Sách giả, sách lậu từ lâu trở thành vấn nạn của ngành xuất bản. Trước đây, việc vi phạm thường diễn ra dưới hình thức làm giả, in lậu, sau đó được rao bán, phân phối công khai. Trong bối cảnh đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia, hoạt động xuất bản có sự chuyển dịch sang môi trường số, tình trạng xâm phạm quyền tác giả, phát tán trái phép sách số trên không gian mạng ngày càng phức tạp. Một số hành vi phổ biến là chia sẻ tệp PDF, audiobook (sách nói), ebook (sách điện tử), lợi dụng mạng xã hội và sàn thương mại điện tử để kinh doanh.
Hơn 25 năm chống sách giả, ông Nguyễn Văn Phước, Giám đốc First News – Trí Việt cho biết gặp nhiều khó khăn bởi không thể ngăn chặn hoàn toàn. Ông từng thông báo kiện một số sàn thương mại điện tử bởi tiếp tay tiêu thụ sách giả với giá rẻ. Trên đó, hầu hếttác phẩm bán chạy của First News như Đắc nhân tâm (bìa mềm), Hiểu về trái tim, Quẳng gánh lo đi và vui sống đều không phải bản chuẩn, chất lượng in mờ nhạt.
Chung hoàn cảnh với First News, phần lớn sách của Nhã Nam bị scan, chuyển thành ebook trái phép và chia sẻ công khai dưới dạng PDF, epub, audiobook. Ông Nguyễn Xuân Minh – Giám đốc kế hoạch và Bản quyền của Nhã Nam – cho biết những dòng sách bị ảnh hưởng nhiều nhất thường là lãng mạn, trinh thám, kỳ ảo hoặc các ấn phẩm có cộng đồng độc giả trẻ lớn. Điều này không chỉ gây thiệt hại doanh thu mà còn làm suy giảm động lực đầu tư dài hạn của đơn vị làm sách, tạo môi trường cạnh tranh bất bình đẳng, tác động tiêu cực đến uy tín của ngành xuất bản Việt Nam cũng như các đơn vị phát hành sách trong nước với đối tác quốc tế.
Sách Kim Đồng cũng bị làm giả ở mọi thể loại như truyện tranh, tác phẩm văn học, lịch sử, kỹ năng như Doraemon, Conan, Shin – Cậu bé bút chì, Dế Mèn phiêu lưu ký, Kính vạn hoa, Búp sen xanh, 90% trẻ thông minh nhờ cách nói chuyện của cha mẹ. Theo bà Nguyễn Lê Việt Hà – Trưởng phòng kinh doanh của Nhà xuất bản Kim Đồng, có những đầu sách của đơn vị đạt số lượng phát hành lên đến hàng vạn cuốn, nhưng nay chỉ còn giữ được khoảng 30% do ”bị sách lậu bóp nghẹt”.
Trước thực trạng, cơ quan chức năng đã vào cuộc, xử lý nhiều trường hợp vi phạm. Tháng 6 năm ngoái, đường dây sản xuất, buôn bán sách giáo khoa tại Bắc Ninh bị loại bỏ. Hồi tháng 3, Bộ Công an lấy ý kiến cho dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Trong đó, việc “số hóa và phát tán trái phép các loại ấn phẩm định dạng in thành định dạng điện tử (ebook, PDF) để chia sẻ miễn phí hoặc bán kiếm lời” thuộc nhóm vi phạm quy định về phòng, chống hành vi xâm phạm trật tự xã hội trên không gian mạng, mức phạt tiền dự kiến dao động từ 10 đến 20 triệu đồng.
Hôm 5/5, Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký công điện số 38/CĐ-TTg theo ủy quyền của Thủ tướng về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Thời gian qua, bên cạnh phối hợp các cơ quan chức năng, các nhà xuất bản, công ty sách chủ động thực hiện nhiều biện pháp. Phía Nhã Nam thường xuyên rà soát, báo cáo các trường hợp vi phạm trên nền tảng online, tăng cường dấu hiệu nhận diện sách thật, đẩy mạnh truyền thông để nâng cao nhận thức của bạn đọc về tác hại của sách lậu đối với tác giả và ngành xuất bản.
