Khoảng 10 giờ 30 mỗi ngày, quán cơm miễn phí mang tên Tạ Ơn trên đường Điện Biên Phủ, phường Bàn Cờ, TP.HCM bắt đầu đông người. Trước cửa quán, dòng người lặng lẽ xếp hàng, chờ nhận phần cơm miễn phí. Người ôm hộp nhựa, người cầm chiếc túi ni lông cũ, có người nép vào góc tường tránh nắng.
Từ gian bếp, mùi thức ăn thơm phức dần lan ra. Những khay cơm đầy đặn với món mặn, rau xanh, canh và phần tráng miệng lần lượt được bưng lên bàn.
Bệnh nhân và thân nhân vui vẻ dùng cơm miễn phí tại quán cơm Tạ Ơn
ẢNH: HOÀI NHIÊN
Giữa dòng người, bà Chao Thị Sum (58 tuổi, ở TP.HCM) lặng lẽ cầm hai hộp nhựa, chờ đến lượt nhận cơm. Một phần cho bà, một phần dành cho con trai 33 tuổi đang điều trị suy thận giai đoạn cuối tại Bệnh viện Bình Dân. Nhiều năm qua, vợ chồng bà ai thuê gì làm nấy, chắt chiu từng đồng để lo cho con chạy thận.
Bà Sum kể lần đầu ăn cơm ở quán Tạ Ơn, con trai bà vừa ăn vừa xuýt xoa: “Ngon lắm!”. Từ đó, cứ đến gần trưa, bà lại ghé quán nhận hai phần cơm.
“Hồi sáng, con trai tôi chạy thận nên tôi tranh thủ đến lấy cơm. Có cơm miễn phí, lại sát bên bệnh viện nên đỡ tiền dữ lắm. Ở bệnh viện nhiều thứ phải lo, tiền thuốc men, tiền đi lại, rồi ăn uống hằng ngày. Bớt được bữa cơm nào là mừng bữa đó”, bà xúc động nói.
Ông Nguyễn Xuân Linh (60 tuổi, quê Vĩnh Long) cũng có mặt trong dòng người chờ cơm. Mấy ngày nay, ông ở Bệnh viện Bình Dân chăm vợ. Bà được phát hiện có khối u bàng quang, đang chờ lịch phẫu thuật theo chỉ định của bác sĩ. Trong những ngày chật vật ở bệnh viện, ông biết đến quán cơm Tạ Ơn qua sự giới thiệu của bệnh nhân cùng phòng.
Ông tâm sự do con cái khó khăn nên lâu lâu chỉ có thể gửi chút đỉnh phụ cha mẹ. Những khoản còn lại, hai vợ chồng tự xoay xở.
“Tôi đến nhận cơm ở đây nhiều lần rồi. Ở ngoài, một phần cơm cũng 30.000 – 40.000 đồng, nếu nằm viện lâu ngày thì đã ngốn một khoản lớn. Cầm hộp cơm trên tay, tôi thấy ấm lòng lắm”, ông Linh bày tỏ.
Cách đó không xa, chị Bùi Thị Ngân Tâm (38 tuổi, quê Vĩnh Long) lặng lẽ cầm mấy chiếc hộp nhựa nhỏ, chờ lấy cơm cho mẹ và cho bản thân. Mẹ chị vừa được chuyển vào Bệnh viện Bình Dân để điều trị sỏi thận.
Từ ngày đưa mẹ nhập viện, gia đình chị đã phải vay mượn khoảng 10 triệu đồng để lo chi phí chữa trị. Chồng chị ở quê đi làm thuê, còn chị một mình túc trực bên mẹ trong bệnh viện.
“Tiền ăn, tiền đi lại, tiền thuốc men… khoản nào cũng tốn. Mẹ con tôi lấy được 2 phần cơm là đỡ được một bữa. Bớt được đồng nào, tôi để dành lo thuốc men cho mẹ đồng đó”, chị Tâm nói.
Không chỉ bệnh nhân nghèo hay thân nhân người bệnh, quán cơm còn đón nhiều người khuyết tật, các cụ trên 70 tuổi ghé ăn mỗi ngày.
Bà Phùng Thị Ngọc Thu (58 tuổi, ở phường Gò Vấp) bị khuyết tật bẩm sinh. Hơn 3 tháng nay, ngày nào bà cũng đi xe buýt đến quán để ăn cơm: “Cơm ở đây ngon mà sạch sẽ lắm, món ăn đa dạng nên không ngán. Ngoài món mặn còn có canh, rau với tráng miệng nữa”.
