Hôm nay (3.4), tại TP.HCM, diễn ra hội thảo Hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục mầm non do Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam phối hợp với Vụ Giáo dục mầm non, Bộ GD-ĐT và Ngân hàng Thế giới tổ chức. Tại đây, bà Helle Buchhave, Trưởng nhóm toàn cầu về giới, Ngân hàng Thế giới (World Bank) có phần trình bày “Chăm sóc để phát triển” – Nghiên cứu được thực hiện trong khuôn khổ Chương trình đối tác chiến lược Ngân hàng Thế giới – Australia.
Nghiên cứu được thực hiện trên 4 tỉnh thành của Việt Nam là Thái Nguyên, Đà Nẵng, TP.HCM, An Giang; thực hiện khảo sát từ 1.809 người mẹ có con từ 3 tháng tới 72 tháng tuổi; khảo sát 200 cơ sở giáo dục mầm non. Đồng thời đã thực hiện 32 cuộc thảo luận nhóm với 241 phụ huynh có con dưới 72 tháng tuổi; sử dụng dữ liệu GIS lập bản đồ cung và cầu…
Nghiên cứu chỉ ra lao động nữ đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế của Việt Nam. Song sau khi sinh con, người phụ nữ làm mẹ đối mặt với nhiều bất lợi. Như giảm 27% thu nhập bình quân đầu người của các hộ gia đình sau khi sinh con; giảm 8,3% thu nhập tiền lương của phụ nữ sinh con…
Đại diện Ngân hàng Thế giới cho hay khi lao động nữ làm việc tại các khu công nghiệp tiếp cận được dịch vụ chăm sóc trẻ em có chất lượng, với chi phí hợp lý sẽ yên tâm làm việc, tăng cơ hội có việc làm, giảm bất lợi cho phụ nữ làm mẹ; cải thiện chất lượng việc làm; có thời gian nâng cao kỹ năng bản thân, nâng cao tay nghề. Chính những điều này sẽ tác động tới doanh nghiệp khi giảm tỷ lệ nghỉ việc, tăng năng suất; với gia đình sẽ tăng thu nhập cho hộ gia đình, tất cả những điều này giúp kinh tế xã hội phát triển…
Thế nhưng trong thực tế nhu cầu chăm sóc trẻ dưới 3 tuổi còn tồn tại dai dẳng. 75% bà mẹ có con dưới 2 tuổi hiện chưa sử dụng dịch vụ chăm sóc trẻ em, nhưng cho biết sẽ sử dụng dịch vụ có đăng ký với chi phí hợp lý nếu có sẵn. Nhu cầu là có, nhưng nguồn cung chưa đáp ứng. Chỉ 23% cơ sở mầm non công lập nhận trẻ dưới 2 tuổi, so với 66% ở khu vực tư thục. 11% trường mầm non công lập có số trẻ vượt quá khả năng tiếp nhận chính thức.
Nguyên nhân các gia đình không thể tiếp cận dịch vụ chăm sóc trẻ em, đến từ những lý do như giá dịch vụ cao; quan ngại về chất lượng an toàn; thiếu chỗ nhận trẻ dưới 36 tháng tuổi; giờ giấc nhận trông trẻ không phù hợp với giờ đi làm của cha mẹ…
“75% bà mẹ hiện chưa sử dụng dịch vụ trông giữ trẻ có đăng ký cho biết sẽ chuyển sang nếu có chỗ. Đối với trẻ 3 tháng -12 tháng tuổi, 83,6% nhu cầu chưa được đáp ứng. Tại tỉnh An Giang, các xã có khu công nghiệp không có cơ sở nào dành cho trẻ dưới 3 tuổi”, báo cáo cho biết.
Vậy giải pháp nào để nâng cao chất lượng giáo dục mầm non, đặc biệt ở độ tuổi trẻ từ 6 tháng tuổi tới 36 tháng tuổi – nơi đang thiếu chỗ học nhất cho trẻ? Bà Helle Buchhave nêu ra 3 trụ cột giải pháp. Thứ nhất, cần tăng nguồn cung với chi phí hợp lý và bảo đảm công bằng, trong đó có tăng số lượng chỗ cho trẻ dưới 3 tuổi trong hệ thống mầm non công lập. Thứ hai, nâng cao chất lượng đội ngũ nhân lực, tăng chất lượng giáo viên ở các cơ sở công lập, ngoài công lập, nhóm trẻ độc lập tư thục. Và thứ 3, quản trị điều chỉnh thị trường lao động phù hợp với chính sách gia đình.
