Chính phủ đã ban hành Nghị định số 185/2026/NĐ-CP quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố và chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố.
Bên cạnh quy định về tiêu chí sắp xếp thôn, tổ dân phố, nghị định cũng bổ sung quy định về tiêu chuẩn, quyền hạn và nhiệm vụ của trưởng thôn, tổ dân phố mới
Theo đó, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố là công dân Việt Nam cư trú thường xuyên tại địa bàn xã, phường, đặc khu từ 21 tuổi trở lên, ưu tiên người trong độ tuổi lao động theo quy định; có đủ sức khỏe để hoàn thành nhiệm vụ và chức trách được giao.
Có phẩm chất đạo đức tốt, gương mẫu; có uy tín trong cộng đồng dân cư; được nhân dân tín nhiệm; bản thân và gia đình gương mẫu về đạo đức, lối sống, chấp hành tốt chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước.
Cạnh đó, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố phải có kiến thức văn hóa, năng lực, kinh nghiệm và phương pháp vận động, tổ chức nhân dân thực hiện tốt các công việc tự quản của cộng đồng dân cư và triển khai có hiệu quả các nhiệm vụ do cấp ủy, chính quyền địa phương cấp xã giao; khuyến khích lựa chọn người có trình độ chuyên môn phù hợp với yêu cầu hoạt động của thôn, tổ dân phố.
Người này không trong thời gian bị xử lý kỷ luật, bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc đang chấp hành bản án, quyết định của tòa án.
Đáng chú ý, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn chuyển đổi số, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố phải có khả năng ứng dụng công nghệ thông tin phù hợp; có khả năng lập kế hoạch, tổng hợp, thống kê, báo cáo và thực hiện các nhiệm vụ theo quy định.
Về nhiệm vụ trong tổ chức, điều hành hoạt động của thôn, tổ dân phố, theo quy định, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố có nhiệm vụ chủ trì hội nghị thôn, tổ dân phố; tổ chức các cuộc họp định kỳ của cộng đồng dân cư và triển khai thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở.
Người đứng đầu thôn, tổ dân phố cũng có trách nhiệm tổ chức để người dân bàn bạc, quyết định hoặc tham gia ý kiến đối với các nội dung thuộc phạm vi cộng đồng dân cư theo quy định của pháp luật; theo dõi, đôn đốc việc thực hiện các quyết định đã được người dân thông qua.
Ngoài ra, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố phối hợp với ban công tác mặt trận, các tổ chức chính trị – xã hội và lực lượng tham gia bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở để tổ chức hoạt động cộng đồng, giữ gìn an ninh, an toàn địa bàn.
Về quyền hạn, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố là người đại diện cho cộng đồng dân cư trong các quan hệ liên quan theo quy định của pháp luật; được ký hợp đồng xây dựng các công trình do người dân đóng góp kinh phí sau khi được hội nghị thôn, tổ dân phố thông qua.
Bên cạnh đó, người đứng đầu thôn, tổ dân phố còn được mời tham dự các cuộc họp của chính quyền cấp xã liên quan trực tiếp đến công việc, hoạt động của cộng đồng dân cư trên địa bàn.
Nghị định cũng nêu rõ, trong trường hợp cần bảo đảm thống nhất với thời điểm tổ chức lại thôn, tổ dân phố hoặc do tình huống bất khả kháng như thiên tai, dịch bệnh không thể tổ chức bầu cử đúng thời hạn, UBND xã quyết định việc rút ngắn hoặc kéo dài nhiệm kỳ hoạt động của trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố nhưng không quá 6 tháng.
Trường hợp phải rút ngắn hoặc kéo dài quá 6 tháng thì UBND xã báo cáo UBND tỉnh xem xét, quyết định. Nghị định có hiệu lực từ 26.5.2026.
