Tập thể dục thường xuyên giúp cải thiện tuần hoàn máu, kiểm soát cholesterol và giảm nguy cơ đột quỵ, theo trang thông tin sức khỏe Everyday Health (Mỹ).
Người tập thể dục nên kết hợp các bài sức bền như chạy bộ, đạp xe, đi bộ với các bài tăng sức mạnh như nâng tạ, squat. Tuy nhiên, ở tuổi trung niên, cơ thể thường phục hồi chậm hơn và nhiều người có thể đã mang sẵn các yếu tố nguy cơ như huyết áp cao, mỡ máu cao, tiểu đường hoặc bệnh tim tiềm ẩn mà chưa biết.
Vì vậy, tập luyện đúng cách sẽ giúp bảo vệ tim tốt hơn và hạn chế rủi ro không mong muốn. Sau tuổi 40, người tập cần chú ý những điều sau:
Một sai lầm khá phổ biến là nhiều người ít vận động trong thời gian dài nhưng khi quyết tâm tập lại chọn ngay những bài tập nặng như chạy cường độ cao, tập cường độ cao ngắt quãng HIIT hoặc chơi thể thao quá sức.
Tim và cơ bắp đều cần thời gian để thích nghi. Nếu mới bắt đầu thì người tập nên ưu tiên các bài tập nhẹ, chẳng hạn đi bộ nhanh, đạp xe chậm, bơi nhẹ hoặc yoga trong khoảng 15 – 20 phút mỗi buổi.
Sau vài tuần, khi cơ thể đã quen hơn, người tập có thể tăng dần thời gian và cường độ tập. Cách này giúp tim thích nghi tốt hơn và giảm nguy cơ chấn thương.
Không phải cứ tập càng nặng thì tim càng khỏe. Trên thực tế, những bài tập sức bền cường độ vừa thường mang lại lợi ích tim mạch rõ rệt hơn với người sau 40 tuổi.
Đi bộ nhanh, đạp xe, bơi lội, khiêu vũ, leo cầu thang đều là những lựa chọn phù hợp. Các bài tập này giúp tim hoạt động đều đặn hơn mà không tạo áp lực quá lớn lên cơ thể.
Ngoài ra, có thể kết hợp thêm các bài tập tăng sức mạnh cơ bắp khoảng 2 buổi/tuần để duy trì khối cơ. Nếu bị đau khớp gối hoặc đau lưng thì bơi lội và đạp xe thường là lựa chọn phù hợp hơn chạy bộ vì ít gây áp lực lên khớp.
Không phải ai sau tuổi 40 cũng cần đi khám tim mạch trước khi bắt đầu tập thể dục. Tuy nhiên, nếu có tiền sử huyết áp cao, tiểu đường, cholesterol cao, béo phì, hút thuốc lá lâu năm hoặc có người thân từng mắc bệnh tim sớm thì kiểm tra sức khỏe trước khi tập là điều nên cân nhắc.
Tập thể dục rất tốt cho tim, nhưng cố gắng tập tiếp khi cơ thể đang phát tín hiệu bất thường có thể gây nguy hiểm. Mọi người nên ngừng ngay buổi tập nếu thấy đau tức ngực, khó thở nghiêm trọng, chóng mặt, buồn nôn, tim đập loạn nhịp hoặc cơn đau lan đến vai, cánh tay hay hàm, theo Everyday Health.
Nhiều người có thói quen rửa sạch trứng rồi mới cho vào tủ lạnh vì nghĩ như vậy sẽ vệ sinh hơn. Tuy nhiên, điều này có thể khiến trứng hỏng nhanh hơn, theo chuyên trang sức khỏe Healthline.
Bác sĩ Donald Schaffner, chuyên gia vi sinh thực phẩm tại Đại học Rutgers (Mỹ), cho biết vỏ trứng có một lớp màng tự nhiên giúp hạn chế vi khuẩn xâm nhập. Khi rửa quá sớm, lớp bảo vệ này dễ bị mất đi, đặc biệt nếu dùng nước lạnh hoặc chà xát mạnh.
Các chuyên gia khuyến cáo chỉ nên lau nhẹ phần bẩn bằng khăn khô. Nếu cần rửa, nên thực hiện ngay trước khi chế biến để hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn.
Khay đựng trứng ở cánh cửa tủ lạnh thường là vị trí được nhiều người sử dụng vì tiện lấy ra. Tuy nhiên, đây lại là nơi nhiệt độ thay đổi liên tục mỗi khi mở tủ.
Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), trứng nên được bảo quản ở nhiệt độ dưới 4 độ C và duy trì ổn định. Vì vậy, vị trí phù hợp hơn là ngăn giữa hoặc sâu bên trong tủ lạnh.
Tiến sĩ Amy Myrdal Miller, chuyên gia dinh dưỡng tại Mỹ, cho rằng việc thay đổi nhiệt độ liên tục có thể làm giảm chất lượng và rút ngắn thời gian bảo quản trứng.