Trên website, Đông A Books đăng tải các bài viết cảnh báo sách giả với những hình ảnh chi tiết về sự khác biệt giữa bìa, dàn trang, chất lượng in, đồng thời đính kèm đường link mua tác phẩm chính hãng.
Trước đó, vào tháng 4/2015, Nhà xuất bản Trẻ lần đầu áp dụng hình thức tem thông minh hình chữ nhật, in ở bìa bốn bộ tiểu thuyết Ván bài lật ngửa. Khi mua bộ sách, độc giả có thể cào và nhắn tin về tổng đài, hoặc đăng nhập vào trang web của nhà xuất bản để kiểm tra nguồn gốc. Công nghệ này được đơn vị nghiên cứu gần một năm, được áp dụng để ”tuyên chiến” với nạn sách giả, lậu. Từ giữa năm 2020 trở đi, nhà xuất bản sử dụng tem vuông. Bên cạnh đó, bìa sách đều có mã QR dẫn đến website của đơn vị để bạn đọc tra cứu thêm thông tin về tác phẩm.
Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật sử dụng một số loại tem chống giả khác nhau, phù hợp nhu cầu và điều kiện thực tế về bảo vệ bản quyền sách in trong từng giai đoạn nhất định. Trước đây, đơn vị chủ yếu dùng các loại tem nhũ hiệu ứng 3D (hologram), tem vỡ chống giả của Bộ Công an, mã vạch… Gần đây, nhà xuất bản áp dụng tem dạng kỹ thuật số, gắn mã QR định danh cho từng cuốn sách.
Nâng cao nhận thức người dùng là một trong số biện pháp được Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam chú trọng, giúp phụ huynh, giáo viên và học sinh về việc phân biệt và lựa chọn sách giáo khoa thật. Thông qua website, các kênh mạng xã hội, đơn vị liên tục khuyến nghị mọi người mua sách tại hệ thống phân phối chính thức, tránh xa những nguồn trôi nổi.
Với việc bảo vệ bản quyền xuất bản phẩm điện tử, Nhà xuất bản Khoa học – Công nghệ – Truyền thông triển khai nhiều giải pháp kỹ thuật, một trong số đó là áp dụng công nghệ quản lý bản quyền số (DRM – Digital Rights Management). Công nghệ này cho phép mã hóa nội dung xuất bản phẩm điện tử, kiểm soát quyền truy cập, giới hạn số lượng thiết bị sử dụng và ngăn chặn việc tải hoặc sao chép trái phép. Nhà xuất bản cũng thực hiện sao lưu dữ liệu định kỳ nhằm bảo đảm khả năng khôi phục hệ thống khi xảy ra sự cố, tăng cường giám sát nhật ký truy cập để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.
Công điện số 38 của Thủ tướng được xem là tín hiệu tích cực đối với ngành xuất bản. Giám đốc First News Nguyễn Văn Phước cho biết chờ đợi động thái này từ lâu, bởi nạn sách giả, sách lậu đã kéo dài nhiều năm, liên tục được thảo luận nhưng không có kết quả.
Đại biểu Quốc hội Bùi Hoài Sơn hy vọng sau công điện 38, việc xử lý sách giả, ebook lậu, các website phát tán nội dung vi phạm sẽ được thực hiện mạnh tay và thường xuyên, nhất là với các đầu mối lớn hoạt động công khai trong thời gian dài. Điều quan trọng hơn là nếu môi trường bản quyền được bảo vệ tốt, các nhà xuất bản sẽ mạnh dạn đầu tư dài hạn vào hệ thống phát hành sách điện tử hợp pháp.
Việc giáo dục để nâng cao nhận thức về bản quyền cũng cần được bắt đầu từ sớm, giúp mỗi người có ý thức tôn trọng lao động sáng tạo. Theo đại diện Nhã Nam, khi người đọc hiểu việc mua và sử dụng sách bản quyền là đang góp phần nuôi sống toàn bộ hệ sinh thái xuất bản, đồng thời là sự tôn trọng tri thức và công sức của những người thực hiện sách, lúc ấy mới có thể tạo ra thay đổi bền vững.
Đơn vị sở hữu bản quyền cuộc thi Mister Eco International tại Việt Nam vừa công bố đại diện tham gia mùa giải đầu tiên là người mẫu Nguyễn Minh Thiên.
