Trong video được Bộ Quốc phòng Anh công bố hôm 20/5, tiêm kích đa năng Su-35S Nga bay phía bên trái trinh sát cơ RC-135W và nhiều lần nghiêng cánh, thu hẹp giãn cách. Hình ảnh bị ngắt, trước khi chiếc Su-35S xuất hiện ở khoảng cách khá xa và đang chuyển hướng.
Giới chức Anh cho biết khoảng cách giữa hai bên có thời điểm gần đến mức hệ thống điều khiển trên chiếc RC-135W đã kích hoạt cảnh báo khẩn cấp và ngắt thiết bị lái tự động.
Trong video thứ hai, một tiêm kích hạng nặng Su-27 cũng áp sát và ngoặt gấp, cắt mặt chiếc RC-135W. “Chiến đấu cơ Nga bay cách trinh sát cơ Anh chỉ 6 m. Đây là vụ chặn kích nguy hiểm nhất của lực lượng Nga nhằm vào máy bay Anh kể từ năm 2022”, Bộ Quốc phòng Anh cho hay.
Giới chức Anh khẳng định sự việc xảy ra trên không phận quốc tế ở biển Đen, nhưng không nêu cụ thể vị trí. “Đây là ví dụ về những hành vi nguy hiểm, không thể chấp nhận được của phi công Nga nhằm vào máy bay không mang vũ khí. Các hành động như vậy có thể dẫn đến nguy cơ tai nạn và leo thang căng thẳng”, Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey cho hay.
Hình ảnh cho thấy chiếc Su-35S mang tên lửa đối không tầm trung R-77-1 và tầm ngắn R-74M, tên lửa diệt radar Kh-31P và hệ thống tác chiến điện tử Khibiny ở hai đầu cánh. Trong khi đó, chiếc Su-27 được trang bị tên lửa đối không tầm trung R-27ER và tầm ngắn R-73.
Bộ Quốc phòng Nga chưa bình luận về thông tin.
Trong sự việc ngày 29/10/2022, biên đội tiêm kích Su-27 Nga áp sát máy bay RC-135W Anh khi nó đang làm nhiệm vụ do thám gần bán đảo Crimea. Một chiếc Su-27 sau đó phóng tên lửa đối không về phía trinh sát cơ Anh, nhưng không trúng mục tiêu.
Bộ trưởng Quốc phòng Anh khi đó là Ben Wallace không mô tả sự việc là “suýt bắn hạ”, mà cho rằng tên lửa khai hỏa do “trục trặc kỹ thuật” của chiếc Su-27 và ông đã trao đổi với giới chức quốc phòng Nga.
Không quân Anh sau đó tiếp tục triển khai trinh sát cơ RC-135W trên biển Đen, nhưng thường kèm theo tiêm kích Typhoon hộ tống. Không quân Pháp từng một số lần tham gia nhiệm vụ này, trong khi Mỹ chủ yếu triển khai máy bay không người lái (UAV) ở khu vực.
RC-135V/W Rivet Joint là máy bay chuyên thu thập thông tin tình báo tín hiệu (SIGINT), được mệnh danh là “trinh sát cơ nghe trộm” bởi khả năng chặn thu liên lạc và định vị nguồn phát tín hiệu vô tuyến của đối phương. Mỗi chiếc lẻ có thể phát hiện tín hiệu khả nghi và thường kết hợp với những loại trinh sát cơ khác để định vị đối phương.
Ngoài khả năng nghe trộm, RC-135V/W cũng có thể hỗ trợ xây dựng “bản đồ đội hình chiến đấu điện tử” của đối phương, trong đó xác định vị trí phân bố các đài radar, sở chỉ huy và hệ thống thu phát vô tuyến.
Dữ liệu thu thập được có vai trò đặc biệt quan trọng trong lập kế hoạch tác chiến, cung cấp thông tin về những tổ hợp phòng không cần chế áp, đề xuất loại máy bay tốt nhất để tiếp cận mục tiêu, vạch đường bay cho phi cơ và tên lửa.
RC-135W có thể thu tín hiệu từ sâu bên trong lãnh thổ Nga và Ukraine khi bay trong không phận quốc tế trên biển Đen. Dữ liệu này có thể giúp NATO nắm bắt tình hình chiến sự, cũng như hỗ trợ Ukraine lựa chọn mục tiêu trên đất Nga để tập kích.
Kết quả nghiên cứu mới bổ sung thêm chứng cứ cho thấy người Homo floresiensis, người cổ đại đã tuyệt chủng với bộ não chỉ nhỉnh hơn tinh tinh, có lẽ không tiến hóa như vẫn tưởng.