Ngoài ra, người dùng nên giữ trứng trong hộp giấy hoặc hộp nhựa ban đầu thay vì chuyển sang khay khác. Cách này giúp hạn chế hấp thụ mùi thực phẩm và giảm nguy cơ nhiễm chéo vi khuẩn.
Nhiều người cho rằng trứng để trong tủ lạnh có thể dùng rất lâu. Tuy nhiên, USDA khuyến cáo trứng tươi chỉ nên sử dụng trong khoảng 3 - 5 tuần kể từ ngày mua nếu được bảo quản đúng cách.
Một cách kiểm tra độ tươi phổ biến là thả trứng vào tô nước. Trứng chìm và nằm ngang thường còn mới, trong khi trứng nổi lên có thể đã cũ do lượng không khí bên trong tăng lên theo thời gian.
Dù vậy, chuyên gia lưu ý đây chỉ là mẹo tham khảo. Nếu trứng có mùi lạ, đổi màu hoặc lòng trắng quá loãng thì nên bỏ ngay.
Theo Cơ quan Quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA), trứng bị nứt vỏ có nguy cơ nhiễm khuẩn cao hơn do vi khuẩn dễ xâm nhập vào bên trong.
Nếu vết nứt nhỏ và trứng còn mới, có thể đập ra cho vào hộp kín rồi bảo quản lạnh và sử dụng trong vòng 1 - 2 ngày. Tuy nhiên, với trứng có dấu hiệu rò rỉ, mùi bất thường hoặc đổi màu, tốt nhất nên bỏ để tránh nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe.
Tại hội thảo quốc tế Ung thư vú năm 2026 (diễn ra từ 22 - 23.4), tại Hà Nội, PGS-TS Lê Hồng Quang, Trưởng khoa Ngoại vú, Bệnh viện K, cho biết: "Mỗi năm Việt Nam ghi nhận khoảng 25.000 ca mắc mới ung thư vú. Nhờ phát hiện sớm và điều trị đúng, tỷ lệ sống thêm sau 5 năm của bệnh nhân ung thư vú tại Việt Nam đã đạt 85% - 90%. Rất nhiều ca bệnh ung thư vú có thời gian sống dài, có ca bệnh sống thêm 30 năm, đến khám khi có một số bất thường sức khỏe".
Theo TS Quang, thông qua các chương trình giáo dục sức khỏe và truyền thông, các bệnh nhân ung thư vú phát hiện ở giai đoạn muộn đã giảm rõ rệt. 15 - 20 năm trước, khoảng 3/4 bệnh nhân ung thư vú đến bệnh viện ở giai đoạn muộn, hiện, 3/4 bệnh nhân đã đến khám, tư vấn ở giai đoạn sớm.
TS Quang đánh giá, chẩn đoán, phát hiện sớm ung thư vú làm tăng cơ hội điều trị khỏi ở người bệnh ung thư, bao gồm ung thư vú. Trong đó, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) đã hỗ trợ bác sĩ đánh giá chính xác, cập nhật thông tin và tổng hợp các phác đồ từ nhiều nguồn khác nhau để hội chẩn đa chuyên khoa hiệu quả tối ưu cho từng người bệnh.
"Nhưng AI chỉ là công cụ hỗ trợ tìm kiếm và phân tích dữ liệu để tiết kiệm thời gian. Bác sĩ vẫn là người quyết định và chịu trách nhiệm cuối cùng về mặt đạo đức và pháp lý, chẩn đoán bệnh", TS Quang lưu ý.
Trước thực tế xét nghiệm mẫu máu chẩn đoán dấu ấn ung thư (xét nghiệm marker ung thư, chất chỉ điểm ung thư) đang được chỉ định khá rộng rãi trong sàng lọc bệnh, bác sĩ Quang cho biết, xét nghiệm marker đơn lẻ không thể phải là chỉ số khẳng định được tình trạng mắc bệnh ung thư. Việc chỉ nhìn vào một chỉ số tăng cao mà tự suy đoán sẽ dẫn đến lo lắng không đáng có. Chẩn đoán chính xác ung thư phải kết hợp giữa thăm khám lâm sàng và hệ thống nhiều xét nghiệm khác nhau do bác sĩ chuyên khoa chỉ định.
Theo thông tin tại hội thảo, ung thư vú là bệnh ác tính phổ biến nhất ở phụ nữ trên thế giới cũng như tại Việt Nam, có xu hướng trẻ hóa độ tuổi mắc bệnh. Những bước tiến trong điều trị và quản lý bệnh ung thư vú ở Việt Nam đã bắt kịp trình độ thế giới ở nhiều lĩnh vực.
Trong đó, điều trị đa mô thức như: phẫu thuật, các phác đồ hóa chất, thuốc nhắm trúng đích, thuốc miễn dịch và các kỹ thuật xạ trị tiên tiến; chẩn đoán phân tử như: xét nghiệm gen, xét nghiệm hóa mô miễn dịch đánh giá các phân nhóm ung thư vú, giúp các bác sĩ ra quyết định điều trị chính xác cho từng bệnh nhân, đem lại hiệu quả điều trị tốt nhất.
