Năm 23 tuổi, Sarah Jo Pender cùng bạn trai Richard Hull bị kết tội sát hại hai bạn cùng phòng là Andrew Cataldi, 24 tuổi, và Tricia Nordman, 25 tuổi.
Andrew và Tricia bị bắn chết trong căn hộ ở trung tâm thành phố Indianapolis vào ngày 24/10/2000, sau cuộc tranh cãi kéo dài nhiều tuần dẫn đến ẩu đả với Richard. Thi thể hai nạn nhân sau đó được tìm thấy trong thùng rác. Vài ngày sau, Sarah và Richard cùng bị bắt và bị buộc tội giết người.
Sarah khai rằng không có nhà khi án mạng xảy ra, nhưng không báo cáo vụ giết người cho cảnh sát và từ chối hợp tác với công tố viên để truy tố bạn trai.
‘Charles Manson phiên bản nữ’
Richard, kẻ buôn ma túy có tiền án, nhận tội giết hai bạn cùng phòng và nhận tổng mức án 75 năm tù, nhưng các công tố viên cho rằng Sarah mới là kẻ chủ mưu. Bên công tố lập luận rằng Sarah có ảnh hưởng đáng kể đến Richard và đóng vai trò trung tâm trong các vụ giết người, miêu tả cô ta là người chiếm ưu thế trong mối quan hệ của họ.
Trong phiên tòa xét xử năm 2002, công tố viên hạt Marion, Larry Sells, gọi Sarah là “Charles Manson phiên bản nữ” vì khả năng thao túng người khác tương tự thủ lĩnh giáo phái khét tiếng. Theo ông Sells, Sarah đã khuyến khích Richard và giúp dàn dựng vụ giết hai bạn cùng phòng vì ma túy và tiền bạc.
Sarah thừa nhận đã chứng kiến Richard phi tang xác và giúp mua khẩu súng được sử dụng để gây án, nhưng khẳng định không giết người, cũng không dàn dựng gây án theo bất kỳ cách nào.
Tuy nhiên, một tù nhân tên Floyd Pennington ra làm chứng rằng Sarah đã thú nhận tội ác với anh ta. Bên công tố cũng đệ trình một bức thư được cho là do Sarah gửi cho Richard, trong đó thừa nhận đã thao túng bạn trai để thực hiện các vụ giết người.
Cuối cùng, bồi thẩm đoàn tuyên Sarah phạm tội giết người trong cả hai vụ án, kết án tổng cộng 110 năm tù.
Trốn thoát khỏi nhà tù
“Tôi biết mình sẽ chết trong tù. Rồi một ngày, tôi nghĩ ‘Cá là mình có thể thoát khỏi đây'”, Sarah nói đùa trong phim tài liệu Girl on the Run: The Hunt for America’s Most Wanted Woman.
Tháng 8/2008, Sarah đã quen với cuộc sống tại Trại cải tạo Rockville, tạo dựng được lượng “người hâm mộ” khá lớn trong số các tù nhân khác nhờ hình ảnh nhẹ nhàng, vô tội. Cô ta mua chuộc Scott Spitler, nhân viên canh gác nhà tù, bằng tình dục và hối lộ để chuẩn bị cho kế hoạch vượt ngục.
Sarah được đánh giá là rất thông minh, ăn nói lưu loát, có tài hùng biện và rất có sức thuyết phục. Nhưng trong mắt cơ quan thực thi pháp luật, cô ta là kẻ giỏi thao túng.
“Tôi thực sự rất nguy hiểm với nụ cười quyến rũ của mình”, Sarah nói và cười lớn.
Tối 4/8/2008, Sarah thay bộ quần áo bình thường do Scott cung cấp rồi lẻn ra khỏi phòng tập thể dục. Scott lái xe tải màu trắng chở cô ta ra khỏi khuôn viên nhà tù.
