELTS, 1530/1600 SAT, sau đó dồn sức cho các hoạt động khác, gồm nghiên cứu khoa học – phần mà An dày công chăm chút nhất.
An kể được các thầy cô khuyến khích làm nghiên cứu từ lớp 8. Vì vậy, khi lên cấp ba, nam sinh chủ động tìm cơ hội học hỏi ở những môi trường chuyên nghiệp. An từng thực tập tại Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ, tham gia nghiên cứu với sự dẫn dắt của các giảng viên Đại học Bách khoa Hà Nội và Phenikaa, tham dự SSP International – trại hè khoa học danh tiếng ở Mỹ…
Đến thời điểm nộp hồ sơ, nam sinh có 4 nghiên cứu khoa học với các chuyên đề về khí động lực học, vật lý thiên văn, vật lý hạt… Trong đó, bài báo về khí động lực học mà nam sinh tham gia ở Đại học Bách khoa được đăng trên tạp chí Applied Sciences MDPI, thuộc nhóm Q2.
Bài luận ứng tuyển là phần khiến An “đau đầu”. Princeton yêu cầu ngoài bài luận chính, ứng viên phải trả lời thêm 6 câu hỏi phụ.
Trong bài luận chính, An viết về sự trưởng thành trong suy nghĩ trên hành trình vượt qua nỗi đau khi mẹ qua đời. Trước đó, nam sinh luôn tin rằng khoa học có thể giải thích và giải quyết mọi vấn đề. Nhưng sau mất mát, cậu nhận ra không chỉ khoa học, mà thơ ca, văn học đã đến bên mình như một sự an ủi, động viên để An có thể bước tiếp.
Còn ở các câu hỏi phụ, An dành nhiều thời gian nhất cho chủ đề: “Những trải nghiệm sống định hình con người bạn, và bạn sẽ mang góc nhìn hay bài học gì vào cộng đồng Princeton để người khác có thể học hỏi?”.
Nam sinh đề cập tới hai trải nghiệm độc đáo làm thay đổi góc nhìn của bản thân, gồm đi học nghề sửa xe ngoài đường và gặp gỡ những chủ xe “độ”. An thấy các chú thợ sửa xe rất sáng tạo khi dùng những công cụ đơn giản để sửa lỗi, còn người mê xe “độ” có kiến thức sâu về máy móc, động cơ… của xe.
Từ đó, An thấy rằng “engineering” (kỹ thuật) không xa vời trong những viện hàn lâm hay phòng nghiên cứu cao cấp, mà có mặt ở mọi nơi, như hàng rửa xe bên đường hay những chiếc xe đua.
Vừa học, làm nghiên cứu và chuẩn bị hồ sơ, An vẫn duy trì tốt các hoạt động ngoại khóa. Nam sinh chơi nhiều môn thể thao, nhưng đam mê nhất là bóng rổ, từng tham gia giải Hanoi Open Cup U19 và giải vô địch quốc gia lứa tuổi U16.
An cũng sáng lập câu lạc bộ Toán và Khoa học máy tính của trường, tổ chức các hoạt động và dự án nhỏ để bạn bè cùng tham gia. Dù bận rộn, An cho biết chưa từng có cảm giác quá tải, vì “mọi thứ đều xuất phát từ trái tim”.
Thầy Christopher Segur, giáo viên Delta Global School, nhận xét đây là kết quả tuyệt vời cho cậu học trò khóa đầu tiên của trường. Từ kinh nghiệm 7 năm làm cán bộ tuyển sinh đại học Mỹ, anh nhìn nhận An phù hợp với những tiêu chí mà Princeton tìm kiếm.
“Nỗ lực, sự liêm chính và ý thức cá nhân mạnh mẽ của An sẽ đóng góp cho môi trường ở Princeton. Em cũng là hình mẫu cho các bạn nhỏ trong trường”, thầy Christopher nói.
An cho biết chưa có kế hoạch cụ thể cho năm học mới, mà muốn hoàn thành những dự án còn dang dở, hỗ trợ thêm các câu lạc bộ ở trường. Trên hết, nam sinh muốn cùng bạn bè tận hưởng cuộc sống ở Hà Nội, dành thời gian ở cùng bố và tiếp tục được chơi bóng rổ trước khi lên đường.
Ngày 29/5, Đại học Quốc gia TP HCM (VNUHCM) trả lời các nghi vấn về đề thi đánh giá năng lực (VACT) đợt 2.
Trước đó, trên một nhóm luyện thi, một số thí sinh cho rằng các câu hỏi Logic trong phần Tư duy khoa học của đề VACT đợt 2 trùng với tài liệu tham khảo cho kỳ thi đầu vào trường luật (LSAT) của Mỹ. Các em băn khoăn về sự công bằng khi nhiều bạn từng tiếp xúc với nội dung này ở các trung tâm luyện thi.