Luật mở rộng nhóm được trợ giúp pháp lý, trong đó người lao động có thu nhập thấp khi là người bị buộc tội hoặc bị hại trong vụ án hình sự sẽ được hỗ trợ nhằm bảo đảm tốt hơn quyền lợi trong tố tụng. Chính phủ cho biết quy định này giúp tăng khả năng tiếp cận công lý cho nhóm yếu thế.
Bên cạnh đó, luật cơ bản giữ nguyên các nhóm đã được trợ giúp pháp lý theo quy định hiện hành, nhưng cụ thể hóa hơn. Đó là: người có công với cách mạng; thân nhân liệt sĩ và người có công nuôi liệt sĩ; người thuộc hộ nghèo, cận nghèo; người nhiễm chất độc da cam; người khuyết tật; trẻ em; người dân tộc thiểu số ở vùng kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn; người dân tộc thiểu số rất ít người; người cao tuổi, người bị bạo lực gia đình, người nhiễm HIV đang hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng.
Người gặp khó khăn đột xuất do thiên tai, hỏa hoạn cũng được trợ giúp pháp lý trong các vụ việc liên quan trực tiếp đến việc khắc phục hậu quả. Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi trong nhiều vai trò như bị tố giác, bị kiến nghị khởi tố, bị giữ trong trường hợp khẩn cấp, bị buộc tội, bị hại, người làm chứng, người chấp hành biện pháp xử lý chuyển hướng hoặc phạm nhân theo Luật Tư pháp người chưa thành niên đều thuộc diện được trợ giúp.
Ngoài ra, nạn nhân và người đang trong quá trình xác định là nạn nhân của hành vi mua bán người, người dưới 18 tuổi đi cùng; cá nhân bị thiệt hại nhưng không thuê người bảo vệ quyền lợi theo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; người nước ngoài theo điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên cũng được trợ giúp pháp lý.
Chính phủ cho biết việc xác định đối tượng được trợ giúp pháp lý dựa trên các chính sách xã hội như giảm nghèo, ưu đãi người có công, chính sách dân tộc và điều kiện kinh tế - xã hội của đất nước. Luật quy định rõ tiêu chí, điều kiện áp dụng với từng nhóm để bảo đảm minh bạch, khả thi.
Theo luật, Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước có thể thành lập chi nhánh là đơn vị phụ thuộc. Trung tâm chịu trách nhiệm toàn bộ hoạt động của chi nhánh. Căn cứ nhu cầu và điều kiện thực tế, Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định việc thành lập chi nhánh.
Chính phủ quy định chi tiết về tổ chức, hoạt động của Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước và các chi nhánh, cũng như trình tự, thủ tục thành lập, sáp nhập hoặc giải thể.
Luật cũng quy định tiêu chuẩn trợ giúp viên pháp lý, gồm có phẩm chất đạo đức tốt; trình độ cử nhân luật trở lên; đã được đào tạo nghề luật sư hoặc thuộc diện được miễn đào tạo; đã qua thời gian tập sự hành nghề luật sư hoặc tập sự trợ giúp pháp lý; bảo đảm sức khỏe.
Chủ tịch UBND cấp tỉnh có thẩm quyền bổ nhiệm, cấp thẻ, miễn nhiệm và thu hồi thẻ trợ giúp viên pháp lý.
Ông Trần Đăng Khoa, đại diện liên danh nhà đầu tư Đại Quang Minh - THACO - Hòa Phát vừa ký văn bản gửi UBND TP Hà Nội đề nghị thẩm định chủ trương đầu tư dự án xây dựng trục đại lộ cảnh quan sông Hồng theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng BT (đổi đất lấy hạ tầng).
Như vậy, sau MIK Group thì T&T Group và Văn Phú đã chính thức rút khỏi liên danh nhà đầu tư đề xuất thực hiện dự án. Và sau 5 tháng khởi công, đã có 3 doanh nghiệp xin rút khỏi liên danh đề xuất đầu tư xây dựng trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, số thành viên liên danh đầu tư tham gia dự án giảm xuống còn 3 thành viên.
