6h, chị Thu Hằng (35 tuổi) chở con rời nhà ở phường Tây Mỗ, sớm gần một tiếng so với thường ngày. “Tối qua xem dự báo, tôi biết hôm nay là đỉnh điểm đợt nóng nên cho con ngủ từ 21h để sáng đi sớm”, chị nói.
Hai ngày cuối tuần, chị đã cảm nhận rõ mức độ gay gắt của đợt nắng nóng này. Trưa chủ nhật, vừa bước từ phòng họp phụ huynh cho con ra sân, chị thấy choáng váng, mắt mờ và hai cánh tay bỏng rát.
Tuy nhiên, kế hoạch tránh nóng của hai mẹ con chỉ hiệu quả một phần. Từ đầu ngày, nắng đã chói chang, hun nóng các tuyến đường. Đến 6h45, sân trường tiểu học ở phường Yên Hòa đã đông người, cả học sinh và phụ huynh dù gần một tiếng nữa mới đến giờ vào lớp.
Chị Hằng mua bữa sáng cho con trước cổng trường rồi đến cơ quan lúc 7h. “Phòng tôi có 7 người thì 5 người đến sớm trước cả tiếng, điều chưa từng xảy ra trước đây”, chị nói.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, miền Bắc và Bắc Trung Bộ đang trải qua đợt nắng nóng diện rộng gay gắt nhất từ đầu mùa. Chiều 25/5, Hà Nội ghi nhận mức nhiệt 40,7 độ C, cao nhất cả nước. 4 trong 5 trạm quan trắc ở Thủ đô ghi nhận nhiệt độ từ 40 độ C trở lên.
Cũng trong ngày 25/5, 8 tỉnh, thành vùng đồng bằng Bắc Bộ và miền Trung ghi nhận nhiệt độ vượt 40 độ C. Theo dự báo, đợt nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt sẽ còn kéo dài ít nhất 48 giờ tới.
Chuyên gia thời tiết Huy Nguyễn cho biết đợt nóng này mang hiệu ứng tích nhiệt, nhiệt độ tăng dần qua từng ngày. Nền nhiệt ngày 25/5 tăng thêm 0,5-1 độ C so với hôm trước.
Tại Hà Nội, sự ngột ngạt càng trầm trọng hơn do “hiệu ứng đảo nhiệt” của đô thị nén. Tỷ lệ bê tông hóa cao, mặt đường nhựa hấp thụ bức xạ lớn, cộng với nhà cao tầng cản gió khiến không khí khó đối lưu. Khối nhiệt này liên tục bị cộng hưởng bởi khí thải giao thông và hơi nóng từ hàng triệu máy điều hòa. Do đó, nhiệt độ thực tế hắt lên từ mặt đường giữa trưa có thể vượt 50 độ C.
Nhiệt độ cao kèm nắng gay gắt buộc người dân phải thay đổi nhịp sinh hoạt để thích ứng. Tại các công viên như Thống Nhất hay Thanh Xuân, 6h sáng đã gần như không còn người tập thể dục dù thường ngày phải 7-8h mới kết thúc.
Nhiều người dân Thủ đô chủ động đi làm sớm hơn để tránh thời điểm mặt đường bắt đầu hắt hơi nóng. Anh Minh Nhật, 37 tuổi, ở phường Nghĩa Đô đi làm từ 6h “cho mát”. Anh cho biết trục đường Hoàng Quốc Việt vào trung tâm phường Hoàn Kiếm ngày thường khoảng 7h mới ùn ứ, nhưng hôm 25/5 đông đúc ngay từ 6h30.
Đến cơ quan lúc 7h, anh Nhật cùng nhiều đồng nghiệp vẫn kịp ngả ghế ngủ bù chục mấy chục phút sau khi ăn sáng rồi mới bắt đầu làm việc lúc 8h.
Tiểu thương tại Hà Nội cũng đẩy sớm giờ làm. Vợ chồng ông Quốc Cường, 65 tuổi, ở phường Thanh Liệt đổi giờ đến chợ đầu mối nhập gà từ 4h lên 2h. Hơn 9h, ông dọn hàng thay vì bán đến 12h như mọi khi, do nhiệt độ từ mặt đường và lò đun nước tăng cao.
