Ngày 16.5, bác sĩ chuyên khoa 2 Trần Văn Thiện Em, Trưởng khoa Mắt – hệ thống Bệnh viện đa khoa Xuyên Á, cho biết tiêu chuẩn chất lượng đối với dược phẩm nhãn khoa (như thuốc nhỏ mắt, thuốc mỡ tra mắt) được Bộ Y tế Việt Nam quy định rất nghiêm ngặt nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối cho mắt. Các chỉ tiêu kỹ thuật chính cần đạt được bao gồm độ vô khuẩn, độ trong suốt và kích thước tiểu phân, đẳng trương và độ pH, giới hạn thể tích, chất bảo quản, đồ đựng và bao bì.
“Thuốc nhỏ mắt Natri clorid 0.9% không đạt ‘độ trong’ nghĩa là dung dịch không hoàn toàn trong suốt”, bác sĩ Thiện Em chia sẻ.
Theo bác sĩ Thiện Em, thuốc có thể không đạt chất lượng do nhiều nguyên nhân trong quá trình sản xuất và bảo quản, phổ biến gồm:
Có tạp chất cơ học, bụi bẩn lọt vào trong quá trình sản xuất hoặc vi hạt từ bao bì nhựa.
Kết tủa hóa học, do nguồn nước, nguyên liệu pha chế hoặc điều kiện bảo quản không đảm bảo khiến muối bị kết tinh thành cặn.
Nhiễm vi sinh vật, là trường hợp nguy hiểm nhất.
Dung dịch bị nhiễm vi khuẩn, nấm men hoặc nấm mốc trong quá trình chiết rót, khiến thuốc không còn vô trùng.
Kích ứng mắt: Các hạt lạ dù rất nhỏ cũng có thể cọ xát liên tục vào bề mặt mắt, gây cảm giác cộm xốn, rát đỏ và chảy nước mắt.
Xước giác mạc: Việc cọ xát lặp đi lặp lại có thể làm trầy xước giác mạc, lâu dài để lại sẹo.
Nhiễm trùng mắt: Nếu dung dịch bị nhiễm khuẩn, người dùng rất dễ mắc bệnh viêm kết mạc (đỏ mắt, ra nhiều ghèn) hoặc viêm loét giác mạc – biến chứng nặng ảnh hưởng trực tiếp đến thị lực.
Kiểm tra trước khi dùng: Trước khi nhỏ mắt, bạn luôn phải soi chai thuốc dưới ánh sáng. Dung dịch đạt chuẩn phải trong suốt, không màu, không có lợn cợn. Nếu thấy chai đục hoặc có cặn, hãy ngừng sử dụng ngay lập tức.
Tin Gốc: Thanh Niên

Ngày 30.5, UBND xã Phú Xuân đã thông báo rộng rãi đến người dân địa phương, cảnh báo về việc ăn bọ xít gây ngộ độc thực phẩm, sau khi 6 người dân ở địa phương phải nhập viện vì ăn loại côn trùng này.
Trước đó, chiều 27.5, có 6 người dân ở bản Sa Lắng (xã Phú Xuân) bắt khoảng 0,3 kg bọ xít ngoài tự nhiên về chế biến và ăn.
Sau khi ăn, cả 6 người xuất hiện các triệu chứng đau bụng, buồn nôn, đau đầu, đau vai gáy nên được người thân đưa đến các Bệnh viện đa khoa Quan Hóa và Bệnh viện đa khoa Ngọc Lặc cấp cứu. Kết quả thăm khám bước đầu xác định cả 6 người bị ngộ độc thực phẩm sau khi ăn bọ xít.
Đến ngày 30.5, các bệnh nhân đã được chuyển từ các bệnh viện trên đến Bệnh viện đa khoa tỉnh Thanh Hóa tiếp tục điều trị.
Bệnh nhân và người nhà các bệnh nhân cho biết, trong bữa ăn, ngoài bọ xít còn có các món thịt lợn rang, canh cá suối nấu cà chua bi, canh rau bí (tự trồng) và rượu trắng.
Sau khi xảy ra vụ việc, UBND xã Phú Xuân đã đưa ra cảnh báo rộng rãi đến người dân địa phương, khuyến cáo không săn bắt, chế biến và sử dụng các loại côn trùng như bọ xít, sâu lạ, động vật không rõ nguồn gốc làm thực phẩm.
Tin Gốc: Thanh Niên

Tăng huyết áp ngày càng trẻ hóa
Nhân Ngày Tăng huyết áp thế giới 17/5 năm nay, các chuyên gia tim mạch tiếp tục cảnh báo về một nghịch lý đáng lo ngại: tăng huyết áp là bệnh rất dễ phát hiện, có nhiều phương pháp điều trị hiệu quả, nhưng tỷ lệ người bệnh được chẩn đoán và kiểm soát huyết áp đạt mục tiêu vẫn còn thấp.