Và theo đề xuất mới nhất của liên danh nhà đầu tư, tổng vốn đầu tư dự án dự kiến khoảng 714.256 tỉ đồng, giảm hơn 140.700 tỉ đồng so với tổng vốn đầu tư dự kiến ban đầu (khoản 855.000 tỉ đồng).
Cũng theo đề xuất mới nhất của liên danh nhà đầu tư Đại Quang Minh - THACO - Hòa Phát, siêu dự án trục đại lộ cảnh quan sông Hồng sẽ được chia thành 17 dự án thành phần. Trong đó:
Dự án thành phần 1 đầu tư xây dựng trục đại lộ cảnh quan hữu sông Hồng có vốn đầu tư khoảng 159.111 tỉ đồng.
Dự án thành phần 2 đầu tư xây dựng trục đại lộ cảnh quan tả sông Hồng có vốn đầu tư khoảng 75.189 tỉ đồng.
Dự án thành phần 16 đầu tư xây dựng khu đô thị đa mục tiêu phường Bồ Đề, phường Long Biên có tổng vốn đầu tư lớn nhất, lên tới 257.765 tỉ đồng.
Về tiến độ thực hiện dự án đầu tư trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, liên danh nhà đầu tư đề xuất thực hiện trong giai đoạn 2026-2038, trong đó năm 2026 hoàn thành đầu tư xây dựng và đưa vào sử dụng công viên công cộng phường Phú Thượng.
Trong giai đoạn 2026-2030 hoàn thành xây dựng trục cảnh quan hữu sông Hồng, công viên bãi sông Hồng phường Hồng Hà, dự án khu đô thị định cư tại phường Lĩnh Nam.
Tiếp đó, từ năm 2030-2035 sẽ hoàn thành khu đô thị đa mục tiêu tại phường Bồ Đề, phường Long Biên, xây dựng trục cảnh quan tả sông Hồng, các công trình kè chỉnh trị trên tuyến.
Và từ năm 2035-2038, liên danh nhà đầu tư sẽ hoàn thành các dự án thành phần còn lại.
Về quỹ đất thanh toán cho dự án, theo đề xuất của liên danh đầu tư Đại Quang Minh - THACO - Hòa Phát, tổng quỹ đất khoảng 5.073 ha đất phát triển đô thị.
Có 12 khu đất được đề xuất thanh toán cho dự án, gồm: Khu đất 519 ha tại xã Mê Linh - Thiên Lộc, khu đất 142 ha tại xã Vĩnh Thanh - xã Đông Anh, khu đất 18 ha phường Bồ Đề, khu đất 165 ha và khu đất 438ha tại xã Bát Tràng, khu đất 68 ha tại phường Thượng Cát,
Khu đất 512 ha tại phường Hồng Hà, khu đất 196 ha và khu đất 180 ha tại phường Lĩnh Nam, khu đất 330 ha tại xã Thanh Trì - xã Phù Nam, khu đất 233 ha tại xã Nam Phù - xã Hồng Vân.
Và khu đất 2.265 ha nằm ngoài phạm vi phân khu sông Hồng tại các xã Ô Diên, Đan Phượng và Liên Minh.
Theo liên danh nhà đầu tư, do quỹ đất trong phạm vi phân khu sông Hồng có giá trị sơ bộ khoảng 420.950 tỉ đồng, thấp hơn nhiều so với tổng vốn đầu tư dự án nên đã đề xuất thêm quỹ đất thanh toán nằm ngoài phạm vi phân khu sông Hồng tại các xã Ô Diên, Đan Phượng và Liên Minh.
Phát biểu tại buổi gặp mặt đại biểu Quốc hội là người dân tộc thiểu số chiều 20/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định đại đoàn kết toàn dân tộc là đường lối chiến lược, là nguồn sức mạnh quyết định mọi thắng lợi. Đội ngũ đại biểu dân tộc thiểu số đã trực tiếp chuyển hóa chủ trương thành chính sách và giám sát thực thi. Qua 15 nhiệm kỳ, lực lượng này tham gia ngày càng sâu vào lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng.