Tại các chợ dân sinh, người dân mua thực phẩm từ 5h30. Anh Hoàng Văn Hoạt, người bán thịt ở chợ Cổ Nhuế, phường Đông Ngạc, cho biết khách đến đông từ 5h. Nắng nóng khiến lượng bán giảm, gia đình anh chỉ làm một con lợn thay vì hai con. “Người dân đi chợ sớm nên hơn 9h là vợ chồng tôi dọn hàng ra về”, tiểu thương nhà ở Phúc Thọ, ngoại thành Hà Nội, nói.
Trước tình hình thời tiết cực đoan, các bản tin y tế liên tục cảnh báo người dân hạn chế tối đa hoạt động ngoài trời trong khung giờ 11h-16h, chú ý bù nước và tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột để phòng nguy cơ kiệt sức, sốc nhiệt, đột quỵ.
Chương trình do Đoàn phường Chánh Hưng (TP.HCM, khu vực quận 8 trước đây) phối hợp với Đội chữa cháy và cứu nạn cứu hộ khu vực 8 tổ chức, tạo sân chơi bổ ích trong dịp hè. Qua đó trang bị kiến thức, kỹ năng về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ cho thiếu nhi.
Tại chương trình, hơn 100 em thiếu nhi, đoàn viên, thanh niên đã được các cán bộ, chiến sĩ trực tiếp tuyên truyền, hướng dẫn những kiến thức cơ bản về công tác phòng cháy, chữa cháy; kỹ năng thoát nạn khi xảy ra cháy, nổ; cách sử dụng một số phương tiện chữa cháy thông dụng và tham gia nhiều hoạt động trải nghiệm thực tế đầy hấp dẫn.
Các "chiến sĩ nhí" đã được trải nghiệm cách ứng phó khi gặp cháy nổ, cách sử dụng bình chữa cháy, thang dây, thiết bị phòng cháy để thoát hiểm…
Em Nguyễn Ngọc Tuyền (khu phố 8, phường Chánh Hưng) thích thú khi được các chiến sĩ hướng dẫn cách dùng bình chữa cháy và vòi rồng.
"Lần đầu tiên em biết cách dùng bình chữa cháy và hiểu được những vất vả của các chú công an phòng cháy chữa cháy. Em luôn nhớ khi gặp sự cố cháy nổ ngoài việc hô to kêu cứu mình phải tìm cách gọi 114 để các chú cảnh sát phòng cháy chữa cháy kịp thời đến cứu", Tuyến nói.
Chị Đoàn Thị Thúy Hằng - Phó bí thư Đoàn phường Chánh Hưng - chia sẻ: "Tham gia chương trình, các em không chỉ được rèn luyện kỹ năng sống, nâng cao ý thức phòng ngừa cháy, nổ mà còn hiểu hơn về những khó khăn, vất vả và sự hy sinh thầm lặng của lực lượng Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ.
Nhờ đó góp phần bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân. Hy vọng các em cũng sẽ trở thành một tuyên truyền viên tại gia đình, nơi sinh sống".
Một sự nhầm lẫn tưởng chừng nhỏ trong bữa ăn đã dẫn đến vụ ngộ độc hy hữu, khiến cả một gia đình ba người tại Nhật Bản phải nhập viện cấp cứu sau khi ăn phải cây cảnh độc hại thay vì rau hẹ.
Theo truyền thông địa phương, vụ việc xảy ra tại thành phố Niigata, Nhật Bản, liên quan đến một gia đình gồm cụ bà khoảng 90 tuổi và hai người thân ở độ tuổi 60. Trong lúc dọn vườn, cụ bà đã hái một số cây mọc trong vườn nhà vì tưởng là hẹ để ăn.
Điều đáng nói một thành viên trong gia đình đã dùng số rau này chế biến món xào cùng thịt lợn và trứng cho bữa tối. Tuy nhiên, chỉ chưa đầy một giờ sau khi ăn, cả ba người đồng loạt xuất hiện triệu chứng đau bụng dữ dội, nôn ói và tiêu chảy liên tục, buộc phải gọi cấp cứu.