Sarah được phát hiện biến mất khỏi phòng giam trong lúc điểm danh tù nhân, dẫn đến cuộc truy tìm ráo riết. Chỉ sau vài giờ, Scott bị bắt và nhanh chóng nhận tội tiếp tay vượt ngục, nhận án 8 năm tù.
Jamie Long, bạn tù cũ, thừa nhận đã chở Sarah ra khỏi bãi đậu xe của nhà tù và cung cấp cho cô ta 140 USD. Jamie chấp nhận thỏa thuận nhận tội với các công tố viên về tội danh tiếp tay vượt ngục và bị kết án 7 năm tù.
Theo những lời khai, Sarah lợi dụng khả năng quyến rũ của mình để giăng bẫy Scott và giữ lại bằng chứng, từ đó ép nhân viên này tham gia kế hoạch. Cô ta còn buôn bán hàng cấm trong tù để kiếm tiền, gửi vào ngân hàng phục vụ cho cuộc sống đào tẩu.
Sau khi trốn thoát, Sarah lấy danh tính giả là “Ashley Thompson”, vượt biên giới tiểu bang sang Illinois, tìm được chỗ ở tại Chicago. Cô ta không liên lạc với gia đình và bạn bè, thực hiện nhiều bước để thay đổi ngoại hình như nhuộm tóc, đeo kính, đồng thời liên tục di chuyển, chỉ dùng điện thoại một lần rồi vứt đi để tránh bị bắt.
Tin rằng Sarah bị kết án oan, một số bạn tù cũ đã nỗ lực hết mình và liều lĩnh đánh đổi tự do của bản thân để giúp Sarah tránh bị lực lượng thực thi pháp luật truy bắt. Cảnh sát lần lượt tìm ra họ và cắt đứt nguồn cung tiền, khiến Sarah phải làm việc tại các câu lạc bộ thoát y. Tại đó, cô ta cặp với một doanh nhân lớn tuổi giàu có, nghiện tình dục để được cung cấp chỗ ở.
Sarah đã trốn tránh được chính quyền gần 140 ngày, cho đến khi bại lộ vì một chương trình truyền hình nổi tiếng.
Cuộc sống biệt giam
Ngày 13/9/2008, chương trình truyền hình America’s Most Wanted đưa tin về vụ án của Sarah, treo thưởng 25.000 USD. Tên cô ta cũng được thêm vào danh sách những kẻ đào tẩu bị truy nã gắt gao nhất ở Mỹ.
Sau khi chương trình được phát lại vào cuối tháng 12, một khán giả ở Chicago đã nhận ra Sarah là hàng xóm của mình và cung cấp thông tin cho cảnh sát. Ngày 22/12, khi cảnh sát mặc thường phục gõ cửa căn hộ, Sarah mở cửa trong cơn phê cần sa, nói: “Tôi là cô ta. Các anh bắt được tôi rồi”.
Cảnh sát tìm thấy trong căn hộ sáu chiếc điện thoại, thẻ SIM, bộ sạc, thẻ trả trước, túi đồ khẩn cấp chứa mọi thứ thiết yếu.
Trở lại sau song sắt, Sarah bị biệt giam trong 5 năm tại Nhà tù nữ Indiana ở Indianapolis, do các quan chức nhà tù lo ngại cô ta sẽ âm mưu trốn thoát lần nữa hoặc lôi kéo bạn tù về phe mình và làm theo lệnh của cô ta.
Sarah mô tả cuộc sống thường nhật tại đây: dành 22 giờ mỗi ngày trong phòng giam rộng 2 m2 với chỉ vài cuốn sách, được đưa đến một căn phòng nhỏ khóa kín khác trong hai giờ mỗi ngày để xem tivi và có không gian giải trí, tập thể dục.
Thời gian ở tù, Sarah bộc lộ khả năng làm vườn và được nhận vào chương trình thạc sĩ tại Cao đẳng Evergreen ở Olympia, Washington.