Đến nay, tăng huyết áp vẫn âm thầm là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim và suy thận tại Việt Nam cũng như trên toàn cầu.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), tăng huyết áp được xem là “kẻ giết người thầm lặng” bởi đa số người bệnh gần như không có triệu chứng rõ ràng trong nhiều năm.
Hiện toàn thế giới có khoảng 1,3 tỷ người trưởng thành mắc tăng huyết áp, nhưng gần một nửa trong số đó không biết mình mắc bệnh. Tăng huyết áp gây ra hơn 10 triệu ca tử vong mỗi năm và là yếu tố nguy cơ hàng đầu của bệnh tim mạch và đột quỵ.
Tại Việt Nam, tỷ lệ tăng huyết áp ở người trưởng thành hiện dao động khoảng 25-30%, tương đương hàng chục triệu người mắc bệnh. Đáng lưu ý, tăng huyết áp hiện không còn là bệnh của người cao tuổi. Áp lực công việc, stress kéo dài, béo phì, ăn mặn, ít vận động và lạm dụng rượu bia khiến bệnh ngày càng trẻ hóa.
Điều đáng nói là đây lại là một trong những bệnh lý dễ phát hiện nhất. Chỉ với một máy đo huyết áp đạt chuẩn và vài phút thực hiện đúng kỹ thuật, người dân hoàn toàn có thể phát hiện sớm bệnh ngay tại nhà hoặc tại các cơ sở y tế ban đầu.
Tuy nhiên, trên thực tế, tỷ lệ bỏ sót chẩn đoán vẫn rất cao. Nhiều khảo sát dịch tễ tại Việt Nam cho thấy còn một tỷ lệ lớn người trưởng thành bị tăng huyết áp nhưng chưa từng được chẩn đoán hoặc không biết mình mắc bệnh.
Các chuyên gia tim mạch cho rằng nguyên nhân lớn nhất là tâm lý chủ quan. Không ít người chỉ đi khám khi đã xuất hiện biến chứng như đau ngực, khó thở, suy tim hoặc nghiêm trọng hơn là đột quỵ não.
“Rất nhiều bệnh nhân nhập viện vì tai biến mạch máu não mới lần đầu biết mình bị tăng huyết áp. Đây là điều đáng tiếc bởi nếu được phát hiện sớm, phần lớn biến chứng hoàn toàn có thể phòng tránh”, chuyên gia tim mạch thông tin.
Sai lầm bỏ thuốc điều trị
Hội Tim mạch học Việt Nam cho biết phần lớn bệnh nhân có thể kiểm soát huyết áp tốt nếu được điều trị đúng và tuân thủ đầy đủ.
Trong những năm gần đây, điều trị tăng huyết áp đã có nhiều thay đổi đáng kể. Các thuốc phối hợp liều cố định giúp người bệnh uống ít viên hơn nhưng hiệu quả cao hơn. Các thiết bị đo huyết áp điện tử ngày càng chính xác và thuận tiện. Nhiều mô hình quản lý bệnh mạn tính từ xa cũng bắt đầu được triển khai.
Đặc biệt, với các trường hợp tăng huyết áp khó kiểm soát hoặc kháng trị, thế giới hiện đã có thêm những kỹ thuật can thiệp mới như triệt đốt thần kinh giao cảm động mạch thận (renal denervation), mở ra thêm hy vọng cho người bệnh.
Tuy nhiên, theo WHO, tỷ lệ người bệnh đạt huyết áp mục tiêu an toàn trên toàn cầu vẫn chưa cao. Tại nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam, số bệnh nhân kiểm soát huyết áp tốt còn thấp hơn kỳ vọng dù khả năng tiếp cận điều trị đã cải thiện đáng kể.
Các chuyên gia nhận định khoảng cách lớn nhất hiện nay không nằm ở công nghệ hay thuốc men mà nằm ở nhận thức cộng đồng và sự tuân thủ điều trị.
Nhiều người bệnh vẫn chỉ đo huyết áp khi thấy khó chịu trong người. Một số khác điều trị theo “kinh nghiệm truyền miệng”, tự đổi thuốc hoặc bỏ tái khám định kỳ. Điều này khiến việc kiểm soát huyết áp trở nên khó khăn hơn nhiều so với khả năng thực tế mà y học hiện đại có thể đạt được.
Nhiều bệnh nhân cho rằng khi huyết áp trở về bình thường thì có thể ngưng thuốc. Một số khác lo sợ việc dùng thuốc kéo dài sẽ “hại gan, hại thận”, trong khi thực tế chính tăng huyết áp không kiểm soát mới là nguyên nhân gây tổn thương tim, não và thận nghiêm trọng hơn.