Người phụ trách quán cơm Tạ Ơn là chị Nguyễn Hoàng Bảo Trân (27 tuổi, quê ở Đắk Lắk). Hiện chị là nhân viên văn phòng, tranh thủ thời gian đến quán phát cơm cho bà con.
Chị Trân cho biết quán cơm bắt đầu hoạt động từ năm 2024, xuất phát từ ý tưởng của một người chị làm cùng công ty.
“Chúng tôi tìm hiểu thì một suất ăn trong bệnh viện khoảng 40.000 – 50.000 đồng. Người bệnh điều trị dài ngày đã tốn tiền thuốc men, viện phí, lại thêm tiền ăn uống nên rất chật vật. Nghĩ vậy, chúng tôi muốn mở một nơi có thể đỡ đần bà con được bữa nào hay bữa đó”, chị nhớ lại.
Từ thứ 2 đến thứ 7, quán chuẩn bị 350 suất cơm miễn phí/ngày với đủ món như cá lóc kho, thịt kho đậu hũ, đậu hũ dồn thịt sốt cà, trứng chiên, rau xanh, món tráng miệng…
Phía sau quán, gian bếp đỏ lửa từ sáng sớm. Chị Phạm Thị Kim Thi (49 tuổi, ở phường Nhiêu Lộc) là một trong những người gắn bó với quán từ những ngày đầu.
“Mỗi ngày, tôi bắt đầu nấu từ khoảng 7 giờ sáng. Làm nhiều khi cũng mệt nhưng thấy người ta nhận cơm, ăn ngon miệng là mình quên mệt liền”, chị Thi cười hiền.
Chia sẻ về tên gọi Tạ Ơn, chị Trân cho hay quán được đặt tên từ tinh thần biết ơn và sẻ chia của những người sáng lập. Với chị, khi bản thân có công việc ổn định, có điều kiện sống tốt hơn, đó cũng là lúc nên san sẻ một phần với những người đang chật vật vì bệnh tật.
“Chúng tôi nghĩ mình còn may mắn vì có công việc, có thu nhập ổn định. Với chúng tôi, đó là một ơn lành nên muốn san sẻ lại với bà con. Giúp được ai bữa cơm nào thì mình làm bữa đó. Tên Tạ Ơn cũng là cách nhắc chúng tôi sống biết ơn và biết chia sẻ hơn”, chị Trân nói chân thành.
Quán Tạ Ơn nằm trên đường Điện Biên Phủ, phường Bàn Cờ, TP.HCM, cách Bệnh viện Bình Dân không xa. Với chị Trân, thuê được mặt bằng này là một “cái duyên”. Chị chọn nơi đây để bệnh nhân, thân nhân thuận tiện đi lại; nhất là những người từ quê lên TP.HCM chữa bệnh, không rành đường sá, vẫn có thể tìm đến nhận cơm.
Sau khoảng một giờ phát cơm, dòng người trước quán dần thưa. Chị Trân đứng tiễn từng người về và nói đùa rằng: “Dạ cô chú về cẩn thận, mong là con không gặp lại cô chú ở quán cơm nữa nha!”.
Nói rồi chị bật cười, giải thích rằng: Nếu một ngày nào đó bà con không còn quay lại nhận cơm nữa, nghĩa là họ đã khỏe hơn, được xuất viện và bình an trở về nhà.
UBND TP.HCM vừa ban hành kế hoạch xây dựng đề án thành lập đơn vị hành chính đô thị trên địa bàn, cụ thể hóa các chủ trương của Trung ương về sắp xếp đơn vị hành chính và phát triển đô thị trong giai đoạn mới.
Sau khi sáp nhập với tỉnh Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP.HCM có 168 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 113 phường, 54 xã và đặc khu Côn Đảo.
Theo kế hoạch, việc thành lập các đơn vị hành chính đô thị, chủ yếu là chuyển từ xã lên phường, nhằm phù hợp quá trình đô thị hóa nhanh, đồng thời nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước trong các lĩnh vực như quy hoạch, xây dựng, đất đai, dân cư và hạ tầng kỹ thuật.