Nỗ lực tìm kiếm tự do
Sarah dự kiến được trả tự do sớm nhất vào ngày 12/1/2054, khi 75 tuổi, theo Sở Cải huấn Indiana. Cô ta vẫn khẳng định vô tội và không ngừng nỗ lực để giảm án.
Tháng 3/2020, gia đình Sarah gửi đơn kiến nghị yêu cầu một phiên điều trần ân xá với Thống đốc bang Indiana lúc bấy giờ là Eric Holcomb, viện dẫn một bản khai có tuyên thệ năm 2019 của một tù nhân tên Steve Logan, thừa nhận đã làm giả lá thư được đệ trình tại phiên tòa xét xử Sarah để đổi lấy sự bảo vệ cho Richard trong tù.
Larry Sells, công tố viên từng so sánh Sarah với thủ lĩnh giáo phái Manson, sau đó đã thay đổi đánh giá và ủng hộ những kháng cáo gần đây đối với bản án và hình phạt của Sarah. “Tôi đã đi đến kết luận rằng chắc chắn có nghi ngờ hợp lý về tội lỗi của Sarah trong vụ án này,” ông Sells nói vào năm 2023.
Tháng 12/2025, Sarah kiến nghị Tòa án Quận Marion xem xét lại bản án, yêu cầu giảm xuống còn 45 năm, bao gồm cả thời gian đã thụ án và được giảm án do cải tạo tốt, nghĩa là cô ta sẽ được tự do nếu được tòa chấp thuận.
“Hôm nay là một trong những ngày trọng đại nhất đời tôi vì tôi đang xin cơ hội được tự do chứ không phải chết trong tù”, Sarah nói trong khi cố kìm nước mắt. Tuy nhiên, thẩm phán đã chính thức bác bỏ yêu cầu vào tháng 1/2026 mà không đưa ra lý do.
Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Lai Châu, đơn vị này vừa thông tin kết quả điều tra ban đầu vụ án Tham ô tài sản; sản xuất, buôn bán dầu DO 0,001S-V không bảo đảm chất lượng xảy ra tại cửa hàng Petrolimex số 29, xã Mường Khoa, tỉnh Lai do Nguyễn Xuân Trường (31 tuổi, trú phường Tân Phong, tỉnh Lai Châu) thực hiện.
Theo kết quả điều tra, ngày 6/5, anh Hoàng Mạnh Dũng (SN 1985, trú xã Tân Uyên, tỉnh Lai Châu) mua khoảng 50 lít dầu Diesel tại cửa hàng Petrolimex số 29 để sử dụng cho hai máy xúc của gia đình. Sau khi sử dụng, cả hai máy xúc đều hư hỏng, nhiên liệu có mùi xăng và phản ứng cháy bất thường nên anh Dũng đã làm đơn tố giác. Qua xác minh, cơ quan chức năng xác định anh Dũng đã mua khoảng 600 lít dầu tại cửa hàng này.
Quá trình điều tra xác định, cửa hàng Petrolimex số 29 thuộc Công ty TNHH MTV Petrolimex Lai Châu, do Nguyễn Xuân Trường quản lý, phụ trách, trong quá trình nhập hàng, lái xe téc và phụ trách cửa hàng đã bơm nhầm hơn 500 lít xăng RON95-III vào bể chứa dầu DO 0,001S-V. Sau khi phát hiện sự việc, Nguyễn Xuân Trường không thực hiện quy trình xử lý nhiên liệu không bảo đảm chất lượng theo quy định mà tiếp tục nhập thêm gần 10.000 lít dầu DO để pha loãng.
Từ ngày 27/3 đến 8/5, cửa hàng đã bán ra thị trường hơn 12.500 lít dầu không bảo đảm chất lượng, trị giá khoảng 369 triệu đồng. Kết quả giám định của Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng 1 cho thấy các mẫu dầu tại bể chứa và trong 2 máy xúc đều không đạt tiêu chuẩn Diesel mức 5, có dấu hiệu pha trộn xăng vào dầu Diesel.
