Gia đình Hoàng Anh vội vã thu dọn đồ đạc, đưa người thân lên xe tới trú tạm tại nhà bố mẹ chồng ở Midway City. Mọi việc diễn ra gấp gáp, khiến cả gia đình chỉ kịp mang theo giấy tờ quan trọng, tiền mặt, ít quần áo, che đậy bát đĩa, đồ dùng trong nhà đề phòng nguy cơ hóa chất rò rỉ.
“Chúng tôi rất sợ hãi và hoang mang, vì có thể phải sơ tán 14 ngày”, Hoàng Anh, sống tại Garden Grove, cách công ty sản xuất hàng không vũ trụ GKN Aerospace chưa đầy 2 km, cho biết.
Giới chức thành phố Garden Grove, quận Cam, bang California chiều 21/5 phát hiện bồn chứa 26.500 lít hóa chất methyl methacrylate (MMA) ở cơ sở này bị rò hơi, nóng dần, có nguy cơ phát nổ.
Đến ngày 22/5, vùng sơ tán được mở rộng, khoảng 50.000 người phải di tản. Tính đến 15h30 ngày 24/5, quận Cam cho biết các điểm trú tạm đã kín chỗ.
“Mọi sinh hoạt đều ảnh hưởng, vì chúng tôi vẫn phải đi làm, mà không mang theo được nhiều đồ đạc. May mà các cháu vừa nghỉ hè”, Hoàng Anh cho hay.
Garden Grove có khoảng 172.000 dân. Thành phố này cùng Westminster là hai trung tâm chính của Little Saigon ở quận Cam, nơi tập trung cộng đồng người Việt lớn nhất bên ngoài Việt Nam.
MMA là chất lỏng dễ bay hơi và dễ cháy, được sử dụng để sản xuất nhựa. Khi bị rò rỉ, hóa chất này có thể gây kích ứng da, mắt và niêm mạc, cũng như có thể ảnh hưởng tới hệ hô hấp và thần kinh nếu tiếp xúc với nồng độ cao hoặc trong thời gian dài.
Giới chức quận Cam trong những ngày qua đã liên tục phun nước làm mát bồn chứa để đề phòng nguy cơ phát nổ.
Vin Nguyễn, nhân viên ngành truyền thông sống cách khu vực sơ tán 3 km, nói sự cố khiến anh giật mình khi nhận ra nhiều cư dân quanh Garden Grove không biết rằng gần nhà mình có một cơ sở sản xuất liên quan đến chương trình tiêm kích F-35 của Mỹ.
Cơ sở GKN Aerospace ở Garden Grove sản xuất kính buồng lái cho tiêm kích F-35, cùng các bộ phận trong suốt cho nhiều dòng máy bay thương mại như Boeing 787 Dreamliner, Boeing 737, Airbus A350, HondaJet và Bombardier C Series, theo thông tin công ty từng công bố.
“Rõ ràng là có rất nhiều thứ công chúng bình thường chưa bao giờ chú ý tới, cho đến khi còi báo động vang lên”, Vin Nguyễn nói, cho biết sự việc khiến anh suy nghĩ nhiều về những rủi ro ẩn sau các cơ sở nhìn bên ngoài có vẻ bình thường.
Ít nhất 6 hãng luật thông báo sẽ đệ đơn kiện, đề nghị công nhận tư cách kiện tập thể thay mặt những người bị ảnh hưởng trong sự cố này.
Bên cạnh lo lắng về nguy cơ hóa chất, nhiều người cũng bày tỏ nỗi bất an vì chưa biết khi nào có thể trở về nhà, thiệt hại nếu phải sơ tán kéo dài sẽ ra sao và ai sẽ chịu trách nhiệm cho sự cố.
Hạ nghị sĩ Mỹ Derek Trần, người đại diện khu vực có lệnh sơ tán, kêu gọi “mở cuộc điều tra sâu” về sự cố ở GKN Aerospace, cho biết ông đã liên hệ với Cơ quan Quản lý Khẩn cấp Liên bang Mỹ (FEMA) và Cơ quan Bảo vệ môi trường Mỹ (EPA) đề nghị chính phủ liên bang hỗ trợ cho công tác khắc phục.
