‘Thần đồng’ Toán giành giải thưởng khoa học danh giá

Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Phú Thọ ngày 16/6 cho biết kỳ thi lớp 10 công lập có 445 bài thi đạt điểm 10. Trong đó, 444 bài ở môn Tiếng Anh. Chủ nhân của điểm 10 Toán duy nhất là Lê Mai Hương, học sinh lớp 9A, trường THCS Phú Hộ, phường Phong Châu.

Ngoài ra, Hương đạt 8,5 điểm Ngữ văn và 9,25 Tiếng Anh, là thủ khoa đầu vào trường THPT Phù Ninh.

"Em vui và bất ngờ", Hương nói, cho biết sau khi thi, dù kiểm tra kết quả thấy đúng hết, em vẫn lo có thể sai sót ở đâu đó. "Em chỉ hoàn thành bài cuối cùng, cũng là bài khó nhất trong đề, khi thời gian sắp hết nên lúc đó khá run".

Kỳ thi mà Hương tham dự gồm cả hơn 3.700 thí sinh đăng ký vào ba trường chuyên của tỉnh sau sáp nhập (chuyên Hùng Vương, Hoàng Văn Thụ, Vĩnh Phúc).

Hương kể yêu thích môn Toán từ nhỏ. Đến khi vào THCS, được học lớp do cô Đỗ Thị Huyền Anh, giáo viên Toán, làm chủ nhiệm, rồi được vào đội tuyển của trường, em thêm say mê môn này.

Ngoài học ở lớp, làm đầy đủ bài tập cô giao, Hương có thói quen mày mò các bài toán hay trên mạng để rèn luyện tư duy, mở rộng kiến thức. Có những bài toán khó khiến Hương mất tới 2-3 ngày để giải. nhưng mỗi khi tìm ra đáp án, Hương càng có động lực để tìm kiếm các bài khó khác.

Cũng có bài, Hương phải "đầu hàng" sau thời gian dài ngẫm nghĩ. Khi thử đủ hướng giải bài mà không ra kết quả, Hương mới nhờ đến sự trợ giúp của thầy cô.

Nhờ duy trì cách học đó, Hương từng đạt đến giải nhất cấp thị xã Phú Thọ (cũ) trong giai đoạn lớp 6-9. Ở lớp 9, nữ sinh giành giải nhì kỳ thi chọn học sinh giỏi cấp tỉnh Phú Thọ.

Dù có nền tảng Toán tốt, lại yêu thích môn Ngữ văn qua các bài giảng của thầy cô ở trường THCS Phú Hộ, Mai Hương quyết định không đăng ký nguyện vọng vào ba trường THPT chuyên trong tỉnh.

Hương kể muốn học tập ở ngôi trường anh trai từng theo học là THPT Phù Ninh. Từ ngôi trường này, anh trai Hương đạt 29 điểm tổ hợp A00 (Toán, Lý, Hóa) trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm ngoái, trúng tuyển Học viện Kỹ thuật quân sự và được cử đi học tập tại Nga.

"Nhìn vào kết quả của anh, em hiểu rằng dù học ở ngôi trường nào, nếu nỗ lực, em sẽ đạt được kết quả tốt", Hương nói.

Cũng vì anh trai đi học xa nhà, Hương muốn được ở gần bố mẹ, thay vì ở trọ xa nhà nếu đỗ trường chuyên.

Cô Đỗ Thị Huyền Anh, giáo viên chủ nhiệm của Hương, cho biết quyết định không thi chuyên đã được Hương xác định từ đầu. Cô có chút tiếc nuối vì tin học trò chắc chắn đỗ nếu đặt nguyện vọng.

"Hương là học sinh chăm ngoan, học đều các môn và luôn nỗ lực trong học tập. Với bất cứ nhiệm vụ, bài tập nào cô giao, Hương đều ghi nhớ, làm đầy đủ, thậm chí tìm tòi để học hỏi thêm", cô Huyền Anh nói.

