Nên ngồi bồn cầu trong bao lâu?

Đã xảy ra nhiều vụ việc đáng tiếc, thậm chí những vụ án hình sự liên quan thanh thiếu niên khởi nguồn từ chơi game online, mạng xã hội.

Khuya 3-3, Công an phường An Hội Đông (TP.HCM) tiếp nhận tin báo việc hai nhóm thanh thiếu niên dùng hung khí đuổi đánh nhau gây náo loạn tại một quán cà phê trên đường Lê Đức Thọ.

Nguyên do tối 1-3, Phong (18 tuổi, phường An Nhơn) cùng nhóm bạn uống sinh tố trên đường Nguyễn Oanh thì nhóm của Thanh (18 tuổi, phường An Hội Tây) chạy xe ngang nẹt pô, Phong có lườm nhóm Thanh.

Lướt TikTok, Phong thấy Thanh đăng tấm ảnh ổ bánh mì kèm câu "bận nẹt pô kẻ địch nên giờ mới ăn" nên đã nhắn tin chửi rồi hẹn đánh nhau. Tối 3-3, nhóm Phong có 19 thanh thiếu niên mang theo ống sắt, bình xịt hơi cay, dao tự chế… đến quán cà phê trên đường Lê Đức Thọ.

Bị tấn công, Thanh dùng cây ba khúc chống trả, ba người còn lại lấy ghế, ly thủy tinh của quán ném lại nhóm Phong. Cái kết của trận hỗn chiến là 23 thanh thiếu niên bị khởi tố, đa số đều chưa đủ hoặc dưới 18 tuổi.

Tháng 4 vừa qua, thêm vụ án khác cũng xuất phát mâu thuẫn từ mạng xã hội. Phát (25 tuổi) và Tuấn (17 tuổi) đăng tải bài về hành trình phượt nhưng bị cho là không thực tế gây tranh cãi trong hội nhóm. Đô (29 tuổi) liền đăng bài trên trang cá nhân "khịa" Phát và Tuấn.

Hai bên nhắn tin cự cãi, thách thức nhau trên mạng và đỉnh điểm là hẹn gặp giải quyết trực tiếp tại quán cà phê trên đường Tân Thắng (phường Tân Sơn Nhì, TP.HCM). Sau khi lời qua tiếng lại đã xảy ra xô xát.

Công an phường Tân Sơn Nhì nhận tin và nhanh chóng có mặt, kịp thời ngăn chặn vụ việc đưa những người liên quan về trụ sở. Kết quả tám người liên quan đều còn rất trẻ bị khởi tố.

Đầu tháng 10-2025, K. (sinh năm 2007, phường Thạnh Mỹ Tây) lên mạng tìm việc làm thêm, được một tài khoản lạ chủ động làm quen. Sau thời gian dài trò chuyện, K. được chủ tài khoản này rủ qua Campuchia làm tại tiệm tóc.

Không chút nghi ngờ, K. đi mà không cho gia đình biết. K. được đón tại ngã tư Hàng Xanh, sau đó đưa thẳng đến điểm tập kết tại một khách sạn gần cửa khẩu Mộc Bài (Tây Ninh).

Được đưa qua Campuchia bằng đường tiểu ngạch, K. bị khống chế chở đến nhiều địa điểm. Tại một nơi giam giữ, K. chọn về nên gia đình K. bị yêu cầu chuyển tiền chuộc, bị tạo áp lực bằng cách đánh đập, chích điện và gửi hình K. cho gia đình.

Từ tin trình báo, Công an TP.HCM đã xác lập chuyên án, hỗ trợ đưa K. về với gia đình. Đồng thời triệt phá đường dây tội phạm xuyên quốc gia liên quan "hiệp sĩ" Nguyễn Thanh Hải (55 tuổi).