Dù chính sách dân tộc tiếp tục hoàn thiện, đời sống từng bước cải thiện, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đánh giá vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi vẫn khó khăn nhất cả nước, khoảng cách phát triển lớn, sinh kế chưa bền vững, tiếp cận dịch vụ còn hạn chế. Hạ tầng nhiều nơi thiếu và yếu, giao thông khó khăn, trường lớp, y tế chưa đáp ứng; sau mỗi mùa mưa lũ, đời sống người dân bị xáo trộn, việc học tập bị ảnh hưởng.
Ông chỉ rõ những hạn chế này liên quan trực tiếp đến công bằng, chất lượng phát triển và niềm tin của nhân dân; khoảng cách giữa chủ trương và thực tiễn còn đáng kể. Nguyên nhân là cách tiếp cận vẫn nặng về hỗ trợ, chưa chuyển sang tạo điều kiện phát triển. "Điểm nghẽn lớn nhất hiện nay không phải ở định hướng, mà ở chất lượng thể chế và hiệu quả tổ chức thực hiện", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu.
Từ đó, ông yêu cầu chuyển mạnh từ "ban hành" sang "thực hiện hiệu quả", mỗi đại biểu phải trả lời rõ "những quyết định đã thực sự đến được với đồng bào hay chưa; đời sống của người dân đã thực sự được cải thiện hay chưa".
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh cần đổi mới căn bản tư duy về công tác dân tộc, trọng tâm không chỉ là hỗ trợ mà phải chuyển mạnh sang tạo điều kiện để phát triển, trao cơ hội để người dân vươn lên. Mục tiêu không chỉ dừng ở giảm nghèo mà phải nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống bền vững, thu hẹp khoảng cách phát triển và bảo đảm bình đẳng thực chất.
Công tác dân tộc cần được đặt trong tổng thể chiến lược phát triển đất nước, gắn với củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, giữ vững quốc phòng, an ninh và chủ quyền quốc gia. Đồng thời, phải hoàn thiện thể chế theo hướng kiến tạo phát triển, phản ánh đúng thực tiễn từng địa bàn, từng cộng đồng dân tộc.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh mỗi chủ trương, quyết sách phải hướng tới nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân, trong đó hiệu quả thực chất và sự hài lòng của người dân là tiêu chí cao nhất để đánh giá chính sách. Về lâu dài, yếu tố quyết định là con người, vì vậy giáo dục và phát triển nguồn nhân lực phải được đặt ở vị trí trung tâm, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.
Bước vào nhiệm kỳ mới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu đại biểu Quốc hội là người dân tộc thiểu số nâng cao thực chất vai trò đại diện, tham gia trực tiếp vào hoạch định chính sách, chuyển hóa thực tiễn thành kiến nghị cụ thể, có căn cứ và có tính khả thi, gắn với trách nhiệm và kết quả cụ thể.
Đại biểu phải chủ động đề xuất, định hình chính sách, tăng cường năng lực nghiên cứu, phân tích, tiếp cận thực tiễn và khai thác hiệu quả dữ liệu; đồng thời phát huy vai trò kết nối giữa nghị trường với cơ sở, bảo đảm tiếng nói của nhân dân được phản ánh đầy đủ.
"Đại biểu phải dám nói, dám đề xuất, dám chịu trách nhiệm và theo đuổi đến cùng những vấn đề đã kiến nghị", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Ông cũng đề nghị Hội đồng Dân tộc nâng cao vai trò tham mưu chiến lược, chủ động phát hiện và kiến nghị tháo gỡ các điểm nghẽn thể chế, nhất là ở khâu tổ chức thực hiện; đồng thời hoàn thiện cơ chế hỗ trợ đại biểu, nâng cao chất lượng thông tin, dữ liệu và tham vấn chính sách.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu tăng cường phối hợp giữa đại biểu với các cơ quan của Quốc hội, Chính phủ và địa phương, bảo đảm các kiến nghị xuất phát từ thực tiễn được tiếp thu, xử lý kịp thời và chuyển hóa thành kết quả cụ thể trong thực tiễn.