Hiệu quả điều trị phụ thuộc lớn vào thời điểm phát hiện giai đoạn của bệnh, phát hiện sớm đem lại cơ hội điều trị khỏi, do đó phụ nữ nên chủ động tầm soát ung thư vú hàng năm, nhất là người từ 40 tuổi hoặc khi có một số dấu hiệu bất thường.
Nên khám chuyên khoa khi có dấu hiệu cảnh báo ung thư vú: vú có các u cục bất thường; kích thước vòng một to lên bất thường, không tương xứng hai bên và thường xuyên cảm thấy cương cứng; thay đổi ở da vú (da tấy đỏ, độ dày của da thay đổi...); núm vú thay đổi bất thường (có tình trạng thụt vào bên trong, da núm vú nhăn nheo, sần sùi...).
Viêm là phản ứng bảo vệ tự nhiên của cơ thể trước chấn thương hoặc nhiễm trùng. Nếu tình trạng này kéo dài âm thầm trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, nó có thể chuyển thành viêm mạn tính, gây hại cho sức khỏe. Theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH), tình trạng viêm kéo dài có thể làm tổn thương các mô khỏe mạnh và gây rối loạn chức năng chuyển hóa theo thời gian.
Viêm mạn tính có liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, từ bệnh tim, tiểu đường đến viêm khớp và ung thư. Bên cạnh thay đổi lối sống, chế độ ăn cân bằng, giàu thực phẩm chống viêm có thể giúp giảm viêm tự nhiên và cải thiện sức khỏe tổng thể. Dưới đây là 7 loại thực phẩm hỗ trợ giảm viêm và bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Cá béo
Cá hồi, cá thu, cá mòi chứa nhiều axit béo omega-3 (EPA và DHA). Những chất béo này giúp giảm các chỉ số viêm trong máu đồng thời hỗ trợ sức khỏe tim mạch. Theo NIH, omega-3 hỗ trợ điều hòa phản ứng viêm trong cơ thể. Nhiều nghiên cứu cũng cho thấy ăn cá thường xuyên có thể giảm nguy cơ bệnh tim.
Các loại quả mọng
Những loại quả mọng nhiều màu sắc không chỉ làm đẹp món ăn mà còn chứa các hợp chất bảo vệ tế bào. Dâu tây, việt quất chứa chất chống oxy hóa gọi là anthocyanin, có khả năng trung hòa các gốc tự do có hại, giúp giảm stress oxy hóa - yếu tố liên quan chặt chẽ đến viêm mạn tính và lão hóa.
Thêm một ít quả mọng vào bữa sáng, sinh tố hoặc sữa chua có thể tăng cường "lá chắn" tự nhiên cho cơ thể.
Rau lá xanh
Rau xanh như rau bina, cải xoăn, bông cải xanh là nhóm thực phẩm có tác dụng bảo vệ cơ thể rất tốt. Các loại như rau bina, bông cải xanh cung cấp vitamin, khoáng chất và hợp chất thực vật giúp giảm stress oxy hóa. Chúng giàu vitamin K, vitamin C và polyphenol, hỗ trợ cân bằng miễn dịch.
Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) khuyến nghị ăn rau xanh thường xuyên để giảm nguy cơ bệnh mạn tính như tim mạch và tiểu đường.
Các loại hạt
Hạnh nhân, hạt óc chó, hạt lanh, hạt chia chứa chất béo tốt, chất xơ, magie và vitamin E. Những dưỡng chất này hỗ trợ điều hòa quá trình viêm đồng thời cải thiện cholesterol. Đặc biệt, óc chó giàu ALA - một dạng omega-3 có nguồn gốc thực vật, liên quan đến giảm viêm. Chỉ cần ăn một nắm nhỏ các loại hạt mỗi ngày cũng có lợi cho sức khỏe tim mạch.
Cà chua
Cà chua giàu lycopene - một chất chống oxy hóa mạnh có tác dụng giảm viêm và bảo vệ tim. Lycopene có thể giảm tổn thương oxy hóa liên quan đến bệnh mạn tính. Đặc biệt, cà chua nấu chín có thể giúp cơ thể hấp thụ lycopene tốt hơn.
Nghệ
Nghệ đã được sử dụng từ lâu trong ẩm thực và y học cổ truyền. Hoạt chất chính curcumin có đặc tính chống viêm và chống oxy hóa mạnh, có thể tác động đến các tác nhân gây viêm trong cơ thể. Kết hợp nghệ với tiêu đen giúp tăng khả năng hấp thu và phát huy hiệu quả tốt hơn.
Ngũ cốc nguyên hạt
Carbohydrate tinh chế có thể làm tăng viêm, trong khi ngũ cốc nguyên hạt lại có tác dụng ngược lại. Yến mạch, gạo lứt, kiều mạch chứa chất xơ, vitamin nhóm B, chất chống oxy hóa, hỗ trợ tiêu hóa và cân bằng chuyển hóa. Chế độ ăn giàu chất xơ còn nuôi dưỡng hệ vi khuẩn đường ruột - yếu tố quan trọng trong kiểm soát viêm.