Anh tên thật là Nguyễn Văn Thắng, sinh năm 1995, cao 1,8m, quê Hải Dương (nay thuộc TP Hải Phòng), hiện hoạt động với vai trò người mẫu, diễn viên tại TP.HCM.
Nguyễn Minh Thiên bắt đầu hoạt động nghệ thuật từ sau khi tham gia cuộc thi Nam vương Điện ảnh TP.HCM 2024. Sau đó anh tiếp tục tranh tài tại cuộc thi Tìm kiếm người mẫu quốc tế 2025 - I Am Model Search International được tổ chức ở Thái Lan.
Vượt qua hơn 60 người mẫu đến từ nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, Nguyễn Minh Thiên đoạt giải quán quân.
Với kinh nghiệm trình diễn cùng thành tích này, Nguyễn Minh Thiên được fan sắc đẹp kỳ vọng sẽ tạo nên dấu ấn khi đại diện Việt Nam tham dự thi Mister Eco International, dự kiến tổ chức tại Philippines.
Minh Thiên chia sẻ rằng được đại diện Việt Nam đến đấu trường nhan sắc quốc tế là niềm vinh dự và trách nhiệm, đồng thời là cơ hội để giới thiệu hình ảnh, bản sắc văn hóa và con người Việt Nam đến bạn bè quốc tế.
Thông tin chi tiết về cuộc thi Mister Eco International sẽ được ban tổ chức công bố trong thời gian tới.
Theo HK01, những năm cuối đời, Tạ Hiền gần như rút khỏi làng giải trí, sống kín tiếng để dành thời gian nghỉ ngơi và điều trị khi sức khỏe ngày càng suy giảm. Nhờ khối tài sản tích lũy sau hơn 70 năm hoạt động nghệ thuật, nam diễn viên có cuộc sống sung túc, không phải bận tâm về tài chính hay việc chăm sóc khi các con không ở bên.
Trang tin Hồng Kông cho biết Tạ Đình Phong luôn tạo điều kiện tốt nhất để cha an hưởng tuổi già. Bên cạnh môi trường sống đầy đủ tiện nghi, tài tử còn thuê 4 điều dưỡng có chuyên môn cao làm việc theo ca, túc trực 24/24 để chăm sóc toàn diện cho "Tứ Ca", từ chế độ dinh dưỡng, phục hồi chức năng đến các sinh hoạt hằng ngày.
Những năm gần đây, Tạ Hiền rất hiếm khi xuất hiện trước công chúng. Theo HK01, vào tháng 4 năm nay, một khán giả tình cờ bắt gặp nghệ sĩ sinh năm 1936 tại một quán cà phê trên núi Thái Bình (Hồng Kông). Hình ảnh được chia sẻ trên mạng nhanh chóng thu hút sự chú ý của đông đảo người hâm mộ. Trong ảnh, Tạ Hiền gầy hơn trước, đội mũ lưỡi trai, đeo kính râm quen thuộc và phải di chuyển bằng xe lăn. Dù việc đi lại gặp nhiều khó khăn, ông vẫn giữ tinh thần thoải mái, ung dung thưởng thức trà chiều cùng người chăm sóc.
Truyền thông Hồng Kông cho biết sức khỏe của Tạ Hiền suy giảm trong nhiều năm qua, ông được cho là từng trải qua một cơn đột quỵ. Những ngày cuối đời, nam diễn viên rơi vào hôn mê, được điều trị tại phòng chăm sóc tích cực (ICU) trước khi qua đời hôm 16.7 do viêm phổi.
Thực hiện tâm nguyện của cố nghệ sĩ, gia đình chỉ tổ chức hậu sự đơn giản, không làm lễ viếng. Sau lễ hỏa táng, ông được đưa về nơi an nghỉ cuối cùng vào ngày 20.7.
Trong thông báo công bố hôm 20.7, hai người con của Tạ Hiền là Tạ Đình Phong và Tạ Đình Đình cho biết cha họ ra đi thanh thản trong vòng tay gia đình, bình yên khép lại một cuộc đời rực rỡ và viên mãn.