Khi tiếp nhận điều tra, Trung tâm Y tế Công cộng thành phố Niigata xác định các nạn nhân đã ăn nhầm hoa thủy tiên, một loài cây cảnh có chứa độc tố galantamine. Chất độc này có thể gây ngộ độc tiêu hóa mạnh và không bị phá hủy ngay cả khi nấu ở nhiệt độ cao.
Các chuyên gia cho biết nguyên nhân khiến nhầm lẫn xảy ra là do lá hoa thủy tiên có hình dạng khá giống hẹ hoặc hành lá, dễ gây nhầm nếu không quan sát kỹ.
Tuy nhiên, người dân có thể phân biệt qua mùi: lá hẹ có mùi hăng đặc trưng khi vò nát, trong khi lá hoa thủy tiên hầu như không có mùi. Ngoài ra, giới chuyên môn khuyến cáo không nên thu hái và sử dụng các loại cây không rõ nguồn gốc, đặc biệt khi trồng lẫn cây cảnh và rau ăn được trong cùng khu vườn.
Vụ việc là lời cảnh báo về nguy cơ ngộ độc thực vật trong sinh hoạt hằng ngày, khi chỉ một sự nhầm lẫn nhỏ cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
Dù ba nạn nhân đã được điều trị kịp thời và xuất viện, sự việc vẫn khiến nhiều người lo ngại và được xem như một bài học cảnh giác trong việc nhận diện thực phẩm an toàn.
Trong Đông y, rau hẹ được xem là vị thuốc quen thuộc, trong đó phổ biến nhất là lá và hạt hẹ. Lá hẹ có vị cay, ngọt, tính ấm, giúp ôn trung hành khí, tán ứ, giải độc và hỗ trợ lưu thông khí huyết. Hạt hẹ có vị cay ngọt, tính ấm, được dùng để bổ can thận, tráng dương và cố tinh.
Theo quan niệm y học cổ truyền, rau hẹ là loại cây "hấp thụ xuân khí sớm", phù hợp với sự vận hành của âm dương ngũ hành. Vào mùa xuân, khi dương khí bắt đầu thăng phát, vị cay và tính ấm của hẹ được cho là có tác dụng hỗ trợ phát tán dương khí, đẩy lùi khí lạnh còn sót lại trong cơ thể.
Hẹ là loại cây thảo có đặc tính cắt rồi lại mọc, thể hiện sức sống mạnh mẽ.
Các nghiên cứu hiện đại cho thấy rau hẹ chứa nhiều hợp chất lưu huỳnh hữu cơ, tạo mùi thơm đặc trưng đồng thời có khả năng kháng khuẩn tự nhiên.
Ngoài ra, hẹ còn giàu chất xơ, saponin, flavonoid, alkaloid và các acid hữu cơ. Đây cũng là nguồn cung cấp dồi dào vitamin C, A, K, E cùng các khoáng chất như canxi, phốt pho, sắt, kẽm, kali và đồng.
Tinh dầu hẹ chứa hơn 50 hợp chất khác nhau, trong đó Phytol được xem là thành phần quan trọng góp phần vào khả năng kháng nấm và kháng khuẩn.
- Chống oxy hóa, giảm viêm.
- Hỗ trợ kháng khuẩn, kháng nấm tự nhiên.
- Kích thích tiêu hóa, hỗ trợ ức chế vi khuẩn HP.
- Giúp bảo vệ tim mạch, hỗ trợ giảm huyết áp và ngăn ngừa xơ vữa động mạch.
- Hỗ trợ cải thiện nội tiết và tăng testosterone, nâng cao chất lượng tinh trùng.
Lưu ý khi chế biến, không nên nấu hẹ quá lâu để tránh làm mất dưỡng chất; đồng thời không sử dụng hẹ để qua đêm và cần rửa thật sạch trước khi dùng.
Ngày 15/6, ông Hồ Sỹ Tùng, Phó Chủ tịch UBND phường Tân Mai (Nghệ An), cho biết khoảng gần 1.000 người dân đã tham gia cuộc thi kéo co vào chiều 14/6. “Cuộc thi này chưa có tiền lệ ở địa phương về quy mô, mà tôi nghĩ cũng chưa nơi nào ở Nghệ An tổ chức được cuộc kéo co có đông người tham gia như thế. Điều đặc biệt là cuộc thi do chính người dân khởi xướng, tổ chức”, ông Tùng thông tin.