“Tôi đã trao đổi với lãnh đạo GKN và yêu cầu họ chịu trách nhiệm đầy đủ trước nỗi hoảng loạn, lo lắng mà người dân trong khu vực đang trải qua”, ông Trần viết. Văn phòng Công tố Quận Cam đã mở cuộc điều tra riêng và thiết lập đường dây nóng để hỗ trợ những người liên quan.
Trong phỏng vấn với truyền thông Mỹ tối 23/5, công tố viên quận Cam Todd Spitzer mô tả tình hình là “kinh khủng”.
“Không thể coi là hợp lý khi một nhà thầu quốc phòng sử dụng các hóa chất dễ bay hơi lại để sự cố xảy ra với hệ thống làm mát”, ông Spitzer nói. “Sự việc này sẽ kéo theo chi phí rất lớn và tôi sẽ trực tiếp theo sát để bảo đảm người dân được bồi thường thỏa đáng”.
Lực lượng cứu hỏa đến nay đã phát hiện vết nứt trên bồn chứa, có thể giúp giải tỏa phần nào áp suất bên trong, giảm nguy cơ bồn phát nổ.
Giữa bầu không khí hoang mang, những lời kêu gọi giúp đỡ nhanh chóng lan truyền trong cộng đồng người Việt tại quận Cam. Ngọc Dương, sống tại Huntington Beach, cho biết gia đình chị đã mở cửa một số căn nhà trống tại các thành phố lân cận để đón các gia đình khó khăn, người già ở miễn phí trong một tuần, trong thời gian chờ thành phố xử lý sự cố.
Không lâu sau khi đăng thông báo, Ngọc Dương cho hay tất cả các căn nhà đã kín chỗ sau khi tiếp nhận 40 người.
Các cơ sở tôn giáo trong cộng đồng cũng tham gia hỗ trợ. Chùa Điều Ngự ở thành phố Westminster thông báo mở cửa từ sáng 24/5 để đón những người cần nơi tạm lánh an toàn, đồng thời phục vụ đồ ăn chay 2-3 bữa mỗi ngày.
Ngày 20-4, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cảnh báo Tehran có những "lá bài mới" nếu cuộc chiến giữa Iran với Mỹ, Israel tái diễn, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần sắp hết hiệu lực.
Ông Ghalibaf, cũng là nhà đàm phán hàng đầu của Iran trong các cuộc đối thoại với Mỹ, viết trên nền tảng X: "Bằng việc áp đặt vòng vây và vi phạm thỏa thuận ngừng bắn, ông Trump đang tìm cách biến bàn đàm phán này - trong tưởng tượng của riêng ông - thành một 'bàn đầu hàng', hoặc làm cái cớ để nối lại các hành động hiếu chiến.
Chúng tôi không chấp nhận đàm phán dưới sức ép đe dọa, và trong hai tuần qua, chúng tôi đã chuẩn bị để tung ra những lá bài mới trên chiến trường".
Trả lời Hãng tin Bloomberg, ông Trump cho biết thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên sẽ kết thúc vào "tối thứ Tư (22-4) theo giờ Washington". Ông cũng nói rằng "rất khó có khả năng" gia hạn thêm nếu không đạt được thỏa thuận hòa bình.
Ngày 20-4, Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ không dỡ bỏ lệnh phong tỏa các cảng của Iran cho đến khi Tehran đồng ý với thỏa thuận hòa bình nhằm chấm dứt cuộc chiến.
"Chúng tôi sẽ không dỡ bỏ lệnh phong tỏa cho đến khi có một thỏa thuận. Lệnh phong tỏa đang hoàn toàn phá hủy Iran. Họ đang mất 500 triệu USD mỗi ngày - một con số không thể duy trì, ngay cả trong ngắn hạn" - ông Trump khẳng định trên mạng xã hội.