Đáng chú ý, trong nhóm giải pháp thứ 3, đại diện Ngân hàng Thế giới đề xuất cần tăng thời gian nghỉ thai sản lên 12 tháng. Có khoảng trống lớn, khi mà sau 6 tháng nghỉ thai sản, người mẹ gặp nhiều khó khăn khi các cơ sở mầm non công lập chưa nhận trẻ dưới 12 tháng tuổi; các nhóm trẻ gia đình không an toàn, tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Do đó phía Ngân hàng Thế giới đề xuất tổng thời gian nghỉ thai sản là 12 tháng cho cả cha và mẹ, tức là mỗi phụ huynh được nghỉ 6 tháng. Khi tăng thời gian nghỉ tại sản, người lao động quay trở lại thị trường lao động cũng được tăng năng suất hơn, như vậy điều này chỉ có lợi, không có hại. Đồng thời, phía nghiên cứu cũng cho rằng hiện nay chỉ khoảng 30% phụ nữ sinh con đủ điều kiện hưởng chế độ, cần mở rộng sang lao động khu vực phi chính thức cũng được tiếp cận chính sách.
GS-TS Lê Anh Vinh, Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, nhấn mạnh bậc học mầm non đóng vai trò nền tảng trong việc hình thành nhận thức và tư duy cho trẻ. Trẻ em có môi trường giáo dục mầm non tốt, từ đó có điều kiện phát huy năng lực tốt hơn ở các bậc học kế tiếp, góp phần vào mục tiêu phát triển toàn diện và học tập suốt đời.
Tại hội thảo, bà Hoàng Thị Dinh, Phó vụ trưởng Vụ Giáo dục mầm non; bà Nguyễn Minh Huyền, chuyên viên cao cấp Vụ Giáo dục mầm non, Bộ GD-ĐT, giới thiệu Chương trình Nâng cao chất lượng giáo dục mầm non ở địa bàn đô thị, khu công nghiệp giai đoạn 2025-2035, định hướng đến năm 2045.
Bà Lê Thụy Mỵ Châu, Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, cho biết, hiện thành phố có hơn 1.800 trường mầm non, trên 520.000 trẻ và hơn 40.000 giáo viên. Là đô thị đặc biệt, đông công nhân, người lao động nhập cư, trong giai đoạn 2026-2030, thành phố tập trung 3 định hướng chính. Đầu tiên, mở rộng cơ hội đến trường, phấn đấu 100% trẻ em được chăm sóc, giáo dục an toàn, ưu tiên đối tượng con công nhân. Thứ hai, nâng cao chất lượng đội ngũ và chuyển đổi số, xây dựng hệ thống quản lý dữ liệu trẻ, phát triển kho học liệu số dùng chung. Thứ ba, phát triển mạng lưới cơ sở giáo dục mầm non linh hoạt, đa dạng loại hình, phù hợp với đô thị và khu công nghiệp.
Đáng chú ý, TP.HCM đã và đang triển khai một số mô hình đổi mới đạt hiệu quả như trường công lập giữ trẻ ngoài giờ; trường mầm non do doanh nghiệp đầu tư, hỗ trợ hoặc bao cấp học phí; cơ sở mầm non đặt tại các khu lưu trú công nhân; mở rộng chăm sóc trẻ từ 6 tháng -18 tháng tuổi (hiện đã có 240 cơ sở triển khai)…
Những ngày qua, trên một diễn đàn về liêm chính khoa học liên tục phản ánh thông tin về một số dự án đạt giải nhất Cuộc thi nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia năm học 2025-2026.
Trong đó có dự án "Phát triển vật liệu polyurethane composite đa chức năng chống cháy, cách nhiệt, kháng vi sinh hướng tới ứng dụng trong xây dựng và đời sống" của nhóm học sinh Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy, tỉnh Ninh Bình được cho là đã "đạo văn".
Nội dung và khối lượng của dự án tương đương một phần luận án tiến sĩ và sâu hơn một phần luận văn thạc sĩ của hai người khác.