Thầy Nguyễn Hoàng Hải, Hiệu trưởng trường THCS Phú Hộ, nói thêm Hương luôn nổi trội trong toàn trường, rất cầu tiến. Cả 4 năm THCS, em đều đạt danh hiệu học sinh xuất sắc.

"Ngay cả khi đã đạt giải nhì môn Toán cấp tỉnh, em vẫn say sưa, cố gắng để đạt thành tích cao trong kỳ thi vào lớp 10", thầy Hải cho biết. "Có những học sinh như Hương, thầy cô chúng tôi thêm yêu nghề hơn".

Hương cho biết không tiếc vì lựa chọn của mình. Ở ngôi trường mới, em cũng mong có cơ hội thi cấp quốc gia môn Toán - vốn do học sinh trường chuyên chiếm lĩnh.

"Em sẽ nỗ lực thực hiện mong muốn đó", Hương nói.

Tin Gốc: Vnexpress

Học tiếng Anh không qua trung tâm, vẫn chạm học bổng quốc tế

Đinh Mỹ Anh, cô học trò vừa hoàn thành lớp 8 tại Trường THCS Lê Lợi (Đồng Nai), là một trong 5 gương mặt nhỏ tuổi nhất vừa giành Học bổng Chính phủ New Zealand bậc trung học (NZSS) năm 2026.

Với nữ sinh 14 tuổi, thành quả ấy không đến từ những lớp học thêm đắt đỏ hay trung tâm ngoại ngữ, mà bắt đầu từ thói quen rất giản dị: mỗi ngày tự học một vài từ tiếng Anh.

Mỹ Anh cho biết giấc mơ du học đã nhen nhóm từ năm 6 tuổi, khi em thường nghe những câu chuyện về cuộc sống ở nước ngoài từ người thân bên gia đình ngoại.

“Em luôn tò mò về những vùng đất mới và mong một ngày có thể khám phá, trải nghiệm văn hóa của họ, đồng thời giới thiệu văn hóa Việt Nam với bạn bè quốc tế”, Mỹ Anh nói.

Để chuẩn bị cho mục tiêu ấy, suốt nhiều năm liền, nữ sinh duy trì thành tích học sinh xuất sắc và luôn nằm trong nhóm dẫn đầu lớp.

Đáng chú ý, em bắt đầu học tiếng Anh từ năm 8 tuổi bằng cách rất giản dị: mỗi ngày học một từ mới, rồi tăng dần lên 4-5 từ/ngày.

“Em mạnh về viết hơn là nói và nghe. Vì vậy, thời gian tới em sẽ tập trung cải thiện kỹ năng giao tiếp để chuẩn bị tốt hơn cho hành trình du học”, Mỹ Anh chia sẻ.

Dù đã nhận học bổng, nữ sinh cho biết em chưa thể lên đường ngay vì gia đình còn cân nhắc yếu tố tài chính và độ tuổi còn nhỏ.

“Em sẽ giữ suất học bổng trong thời gian tới, tiếp tục học tập và rèn luyện vốn tiếng Anh để bố mẹ yên tâm hơn”, Mỹ Anh nói.

Việc ngày càng nhiều học sinh lớp 8 giành được học bổng NZSS cho thấy một xu hướng mới: học sinh Việt Nam đang tiếp cận các cơ hội giáo dục quốc tế từ sớm hơn, với sự chuẩn bị bài bản hơn.

Cô bé mê trang điểm từ nhỏ và giấc mơ bào chế mỹ phẩm

Trong số những gương mặt nhỏ tuổi nhất, Nguyễn Mạnh Mộc Anh, học sinh lớp 8 Trường THCS Đào Duy Anh (TPHCM), gây ấn tượng với câu chuyện rất riêng: niềm đam mê mỹ phẩm từ khi mới 3-4 tuổi.

Mộc Anh kể rằng từ nhỏ, em đã đặc biệt tò mò với những đồn trang điểm của mẹ. Những thỏi son, hộp phấn từng là “đồ chơi” yêu thích, khiến mẹ không ít lần phải đau đầu vì những trò nghịch ngợm của con gái.