Giao thông tại eo biển Hormuz một lần nữa bị tắc nghẽn khi cả Tehran và Washington áp đặt các lệnh phong tỏa riêng.
Hãng tin Tasnim của Iran dẫn dữ liệu hàng hải tường thuật chỉ có ba tàu đã đi qua eo biển Hormuz trong 12 giờ qua.
"Trong khoảng thời gian này, chỉ có một tàu chở dầu tên Nero (đang chịu lệnh trừng phạt của Anh) rời Vịnh Ba Tư qua eo biển, và hai tàu khác đã đi vào" - hãng tin này chia sẻ trên Telegram.
Trong diễn biến khác, Hãng tin Tasnim đưa tin một tàu chở hàng treo cờ Iran có tên Shoja 2 đang di chuyển qua eo biển Hormuz bất chấp lệnh phong tỏa do Mỹ áp đặt. Tàu này rời cảng Shahid Rajaee gần Bandar Abbas và đang tiếp tục hành trình hướng tới cảng Kandla ở Ấn Độ.
Đài Al Jazeera cho biết họ chưa thể kiểm chứng độc lập thông tin này, nhưng dữ liệu theo dõi hàng hải từ MarineTraffic cho thấy con tàu đang di chuyển trong eo biển. Theo trang MarineTraffic, tàu Shoja 2 đang trên đường tới Ấn Độ.
Ngày 21-4, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) đã công bố hình ảnh cho thấy lực lượng Mỹ chặn tàu chở hàng treo cờ Iran vào ngày 19-4 khi thực hiện lệnh phong tỏa hải quân. Trước đó, quân đội Mỹ cho biết họ đã nổ súng, vô hiệu hóa con tàu mang tên Touska trước khi tiến hành bắt giữ tàu này.
"Các lực lượng Mỹ tuần tra trên biển Ả Rập gần tàu M/V Touska vào ngày 20-4, khi hàng container trên con tàu treo cờ Iran này bị kiểm tra sau khi thủy quân lục chiến Mỹ lên boong và bắt giữ tàu khi con tàu tìm cách vi phạm lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ" - CENTCOM viết trên mạng xã hội ngày 21-4.
Theo Hãng tin AFP, Chính phủ Lebanon cho biết các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon đã khiến ít nhất 2.387 người thiệt mạng.
Thông tin trên do Đơn vị quản lý rủi ro thảm họa của chính quyền Lebanon cung cấp. Họ nói thêm có 7.602 người đã bị thương trong cùng khoảng thời gian.
Kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 10 ngày có hiệu lực vào hôm 16-4, lực lượng cứu hộ tại Lebanon đã tiến hành tìm kiếm, đưa các thi thể ra khỏi đống đổ nát của các tòa nhà tại những khu vực từng hứng chịu các đợt không kích dữ dội của Israel.
Theo Hãng tin Bloomberg, cuộc diễu hành mừng Ngày Độc lập Mỹ tại Washington D.C. đã bị hủy do tình trạng nắng nóng gay gắt, trở thành sự kiện mới nhất bị gián đoạn bởi vòm nhiệt đang bao trùm khu vực miền đông nước Mỹ.
Cơ quan Thời tiết quốc gia Mỹ đã ban hành mức cảnh báo nắng nóng cực đoan tại Washington D.C., với chỉ số nhiệt dự báo có thể đạt từ 43°C đến 46°C.
Sự kiện diễu hành dự kiến diễn ra lúc 10h30 ngày 4-7 (giờ địa phương), đúng dịp kỷ niệm 250 năm Ngày Độc lập của Mỹ.
"Quyết định này được đưa ra sau quá trình cân nhắc kỹ lưỡng và toàn diện, trong đó an toàn của người tham gia, khán giả và nhân viên được đặt lên hàng đầu", thông báo từ ban tổ chức nêu rõ.
Hơn 185 triệu người, tức hơn một nửa dân số Mỹ, đã nằm trong diện cảnh báo nắng nóng vào ngày 3-7. Chỉ số nhiệt cao nhất có thể lên tới 46°C tại một số khu vực, trong khi nhiều thành phố đã ghi nhận mức nhiệt kỷ lục.