Đặc biệt, Nguyễn Xuân Trường đã cố ý không nhập 220 lít dầu vào bể chứa, cất giấu trong thùng phi, ngắt camera giám sát nhằm che giấu hành vi, sau đó bán số dầu này lấy hơn 6,2 triệu đồng để tiêu xài cá nhân.
Bà Loan cùng cựu phó chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Thị Hồng và nhiều cựu lãnh đạo Tập đoàn Cao Su Việt Nam được tại ngoại, một số người có mặt khá sớm ở TAND TP HCM. Họ bị xét xử trong vụ án chuyển nhượng trái phép khu đất hơn 6.000 m2 đất "vàng" ở Bến Vân Đồn, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng của Nhà nước. Trong đó, bà Loan cùng 15 người được tại ngoại.
Cựu CEO Quốc Cường Gia Lai và 11 người bị cáo buộc Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí theo khoản 3 Điều 219 Bộ luật Hình sự.
Bà Nguyễn Thị Hồng, cựu phó chủ tịch UBND TP HCM, bị truy tố về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Bà Đào Thị Hương Lan (cựu giám đốc Sở Tài chính, đang trốn truy nã) bị xét xử vắng mặt.
Ông Lê Quang Thung (nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam) bị cáo buộc tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và Nhận hối lộ. Nguyên Tổng giám đốc tập đoàn ông Trần Ngọc Thuận bị truy tố tội Nhận hối lộ.
Các bị can Lê Y Linh (cựu Giám đốc Công ty Việt Tín), Đặng Phước Dừa (cựu HĐQT Công ty Việt Tín) bị truy tố về tội Đưa hối lộ và Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Trong số 93 tổ chức, cá nhân được triệu tập với tư cách người có quyền nghĩa vụ liên quan có đại diện Bộ Tài chính, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng nhiều sở ngành. Khoảng hơn 30 luật sư bào chữa cho các bị cáo và bảo vệ các bên.
>> Danh sách 22 bị cáo
Đất 'vàng' Nhà nước hai lần sang tay tư nhân
Hành vi sai phạm của bà Loan xảy ra vào giai đoạn sau (năm 2014), khi khu đất trên đã được lãnh đạo Tập đoàn Cao su góp vốn vào công ty trung gian để thực hiện dự án. Công ty này do ông Thung chỉ đạo cấp dưới cùng với Lê Y Linh, Đặng Phước Dừa lập ra.
Khu đất trên đường Bến Vân Đồn, liền kề quận 1, vốn là công sản do Tổng cục Cao su (nay là Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) quản lý từ năm 1976. Sau nhiều lần chia tách, quyền quản lý thuộc về hai đơn vị thành viên là Tổng Công ty cao su Đồng Nai và Công ty cao su Bà Rịa thông qua việc thành lập Công ty TNHH Phú Việt Tín (lần lượt chiếm 72% và 28% vốn).
Tháng 12/2009, ông Lê Quang Thung (Quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) chủ động đề nghị bán khu đất này cho bà Lê Y Linh. Do ông được Linh giúp trong việc đưa con trai đi chữa bệnh ở Singapore. Hai bên ngầm thỏa thuận ông Thung sẽ nhận 3 triệu USD.
Ông Thung chỉ đạo cấp dưới thành lập Công ty Phú Việt Tín, đồng thời đề nghị UBND TP HCM thu hồi và giao khu đất cho doanh nghiệp này thực hiện dự án. Sau đó, thông qua việc chuyển nhượng 99% vốn điều lệ tại Công ty Phú Việt Tín, ông Thung tạo điều kiện để doanh nghiệp của Linh và Dừa nắm quyền chi phối.
Trước khi nghỉ hưu, ông Thung tiếp tục trao đổi và nhờ Trần Ngọc Thuận (cựu thành viên HĐTV, Tổng Giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) hỗ trợ, tạo điều kiện để Linh và Dừa nhận chuyển nhượng khu đất không thông qua thẩm định giá và đấu giá theo quy định.