Theo thông tin Phó Chủ tịch UBND phường cung cấp, cuộc thi kéo co là màn tranh tài giữa gần 1.000 người dân khối 8 và khối 9 (thuộc xã Quỳnh Lộc, thị xã Hoàng Mai cũ, nay là phường Tân Mai).
Anh Nguyễn Văn Duy (trú tại thành phố Hà Nội), người con quê hương khối 8 là người khởi xướng cuộc thi này.
Theo anh Duy, hàng năm, anh dành 2 tháng hè để tổ chức hoạt động cho các cháu thiếu nhi ở địa phương như tập bơi, kéo co, vệ sinh môi trường. Ý tưởng tổ chức cuộc thi kéo co của nhân dân 2 khối cũng bắt đầu từ trận kéo co của các cháu thiếu nhi 2 khối.
Không chỉ là một hoạt động phong trào đơn thuần mà anh Duy mong muốn gắn kết nhân dân 2 khối khi chuẩn bị “về chung một nhà”. Theo phương án của phường Tân Mai, khối 8 và khối 9 sẽ sáp nhập thành khối Tân Lộc.
Sau một tuần chuẩn bị, chiều 14/6, cuộc thi kéo co diễn ra trên tuyến giao thông vừa được UBND phường xây dựng thuộc khối 9. Ban đầu, anh Duy nghĩ tổ chức cuộc thi cho khoảng vài trăm người của 2 thôn tham gia nhưng thực tế đã vượt mọi ý tưởng, kế hoạch ban đầu.
“Thực ra tôi không nghĩ bà con tham gia đông và nhiệt tình, hứng khởi đến thế. Lúc này ban tổ chức không đếm vận động viên nữa mà đồng ý để mọi người tham gia, vận động viên mỗi khối đứng kín dây thừng dài 350m”, anh Duy thông tin.
Theo ước tính của ban tổ chức, có gần 1.000 người dân 2 khối tham gia trận kéo co này, gồm người già, thanh niên, trai, gái... trong sự hò reo cổ vũ của đông đảo người dân trong và ngoài khối.
Hai khối bước vào trận đấu với quyết tâm cao, giằng co quyết liệt. Phần thắng nghiêng về nhân dân khối 9 nhưng tất cả đều vui vẻ bởi không ai đặt nặng vấn đề thắng thua.
Chị Nguyễn Khánh Linh (khối 8, phường Tân Mai) chia sẻ: “Thực sự là rất vui, rất gay cấn. Bà con bỏ hết buổi chợ, công việc đến tham gia và cổ vũ rất nhiệt tình. Trận kéo co diễn ra trên nền đường bê tông, vận động viên chân trần, kết thúc trận đấu tay xước xát, chân rướm máu nhưng ai cũng vui”.
Ban tổ chức đã đầu tư hơn 40 triệu đồng mua dây thừng phục vụ kéo co. Ngoài 5 triệu tiền thưởng cho đội thắng và 2 triệu đồng cho đội về nhì, ban tổ chức cũng chuẩn bị 1.000 cây kem miễn phí, 350 lít bia hơi và 30kg lạc để nhân dân liên hoan sau trận đấu. Buổi liên hoan văn nghệ karaoke “cây nhà lá vườn” của nhân dân 2 khối cũng được tổ chức trong tối 14/6.
Ông Hồ Sỹ Tùng, Phó Chủ tịch UBND phường Tân Mai, cho rằng thành công lớn nhất của trận kéo co nói trên là thắt chặt mối đoàn kết, gắn bó của nhân dân 2 khối khi sáp nhập.
Thực hiện chủ trương sáp nhập khối, xóm, phường Tân Mai sắp xếp từ 28 thành 15 khối, xóm mới, trong đó có 2 khối được giữ nguyên; 12 khối, xóm được hình thành từ việc sắp xếp 2 khối, xóm để hình thành đơn vị mới.
“Toàn bộ kế hoạch và quy trình lấy ý kiến nhân dân về sắp xếp khối, xóm được chính quyền địa phương tổ chức bài bản, công khai, dân chủ, tạo được sự ủng hộ và đồng thuận cao từ nhân dân”, ông Hồ Sỹ Tùng thông tin.