Gia đình cũng bày tỏ đang trải qua nỗi mất mát lớn, đồng thời mong truyền thông và công chúng dành cho họ không gian riêng để vượt qua giai đoạn khó khăn. Người thân của "Tứ Ca" cũng gửi lời cảm ơn tới mọi người đã quan tâm, động viên và chia buồn trong những ngày qua..
Tạ Hiền (1936 - 2026) là một diễn viên, biên kịch, nhà sản xuất, nhà làm phim có sức ảnh hưởng lớn trong làng điện ảnh Hồng Kông. Nghệ sĩ kỳ cựu bắt đầu sự nghiệp từ đầu thập niên 1950, tham gia gần 200 bộ phim, trong đó có nhiều tác phẩm nổi tiếng: Tiêu thập nhất lang, Hồng nhan, Thiên long bát bộ (bản 1982), Tuyết sơn phi hồ (bản 1985), Di Phúc Tử, Bến Thượng Hải tranh bá đồ long, Đội bóng Thiếu Lâm, Bằng chứng thép 4… Đặc biệt, sau vai La Tứ Hải trong bộ phim Vua cờ bạc (Thiên vương chi vương) đình đám thập niên 1980, ông được khán giả yêu mến gọi bằng biệt danh "Tứ Ca".
Một trong những tác phẩm cuối cùng của ông là Time (2021). Vai diễn trong phim giúp nghệ sĩ lần đầu giành giải Nam diễn viên chính xuất sắc nhất tại giải thưởng Điện ảnh Hong Kong (Kim Tượng), khép lại sự nghiệp bằng một cột mốc đáng nhớ.
Về đời tư, Tạ Hiền nổi tiếng là nghệ sĩ đào hoa, từng trải qua nhiều mối tình với các giai nhân nổi tiếng của làng giải trí Hồng Kông. Ông kết hôn hai lần, với minh tinh Chân Trân (1974 - 1977) và Địch Ba Lạp (1979 - 1995), đồng thời có hai người con đều nối nghiệp nghệ thuật là Tạ Đình Phong và Tạ Đình Đình. Những năm cuối đời, ông tiếp tục thu hút sự chú ý khi có mối tình kéo dài nhiều năm với Coco, người kém ông 49 tuổi, trước khi cả hai chia tay vào năm 2018.
Tác phẩm nối tiếp xu hướng làm phim kinh dị lấy cảm hứng từ truyền thuyết vùng miền, sau thành công của Phí phông, Heo năm móng. Với lối dẫn nhập nhanh gọn, phim bắt đầu bằng một bi kịch liên quan đến thế lực tâm linh.
Sau cảnh mở màn, kịch bản giới thiệu cuộc sống bế tắc của đôi nhân vật chính - vợ chồng Phú (Avin Lu) và Thảo (Tín Nguyễn). Mẹ Phú (Hạnh Thúy) qua đời vì bệnh tật, gia đình vốn khó khăn càng túng quẫn. Thảo sắp làm mẹ, luôn lo lắng cho sự an toàn của con đầu lòng vì biến cố sảy thai trước đó. Sợ tai họa lặp lại, họ tìm đến bà Tánh (Lê Khánh), một người làm nghề cúng bái trong vùng. Từ đây, họ thực hiện nghi thức gọi ma xó về nhà để bảo vệ thai nhi, kéo theo loạt hiện tượng kỳ lạ.
Ở phim đầu tay, đạo diễn Phan Bá Hỷ chọn môtíp quen thuộc khi đưa câu chuyện vong linh, bùa ngải lên màn ảnh rộng. Phim dựa theo quan niệm dân gian để lý giải ma xó, thông qua lời thoại của một nhân vật. Đó là những linh hồn trú ngụ lâu năm trong một ngôi nhà hoặc mảnh đất, phù hộ hoặc quấy phá tùy vào cách ứng xử của gia chủ. Sự nhập nhằng giữa thiện - ác giúp người xem cuốn theo các diễn biến của phim.