Sau khi rà soát, VNUHCM cho hay các câu hỏi của đề có sự khác biệt về ngữ cảnh, dữ kiện, nhân vật, hệ thống điều kiện, cách đặt vấn đề và phương án trả lời so với các tài liệu trên.
Một số có hình thức tương đồng về cách suy luận hoặc mô hình logic, nhưng đây là điều phổ biến trong khảo thí. Lý do là các bài thi đánh giá năng lực thường sử dụng những mô hình suy luận logic cơ bản như sắp xếp thứ tự, phân nhóm, suy luận điều kiện hoặc loại trừ để đánh giá năng lực tư duy của thí sinh. Sự tương tự về dạng thức không thể coi là "dịch hoặc sao chép trực tiếp từ câu hỏi của bài thi khác".
TS Nguyễn Quốc Chính, Giám đốc Trung tâm Khảo thí và Đánh giá chất lượng đào tạo, cho biết ngân hàng câu hỏi đánh giá năng lực do đội ngũ có chuyên môn cao xây dựng với quy trình chặt chẽ.
Mỗi câu hỏi trước khi được đưa vào ngân hàng đều trải qua các bước: biên soạn; phản biện chuyên môn; thẩm định độc lập; thử nghiệm; phân tích các tham số đo lường; rà soát, điều chỉnh và nghiệm thu.
Ông thừa nhận các chuyên gia có nghiên cứu, tham khảo mô hình, dạng thức của các kỳ thi quốc tế, song một lần nữa nhấn mạnh đây là thông lệ phổ biến.
Đại học Quốc gia TP HCM cũng chưa ghi nhận dấu hiệu nào cho thấy ngân hàng câu hỏi hoặc đề thi đợt 2 năm 2026 bị lộ. Dù vậy, đơn vị này khẳng định tiếp tục rà soát tổng thể ngân hàng câu hỏi, nhất là phần Logic để đảm bảo chất lượng đề.
Bài thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP HCM có ba phần. Phần Tư duy khoa học gồm 12 câu Logic - Phân tích số liệu và 18 câu Suy luận khoa học. Câu hỏi được xây dựng theo hướng cung cấp thông tin, số liệu, dữ kiện, từ đó yêu cầu thí sinh vận dụng, xác định kết quả thực nghiệm, dự đoán quy luật...
Phần Sử dụng ngôn ngữ gồm Tiếng Việt và Tiếng Anh với 60 câu. Cuối cùng là phần Toán học với 30 câu.
Kỳ thi đợt 2 diễn ra cuối tuần trước có hơn 170.000 thí sinh là kỷ lục từ trước đến nay với các kỳ thi riêng của đại học. Kết quả được công bố vào ngày 6/6.
Đợt 1 hồi tháng 4 thu hút gần 133.500 thí sinh, điểm thi trung bình là 682/1200. Bài làm thấp nhất đạt 27 điểm, cao nhất đạt 1098.
Hiện, 118 trường đại học, cao đẳng dùng điểm VACT để xét tuyển đầu vào.
Thông tin với phóng viên Thanh Niên, ông Nguyễn Văn Phong, Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, cho biết theo quy định, sáng nay khoảng 152.000 thí sinh đã đăng ký dự thi lớp 10 thực hiện việc làm thủ tục dự thi, kiểm tra thông tin cá nhân và nghe phổ biến quy chế thi.
Ghi nhận báo cáo thống kê từ các điểm thi cho thấy có 600 thí sinh (khoảng 0,39%) không đến làm thủ tục. Tuy nhiên, trong đó sẽ có những thí sinh vắng mặt nhưng vẫn tham gia kỳ thi vào ngày mai.
Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 sẽ chính thức từ ngày mai (1.6) và diễn ra trong 2 ngày, thí sinh lần lượt dự thi 3 môn bắt buộc gồm ngữ văn, ngoại ngữ, toán (nếu đăng ký nguyện vọng lớp 10 thường) và môn chuyên/tích hợp (nếu đăng ký nguyện vọng lớp 10 chuyên/tích hợp).
Với kỳ thi lớp 10 đầu tiên sau sáp nhập, ông Nguyễn Văn Phong lưu ý các cơ sở giáo dục thuộc khu vực 1 (TP.HCM cũ) tiếp tục thực hiện nghiêm túc công tác tuyển sinh lớp 10. Còn các cơ sở giáo dục thuộc khu vực 2 (Bình Dương cũ) và khu vực 3 (tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu cũ) cần lưu ý kỳ tuyển sinh lớp 10 năm học 2026 – 2027 có một số thay đổi so với quy định trước đây.