Cuối tháng 3, TAND TP.HCM tuyên phạt Ông Văn Quốc (20 tuổi) 9 năm tù và Lý Hải Đăng (21 tuổi) 7 năm tù về tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi. Theo hồ sơ vụ án, ngày 7-9-2024, bà T. phát hiện con gái là Y. (sinh năm 2011) có biểu hiện mang thai nên đưa đi khám và kết quả đã mang thai hơn 18 tuần nên bà đưa con gái đến trình báo công an.

Cơ quan cảnh sát điều tra Công an quận 12 (cũ) xác định ngoài hai người trên, Y. bị nhiều người khác quan hệ tình dục. Đó là Hồ Quốc Thịnh (20 tuổi) quen qua ứng dụng Litmatch, kết bạn và thường xuyên nhắn tin, sau đó nhiều lần quan hệ và Y. có thai mà Thịnh chính là cha đứa bé do Y. sinh ra theo kết luận giám định của Phân viện Khoa học hình sự tại TP.HCM.

Y. còn quan hệ với Nguyễn Trọng Bằng (29 tuổi) cũng quen qua mạng xã hội. Hành vi của Hồ Quốc Thịnh đã được chuyển đến Công an quận Bình Thạnh để điều tra. Riêng Bằng được cơ quan điều tra ra quyết định tách vụ án hình sự để xử lý sau.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Thanh niên cũng mong muốn được tin tưởng, giao việc nhiều hơn.

Anh Ngô Minh Hải, Bí thư Thành Đoàn TP.HCM, cho biết phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là cơ hội mà còn là sứ mệnh, trách nhiệm của tuổi trẻ TP.HCM.

Với nhận thức đó, Thành Đoàn đã cụ thể hóa chủ trương của Đảng vào chương trình hành động ngay trong nhiệm kỳ Đại hội lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030.

Ban Thường vụ Thành Đoàn xác định xây dựng lớp thanh niên số, hình thành tư duy làm chủ công nghệ và đổi mới sáng tạo là nhiệm vụ có ý nghĩa nền tảng.

"Thông qua các diễn đàn thanh niên, hội nghị chuyên đề, sinh hoạt chi đoàn, các lớp tập huấn và hệ thống truyền thông số của tổ chức Đoàn, các cấp bộ Đoàn đã từng bước định hướng đoàn viên, thanh niên chuyển từ tư duy tiếp cận công nghệ sang tư duy làm chủ công nghệ; từ người sử dụng công nghệ trở thành lực lượng sáng tạo, thiết kế và ứng dụng công nghệ để giải quyết các vấn đề thực tiễn của địa phương và xã hội", anh Hải cho biết.

Ban Thường vụ Thành Đoàn đã triển khai phong trào "Bình dân học vụ số" qua việc phối hợp với các địa phương thành lập các "Đội hình bình dân học vụ số", "Tổ công nghệ số cộng đồng" đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn cho người dân các kỹ năng số cơ bản, các bước truy cập và tra cứu, sử dụng dịch vụ công trực tuyến...

Đặc biệt, dưới sự chỉ đạo của Trung ương Đoàn và Thành ủy TP.HCM, Thành Đoàn đã triển khai đội hình thanh niên tình nguyện "Mùa hè số" với mục tiêu đưa chuyển đổi số đến gần hơn với người dân, góp phần thực hiện hiệu quả phong trào "Bình dân học vụ số", xây dựng công dân số và nâng cao năng lực số trong cộng đồng; thành lập 489 đội hình "Mùa hè số" với 13.600 đoàn viên, thanh niên, sinh viên tham gia.

Lực lượng thanh niên không chỉ tuyên truyền về chuyển đổi số mà trực tiếp tham gia hỗ trợ người dân, cán bộ, công chức, đảng viên và các cơ quan, đơn vị.

Anh Hải đề xuất lãnh đạo Đảng, Nhà nước tiếp tục tin tưởng giao nhiệm vụ cho thanh niên được dấn thân, cống hiến ở lĩnh vực khó nhằm góp phần chung cho sự phát triển của đất nước.