Kế hoạch nêu rõ hệ thống tiêu chuẩn tương đối cao đối với các đơn vị hành chính muốn chuyển thành phường. Cụ thể, xã phải đạt quy mô dân số từ 21.000 người trở lên, diện tích tối thiểu 5,5 km² và tỷ lệ dân số đô thị đạt từ 50%.
Bên cạnh đó, hàng loạt tiêu chí về kinh tế - xã hội cũng được đặt ra như: thu ngân sách phải bảo đảm cân đối chi, tỷ trọng công nghiệp - dịch vụ đạt từ 70%, tỷ lệ lao động phi nông nghiệp từ 70% trở lên.
Ngoài ra, thu nhập bình quân đầu người phải cao hơn mức trung bình của TP.HCM trong 3 năm gần nhất, đồng thời tỷ lệ hộ nghèo phải thấp hơn mức chung của thành phố. Những tiêu chí này được đánh giá là "bộ lọc" khá chặt, buộc các địa phương phải nâng cấp toàn diện về hạ tầng, kinh tế và quản trị nếu muốn đạt chuẩn đô thị.
Kế hoạch cũng đưa ra quy trình 9 bước để xây dựng và thông qua đề án, từ cấp xã đến Trung ương. Trong đó, các địa phương phải hoàn tất việc rà soát, đánh giá và lập hồ sơ trong tháng 4.2026; tổ chức lấy ý kiến cử tri về thành lập phường trong tháng 5 và hoàn thiện hồ sơ trình HĐND TP.HCM trước ngày 15.6.
Sau đó, hồ sơ sẽ tiếp tục được Bộ Nội vụ thẩm định, Chính phủ xem xét và trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định.
Theo kế hoạch, việc thành lập đơn vị hành chính đô thị phải phù hợp với quy hoạch đô thị đã được phê duyệt, đồng thời hướng tới mô hình đô thị xanh, thông minh, thích ứng biến đổi khí hậu.
Sở Xây dựng được giao nhiệm vụ rà soát, đánh giá trình độ phát triển đô thị và đề xuất lộ trình đầu tư hạ tầng đối với những khu vực chưa đạt tiêu chuẩn. Các sở, ngành khác phối hợp cung cấp dữ liệu, hướng dẫn địa phương hoàn thiện tiêu chí.
Việc triển khai kế hoạch được kỳ vọng sẽ thúc đẩy quá trình đô thị hóa, mở rộng không gian đô thị TP.HCM và nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công cho người dân, doanh nghiệp.
Sở Xây dựng TP.HCM vừa trình UBND TP.HCM đề xuất xây dựng nghị quyết của HĐND TP.HCM về hỗ trợ người sử dụng vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt, dự kiến miễn phí xe buýt trong 8 tháng còn lại của năm 2026.
Theo tờ trình, chính sách được đề xuất áp dụng theo trình tự, thủ tục rút gọn nhằm kịp thời hỗ trợ người dân trong bối cảnh giá nhiên liệu tăng cao, đồng thời thúc đẩy chuyển dịch sang sử dụng giao thông công cộng, giảm áp lực giao thông đô thị.
Chính sách hướng đến toàn bộ người sử dụng dịch vụ xe buýt, thay vì chỉ áp dụng cho một số nhóm đối tượng như trước đây (người cao tuổi, trẻ em, người khuyết tật…). Qua đó, TP.HCM kỳ vọng tạo thay đổi rõ rệt trong thói quen đi lại, giảm dần sự phụ thuộc vào phương tiện cá nhân.
Thực tế các chương trình miễn vé thí điểm trước đó đã cho thấy hiệu quả rõ rệt. Cụ thể, khi miễn phí 17 tuyến xe buýt kết nối metro số 1, lượng hành khách tăng hơn 34%; các dịp miễn vé lễ, tết cũng ghi nhận mức tăng từ 20 - 28% so với cùng kỳ.
Do đó, Sở Xây dựng TP.HCM đề xuất miễn toàn bộ giá vé xe buýt đối với hành khách trên địa bàn TP.HCM, áp dụng trong năm 2026. Phạm vi thực hiện gồm 135 tuyến xe buýt, trong đó có 109 tuyến đang được trợ giá và 26 tuyến không trợ giá.
Tổng kinh phí thực hiện chính sách miễn vé xe buýt trong khoảng 8 tháng còn lại của năm 2026 được ước tính khoảng 930 tỉ đồng.