Sau quá trình xác minh, ngày 10-4, Bộ Giáo dục và Đào tạo chính thức có thông tin phản hồi.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, sau khi có ý kiến phản ánh trên mạng xã hội về dự án đạt giải nhất của cuộc thi (dự án của học sinh Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy, tỉnh Ninh Bình), Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chỉ đạo đơn vị tham gia cuộc thi xác minh phản ánh.
Theo báo cáo, Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy đã thực hiện nghiêm túc công tác lựa chọn ý tưởng, phê duyệt kế hoạch và tuyển chọn dự án tham gia cấp tỉnh theo đúng quy chế, hướng dẫn; quy trình, thời gian và đối tượng nghiên cứu thực hiện theo đúng quy định.
Ngày 3-4, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành quyết định thành lập tổ tư vấn đánh giá dự án đạt giải cuộc thi để tư vấn đánh giá dự án "Phát triển vật liệu polyurethane composite đa chức năng chống cháy, cách nhiệt, kháng vi sinh hướng tới ứng dụng trong xây dựng và đời sống" của 2 học sinh Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy, Sở Giáo dục và Đào tạo Ninh Bình.
Tổ tư vấn gồm 5 chuyên gia có trình độ tiến sĩ trở lên đến từ các cơ sở giáo dục đại học và viện nghiên cứu có uy tín đã nghiên cứu dự án đạt giải.
Tổ tư vấn đã tiến hành nghiên cứu thẩm định, đánh giá sự trùng lặp nội dung đề tài, xem xét tính khả thi quá trình thí nghiệm, thực nghiệm của dự án.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, sau quá trình nghiên cứu, tổ tư vấn thống nhất:
Thứ nhất, với sự hướng dẫn của giáo viên và người hướng dẫn khoa học, căn cứ hồ sơ dự thi của học sinh, các em học sinh hoàn toàn có thể thực hiện được dự án "Phát triển vật liệu polyurethane composite đa chức năng chống cháy, cách nhiệt, kháng vi sinh hướng tới ứng dụng trong xây dựng và đời sống".
Việc phân tích kết quả của một số phép đo như DTA, XRD, FT-IR học sinh có thể hiểu và tiến hành được, bởi những kiến thức này có trong chương trình phổ thông mà các em được học.
"Các trang thiết bị để thực hiện các thí nghiệm từ việc chế tạo đến khảo sát các tính chất của vật liệu đều có sẵn tại các trung tâm nghiên cứu của Việt Nam, như: Viện hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Đại học Quốc gia, Đại học Bách khoa Hà Nội... nên việc thu thập dữ liệu từ các phép đo ở trong nước hoàn toàn có thể đáp ứng được mục tiêu và nội dung nghiên cứu của dự án", Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết.
Thứ hai, với kế hoạch nghiên cứu được đề ra, việc thực hiện các công việc dựa trên những quy trình đã được kiểm chứng và có độ lặp lại cao hoàn toàn khả thi dưới sự hướng dẫn của giáo viên và tư vấn của các nhà khoa học.
Thứ ba, dựa trên số liệu kiểm tra đạo văn và những công bố, không ghi nhận việc trùng lặp do đạo văn với các công trình đã công bố trước đó (kết quả check turnitin với độ trùng lặp nằm trong quy định cho phép với các công trình công bố).
Thứ tư, đây không phải là nghiên cứu khoa học có tính mới tuyệt đối mà chỉ có tính mới tương đối, có tính sáng tạo và giá trị trong thực tiễn, phù hợp với năng lực nghiên cứu ở bậc phổ thông.
Khác với các nghiên cứu trước thường tập trung chuyên sâu vào một tính năng riêng lẻ, đề tài này nghiên cứu về xây dựng hệ vật liệu PU composite có khả năng cân bằng đồng thời giữa chống cháy - cách nhiệt - kháng vi sinh, thông qua tối ưu hóa hàm lượng và sự phân tán của chất được thêm vào.
Thứ năm, đề tài có giá trị ứng dụng cao, đồng thời có thể làm cơ sở cho dự án ứng dụng hoặc sáng chế học sinh - sinh viên trong lĩnh vực vật liệu chức năng và công nghệ nano.
