Cập nhật từ Hãng tin AFP ngày 25-5 cho biết khoảng 50.000 cư dân sống tại khu vực thành phố Garden Grove thuộc quận Cam (Mỹ) đã được yêu cầu sơ tán từ ngày 22-5, sau khi một bồn chứa hóa chất độc hại methyl methacrylate tại một nhà máy ở đây gặp sự cố, liên tục nóng lên và đứng trước nguy cơ phát nổ.
Các cơ quan quản lý liên bang đã cử nhóm chuyên gia đến đánh giá các kịch bản có thể xảy ra. Người đứng đầu Cơ quan Bảo vệ môi trường Mỹ (EPA), ông Lee Zeldin, nói với Đài CNN ngày 25-5 rằng “kịch bản thảm khốc nhất” là bồn chứa phát nổ và kéo theo các bồn xung quanh phát nổ dây chuyền, đó là lý do lệnh sơ tán được triển khai trên diện rộng.
Tuy nhiên, ông Zeldin cho rằng khả năng cao nhất là bồn hóa chất chỉ rò rỉ một lượng nhỏ và tình hình có thể được kiểm soát.
Quyền giám đốc lực lượng cứu hỏa quận Cam, ông TJ McGovern, cho biết tối 24-5 lực lượng cứu hỏa đã tiếp cận bồn chứa để thu thập thông tin và phát hiện “một vết nứt bên ngoài bồn chứa, có thể đang giúp giải phóng một phần áp suất bên trong”.
Ông McGovern nói thêm rằng việc lực lượng cứu hỏa tiếp cận thành công bồn chứa đã cung cấp dữ liệu và thông tin tích cực để chính quyền đưa ra các quyết định phù hợp trong những ngày tiếp theo.
Đồng thời ông cho biết hiện chưa rõ nguyên nhân gây ra vụ rò rỉ được phát hiện lần đầu ngày 22-5 và cũng chưa thể xác định liệu vết nứt có liên quan trực tiếp đến sự cố hay không.
Bồn chứa thuộc sở hữu của GKN Aerospace, tập đoàn công nghệ hàng không có trụ sở tại Birmingham (Vương quốc Anh). Công ty này hiện vận hành 32 cơ sở sản xuất tại 12 quốc gia và có khoảng 16.000 nhân viên.
Trong thông báo ngày 25-5, tập đoàn khẳng định đang “làm việc suốt ngày đêm để giảm thiểu nguy cơ rò rỉ” đồng thời gửi lời xin lỗi cộng đồng địa phương vì những gián đoạn kéo dài.
Tính đến ngày 25-5, người dân vẫn chưa được phép trở về nhà và lực lượng chức năng đang mở thêm các điểm trú ẩn để tiếp nhận người sơ tán.
Bồn chứa gặp sự cố hiện lưu trữ khoảng 26.000 lít methyl methacrylate – chất lỏng dễ bay hơi và dễ cháy, được sử dụng trong sản xuất nhựa acrylic và các linh kiện phục vụ ngành hàng không vũ trụ.
Theo Cơ quan Bảo vệ môi trường Mỹ (EPA), methyl methacrylate có thể gây kích ứng da, mắt và niêm mạc, đồng thời có thể gây phản ứng về hô hấp và thần kinh nếu tiếp xúc trực tiếp hoặc kéo dài.
Lực lượng ứng phó cũng đang triển khai các hàng rào ngăn chặn nhằm tránh hóa chất tràn vào hệ thống thoát nước mưa và các kênh dẫn ra đại dương.
Video đăng trên mạng xã hội hôm 6/4 và được chuyên trang quân sự Mỹ War Zone phân tích cho thấy phần đầu tên lửa đánh chặn thuộc Hệ thống Phòng thủ Tầm cao Giai đoạn cuối (THAAD) nằm tại bãi đất trống gần thành phố Suwayda, tây nam Syria.
Bộ phận này còn tương đối nguyên vẹn. Nắp che ở đầu tên lửa đã bung ra và để lộ cửa sổ của đầu dò ảnh nhiệt.
Thành phố Suwayda nằm cách biên giới với Jordan khoảng 40 km về phía bắc và Israel gần 90 km về phía đông. Mỹ dường như đang triển khai các khẩu đội THAAD tại hai quốc gia này, nhằm đối phó với các đòn tấn công bằng tên lửa đạn đạo từ Iran.
Lầu Năm Góc chưa bình luận về thông tin.
THAAD là một trong những lá chắn phòng thủ tên lửa hiện đại nhất trong biên chế quân đội Mỹ. Đây cũng là hệ thống phòng không duy nhất của Mỹ có khả năng chặn tên lửa đạn đạo từ tầm ngắn đến tầm xa ở giai đoạn cuối, khi chúng đang lao xuống mục tiêu, ở cả trong và ngoài khí quyển.
