Trong những lần lái xe ở nước ngoài, từ Mỹ, Anh đến một số quốc gia châu Á, tôi nhận thấy một chi tiết rất nhỏ nhưng gần như không bao giờ bị bỏ qua: trước khi đổ xăng, tài xế luôn tắt máy. Không cần nhắc nhở nhiều, không cần tranh cãi, đó gần như là một thói quen mặc định.
Ở nhiều trạm xăng, quy định này được thể hiện rõ ràng bằng biển báo hoặc được nhân viên trực tiếp yêu cầu. Thậm chí, trong một số trường hợp, nếu tài xế không tắt máy, việc bơm nhiên liệu có thể bị từ chối. Các tiêu chuẩn an toàn của Hiệp hội Phòng cháy chữa cháy Quốc gia Hoa Kỳ (National Fire Protection Association) hay hướng dẫn từ Cơ quan An toàn và Sức khỏe Lao động (Health and Safety Executive) của Anh quốc đều xem đây là yêu cầu bắt buộc trong vận hành trạm nhiên liệu.
Điều khiến tôi băn khoăn là vì sao một thao tác đơn giản như vậy lại được áp dụng nghiêm túc đến thế. Khi tìm hiểu kỹ hơn, tôi nhận ra câu trả lời không nằm ở thói quen, mà ở các nguyên tắc an toàn rất cụ thể.
Trước hết, nguy cơ lớn nhất khi đổ xăng không đến từ xăng lỏng, mà từ hơi xăng. Ngay khi mở nắp bình, hơi xăng bắt đầu bay ra và tích tụ quanh khu vực miệng bình nhiên liệu. Đây là hỗn hợp rất dễ bắt lửa. Trong điều kiện phù hợp, chỉ cần một tia lửa nhỏ cũng có thể khiến ngọn lửa bùng lên nhanh chóng.
Vấn đề là, khi xe vẫn nổ máy, nguy cơ phát sinh tia lửa (dù rất nhỏ) luôn tồn tại. Hệ thống điện trên xe, từ bugi đến các thiết bị đóng ngắt, vẫn hoạt động liên tục. Trong phần lớn thời gian, những yếu tố này hoàn toàn an toàn. Nhưng trong môi trường giàu hơi xăng, mức độ rủi ro tăng lên đáng kể, và đó là điều mà các quy chuẩn an toàn không cho phép bỏ qua.
Bên cạnh yếu tố điện, nhiệt lượng từ động cơ cũng là một biến số cần tính đến. Sau khi vận hành, một số bộ phận của xe có thể đạt nhiệt độ cao. Dù không trực tiếp tiếp xúc với nhiên liệu, việc giữ động cơ hoạt động trong lúc tiếp nhiên liệu vẫn làm gia tăng nguy cơ tổng thể, đặc biệt trong không gian kín hoặc khu vực có tích tụ hơi xăng.
Một điểm khác mà tôi rất thường nghe nhắc đến tại các trạm xăng ở nước ngoài là tĩnh điện. Nhân viên thường khuyến cáo không nên ra vào xe trong lúc bơm xăng, bởi việc ma sát giữa cơ thể và ghế ngồi có thể tạo ra điện tích. Khi chạm vào vòi bơm hoặc bề mặt kim loại, điện tích này có thể phóng ra dưới dạng tia lửa nhỏ, nhưng hoàn toàn đủ để kích hoạt cháy trong môi trường có hơi xăng.
Từ những yếu tố đó, có thể thấy việc tắt máy không phải là quy định mang tính hình thức, mà là một bước nhằm loại bỏ một trong những nguồn rủi ro quan trọng nhất. Khi kết hợp với các biện pháp khác như kiểm soát tĩnh điện, hạn chế sử dụng thiết bị điện tử hay đảm bảo thông thoáng, nguy cơ cháy nổ sẽ được giảm xuống mức thấp nhất có thể.
Quay trở lại Việt Nam, tôi nhận thấy quy định tắt máy khi đổ xăng thực ra cũng không phải là điều xa lạ. Rất nhiều các trạm nhiên liệu hiện nay đều đã có biển nhắc nhở. Và trong nhiều trường hợp, nhân viên cũng yêu cầu tài xế thực hiện. Tuy nhiên, mức độ tuân thủ vẫn chưa thực sự đồng đều, nếu không muốn nói rằng hầu hết đang thực hiện theo kiểu “cho có”, cho đủ thủ tục. Còn với các tài xế, rất nhiều người vẫn giữ thói quen để xe nổ máy, khi cho rằng việc dừng lại chỉ diễn ra trong thời gian ngắn.
Từ trải nghiệm cá nhân, tôi cho rằng sự khác biệt nằm ở cách mỗi người nhìn nhận mức độ rủi ro. Ở nhiều quốc gia, quy định này được tuân thủ gần như tuyệt đối, không chỉ vì sự giám stas, kiểm soát chặt chẽ, mà quan trọng hơn vì nó được hiểu đúng là một nguyên tắc an toàn cơ bản. Trong khi đó, nếu xem nhẹ hoặc coi đó là quy định “thủ tục”, nguy cơ vẫn luôn tồn tại, dù không phải lúc nào cũng dễ nhận thấy.