Dù không đột phá về mặt ý tưởng, Ma xó khai thác hiệu quả chất liệu đời thường khi xoáy sâu vào cuộc sống gia đình nghèo miền Tây. Đạo diễn dành thời lượng xây dựng hoàn cảnh nhân vật trước khi yếu tố kinh dị xuất hiện. Áp lực chi phí chữa bệnh cho mẹ trước khi mất, bị giang hồ liên tục đòi nợ cùng nỗi lo mất con dồn Phú và Thảo vào đường cùng. Phim đặt nhân vật vào trạng thái tuyệt vọng, lý giải động cơ họ tìm đến tâm linh. Nỗi sợ trong phim không chỉ bắt nguồn từ hiện tượng siêu nhiên, mà còn là ám ảnh về thân phận của những người đang trượt dài trong bi kịch.
Không khí u ám được duy trì suốt hơn nửa thời lượng đầu. Đạo diễn tận dụng không gian chật hẹp trong ngôi nhà cũ - nơi vợ chồng Phú sinh sống - để tạo cảm giác ngột ngạt. Tạo hình ma xó không được lộ diện sớm, chỉ thoáng ẩn hiện thông qua loạt dấu hiệu bất thường, từ đó gợi bí ẩn, kích thích trí tò mò của khán giả.
Phim tiết chế hù dọa theo dạng jumpscare (kỹ thuật sử dụng âm thanh lớn, đột ngột để gây giật mình). Thay vào đó, tác phẩm tạo sự bất an từ một số chi tiết hình ảnh được cài cắm ở đầu phim. Đạo diễn khai thác sắc thái tâm linh vùng miền, thông qua tục ma chay, nghi thức cúng bái.
Khâu tạo hình, mỹ thuật được chăm chút, trong đó ma xó là vai diễn được hóa trang cầu kỳ nhất tác phẩm. Nghệ sĩ Hạnh Thúy cho biết mỗi ngày lên trường quay, chị phải ngồi yên suốt tám giờ để êkíp đắp từng lớp silicon. Ở đầu phim, ma xó vẫn mang hình dạng con người, sau đó dần biến đổi khi chuyển từ cô hồn sang ngạ quỷ.
Diễn xuất, lời thoại góp phần tạo cảm giác chân thật cho phim. Tín Nguyễn khắc họa nỗi tuyệt vọng khi vào vai một người vợ luôn sống trong nỗi lo mất con. So với các vai phụ từng đóng ở Lật mặt 7, Thám tử Kiên, vai chính của Tín Nguyễn có nhiều diễn biến phức tạp. Nỗi sợ nghèo khổ trở thành vết sẹo tâm lý trong Thảo, khiến nhân vật phải đưa ra một quyết định trái đạo lý. Xem suất chiếu tối 10/6, khán giả Nguyễn Công Trí nói thích cảnh Thảo ngồi khóc trong nhà vì bất lực trước nghịch cảnh, đánh giá vai diễn giúp Tín Nguyễn thoát mác "TikToker đóng phim".
Tín Nguyễn nói trước khi bấm máy, cô tham gia một lớp học về thai sản, tìm hiểu những thay đổi tâm sinh lý của mẹ bầu, như tình trạng bị gò (bụng căng cứng). Diễn viên mượn đạo cụ bụng bầu giả bằng silicon của đoàn phim để đeo ở nhà, làm quen với cảm giác nặng nề suốt hai tuần trước khi nhập vai.
Avin Lu (phim Em và Trịnh) thể hiện nỗi bất lực của người chồng là trụ cột gia đình, mang gánh nặng mưu sinh trên vai. Nhân vật của Lê Khánh gây ấn tượng trong cảnh thầy cúng làm nghi lễ trừ tà, đồng thời tạo được độ bí ẩn xuyên suốt phim bởi xuất thân, động cơ mờ ám. Dù ít xuất hiện, vai người mẹ của Hạnh Thúy góp phần giải quyết mâu thuẫn then chốt ở cuối phim.
Điểm trừ của tác phẩm nằm ở một số nút thắt được tháo gỡ nhanh chóng, cách xử lý cao trào còn rập khuôn. Với những khán giả thường xem thể loại kinh dị tâm linh, "twist" cuối phim không khó đoán bởi được giới thiệu từ đầu. Phim còn mắc lỗi ở một số phân đoạn sử dụng kỹ xảo, như cảnh đám cháy, linh hồn người mẹ trở lại. Sau một tuần phát hành, phim dẫn đầu phòng vé với doanh thu 85 tỷ đồng, được dự đoán sớm vượt mốc trăm tỷ.