Các bác sĩ cho biết điều trị tăng huyết áp là quá trình lâu dài, đòi hỏi người bệnh phải duy trì thuốc đều đặn kết hợp thay đổi lối sống. Việc uống thuốc thất thường khiến huyết áp dao động liên tục và làm tăng nguy cơ biến cố tim mạch nguy hiểm.
Ngoài thuốc, các biện pháp như giảm muối, bỏ thuốc lá, kiểm soát cân nặng, tăng vận động thể lực và hạn chế rượu bia đóng vai trò rất quan trọng trong kiểm soát huyết áp.
Chuyên gia chỉ thực trạng vì sao uống 3-4 loại thuốc mà huyết áp vẫn không hạ?
Trước đó, tại chương trình hưởng ứng Ngày Tăng huyết áp thế giới 2026 tổ chức tại Trung tâm Y tế phường Từ Liêm (Hà Nội), do Hội Tim Mạch Học Việt Nam phối hợp cùng Quỹ Tim Mạch Việt Nam và Viện Tim Mạch, Bệnh viện 19-8 tổ chức, các bác sĩ đã khám, đo huyết áp, tư vấn sức khỏe tim mạch miễn phí cho khoảng 400 người dân cao tuổi, gia đình chính sách.
GS.TS Phạm Mạnh Hùng chỉ ra thực tế, nhiều bệnh nhân nghĩ uống tăng liều thuốc, uống 3-4 loại thuốc để kiểm soát huyết áp, nhưng huyết áp vẫn không hạ.
“Không phải cứ tăng liều thuốc là huyết áp sẽ giảm. Có những bệnh nhân uống rất nhiều thuốc nhưng huyết áp vẫn cao vì phía sau đó có thể là một bệnh lý tiềm ẩn chưa được phát hiện”, ông nói.
Theo GS Hùng, phần lớn trường hợp huyết áp khó kiểm soát trước hết cần xem lại việc đo huyết áp và tuân thủ điều trị.
“Có bệnh nhân đo huyết áp sai cách, uống thuốc không đều, tự ý bỏ thuốc hoặc ăn quá mặn nên huyết áp luôn dao động cao. Đây là nguyên nhân rất thường gặp”, ông cho biết.
Tuy nhiên, nếu bệnh nhân đã tuân thủ đầy đủ chế độ điều trị, thay đổi lối sống hợp lý, sử dụng phối hợp nhiều thuốc đúng phác đồ mà huyết áp vẫn cao kéo dài, các bác sĩ cần nghĩ tới nguyên nhân tăng huyết áp thứ phát hoặc tăng huyết áp kháng trị.
Nhân Ngày Tăng huyết áp thế giới 17/5, các chuyên gia tim mạch khuyến cáo người dân nên hình thành thói quen đo huyết áp định kỳ, đặc biệt sau tuổi 30 hoặc ở những người có yếu tố nguy cơ như béo phì, đái tháo đường, hút thuốc lá, stress kéo dài hay có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch.
Theo các bác sĩ, tăng huyết áp hoàn toàn có thể kiểm soát hiệu quả nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng cách.
GS Hùng nhấn mạnh: "Đo huyết áp định kỳ là biện pháp đơn giản, hiệu quả và ít tốn kém nhất để phát hiện sớm bệnh tăng huyết áp. Mỗi người trưởng thành nên “nhớ số đo huyết áp như nhớ số tuổi của mình. Bởi chỉ khi biết huyết áp của bản thân ở mức nào, người dân mới có thể phát hiện sớm nguy cơ và điều trị kịp thời trước khi xảy ra biến chứng".
Tại sự kiện, các bác sĩ đã trực tiếp hướng dẫn người dân cách đo huyết áp đúng, nhận biết các dấu hiệu nguy hiểm của bệnh tim mạch, đồng thời tư vấn các biện pháp dự phòng hiệu quả như: Giảm muối trong khẩu phần ăn; tăng cường vận động thể lực; duy trì cân nặng hợp lý; bỏ thuốc lá; hạn chế rượu bia; kiểm tra huyết áp định kỳ và tuân thủ điều trị.
Tin Gốc: Dân Trí

Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, cho biết ngoài yếu tố thời tiết, nhiều thói quen tưởng chừng vô hại trong đời sống hằng ngày lại là "đòn bẩy" khiến nguy cơ đột quỵ tăng lên.
Đầu tiên là thay đổi nhiệt độ môi trường quá đột ngột. Nhiều người có thói quen ngồi lâu trong phòng máy lạnh ở mức 24-25 độ C rồi bước ngay ra ngoài trời nắng 36-37 độ C, hoặc ngược lại. Sự chênh lệch nhiệt độ lớn khiến mạch máu co hoặc giãn đột ngột. Nhiều trường hợp đi nắng về lập tức tắm nước lạnh sâu cũng khiến cơ thể chưa kịp thích nghi.