Tên lửa đánh chặn của tổ hợp THAAD có tầm bắn 200 km và trần bay 150 km, trang bị cảm biến ảnh nhiệt để bám bắt mục tiêu và phá hủy chúng bằng va chạm trực tiếp, không dùng thuốc nổ. Báo cáo ngân sách của Cơ quan Phòng thủ Tên lửa (MDA) thuộc Lầu Năm Góc cho thấy mỗi quả đạn THAAD có giá 12-15 triệu USD, tùy lô sản xuất.
Sau khi tên lửa rời bệ phóng và đạt độ cao tối ưu, bộ phận chiến đấu được gọi là "phương tiện tiêu diệt" sẽ tách khỏi tầng đẩy. Nắp che mũi, có nhiệm vụ bảo vệ đầu dò ảnh nhiệt và phần còn lại của phương tiện tiêu diệt trong quá trình tăng tốc, cũng sẽ tách ra.
"Phương tiện tiêu diệt còn nguyên vẹn cho thấy khả năng tên lửa đã gặp trục trặc, phóng xịt hoặc trượt mục tiêu. Chưa rõ ai đang nắm giữ các bộ phận này", Joseph Trevithick, biên tập viên của War Zone cho hay.
Chuyên gia Mỹ cảnh báo nguy cơ rò rỉ bí mật công nghệ nếu đầu dò tên lửa THAAD rơi vào tay đối thủ của Washington.
"Tiếp cận được đầu dò tên lửa THAAD, cũng như toàn bộ phương tiện tiêu diệt, sẽ giúp đối thủ hiểu biết thêm về năng lực của nó. Thông tin sau đó có thể được sử dụng để phát triển các phương pháp đối phó mới, cũng như kỹ thuật và chiến thuật nhằm làm suy giảm hiệu quả đánh chặn", Trevithick cho hay.
Một hệ thống THAAD hoàn chỉnh có giá khoảng một tỷ USD, gồm đài điều khiển, radar đa chức năng AN/TPY-2, thiết bị kỹ thuật và 6 bệ phóng với tổng cộng 48 đạn sẵn sàng khai hỏa, thường cần khoảng 100 binh sĩ vận hành.
Hàng loạt khẩu đội THAAD của Mỹ và đồng minh Trung Đông đã hứng đòn trả đũa từ Iran, trong đó ít nhất hai "radar mắt thần" AN/TPY-2 bố trí ở Jordan và Arab Saudi đã bị phá hủy hoàn toàn. Nguồn cung tên lửa THAAD của Mỹ dường như cũng không thể bù đắp cho tốc độ tiêu hao trong chiến sự, dẫn tới nguy cơ các tổ hợp tại đây bị cạn đạn nếu xung đột tiếp tục kéo dài.
Sau trận động đất kép làm rung chuyển Venezuela hôm 24-6, Mỹ đã triển khai 250 nhân sự tìm kiếm cứu nạn và cung cấp khoản viện trợ trị giá 150 triệu USD dành cho Caracas.
Ngoại trưởng Marco Rubio hôm 25-6 củng cố thông điệp của Tổng thống Donald Trump rằng Mỹ "sẵn sàng, mong muốn và đủ khả năng giúp đỡ" sau thiên tai ở Venezuela.
Ông cho biết Washington sẽ triển khai một phản ứng toàn diện từ chính phủ, bao gồm điều các đội ứng phó, huy động Bộ Chiến tranh (Quốc phòng) triển khai lực lượng và phương tiện do sân bay ở Venezuela bị hư hại nặng, đồng thời cung cấp hình ảnh từ trên không cho công tác cứu nạn.
Theo tờ New York Times, ông Michael Shifter - chuyên gia cao cấp tại Viện nghiên cứu Inter-American Dialogue có trụ sở tại Washington - nhận định phản ứng của Mỹ với trận động đất ở Venezuela có thể là "cơ hội" cho Mỹ, nhất là sau vụ tập kích và bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro hồi đầu năm nay.
Sau khi ông Maduro bị bắt, ông Trump tuyên bố rằng Venezuela sẽ bùng nổ với khoản đầu tư từ các công ty Mỹ vào hạ tầng dầu mỏ vốn đã xuống cấp ở nước này. Song thực tế điều kiện kinh tế ở Venezuela cho đến nay vẫn chưa ghi nhận nhiều khởi sắc.
Ông Shifter chỉ ra những lo ngại ở Venezuela về việc "mất chủ quyền và quyền kiểm soát đất nước". Do đó, việc cứu trợ động đất "có thể là một cơ hội để cho thấy rằng Mỹ quan tâm đến điều gì đó ngoài kinh doanh và dầu mỏ".
Trong khi đó, báo Washington Post nhận định chiến dịch cứu trợ lần này cũng có thể đánh dấu bước chuyển trong quan hệ Mỹ - Venezuela.
Báo này chỉ ra sự khác biệt so với hồi năm 1999, khi Venezuela dưới thời Tổng thống Hugo Chávez đã từ chối sự giúp đỡ của Mỹ sau trận mưa lũ khiến hàng chục nghìn người thiệt mạng ở khu vực nay là bang La Guaira.