"Tổng thể, đề tài không có dấu hiệu sao chép hay đạo văn mà thể hiện rõ sự kế thừa có chọn lọc kết hợp với quá trình thực nghiệm độc lập và phân tích khoa học, qua đó tạo ra những kết quả có ý nghĩa và phù hợp với mục tiêu nghiên cứu đã đề ra.
Đề tài có sử dụng các phương pháp và hướng tiếp cận phổ biến trong lĩnh vực vật liệu polymer. Tuy nhiên, đây là các phương pháp chuẩn, được chấp nhận rộng rãi trong nghiên cứu khoa học. Nhóm nghiên cứu đã chủ động thiết kế thí nghiệm, lựa chọn vật liệu, điều chỉnh quy trình và xây dựng hệ số liệu riêng, thể hiện tính độc lập trong triển khai. Do đó, không có cơ sở kết luận là sao chép hay đạo văn", Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết.
Về tính khả thi, bộ cho rằng nội dung nghiên cứu đã được giới hạn hợp lý, tập trung vào một số tính chất trọng tâm và sử dụng các vật liệu, thiết bị có thể tiếp cận trong điều kiện phòng thí nghiệm hiện có.
Kế hoạch thực hiện theo các giai đoạn rõ ràng cho thấy đề tài hoàn toàn có thể triển khai và hoàn thành trong thời gian đã đề ra.
Ngày 4-4, tại tỉnh Vĩnh Long, Trường đại học Trà Vinh đã tổ chức lễ công bố quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc chuyển Trường đại học Trà Vinh thành Đại học Trà Vinh.
Phó thủ tướng Lê Thành Long ký quyết định chuyển Trường Đại học Trà Vinh thành Đại học Trà Vinh. Như vậy, Đại học Trà Vinh là cơ sở giáo dục đại học thứ 13 của cả nước.
Đây là bước ngoặt quan trọng, khẳng định năng lực phát triển bền vững, bước phát triển mới của nhà trường trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam.
Đại học Trà Vinh là cơ sở giáo dục đại học công lập trực thuộc UBND tỉnh Vĩnh Long. Trường Đại học Trà Vinh được Thủ tướng Chính phủ ký quyết định thành lập ngày 19-6-2006 trên cơ sở Trường Cao đẳng Cộng đồng (thuộc Dự án Cao đẳng Cộng đồng Việt Nam - Canada), trở thành một trong những trường đại học công lập trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam.
Năm 2026, Trường Đại học Trà Vinh tuyển sinh 10 ngành ở bậc tiến sĩ, 20 ngành ở bậc thạc sĩ, 9 chuyên khoa cấp I, 1 chuyên khoa cấp II, và 49 ngành đào tạo ở bậc đại học thuộc nhiều lĩnh vực như nông nghiệp - thủy sản; kỹ thuật công nghệ; ngôn ngữ, văn hoá, nghệ thuật Khmer Nam Bộ vad nhân văn; khoa học sức khỏe, kinh tế - luật - logistics - quản trị; sư phạm, hóa ứng dụng, ngoại ngữ, du lịch, công nghệ sinh học và môi trường…
Trong đó, trường mở thêm hai ngành mới là tâm lý học và công nghệ nông nghiệp.
Hiện Đại học Trà Vinh có các trường thành viên gồm: Trường Kinh tế - Luật; Trường Ngôn ngữ - Văn hóa - Nghệ thuật Khmer Nam Bộ và Nhân văn; Trường Y dược cùng với Bệnh viện Đại học Trà Vinh; Trường Kỹ thuật Công nghệ và Trường Thực hành sư phạm.
Đại học Trà Vinh có 27 chương trình đào tạo đạt kiểm định chất lượng quốc tế theo các tiêu chuẩn uy tín như FIBAA (Châu Âu), AUN-QA (Đông Nam Á) và ABET (Hoa Kỳ), đưa Đại học Trà Vinh vào nhóm các trường đại học có số chương trình đạt kiểm định quốc tế hàng đầu khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Tại buổi lễ, Đại học Trà Vinh đã công bố quyết định thành lập Hội đồng chiến lược gồm 10 thành viên. GS.TS Nguyễn Thiện Nhân, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy TP.HCM làm cố vấn cấp cao Hội đồng chiến lược. GS.TS Phạm Tiết Khánh làm Chủ tịch Hội đồng chiến lược của Đại học Trà Vinh.