Theo Hãng tin Reuters, nắng nóng cũng ảnh hưởng đến nhiều sự kiện khác, trong đó có Hội chợ nước Mỹ vĩ đại tại quảng trường Quốc gia. Đây là điểm nhấn quan trọng trong nỗ lực của Tổng thống Donald Trump nhằm kỷ niệm 250 năm ngày thành lập nước Mỹ.
Hội chợ này được thiết kế để giới thiệu về 50 tiểu bang, nhưng phải tạm thời đóng cửa vào chiều 3-7 (giờ địa phương) khi nhiệt độ lên tới 38°C.
Không chỉ ảnh hưởng đến các sự kiện ngoài trời, thời tiết cực đoan còn gây áp lực lớn lên hệ thống điện.
PJM - đơn vị vận hành lưới điện lớn nhất nước Mỹ, phục vụ khoảng 67 triệu người tại 13 bang - yêu cầu các khách hàng đã đăng ký chương trình tiết kiệm khẩn cấp phải cắt giảm lượng tiêu thụ điện.
Biện pháp này được đưa ra nhằm đối phó với tình trạng máy phát điện gặp sự cố, quá tải đường truyền và nhu cầu sử dụng điều hòa tăng đột biến.
Tại bang New York, Công ty Con Edison cho biết khoảng 17.000 khách hàng đã bị mất điện vào chiều 3-7. Trong bối cảnh nhu cầu tăng vọt, đơn vị này cũng kêu gọi người dân thành phố New York và hạt Westchester tiết kiệm điện.
"Nạn nhân" được đặt tên là Loki, theo tên vị thần đầy tinh quái trong thần thoại Bắc Âu. Phát hiện mới có thể thay đổi sự hiểu biết của con người về sự tiến hóa của Dải Ngân hà trong quá khứ xa xôi, theo Đài CNN hôm 24.5.
Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) ước tính Dải Ngân hà trải rộng khoảng 100.000 năm ánh sáng và chứa khoảng từ 100 – 400 tỉ sao. Một năm ánh sáng chỉ quãng đường ánh sáng di chuyển trong một năm, tức 9.460 tỉ km.
Dải Ngân hà, ngôi nhà của hệ mặt trời, không phải lúc nào cũng là một "gã khổng lồ" trong vũ trụ. Thiên hà này từ khoảng 12 tỉ năm trước bắt đầu lớn dần thông qua quá trình hợp nhất với một loạt thiên hà lùn.
Tuy nhiên, kích thước và khối lượng ban đầu của Dải Ngân hà đến nay vẫn là một câu hỏi mở, khiến các nhà khoa học đi tìm chứng cứ về sự tồn tại của các thiên hà "nạn nhân".
Để tìm những mảnh ghép bị thất lạc trên, các nhà thiên văn học giờ đây tập trung quan sát một nhóm sao nghèo kim loại đang nằm ở vị trí gần một cách bất thường với đĩa thiên hà, theo báo cáo đăng trên chuyên san Monthly Notices of the Royal Astronomical Society.
Trong đó, đĩa thiên hà là một vùng không gian khổng lồ đang xoay tròn, chứa đa số các ngôi sao của Dải Ngân hà.
Còn những ngôi sao nghèo kim loại thường có sự liên hệ với những thiên hà lùn cổ đại, cũng là nhóm Dải Ngân hà có lẽ đã "đánh chén" theo thời gian để lớn mạnh như ngày nay.
Việc phát hiện tổ hợp nhiều sao nghèo kim loại gần đĩa thiên hà cho thấy Dải Ngân hà từng "nuốt chửng" một thiên hà cổ đại tên Loki. Và điều này có thể đại diện cho một mảnh ghép quan trọng nhưng trước đây bị bỏ sót trong lúc giới khoa học nghiên cứu quá trình cấu thành thiên hà của chúng ta.