Khu vực này tiếp tục hứng chịu thiệt hại nặng nề do trận động đất hôm 24-6, nhưng lần này Caracas đã sẵn sàng tiếp nhận mọi sự hỗ trợ quốc tế, bất kể khác biệt về ý thức hệ. Nhà phân tích chính trị Eugenio Martinez đánh giá đây là sự khác biệt lớn của Venezuela.
Học giả David Smilde tại Đại học Tulane nhận định thảm họa động đất lần này có thể thay đổi động lực cơ bản của mối quan hệ vốn được đình hình bằng đối kháng giữa hai nước, khi Washington sẽ có cơ hội thay đổi hình ảnh của mình ngay tại La Guaira - thành trì của phong trào Chavismo, nơi nhiều người coi Mỹ là thế lực đế quốc thù địch.
Thời gian qua, Mỹ cũng đang từng bước khôi phục quan hệ với Venezuela thông qua việc mở cửa lại Đại sứ quán Mỹ ở Caracas, nối lại đường bay thương mại, các thỏa thuận giữa doanh nghiệp Mỹ với các công ty dầu khí và khai khoáng của Venezuela.
Washington cũng đã nới lỏng một phần các lệnh trừng phạt đối với Venezuela nhằm giảm tác động kinh tế từ cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran. Ông Rubio cũng tiết lộ doanh thu từ bán dầu của Venezuela hiện được chuyển vào một tài khoản do Mỹ kiểm soát và được sử dụng để trả lương công chức cũng như mua thuốc men, thiết bị y tế.
Các đội cứu nạn Lào và Thái Lan cùng người dân làng Phanchai, huyện Longcheng, tỉnh Xaisomboun, đang bước vào ngày thứ 7 của chiến dịch giải cứu 7 người mắc kẹt trong hang động ở địa phương.
Nhóm người này vào hang tìm vàng từ ngày 20/5 và bị kẹt lại khi mưa lớn gây lũ quét chặn lối ra. Theo hãng thông tấn Lào, họ mắc kẹt sâu bên trong hang, bám trụ trên một mỏm đá cao, nơi có luồng không khí lưu thông thuộc vùng núi gần Long Tieng ở tỉnh Xaisomboun, khu vực nổi tiếng với những thung lũng bao la và trữ lượng khoáng sản phong phú.
Hai thợ lặn Thái Lan và một chuyên gia người Phần Lan, những người từng tham gia cuộc giải cứu nghẹt thở đội bóng nhí trong hang động ở Thái Lan năm 2018, ngày 25/5 bắt đầu tham gia chiến dịch tại Xaisomboun.
Theo Trung tâm Chỉ huy và Điều phối Metta Tham Kalasin (MTK), một trong những đơn vị điều phối chiến dịch cứu nạn, các thợ lặn phải di chuyển qua một đoạn hang ngập nước dài 340 mét để tiếp cận nhóm người gặp nạn.
"Một số đoạn chỉ rộng 60 cm, vì vậy lực lượng cứu nạn sẽ phải bò để tiến gần hơn đến nhóm người mắc kẹt", MTK chia sẻ trên Facebook.
Hình ảnh tại hiện trường cho thấy dây cáp được luồn qua khe đá để dẫn đường cho lực lượng cứu nạn xuống các tầng thấp hơn trong hang. Họ sử dụng mũ bảo hiểm, mặt nạ phòng độc và thiết bị đo khí để theo dõi nồng độ oxy và các loại khí độc trong hang.
Video quay bên trong hang do một nhân viên cứu nạn người Thái Lan đăng trên Facebook cho thấy thợ lặn di chuyển trong những hốc đá tối tăm, nước ngập gần như sát trần. Nước đang được bơm ra khỏi hang để việc tiếp cận dễ dàng hơn.
Ở bên ngoài, một đội cứu nạn được cử lên ngọn núi phía trên hang để khảo sát 4 giếng trời (hốc thông gió) vừa tìm thấy, xem có thể đi theo lối này để tiếp cận người mắc kẹt bên trong hay không.
Bounkham Luanglath, lãnh đạo Đội tình nguyện cứu nạn nhân dân Lào, cho biết một thành viên trong nhóm tìm vàng đã kịp thoát ra ngoài trước khi lối ra ngập nước và thông báo tình hình với giới chức. Theo ông Luanglath, người dân địa phương thường xuyên đến khu vực này để tìm kiếm các vỉa vàng, bất chấp cảnh báo rủi ro của chính quyền.
Nỗ lực giải cứu gợi nhớ đến sự kiện năm 2018, khi 12 cậu bé và huấn luyện viên bóng đá bị mắc kẹt sâu trong một hang động ở tỉnh Chiang Rai, miền bắc Thái Lan suốt hơn hai tuần do mưa lớn làm ngập lối vào.
Một chiến dịch cứu nạn quy mô lớn với sự tham gia của các thợ lặn kỳ cựu đến từ Australia, Anh và Mỹ đã đưa mọi người ra ngoài an toàn, làm lay động trái tim hàng triệu người khắp thế giới.