Nhưng theo thời gian, sự tò mò trẻ con ấy dần chuyển thành một niềm quan tâm nghiêm túc hơn.

“Càng lớn em càng nhận ra phía sau mỗi món mỹ phẩm là rất nhiều kiến thức khoa học, đặc biệt là hóa học. Em muốn hiểu vì sao những sản phẩm ấy có thể làm đẹp nhưng vẫn phải đảm bảo an toàn cho làn da”, Mộc Anh chia sẻ.

Niềm yêu thích ấy càng được nuôi dưỡng trong môi trường gia đình có truyền thống học tập. Ông ngoại của em là dược sĩ từng du học tại Triều Tiên; chị gái đang trên hành trình trở thành bác sĩ và thường dạy hóa cho em.

Chính từ đó, nữ sinh lớp 8 sớm xác định mục tiêu: trở thành bác sĩ da liễu hay dược sĩ nghiên cứu, bào chế mỹ phẩm.

Đó cũng là câu chuyện em đưa vào video ứng tuyển học bổng NZSS.

Tại lễ trao học bổng, Mộc Anh là đại diện học sinh phát biểu. Điều em nhắc nhiều nhất không phải thành tích, mà là sự dũng cảm để bắt đầu.

“Nếu vài tháng trước có ai nói em sẽ đứng trên sân khấu này, chắc em sẽ hỏi lại: “Thật hả? Có nhầm người không vậy?’”, em mở đầu bài phát biểu.

Theo nữ sinh, ban đầu em nghĩ thử thách lớn nhất chỉ là quay một video ngắn để nộp hồ sơ. Nhưng rồi em nhận ra, điều khó hơn cả là dám tin rằng một cơ hội lớn như vậy cũng có thể thuộc về mình.

“Em hiểu rằng những hành trình đặc biệt thường bắt đầu từ một quyết định rất nhỏ: dám thử”, Mộc Anh nói.

Nữ sinh cho biết sẽ giành học bổng đi du học ngay từ tháng 7 tới.

Những câu chuyện như Mỹ Anh hay Mộc Anh là một phần trong số 27 học sinh Việt Nam vừa được trao Học bổng Chính phủ New Zealand bậc trung học năm 2026.

Ngoài ra, còn có thêm 7 học sinh khác được các trường trung học tại New Zealand trao học bổng riêng theo cơ chế xét tuyển kép.

Điểm đáng chú ý của mùa học bổng năm nay là số lượng học sinh lớp 8 tăng mạnh - điều hiếm thấy trong những năm trước.

Ông Ben Burrowes, Giám đốc khu vực châu Á của ENZ, cho biết đây là năm thứ 6 chương trình NZSS triển khai tại Việt Nam. Việt Nam hiện vẫn là quốc gia duy nhất được New Zealand dành riêng chương trình học bổng trung học cấp chính phủ này.

Theo ông, năm nay có hai tín hiệu đặc biệt: số học sinh lớp 8 tăng lên rõ rệt (5/27 em) và phạm vi địa lý được mở rộng hơn, với sự góp mặt của nhiều địa phương ngoài Hà Nội, TPHCM như Đồng Nai, Đắk Lắk, Khánh Hòa hay Cần Thơ.

Ông Scott James, Tổng lãnh sự kiêm Tham tán thương mại New Zealand tại TPHCM, nhận định những suất học bổng này không chỉ mở ra cơ hội học tập mà còn phản ánh mối quan hệ giáo dục ngày càng sâu sắc giữa Việt Nam và New Zealand.

Tin Gốc: Dân Trí

Tại cuộc họp do Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu chủ trì nhằm triển khai kết luận buổi làm việc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với ngành giáo dục và đào tạo ngày 26/6, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn đã đề cập đến nhiệm vụ xây dựng môi trường giáo dục an toàn cho học sinh.