Đồng thời, UBND tỉnh Vĩnh Long công bố quyết định thành lập Ban giám đốc Đại học Trà Vinh, PGS.TS Nguyễn Minh Hòa được bổ nhiệm làm giám đốc, cùng 3 Phó giám đốc là TS Phan Quốc Nghĩa; PGS.TS Diệp Thanh Tùng và TS Thạch Thị Dân.
Phát biểu tại buổi lễ, bà Hồ Thị Hoàng Yến - Phó bí thư Thường trực Tỉnh ủy Vĩnh Long nhấn mạnh việc chuyển đổi thành Đại học Trà Vinh không chỉ là thay đổi về tổ chức mà là bước chuyển mang tính chiến lược về mô hình phát triển, phương thức quản trị và sứ mệnh.
Nhà trường phải phát triển toàn diện, vừa đào tạo, vừa nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và chuyển giao tri thức, gắn chặt với yêu cầu thực tiễn của địa phương và vùng.
Đại học Trà Vinh cần chuyển mạnh từ tư duy "đào tạo cái mình có sang đào tạo cái xã hội cần", từ truyền thụ kiến thức sang kiến tạo tri thức và dẫn dắt đổi mới sáng tạo; đồng thời trở thành hạt nhân kết nối giữa Nhà nước - nhà trường - doanh nghiệp - xã hội.
Quyết định chuyển thành Đại học Trà Vinh tạo nền tảng vững chắc để mở rộng quy mô đào tạo, nâng cao chất lượng giáo dục, nghiên cứu khoa học, đồng thời hình thành hệ thống các trường thành viên, viện, trung tâm theo mô hình đại học hiện đại.
Từ đó, nâng cao hiệu quả tự chủ đại học, thúc đẩy nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, hội nhập quốc tế và phụng sự cộng đồng hướng đến người học thành công, trường học hạnh phúc, đóng góp tích cực cho sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Vĩnh Long nói riêng, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long và cả nước nói chung.
Bộ trưởng Bộ GD-ĐT vừa ký quyết định bổ nhiệm PGS-TS Bùi Quang Hùng, Phó giám đốc phụ trách điều hành làm Giám đốc ĐH Kinh tế TP.HCM (UEH), thời hạn giữ chức vụ 5 năm. Quyết định được ký ngày 11.5.
PGS-TS Bùi Quang Hùng sinh năm 1978, hiện là Phó giám đốc UEH kiêm Giám đốc Phân hiệu Vĩnh Long. Ông tốt nghiệp đại học ngành kế toán-kiểm toán tại UEH năm 2000, sau đó nhận bằng thạc sĩ tại Học viện Công nghệ Á Châu (AIT, Thái Lan) và thạc sĩ tài chính tại Trường Quản lý châu Âu ESCP-EAP (Pháp) vào năm 2004. Năm 2019, ông bảo vệ luận án tiến sĩ kế toán tại UEH và được bổ nhiệm chức danh PGS năm 2023.
Trong gần 25 năm công tác tại UEH, ông Hùng đảm nhiệm nhiều vị trí: giảng viên, Trưởng phòng Tài chính-Kế toán, Kế toán trưởng, Trưởng phòng Nhân sự, Phó viện trưởng Viện Đổi mới sáng tạo, Phó giám đốc/Giám đốc Phân hiệu Vĩnh Long. Từ năm 2020, ông được bổ nhiệm Phó hiệu trưởng Trường ĐH Kinh tế TP.HCM, sau đó chuyển thành Phó giám đốc ĐH Kinh tế TP.HCM năm 2023. Ông đã trực tiếp phụ trách nhiều mảng trong quản trị ĐH như: tài chính, cơ sở vật chất, đào tạo, chăm sóc người học, truyền thông và phát triển đối tác, chuyển đổi số toàn diện ĐH…
Trước đó, tháng 10 năm ngoái, ĐH Kinh tế TP.HCM tổ chức hội nghị cán bộ chủ chốt, công bố và trao các nghị quyết về ban giám đốc. Tại đây, PGS-TS Bùi Quang Hùng được giao quyền phụ trách điều hành ĐH Kinh tế TP.HCM, thay cho người tiền nhiệm là GS-TS Sử Đình Thành thôi làm Giám đốc UEH do hết nhiệm kỳ.