Các bộ, ngành trung ương tiếp tục hoàn thiện cơ chế chính sách phát hiện, bồi dưỡng, thu hút và trọng dụng tài năng trẻ; tạo điều kiện để thanh niên được tham gia sâu hơn vào quá trình nghiên cứu khoa học, chuyển đổi số và giải quyết các bài toán phát triển của đất nước.

Anh cũng đề xuất Trung ương Đoàn và Bộ Khoa học và Công nghệ ký chương trình liên tịch về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, trong đó phát huy vai trò của tổ chức Đoàn trong việc tham gia chuyển đổi số của hệ thống chính trị; phối hợp thực hiện chương trình phát triển, trọng dụng nhân lực chất lượng cao, nhân tài đáp ứng yêu cầu của thực tiễn.

Trong khi đó, với đặc thù của tổ chức Đoàn thanh niên trong cơ quan nhà nước, chị Nguyễn Ngọc Tâm, Bí thư Đoàn Thanh niên Bộ Công Thương (Đoàn Thanh niên Chính phủ), đề xuất thực hiện phong trào phát huy vai trò khối cơ quan chiến lược, quản lý nhà nước trong việc tiên phong tham gia nghiên cứu, tham mưu cắt giảm và tối giản các quy trình, thủ tục hành chính dựa trên nền tảng số, tạo hành lang pháp lý thông thoáng hỗ trợ các doanh nghiệp công nghệ, thương mại điện tử và logistics vận hành hiệu quả.

Chị Tâm cho rằng cần phối hợp chặt chẽ giữa tổ chức Đoàn thuộc bộ, ngành kinh tế với Đoàn địa phương để tổ chức các chiến dịch tình nguyện chuyển giao tri thức số, kỹ năng số, thương mại điện tử.

Trong đó có kỹ năng đưa sản phẩm bản địa lên sàn thương mại điện tử, kỹ năng livestream, bảo mật thanh toán điện tử... cho thanh niên nông thôn và thanh niên vùng sâu, vùng xa.

Chị Tâm cũng đề nghị xây dựng cơ chế đặt hàng và kết nối liên kết lực lượng. Trung ương Đoàn định kỳ tổ chức các diễn đàn chuyên sâu theo mô hình "phối hợp ngang", kết nối Đoàn Thanh niên các bộ, ngành với các tỉnh, thành đoàn.

Qua đó, Trung ương Đoàn có thể "đặt hàng" các sản phẩm trí tuệ, cẩm nang hướng dẫn hoặc các đợt chuyển giao công nghệ, logistics số từ các kỹ sư, công chức trẻ của bộ về trực tiếp hỗ trợ cho các địa phương.

Bên cạnh đó, chị Tâm cũng đề xuất đa dạng hóa và nâng cao chất lượng các giải thưởng về đổi mới sáng tạo, trong đó là các giải thưởng khoa học công nghệ có tính thực tiễn cao, tập trung sâu vào các công nghệ xanh, năng lượng tái tạo, kinh tế tuần hoàn và chuỗi cung ứng thông minh. Đây là những lĩnh vực then chốt mà đất nước ta đang tập trung đầu tư trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Tại đại hội, nhiều đại biểu trẻ trong quân đội đã chia sẻ kỳ vọng về vai trò của thanh niên trong kỷ nguyên mới, đặc biệt là trong lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Thượng tá Nguyễn Biên Cương, Ban Công tác thanh thiếu niên quân đội, chia sẻ trong bối cảnh Chính phủ triển khai chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn với mục tiêu đào tạo 50.000 kỹ sư vi mạch đến năm 2030, việc làm chủ trí tuệ nhân tạo, chip bán dẫn hay vật liệu mới không chỉ là yêu cầu phát triển mà còn là "mệnh lệnh sinh tử" để tự chủ quốc gia.

Từ thực tiễn, anh cho rằng đối với lực lượng vũ trang, khoa học công nghệ là yếu tố sống còn, quyết định năng lực bảo vệ Tổ quốc.