Học sinh dành nhiều thời gian trên môi trường mạng

Theo Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn, cùng với quá trình chuyển đổi số, không gian mạng đã trở thành nơi học sinh dành nhiều thời gian để học tập, giao tiếp và tiếp cận thông tin. Tuy nhiên, sự phát triển rất nhanh của mạng xã hội và các ứng dụng trí tuệ nhân tạo cũng đặt ra nhiều thách thức mới đối với công tác bảo vệ trẻ em.

"Chúng ta cần có các quy định để quản lý việc tiếp cận của trẻ em đối với mạng xã hội và các công cụ AI chưa được kiểm soát, không phải để hạn chế quyền của người dân mà là để bảo vệ các em", Bộ trưởng nhấn mạnh.

Bộ trưởng cũng nêu rõ, giáo dục là trách nhiệm của toàn xã hội. Vì vậy, cùng với việc hoàn thiện cơ chế, chính sách, cần tăng cường sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và các cơ quan liên quan nhằm xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, tạo điều kiện cho học sinh phát triển toàn diện trong bối cảnh chuyển đổi số.

Trách nhiệm của người lớn

Trao đổi với phóng viên Dân trí về vấn đề Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nêu ra ở trên, ông Đặng Hoa Nam, nguyên Cục trưởng Cục Trẻ em (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, nay là Bộ Nội vụ), Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam, cho rằng việc nghiên cứu các biện pháp kiểm soát trẻ em sử dụng mạng xã hội và AI là cần thiết.

Theo ông Nam, câu chuyện hạn chế hay cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội không chỉ là vấn đề của riêng trẻ em, mà còn là trách nhiệm của các doanh nghiệp cung cấp nền tảng xuyên biên giới, các cơ quan quản lý nhà nước về không gian mạng, chuyển đổi số, ngành giáo dục, nhà trường và giáo viên.

"Trẻ em là chủ thể có quyền, nhưng phần lớn các quyền của trẻ em do người lớn có trách nhiệm bảo đảm thực hiện. Vì vậy, việc hạn chế hay cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội thực chất là trách nhiệm của người lớn", ông Nam nói.

Ông cho rằng về mặt công nghệ, hoàn toàn có thể áp dụng các biện pháp để kiểm soát trẻ em tham gia mạng xã hội. Mục tiêu là vừa tạo điều kiện để các em sử dụng không gian mạng như một môi trường học tập, giao tiếp, sáng tạo, vừa giảm thiểu tối đa các nguy cơ, hành vi phạm tội và xâm hại trẻ em trên môi trường mạng.

Theo ông Nam, việc Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 468/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình "Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em phát triển trên môi trường mạng giai đoạn 2026-2030" là hết sức kịp thời, trong bối cảnh mạng xã hội ngày càng phát triển.

Nguyên Cục trưởng Cục Trẻ em cho rằng cần nhìn nhận đầy đủ hai mặt của mạng xã hội. "Mạng xã hội mang lại nhiều cơ hội cho trẻ em trong học tập, tiếp cận thông tin, giao tiếp và phát triển kỹ năng. Tuy nhiên, đây cũng là môi trường tiềm ẩn nhiều nguy cơ nếu không có các biện pháp bảo vệ phù hợp", ông Nam nói.

Theo ông, với cách tiếp cận đa chiều, mạng xã hội hoàn toàn có thể trở thành không gian lành mạnh, tạo điều kiện để trẻ em phát triển toàn diện. Các nền tảng công nghệ xuyên quốc gia hiện nay hoàn toàn có đủ năng lực kỹ thuật để xây dựng các giải pháp hạn chế tối đa những tác động tiêu cực đối với trẻ em.

Về phía cơ quan quản lý nhà nước, cần có các quy định pháp luật để kiểm soát việc trẻ em tiếp cận mạng xã hội. Tuy nhiên, do không gian mạng luôn xuất hiện những yếu tố mới, các quy định pháp luật nhiều khi không theo kịp sự thay đổi diễn ra từng ngày, từng giờ. Do đó, cơ quan quản lý cần thường xuyên cập nhật các hành vi, mối quan hệ mới phát sinh trên môi trường mạng để có biện pháp điều chỉnh kịp thời.