Cụ thể ông Phong đề nghị, trưởng điểm thi và toàn bộ các thành viên lãnh đạo điểm thi cần nhận thức đúng tầm quan trọng của kỳ thi tuyển sinh lớp 10, không được phép lơ là cho dù ở bất kỳ vị trí nào trong điểm thi.
Khi xảy ra các tình huống phát sinh bất thường, giám thị ở phòng thi không được tự ý xử lý các tình huống vì có thể làm ảnh hưởng đến quyền lợi của thí sinh. Thầy, cô làm nhiệm vụ giám thị cần có báo cáo kịp thời đến trưởng điểm thi thông qua giám sát phòng thi để được hướng dẫn kịp thời.
Trưởng điểm thi phải báo cáo kịp thời, đầy đủ các tình huống hoặc sự cố bất thường xảy ra tại điểm thi về thường trực ban coi thi của Sở, không được tự ý xử lý các tình huống hay sự cố bất thường có thể ảnh hưởng đến quyền lợi của thí sinh.
Lãnh đạo Sở TP.HCM đề nghị toàn bộ các điểm thi cần thực hiện nghiêm phương châm "4 đúng, 3 không". Trong đó:
Khác với những năm trước, kỳ thi lớp 10 năm nay, đề thi sẽ được giao từ hôm nay, 31.5, do địa bàn tổ chức thi rộng. Lãnh đạo Sở GD-ĐT nhấn mạnh, nhiệm vụ bảo quản đề thi, bên cạnh nhiệm vụ của lực lượng Công an còn là trách nhiệm của trưởng điểm thi.
Trong Chỉ thị mới đây về việc tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đại học, giáo dục nghề nghiệp 2026, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm toàn diện về công tác chuẩn bị, tổ chức tại địa phương.
Một trong những nội dung được quán triệt là công tác chấm thi tự luận. Theo đó, công tác chấm thi môn tự luận cần đúng biểu điểm, hướng dẫn, đảm bảo tính phân loại, công bằng; tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà trường trong việc dạy học, ôn tập cho học sinh.
Với đề thi, Thủ tướng yêu cầu Bộ GD&ĐT tổ chức xây dựng đề thi bảo đảm chất lượng, bảo mật, có độ phân hóa phù hợp với mục đích kỳ thi; chỉ đạo các cơ sở giáo dục đào tạo công bố phương thức tuyển sinh, đảm bảo công bằng, khách quan, đánh giá đúng năng lực người học.
Cùng với đó, Thủ tướng yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chủ động đối phó với sự cố an ninh mạng, lộ lọt dữ liệu, sự cố kỹ thuật, đổi mới phương thức kiểm tra đánh giá trên máy tính theo lộ trình đã được công bố.
Trước đó, tại Hội nghị Công tác tổ chức thi tốt nghiệp THPT 2026 do Bộ GD&ĐT tổ chức hồi đầu tháng 4, vấn đề chấm lỏng chấm chặt ở môn ngữ văn cũng được đặt ra.
Qua đánh giá của cơ quan an ninh, trong những năm qua, dư luận nghi vấn một số địa phương có điểm thi cao bất thường so với mặt bằng chung.
Tại Hội nghị, lãnh đạo Bộ GD&ĐT thẳng thắn thừa nhận, trong những năm qua, một số địa phương còn khiến dư luận băn khoăn khi chấm thi.
Về giải pháp, Bộ GD&ĐT sẽ có văn bản chỉ đạo tiếp theo về vấn đề này. Trước mắt, Bộ yêu cầu Cục Quản lý chất lượng tiếp tục rà soát những sở GD&ĐT nào năm ngoái có các môn thi chấm lỏng tay, việc chỉ đạo toàn diện, tránh tình trạng nhắc nhở được tỉnh thành này lại mất tỉnh thành khác.
"Đặc biệt, tránh tình trạng sở này điểm cao hơn sở khác, tỉnh này điểm cao hơn tỉnh khác nhưng kết quả đó lại không công bằng", theo lãnh đạo Bộ GD&ĐT.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 diễn ra ngày 11-12/6 tới. Dự kiến kỳ thi diễn ra ở khoảng 2.500 điểm thi trong cùng một thời điểm, với hàng triệu thí sinh và 120.000 cán bộ, giáo viên, nhân viên an ninh. Do vậy, theo cơ quan an ninh, mọi công tác thi cần thực hiện thông suốt, đảm bảo an toàn.
Để chuẩn bị tốt cho kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026, vấn đề nguy cơ gian lận bằng các thiết bị công nghệ cao tiếp tục được cơ quan an ninh đặt ra, nhất là tình trạng sử dụng trí tuệ nhân tạo để thực hiện các hành vi gian lận tiêu cực trên Internet, mạng xã hội như Zalo, Facebook, YouTube...