Để rút ra kết luận trên, đội ngũ các nhà khoa học quốc tế dẫn đầu là tiến sĩ Elizabeth Grace Veatch của Bảo tàng Quốc gia về Lịch sử Tự nhiên thuộc Viện Smithsonian (Mỹ), đã nghiên cứu hơn 10.061 hiện vật và những yếu tố khác, theo báo cáo đăng trên chuyên san Science Advances hôm 3.7.
Sự tồn tại của người Homo floresiensis đã được phát hiện nhờ vào các hóa thạch được khai quật bên trong hang động Liang Bua của đảo Flores (Indonesia) năm 2003.
Lúc đó, các nhà khảo cổ học đã tìm được hộp sọ của một loài người có kích thước cỡ một quả bưởi và chiều cao vỏn vẹn 1 m.
Họ cũng tìm thấy nhiều công cụ bằng đá và xương của Stegodon florensis insularis, họ hàng đã tuyệt chủng của loài voi với kích thước tương đương bò rừng. Phát hiện này cho thấy người hobbit có thể đã dùng công cụ bằng đá đi săn và đủ sức hạ gục động vật cỡ lớn. Những khúc xương bị cháy của các động vật nhỏ hơn cũng đặt ra giả thuyết Homo floresiensis có thể nhóm lửa.
Dùng lửa và công cụ săn bắn là những đặc điểm tiến hóa cao cấp và quan trọng có liên quan với những loài người sở hữu bộ não lớn hơn như người Neanderthals, Homo sapiens hoặc Homo erectus. Thậm chí các nhà khoa học còn nghĩ đến khả năng người hobbit có họ hàng gần với người Homo erectus.
Trong một nghiên cứu mới, tiến sĩ Veatch muốn tìm hiểu kỹ hơn bằng cách nào người Homo floresiensis có thể sinh tồn trên một hòn đảo bị cô lập cách đây từ 190.000 đến 50.000 năm.
Kết quả cho thấy có vẻ như người hobbit chỉ dùng công cụ để lấy thịt thừa còn sót lại trên xác động vật đã bị rồng Komodo hạ gục.
Hơn nữa, người Homo floresiensis cũng chẳng dùng lửa để nấu nướng, mà dấu vết để lại nhiều khả năng thuộc về người Homo sapiens khi họ sử dụng hang động cách đây khoảng 46.000 năm, tức sau khi cả người Homo floresiensis lẫn Stegodon đều tuyệt chủng.
Cùng với cuộc nghiên cứu trước đó, phát hiện mới đã thay đổi cách thức giới chuyên gia nhìn nhận vị trí của loài Homo floresiensis trên cây phả hệ của loài người.
"Họ sử dụng tên lửa phòng không vác vai với đầu dò tầm nhiệt và cần có may mắn để bắn được mục tiêu. Iran đã bắn trúng tiêm kích, quả đạn bị hút vào động cơ", Tổng thống Mỹ Donald Trump nói trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng ngày 6/4.
Tổng thống Trump khẳng định đã đưa ra quyết định mạo hiểm khi chỉ đạo quân đội Mỹ thực hiện mọi biện pháp cần thiết để giải cứu các phi công. "Hoạt động này có thể khiến 100 binh sĩ Mỹ thiệt mạng, thay vì chỉ 1-2 người", ông nói.
Trong cuộc giải cứu phi công đầu tiên, trực thăng Mỹ phải đối mặt với hỏa lực của Iran ở cự ly rất gần. Phi công còn lại bị thương, phải tự sơ cứu và trốn chạy khỏi lực lượng Iran trong 48 tiếng trước khi được cứu.
Ông Trump cho biết Mỹ triển khai lực lượng giải cứu quy mô lớn để đánh lạc hướng Iran. "Chúng tôi muốn họ nghĩ anh ấy ở nơi khác. Iran có lực lượng quân sự khổng lồ gần nơi phi công này ẩn náu, hàng nghìn người tham gia truy lùng anh ấy. Do đó chúng tôi dàn trải lực lượng tại 7 nơi khác nhau và khiến đối phương bối rối", ông nói.
Iran chưa bình luận về thông tin trên hay công bố cách bắn rơi tiêm kích F-15E Mỹ. Quân đội Iran sở hữu nhiều loại tên lửa phòng không vác vai, trong đó có dòng 9K32 Strela, 9K38 Igla, Verba mua của Liên Xô và Nga, cùng sản phẩm nội địa Misagh.
Tiêm kích đa năng F-15E Mỹ bị bắn rơi trong lúc làm nhiệm vụ chiến đấu ở Iran hôm 3/4, tổ lái hai người nhảy dù xuống khu vực miền nam Iran. Một cường kích A-10 cũng bị Iran bắn hạ sau đó vài giờ, khi đang yểm trợ lực lượng tìm kiếm cứu hộ.