Bên cạnh hành lang pháp lý, ông Đặng Hoa Nam cho rằng cần đầu tư các công cụ kỹ thuật phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra, truy vết, thu thập chứng cứ và xử lý vi phạm trên môi trường mạng. "Với năng lực công nghệ hiện nay, Việt Nam hoàn toàn có thể làm được điều này", ông nói.

Thời gian gần đây, nhiều quốc gia trên thế giới đã áp dụng hoặc đang nghiên cứu các biện pháp hạn chế trẻ em sử dụng mạng xã hội. Một số nước như Australia, Indonesia, UAE, Malaysia và Anh đã áp dụng các biện pháp hạn chế hoặc kiểm soát chặt chẽ việc trẻ em sử dụng mạng xã hội. Độ tuổi giới hạn phổ biến mà nhiều quốc gia lựa chọn là 16 tuổi.

Chia sẻ quan điểm về việc này, ông Nam nhìn nhận việc kiểm soát trẻ em sử dụng mạng xã hội theo từng độ tuổi là cách tiếp cận phù hợp với Công ước Liên Hợp Quốc về quyền trẻ em.

Ông phân tích, ở mỗi độ tuổi, trẻ em có mức độ trưởng thành và khả năng tự bảo vệ khác nhau. Vì vậy, việc thiết kế các biện pháp bảo vệ theo từng nhóm tuổi sẽ vừa bảo đảm quyền tiếp cận thông tin, quyền tham gia, bày tỏ ý kiến của trẻ em, vừa bảo vệ các em trước những nguy cơ trên môi trường số.

Trong kỷ nguyên số, ông Đặng Hoa Nam cho rằng vấn đề không phải là cấm hay không cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội, mà là xây dựng được cơ chế quản lý phù hợp để các em được tiếp cận công nghệ một cách an toàn, lành mạnh và có trách nhiệm.

Chia sẻ quan điểm với Dân trí, luật sư Kim Thị Diễm Trinh, Công ty Luật TNHH Nguyễn Giang cho rằng cần tiếp cận vấn đề theo hướng kiểm soát để bảo vệ trẻ em, không phải kiểm soát để cấm đoán.

Theo bà Trinh, trẻ em hiện tiếp cận mạng xã hội và AI quá sớm, trong khi khả năng tự vệ trước tin giả, nội dung độc hại, dụ dỗ, bắt nạt mạng, khai thác dữ liệu cá nhân còn rất hạn chế. Vì vậy, Nhà nước có trách nhiệm đặt ra lan can pháp lý để bảo vệ trẻ em. Cách tiếp cận này phù hợp với Luật Trẻ em và Nghị định 56/2017/NĐ-CP về bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng.

Nữ luật sư không ủng hộ việc cấm tuyệt đối hoặc đẩy toàn bộ trách nhiệm cho phụ huynh. Nghị định 147/2024/NĐ-CP đã yêu cầu quản lý, xác thực tài khoản mạng xã hội và đặt nghĩa vụ đối với nền tảng, nhưng nếu triển khai máy móc có thể phát sinh nguy cơ thu thập quá mức dữ liệu của trẻ em. Đây là điểm phải đặc biệt thận trọng vì Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 đã có hiệu lực từ ngày 1/1/2026.

Với AI, luật sư Trinh cho rằng cần kiểm soát chặt hơn trong môi trường giáo dục. Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 đã có hiệu lực từ ngày 1/3/2026, nhưng cần hướng dẫn cụ thể việc học sinh dùng AI, giáo viên dùng AI, nền tảng AI xử lý dữ liệu học sinh và trách nhiệm khi AI tạo nội dung sai lệch.

Luật sư Trinh nhìn nhận, trọng tâm phải là quản trị rủi ro, bảo vệ dữ liệu, trách nhiệm nền tảng và giáo dục kỹ năng số, chứ không phải dựng một hàng rào hành chính khiến trẻ em bị tách khỏi công nghệ.

Tin Gốc: Dân Trí