"Làm thế nào để thanh niên dám dấn thân vào những lĩnh vực siêu khó như công nghệ lõi, tôi nghĩ cốt lõi nằm ở việc khơi dậy tinh thần tự tôn dân tộc và xây dựng môi trường trao quyền cho người trẻ.

Những tấm gương cụ thể như thượng tá - Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Thị Hằng (Viettel) đã khẳng định rằng chúng ta không thể đợi khi có đủ trang thiết bị tối tân mới bắt tay vào nghiên cứu, mà thanh niên phải đi đầu, lấy ý chí và trí tuệ Việt Nam làm vũ khí", thượng tá Biên Cương khẳng định.

Anh đề xuất tổ chức Đoàn kiến nghị cấp lãnh đạo mạnh dạn "giao việc khó - cấp vốn mở", hình thành "quỹ nghiên cứu rủi ro cao", dám tài trợ cho trí thức trẻ thực hiện các dự án công nghệ lõi, chấp nhận rủi ro để tìm ra sự bứt phá.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

16h chủ nhật, Hoàng Hải, 23 tuổi, đến một spa cách nhà 3 km để thư giãn khi thấy những cơn đau đầu xuất hiện.

Hải là nhân viên marketing của một công ty xuất nhập khẩu ở TP HCM, mức lương 15 triệu đồng mỗi tháng. Sau nửa năm đi làm, anh cho biết thường xuyên phải đối mặt với khối lượng công việc lớn, từ lập hồ sơ đến gặp gỡ khách hàng. Cảm giác sợ ngày chủ nhật kèm triệu chứng đau đầu của Hải bắt đầu xuất cách đây khoảng bốn tháng.

Sự lo âu của anh càng rõ rệt vào những tối chủ nhật. Hải thường kể với bạn bè về sự tiếc nuối khi "chưa kịp nghỉ mà cuối tuần kết thúc" và sáng hôm sau phải quay lại công việc. Áp lực kéo dài khiến giấc ngủ của Hải chập chờn, nhiều đêm chỉ được 2 tiếng.

Những cuộc hẹn với bạn bè cũng thưa dần. Mỗi khi có người rủ ra ngoài, anh thường từ chối vì "chỉ muốn nằm để lấy sức cho tuần mới". Anh dễ cáu gắt và mất động lực làm việc, đặc biệt vào những ngày đầu tuần.

Hải cho rằng tình trạng này đến từ cả yếu tố cá nhân lẫn môi trường làm việc. Anh thừa nhận mình chưa xử lý công việc hiệu quả, khiến nhiều đầu việc tồn đọng rồi dồn sang cuối tuần. Trong khi đó, quản lý thường giao nhiệm vụ lớn vào chiều thứ 6 nhưng yêu cầu phải có báo cáo trong cuộc họp giao ban sáng thứ hai. Điều đó buộc nhân viên gần như phải dùng trọn ngày nghỉ cuối tuần để hoàn thành công việc.

Hiện tượng Hải đang gặp phải được gọi là "Hội chứng sợ ngày chủ nhật " (Sunday Scaries). Tổ chức nghiên cứu giấc ngủ Sleep Foundation (Mỹ) ghi nhận 1/3 người trưởng thành gặp khó khăn khi ngủ vào tối chủ nhật vì hội chứng này. Khảo sát của LinkedIn năm 2025 cũng cho thấy khoảng 80% người lao động từng trải qua cảm giác lo âu trước tuần làm việc mới.

Tại Việt Nam, các bài đăng về chủ đề "ghét thứ hai" hay "sợ chủ nhật" xuất hiện nhiều trên mạng xã hội. Trên TikTok, hashtag #SundayScaries hay #danvanphong thu hút hàng triệu lượt xem.