Trong đó, khoảng 627 tỉ đồng dành cho 109 tuyến xe buýt đang được trợ giá, và khoảng 303 tỉ đồng dành cho 26 tuyến xe buýt không trợ giá. Việc tính toán được thực hiện trên cơ sở giá nhiên liệu tại thời điểm hiện nay, với giá dầu khoảng hơn 40.800 đồng/lít.
Sở Xây dựng cho biết việc triển khai chính sách miễn vé dự kiến không làm phát sinh thêm thủ tục hành chính. Các điều kiện thực hiện chủ yếu dựa trên hệ thống quản lý hiện hữu và cơ chế đặt hàng, đấu thầu các tuyến xe buýt đã được thiết lập.
Trong đó, cơ quan chức năng sẽ kiểm soát việc triển khai miễn phí xe buýt thông qua dữ liệu từ hệ thống vé điện tử nhằm đảm bảo minh bạch và hiệu quả sử dụng ngân sách, tránh thất thoát.
Hiện TP.HCM đã lắp đặt thiết bị thanh toán không tiền mặt trên hơn 120/180 tuyến xe buýt, với hơn 1.900 phương tiện. Hệ thống cho phép thanh toán liên thông giữa các loại hình giao thông công cộng như xe buýt, metro, buýt sông, xe đạp công cộng.
Bên cạnh đó, ứng dụng MultiGo và thẻ MultiPass hỗ trợ người dân tra cứu lộ trình, thanh toán và phản ánh thông tin; toàn bộ hệ thống vé điện tử sẽ hoàn thành trong quý 2/2026.
Dự kiến, nghị quyết về chính sách miễn phí xe buýt sẽ được trình HĐND TP.HCM xem xét thông qua ngay trong tháng 4.2026.
Ngày 18.5, Sở Y tế TP.HCM cho biết đã ban hành nhiều quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế.
Trong đó, đáng chú ý là Công ty cổ phần y học cổ truyền Việt Nhật (Phòng khám chuyên khoa y học cổ truyền, 372 - 374 Ngô Gia Tự, phường Vườn Lài) bị xử phạt 118 triệu đồng. Cơ sở này vi phạm về việc hoạt động có biển hiệu nhưng không có đủ các thông tin cơ bản theo quy định; người hành nghề không đăng ký; điều trị nội trú trái phép; quảng cáo thiếu nội dung về phạm vi chuyên môn.
Ngoài xử phạt tiền, cơ sở còn bị tước quyền sử dụng giấy phép hoạt động 2 tháng; tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề trong thời hạn 1 tháng đối với bác sĩ P.T.Đ.T; buộc xóa quảng cáo vi phạm.
Đặc biệt, trong đợt này, Sở Y tế xử phạt Công ty TNHH nha khoa Sài Gòn Tâm Đức TP.HCM (Phòng khám chuyên khoa Răng hàm mặt, 344A - 346 Lê Hồng Phong, phường Vườn Lài) với số tiền 90 triệu đồng vì cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh trong thời gian bị đình chỉ hoạt động. Mặt khác, cơ sở nha khoa này còn bị đình chỉ hoạt động thêm 18 tháng.
Cũng tại địa chỉ nha khoa trên, ông L.H.D và bà L.N.H.T có hành vi khám chữa bệnh khi chưa được cấp chứng chỉ hành nghề. Mỗi người bị xử phạt 35 triệu đồng.
Trước đó, ngày 13.2, Sở Y tế ban hành quyết định xử phạt Công ty TNHH Nha khoa Sài Gòn Tâm Đức TP.HCM 14 triệu đồng và đình chỉ hoạt động 2 tháng. Cơ sở nha khoa này vi phạm không niêm yết giá, lập sổ khám bệnh không đầy đủ, và không đảm bảo một trong các điều kiện sau khi được cấp giấy phép hoạt động.
Ngang nhiên hoạt động khi không có giấy phép và cũng không có chứng chỉ hành nghề, bà L.T.H tại địa chỉ trên đường Phan Đình Phùng (phường Phú Nhuận) bị xử phạt 80 triệu đồng và đình chỉ hoạt động khám chữa bệnh 18 tháng.
Trong đợt này, Sở Y tế cũng xử phạt một số cơ sở hoạt động không phép, người hành nghề không đăng ký, vi phạm về ghi sổ khám chữa bệnh, niêm yết giá, bán thuốc kê đơn nhưng không có đơn thuốc…