Thực tế, ông Thung đã nhận 200.000 đô la Singapore (thông qua việc Linh giúp con trai ông đi chữa bệnh) và cùng 300.000 USD tiền mặt tại nhà hàng Palace.
Để thâu tóm khu đất này, bà Lê Y Linh và ông Đặng Phước Dừa (Chủ tịch Công ty Việt Tín) đã bắt tay nhau, với một thỏa thuận phân chia lợi ích và trách nhiệm rõ ràng. Theo đó, Linh hưởng 80% lợi nhuận với nhiệm vụ lo "cửa" Tập đoàn Cao su (bên bán); ông Dừa hưởng 20% lợi nhuận với trọng trách chạy thủ tục với các cơ quan chức năng TP HCM.
Ông Dừa sau đó bắt đầu thực hiện kế hoạch "bôi trơn" hàng loạt quan chức TP HCM thời điểm đó bằng tiền mặt, quà cáp và những lời hứa hẹn về bất động sản hạng sang.
Năm 2013, dự án đình trệ do nhóm Linh - Dừa mâu thuẫn và cạn vốn, bà Loan bắt đầu tham gia. Bà Nguyễn Thị Như Loan liên hệ với Linh và Dừa để đặt vấn đề mua dự án.
Nhà chức trách xác định, qua tài liệu được cung cấp, bà Loan biết rõ khu đất có nguồn gốc công sản; đã có quyết định giao cho Công ty Phú Việt Tín nhưng chưa nộp tiền sử dụng đất nên chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Dự án cũng chưa có giấy chứng nhận đầu tư, chưa triển khai xây dựng và khu đất vẫn do hai công ty cao su quản lý. Mặc dù vậy, ngày 6/12/2013, bà Loan vẫn ký hợp đồng chuyển nhượng vốn góp với ông Đặng Phước Dừa, thống nhất giá mua khu đất là 460,9 tỷ đồng.
Thực hiện thỏa thuận, bà Loan chuyển cho Linh và Dừa 50 tỷ đồng tiền đặt cọc và 186,1 tỷ đồng để nộp tiền sử dụng đất; các khoản tiền này được hợp thức hóa bằng hợp đồng vay tiền. Khi biết Linh và Dừa chưa thanh toán tiền mua vốn góp cho phía các công ty cao su nên chưa đủ căn cứ pháp lý để chuyển nhượng cổ phần (thực chất là chuyển nhượng khu đất), bà Loan tiếp tục chuyển 65 tỷ đồng cho ông Dừa để hoàn tất thanh toán.
Từ nguồn tiền bà Loan chuyển, Linh và Dừa đã thanh toán để mua 99% vốn góp tại Công ty Phú Việt Tín, sau đó chuyển nhượng toàn bộ phần vốn này cho bà Loan.
Đối với 1% vốn góp còn lại, bà Loan trực tiếp liên hệ mua từ Tổng công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa mà không thông qua đấu giá, theo mức giá được ấn định từ năm 2010.
Từ ngày 5/9/2014 - trước khi thâu tóm nốt 1% còn lại - bà Loan đã ký thỏa thuận cam kết bán lại toàn bộ dự án cho Công ty CP Bất động sản Thịnh Vượng (thuộc Tập đoàn Novaland) với tổng giá trị hơn 846 tỷ đồng.
Cơ quan công tố kết luận hành vi của bà Loan và các đồng phạm gây thiệt hại tài sản Nhà nước hơn 542 tỷ đồng. Trong đó, cá nhân bà Loan được xác định hưởng lợi và chịu trách nhiệm đối với số tiền hơn 297,8 tỷ đồng.
Quá trình điều tra, bà Loan cho rằng hoàn toàn không biết hồ sơ liên quan đến việc chuyển giao khu đất giai đoạn đầu bị lập khống. Do thấy hồ sơ pháp lý dự án không có rủi ro nên đã nhận chuyển nhượng và đóng thuế đầy đủ.