Một thao tác nhỏ như tắt máy xe có thể chỉ mất vài giây, nhưng lại giúp loại bỏ một nguồn nguy cơ tiềm ẩn trong môi trường dễ cháy như cây xăng. Khi đã hiểu rõ lý do đằng sau quy định này, việc tuân thủ không còn là nghĩa vụ, mà trở thành một thói quen cần thiết để đảm bảo an toàn cho chính mình và những người xung quanh.
* Bài viết thể hiện văn phong và góc nhìn của tác giả, một người sống và làm việc tại TP.HCM. Đóng góp bài viết, câu hỏi xin gửi về xe@thanhnien.vn hoặc thainguyenthanhnien@gmail.com.
Không lâu sau khi ra mắt mẫu xe máy điện Viper, VinFast tiếp tục mở rộng dải sản phẩm dành cho học sinh với mẫu VinFast Flazz Max. Phiên bản mới không chỉ thay đổi bộ tem mà còn được nâng cấp đáng kể về động cơ và pin.
Theo công bố từ hãng, Flazz Max sử dụng mô-tơ điện công suất 1,5kW, cao hơn 0,4kW so với Flazz trước đây. Nhờ đó, tốc độ tối đa của xe tăng lên mức 48km/h, trong khi đời cũ chỉ đạt khoảng 39km/h.
Cung cấp năng lượng cho xe là bộ pin LFP dung lượng 1,5kWh có thể tháo rời để đổi trực tiếp tại hệ thống trạm đổi pin của VinFast. Bộ pin này cho phạm vi hoạt động tối đa khoảng 85km sau mỗi lần sạc đầy, cải thiện đáng kể so với thế hệ trước.
Tương tự các dòng xe điện đổi pin khác của VinFast, Flazz Max tiếp tục được áp dụng chính sách miễn phí sạc và đổi pin tại hệ thống trạm sạc, trạm đổi pin trên toàn quốc.
Mẫu xe vẫn duy trì các trang bị quen thuộc như hệ thống đèn LED, màn hình hiển thị điện tử, mâm 10 inch cùng phanh tang trống ở cả hai bánh.
Theo chia sẻ từ đại lý VinFast tại TP.HCM, Flazz Max có giá bán 14,99 triệu đồng. Mức giá này chưa bao gồm ưu đãi giảm 8% từ hãng, đồng thời khách hàng còn có thể được giảm thêm 5% khi tham gia chương trình “Thu xăng đổi điện”. Sau khi cộng dồn ưu đãi, giá thực tế của mẫu xe chỉ còn hơn 13 triệu đồng.
Sự xuất hiện của Flazz Max giúp nhóm khách hàng chưa có giấy phép lái xe có thêm lựa chọn tiếp cận xe máy điện. Ngoài Flazz Max, VinFast hiện còn phân phối nhiều mẫu xe không yêu cầu bằng lái khác như Amio, ZGoo và Evo Lite.
Volvo Việt Nam cho biết sẽ mở bán hai mẫu xe thuần điện mới là EX90 và ES90 vào cuối năm nay, dự kiến ra mắt trong quý IV. Việc giới thiệu hai sản phẩm này nằm trong chiến dịch điện hóa toàn cầu của thương hiệu xe sang Thụy Điển.
Hai mẫu xe đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của Volvo trong kỷ nguyên điện hóa, khi được phát triển trên nền tảng điện áp 800V, cho phép sạc pin từ 10% lên 80% bằng trạm sạc nhanh DC công suất cao trong điều kiện lý tưởng.
Đồng thời, EX90 và ES90 còn được trang bị nền tảng điện tử mới với hiệu năng xử lý AI vượt trội.
Với việc Volvo mở rộng danh mục sản phẩm “xanh”, có thể thấy xu hướng điện hóa đang có độ lan tỏa rộng rãi ở phân khúc xe sang, đặc biệt trong giai đoạn gần đây. Trước Volvo, Audi Việt Nam vừa giới thiệu S6 Sportback e-tron, mẫu xe điện thứ tư được hãng xe Đức phân phối chính hãng tại nước ta.
Mercedes-Benz Việt Nam cũng đã nhận đặt hàng mẫu xe điện cỡ nhỏ CLA 200 Electric, nhắm tới những khách hàng trẻ tuổi. Thương hiệu này là một trong những hãng xe sang tiên phong sở hữu dải sản phẩm thuần điện tại Việt Nam, đến nay đã mở bán các mẫu: EQS sedan, EQS SUV, EQE SUV, EQB…
Lexus cũng rục rịch tham gia “sân chơi” này với mẫu xe thuần điện đầu tiên là ES500e, dự kiến ra mắt vào tháng 9. ES500e được định vị ở phân khúc tương đồng với Volvo ES90.