Thạc sĩ tâm lý học Nguyễn Thế Huy, giảng viên Đại học Ngân hàng TP HCM, giám đốc Công ty TNHH Chăm sóc Sức khỏe Tinh thần Việt cho biết "sợ chủ nhật" không phải hiện tượng lười đi làm mà là một dạng lo âu dự báo. "Nhiều người bắt đầu căng thẳng vì hình dung trước những áp lực sẽ quay trở lại vào đầu tuần", ông Huy nói.

Nguyên nhân cốt lõi là sự quá tải công việc, áp lực KPI, các cuộc họp đầu tuần và văn hóa kết nối liên tục qua các ứng dụng nhắn tin, khiến ranh giới giữa ngày nghỉ và ngày làm việc bị xóa nhòa. Từ đó, cuối tuần không còn là khoảng thời gian nghỉ ngơi, tái tạo năng lượng mà biến thành chuỗi ngày chờ áp lực quay lại.

Trạng thái này phổ biến ở người trẻ tại các đô thị lớn do phải đối mặt với áp lực chi phí sinh hoạt, cạnh tranh nghề nghiệp và nhu cầu khẳng định bản thân.

Nếu kéo dài, hội chứng này dẫn đến kiệt sức nghề nghiệp, tạo ra vòng lặp: lo âu gây mất ngủ, làm việc kém hiệu quả, công việc tồn đọng và tiếp tục tích tụ áp lực cho cuối tuần sau.

Anh Minh Tâm, 35 tuổi, nhân viên truyền thông ở phường Xuân Hòa, TP HCM, thường có tâm trạng căng thẳng vào chiều chủ nhật khi nghĩ tới cuộc họp giao ban. "Chủ nhật chưa kịp bắt đầu thì thứ hai đã tới", anh nói.

Anh dành nửa ngày chủ nhật để ngủ bù và nửa ngày còn lại để xử lý việc. Điện thoại của anh liên tục hiện thông báo nhóm chat công việc. Anh cho biết tuần trước phải ngồi làm việc tại nhà đến 22h ngày chủ nhật. Tình trạng này khiến anh từ chối các cuộc hẹn và gia đình phải chuyển sang gọi điện cho anh vào giữa tuần.

Ở góc độ nhà quản lý, ông Anh Tú, Giám đốc công ty truyền thông iGem, ghi nhận áp lực này ở nhân viên nên đã quyết định thay đổi cách vận hành. Công ty làm việc từ thứ 2 đến sáng thứ 7. Ông Tú quy định không nhắn tin giao việc vào chủ nhật. Với các vấn đề phát sinh, ông trực tiếp xử lý thay vì chuyển cho cấp dưới.

Chuyên gia Thế Huy nhận định để vượt qua tình trạng này là gọi tên đúng nỗi sợ. Nhiều người tưởng mình "sợ chủ nhật" nhưng thực chất là lo về khối lượng công việc, áp lực KPI, các cuộc họp đầu tuần. Để giảm áp lực, người lao động nên chuẩn bị nhẹ nhàng cho tuần mới, ví dụ dành 15 đến 20 phút để ghi lại danh mục công việc cần xử lý vào thứ hai giúp não bộ lấy lại cảm giác kiểm soát, từ đó giảm lo âu. "Kỹ năng ngắt kết nối chính là công cụ bảo vệ sức khỏe tinh thần", ông Huy nói.

Về phía người sử dụng lao động, chuyên gia tâm lý cho rằng ban lãnh đạo không nên coi hội chứng này là vấn đề cảm xúc cá nhân. Nếu tình trạng căng thẳng đầu tuần xảy ra, đó là tín hiệu cảnh báo về bất cập trong phân bổ việc làm, văn hóa giao tiếp ngoài giờ hoặc phong cách quản lý. Người quản lý cần chủ động quan sát các dấu hiệu kiệt sức của nhân sự, bởi sức khỏe tinh thần ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất và khả năng giữ chân lao động.

"Việc giảm tải áp lực trước tuần mới đòi hỏi nỗ lực từ cả hai phía", ông Huy nói.

* Tên nhân vật trong bài đã thay đổi.

Tin Gốc: Vnexpress