"Chênh lệch nhiệt độ khiến cơ thể không thích nghi kịp thời, dẫn đến co mạch đột ngột, choáng váng", bác sĩ nói. Nhiều trường hợp sốc nhiệt, thậm chí đột quỵ ở nhóm nguy cơ như người cao tuổi, trẻ nhỏ hoặc người lao động làm việc ngoài trời. Lúc này, cơ thể cần một giai đoạn chuyển tiếp để hạ nhiệt và thích nghi dần với nhiệt độ, không đột ngột từ nóng sang lạnh hoặc ngược lại.
Thói quen tắm nước quá nóng trong phòng kín sau thời gian dài ở ngoài trời cũng tiềm ẩn nguy cơ. Nước nóng làm giãn mạch nhanh, huyết áp tụt đột ngột, kết hợp với không gian kín, thiếu thoáng khí có thể khiến người tắm choáng, ngất trong nhà tắm.
Một sai lầm khác là tập thể dục không đúng thời điểm hoặc quá sức. Trong những ngày nắng nóng, nhiều tuyến đường, sân bãi vẫn còn giữ nhiệt cao ngay cả vào sáng sớm. Việc đạp xe, chạy bộ cường độ cao trên nền nhiệt như vậy làm cơ thể vừa sinh nhiệt do vận động, vừa nhận thêm nhiệt từ mặt đường, khiến hệ tuần hoàn, hô hấp bị quá tải.
"Tập dưới trời nắng gắt buổi trưa, đầu giờ chiều càng làm tăng nguy cơ say nắng, kiệt sức, rối loạn nhịp tim và đột quỵ", bác sĩ nói.
Thói quen uống rượu bia, cà phê, nước ngọt có gas để "giải nhiệt" cũng là hiểu lầm thường gặp. Rượu bia làm giãn mạch, tăng mất nước qua đường tiểu, đồng thời làm giảm khả năng nhận biết các dấu hiệu mệt, chóng mặt, choáng váng của cơ thể. Đồ uống chứa caffeine và đường có tác dụng lợi tiểu, khiến cơ thể mất nước nhiều hơn.
Chế độ ăn nhiều muối, nhiều mỡ trong mùa nóng cũng gây bất lợi. Ăn mặn với lượng muối, nước chấm, đồ hộp cao làm tăng giữ nước, tăng huyết áp, tạo gánh nặng cho tim và mạch máu não.
Ăn nhiều thịt đỏ, món chiên xào nhiều dầu mỡ, đồ ngọt, thức ăn nhanh... thúc đẩy quá trình xơ vữa động mạch, làm hẹp lòng mạch, khiến nguy cơ nhồi máu não, nhồi máu cơ tim tăng lên, nhất là khi kết hợp với mất nước, tăng thân nhiệt do thời tiết.
Bác sĩ khuyên người có nguy cơ cao như người trên 65 tuổi, người tăng huyết áp, tiểu đường, bệnh tim mạch, béo phì, người từng bị đột quỵ... cần khám sức khỏe định kỳ, tuân thủ điều trị thuốc và được gia đình hỗ trợ nhắc nhở uống nước, tránh ra ngoài lúc nắng gắt. Khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như nhức đầu dữ dội, chóng mặt, nói khó, méo miệng, yếu liệt tay chân một bên, rối loạn ý thức... cần nghĩ đến khả năng đột quỵ hoặc sốc nhiệt, gọi cấp cứu hoặc đưa đến bệnh viện gần nhất có khả năng xử trí.
Tuyệt đối không vội vã cạo gió, chích lể, cho uống nước, nước chanh muối hoặc tự cho dùng thuốc hạ sốt. Với sốc nhiệt và đột quỵ, những cách làm này không những không giải quyết được nguyên nhân mà còn có thể làm mất "thời gian vàng" để đưa nạn nhân đến cơ sở y tế.
Nên hạn chế ra đường trong khung giờ nắng gắt từ khoảng 10 đến 16 giờ, trừ trường hợp bất khả kháng. Người phải làm ngoài trời, trong đó có tài xế taxi, xe công nghệ, shipper, công nhân xây dựng nên chia nhỏ thời gian làm việc, xen kẽ nghỉ ngơi ở nơi có bóng râm, thoáng gió, uống nước đều đặn.
Khi ra đường, cần đội mũ rộng vành, đeo kính râm, che kín vùng gáy, mặc quần áo sáng màu, mỏng, thấm hút mồ hôi tốt, dùng kem chống nắng phù hợp để giảm bớt tác hại của bức xạ.
Tin Gốc: Vnexpress