Quay trở lại với Volvo, bộ đôi thuần điện EX90 và ES90 vẫn sẽ sở hữu những đường nét quen thuộc với các khách hàng ưa chuộng triết lý thiết kế Scandinavia đặc trưng của hãng xe Thụy Điển. Thực tế, có thể xem EX90 và ES90 là các phiên bản thuần điện của dòng XC90 và S90.
Cả hai mẫu xe này sẽ được nhập khẩu nguyên chiếc từ Malaysia, nhưng trang bị chi tiết chưa được hé lộ. Tham khảo tại thị trường này, Volvo EX90 chỉ được phân phối một phiên bản với hai mô-tơ điện đặt ở hai cầu, sản sinh công suất 517 mã lực và mô-men xoắn cực đại 910Nm.
Về phía Volvo ES90, thiết kế sedan của mẫu xe này khá độc đáo với phần mui vuốt kiểu fastback thể thao, nhưng lại sở hữu khoảng sáng gầm khá lớn (177mm). Tại Malaysia, ES90 chỉ có phiên bản dẫn động cầu sau, trong khi xe tại các thị trường khác còn có tùy chọn hai cầu.
Với một mô-tơ điện đặt trên cầu sau, Volvo ES90 có thông số vận hành là 333 mã lực và 480Nm. Bộ pin đi kèm có dung lượng 92kWh, cho tầm hoạt động 651km/lần sạc, theo tiêu chuẩn WLTP.
Volvo Việt Nam đã nhận đặt hàng hai mẫu xe này, áp dụng ưu đãi đặc quyền dành cho những khách hàng đầu tiên. Hãng đã triển khai hệ thống trạm sạc nhanh tại các đại lý ủy quyền ở Hà Nội, Đà Nẵng và TPHCM, đồng thời hứa hẹn mở rộng mạng lưới sạc cùng các đối tác chiến lược.
Hiện tại, mẫu xe điện duy nhất được mở bán của Volvo tại Việt Nam là EC40. Dòng xe điện cỡ nhỏ này hướng tới những khách hàng trẻ thành thị, hiện gần như không có đối thủ cạnh tranh trực tiếp và đi kèm giá bán lẻ đề xuất là 1,779 tỷ đồng.
Phần mềm tự lái có thể điều khiển ô tô di chuyển thành công qua nút giao 6 làn đường vào giờ cao điểm nhưng vẫn có thể bị thiên nhiên đánh bại. Waymo đang triệu hồi gần 3.800 chiếc taxi tự lái tại Mỹ vì những chiếc xe này không biết phải xử lý như thế nào khi đường phía trước bị ngập nước.
Hãng vẫn đang nghiên cứu giải pháp khắc phục. Đợt triệu hồi này là một lời nhắc nhở về khoảng cách phát triển giữa một đội xe tự lái hoạt động được và một đội xe hoàn thiện thực sự.
Waymo - công ty thuộc tập đoàn Alphabet (công ty mẹ của Google)- xác nhận rằng vào ngày 20/4, một chiếc taxi tự lái không người lái của hãng đã lao vào đoạn đường ngập nước tại thành phố San Antonio và ngay lập tức bị dòng nước cuốn xuống một con suối.
Waymo cho biết chiếc xe đã phát hiện nguy cơ ngập lụt nhưng vẫn tiếp tục di chuyển vào khu vực có nước dâng cao.
Trong báo cáo gửi Cơ quan Quản lý An toàn Giao thông Đường cao tốc Quốc gia (NHTSA), Waymo cho biết các phương tiện sử dụng hệ thống lái tự động thế hệ thứ 5 và thứ 6 đều bị ảnh hưởng. Tổng cộng 3.971 xe ứng dụng công nghệ của Waymo, sản xuất trong giai đoạn từ ngày 17/3/2022 đến 20/4, nằm trong diện liên quan tới vụ việc.
Hãng cho biết sau sự cố ngày 20/4, họ đã bổ sung các giới hạn vận hành tại những khu vực có nguy cơ ngập nước cao và mật độ giao thông lớn. Tuy nhiên, Waymo nhấn mạnh đây chỉ là “biện pháp khắc phục tạm thời”, trong khi công ty tiếp tục nghiên cứu giải pháp hoàn chỉnh hơn.
Dịch vụ taxi tự lái của Waymo tại San Antonio sẽ tiếp tục tạm dừng hoạt động cho đến khi bản vá phần mềm được triển khai.
Sự cố xảy ra vào thời điểm không thuận lợi với công ty. Hồi tháng 1, Waymo công bố kế hoạch mở rộng hoạt động tới London (Anh), và từ tháng trước đã bắt đầu thử nghiệm xe tự lái tại đô thị đông đúc này.
Tuy nhiên, hãng nhanh chóng vấp phải tranh cãi khi một chiếc taxi tự lái bị phát hiện đi qua hàng rào cảnh sát trong lúc lực lượng chức năng điều tra một vụ đâm dao kép. Khi đó, phương tiện đang được điều khiển bởi một nhân viên vận hành, người sau đó đã bị Waymo đình chỉ công tác.