Phi công buồng trước trên chiếc F-15E được sơ tán ngay trong ngày 3/4. Sĩ quan điều khiển vũ khí leo lên sườn núi ở độ cao khoảng 2.100 m để tránh sự truy đuổi của dân quân Iran. Người này ẩn nấp ở một khe núi và được Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) xác định vị trí.
Mỹ huy động hàng trăm binh sĩ và lính đặc nhiệm tinh nhuệ, cùng hàng chục máy bay để giải cứu quân nhân bị mắc kẹt tại Iran. Sau khi tiếp cận được mục tiêu, họ rút về sân bay dã chiến để lên máy bay rời khỏi Iran. Tuy nhiên, hai vận tải cơ đặc nhiệm MC-130J gặp sự cố không thể cất cánh, khiến giới chỉ huy Mỹ phải điều máy bay dự bị tới sơ tán quân nhân theo từng đợt.
Reuters dẫn lời quan chức Mỹ giấu tên cho biết các đơn vị đặc nhiệm đã phá hủy 6 máy bay, gồm hai vận tải cơ MC-130J và 4 trực thăng, trước khi rời đi để ngăn chúng rơi vào tay Iran. Trong khi đó, quân đội Iran tuyên bố lực lượng nước này đã bắn hạ hai trực thăng và một máy bay vận tải C-130 tham gia chiến dịch tìm kiếm phi công Mỹ.
Nếu tính cả chiếc F-15E bị bắn rơi, quân đội Mỹ đã chịu thiệt hại hàng trăm triệu USD chỉ vì một tên lửa phòng không vác vai trị giá vài nghìn USD, theo CNN.
"Đối với Mỹ, xét từ những hành động của họ, có vẻ như họ đang từ bỏ mọi tuyên bố về vai trò của một bên trung gian khách quan, và thay vào đó đang theo đuổi con đường leo thang áp lực trừng phạt đối với Nga" - Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov phát biểu trước các phái viên nước ngoài tại Matxcơva ngày 23-6.
Ông Lavrov còn nhấn mạnh rằng với việc tiếp tục hỗ trợ quân sự cho Ukraine, "châu Âu một lần nữa trở thành mối đe dọa lớn đối với hòa bình và an ninh quốc tế".
Theo Hãng tin AFP, trong nhiều tháng các cuộc đàm phán do Mỹ dẫn dắt nhằm tìm kiếm giải pháp cho cuộc xung đột đẫm máu nhất ở châu Âu kể từ Thế chiến 2 đã gần như rơi vào bế tắc, khi Tổng thống Donald Trump chuyển sự chú ý sang Trung Đông.
Tuy nhiên tại hội nghị thượng đỉnh diễn ra ở Pháp trong tháng này, các nhà lãnh đạo nhóm G7 - trong đó có Tổng thống Trump - đã ra tuyên bố chung có đề cập đến cuộc chiến ở Ukraine. Điều này trái ngược với hội nghị năm ngoái, khi ông Trump rời sự kiện sớm.
Bên cạnh việc tăng cường cung cấp các hệ thống phòng không cho Ukraine, các nhà lãnh đạo G7 cũng nhất trí gia tăng sức ép lên "nền kinh tế phục vụ chiến tranh" của Nga bằng cách siết chặt các biện pháp trừng phạt, trong đó có các biện pháp nhắm vào nguồn thu từ nhiên liệu hóa thạch của Matxcơva.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ca ngợi đây là "sự thay đổi rất sâu sắc trong cách tiếp cận của Mỹ" đối với Ukraine. Ông Macron nói: "Tổng thống Trump, cũng như tất cả chúng tôi, đơn giản là đã nhận thấy rằng Nga hiện không có thiện chí nghiêm túc nào để thảo luận về hòa bình".
Trong suốt hội nghị, với sự tham dự của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, ông Trump đã thể hiện lập trường cứng rắn hơn với Nga khi cho rằng Nga cần tìm kiếm thỏa thuận và bày tỏ sự sốt ruột trước số thương vong ngày càng tăng của cả hai bên.
Kể từ khi trở lại Nhà Trắng vào năm 2025, ông Trump đã thúc đẩy Nga và Ukraine tham gia đàm phán. Ông từng hứa sẽ chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine chỉ trong vòng một ngày sau khi nhậm chức.
Tuy nhiên các nỗ lực ngoại giao do Mỹ làm trung gian đến nay đạt được ít tiến triển, khi Kiev từ chối nhượng bộ trước các yêu cầu tối đa của Matxcơva, còn Nga cũng không có dấu hiệu từ bỏ những yêu cầu này.
Nga muốn Kiev rút quân khỏi vùng Donbass ở miền đông Ukraine - nơi quân đội Ukraine vẫn kiểm soát một phần lãnh thổ, coi đây là điều kiện tiên quyết để tiến hành các cuộc đàm phán hòa bình. Tuy nhiên Ukraine đã bác bỏ yêu cầu này.