Chi tiền hối lộ loạt quan chức
Quá trình thâu tóm khu đất trước khi bán lại cho bà Loan, nhà chức trách xác định Linh và Dừa đã hối lộ hàng loạt quan chức TP HCM thời điểm đó. Do có mối quan hệ từ trước, Linh và Dừa đã gặp gỡ và nhờ bà Đào Thị Lan Hương (khi đó là Ủy viên thường trực Ban chỉ đạo 09 sắp xếp tài sản thuộc sở hữu Nhà nước) để nhờ sắp xếp khu đất nói trên cho Công ty Phú Việt Tín. Bà Lan không nhận tiền nhưng được Dừa hứa cho một căn hộ sau khi dự án hoàn thành.
Đồng thời, Dừa cũng tìm cách tiếp cận bà Nguyễn Thị Hồng (khi đó là Phó chủ tịch UBND TP HCM) thông qua chồng bà, tạo quan hệ bằng các buổi ăn uống rồi hai lần đưa tổng cộng 60.000 USD (10.000 USD và 50.000 USD) để "cảm ơn" việc ký văn bản giao đất.
Năm 2022, khi C03 trưng cầu định giá quyền sử dụng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn tại hai thời điểm năm 2013 và 2014 để xác định thiệt hại, Dừa và Linh được xác định đã tìm cách can thiệp vào quá trình này.
Theo cơ quan điều tra, hai người nhận thức rõ giá trị khu đất càng cao thì mức độ thất thoát của Nhà nước càng lớn, kéo theo trách nhiệm hình sự nghiêm trọng hơn. Dù đang bị cấm xuất cảnh và biết cơ quan điều tra đẩy nhanh tiến độ, Dừa và Linh vẫn tiếp cận những người có liên quan trong Hội đồng định giá thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường nhằm tác động, làm giảm giá trị khu đất. Mục đích là khiến kết quả định giá thấp hơn thực tế, qua đó giảm thiệt hại và trách nhiệm pháp lý.
Tháng 6/2023, thông qua Ngô Xuân Trường (Chuyên viên Cục Quy hoạch và Phát triển tài nguyên đất), Lê Y Linh tiếp cận ông Đoàn Ngọc Phương tại trụ sở Bộ Tài nguyên và Môi trường, đặt vấn đề nhờ "tạo điều kiện" trong quá trình định giá khu đất 39-39B Bến Vân Đồn.
Linh và Dừa đã hai lần đưa tiền cho Phương 10.000 USD và 200 triệu đồng nhằm "chạy tội" nhưng bất thành.
Cùng với Mạnh, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Phú Thọ đã khởi tố Đặng Thị Huyền, nhân viên IEMS; Jayaprakash Ethamukkalam, quốc tịch Ấn Độ, về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Công an xác định đây là đường dây lừa đảo quy mô lớn, dưới vỏ bọc là Học viện Bright online LLC/Bright Online LLC Academy, các nghi can dùng nền tảng trực tuyến tổ chức thi và cấp chứng chỉ tiếng Anh theo khung tham chiếu châu Âu. Tuy nhiên, việc này chưa được cấp phép hoạt động tại Việt Nam.
Bên cạnh đó toàn bộ phôi chứng chỉ, con dấu nổi, chữ ký của người đứng đầu tổ chức Bright online LLC đều do Mạnh chỉ đạo nhân viên tự đặt làm trong nước. Dưới vỏ bọc tổ chức quốc tế, nhóm này đã tổ chức hơn 120 kỳ thi, thu hút hơn 80.000 người tham gia.
Với mỗi trường hợp tham gia thi, các nghi phạm thu từ 2 đến 18 triệu đồng.
Nhà chức trách ước tính các nghi can thu lợi bất chính tổng cộng gần 200 tỷ đồng.
