Trong bức thư đăng trên mạng xã hội X ngày 1/4, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian khẳng định việc khắc họa nước này như một mối đe dọa là “không phù hợp với thực tế lịch sử cũng như những sự thật có thể quan sát được ở hiện tại”.
“Cách khắc họa đó là sản phẩm từ những toan tính chính trị và kinh tế của các thế lực cầm quyền. Họ muốn nhào nặn ra một kẻ thù để biện minh cho việc gây sức ép, duy trì thế thống trị quân sự, nuôi dưỡng ngành công nghiệp vũ khí và kiểm soát các thị trường chiến lược. Trong một môi trường như vậy, nếu mối đe dọa không tồn tại, người ta sẽ tự thêu dệt nên nó”, ông Pezeshkian viết.
Ông cho biết “người dân Iran không nuôi dưỡng lòng thù hận đối với người dân các quốc gia khác, trong đó có cả người Mỹ, châu Âu hay các nước láng giềng” song sẽ luôn “kiên quyết và dũng cảm đẩy lùi bất kỳ ai tấn công mình”.
Tổng thống Pezeshkian kêu gọi người dân Mỹ nhìn thấu những “thông tin sai lệch” về cuộc xung đột đang diễn ra ở Trung Đông, đồng thời đặt câu hỏi cuộc chiến của Mỹ và Israel nhằm vào Iran thực sự đang phục vụ lợi ích của ai.
“Liệu ‘nước Mỹ trên hết’ có thực sự là ưu tiên của chính phủ Mỹ hiện nay không?”, ông viết và cáo buộc Washington đang tham chiến như một “bên ủy nhiệm” của Israel. Ông cáo buộc Israel đang tìm cách đánh lạc hướng dư luận quốc tế khỏi những tội ác đối với người Palestine bằng cách “thêu dệt nên mối đe dọa từ Iran”.
“Tôi mời các bạn hãy nhìn xa hơn cỗ máy thông tin sai lệch, một phần không thể thiếu của cuộc gây hấn này, và thay vào đó hãy trò chuyện với những người từng đến Iran. Hãy quan sát rất nhiều người nhập cư Iran thành đạt, được đào tạo tại Iran, những người hiện giảng dạy và nghiên cứu tại các trường đại học danh tiếng nhất thế giới, hoặc đóng góp cho những tập đoàn công nghệ tiên tiến nhất ở phương Tây. Thực tế đó có phù hợp với những thông tin không đúng mà các bạn đang nghe về Iran và người dân chúng tôi không?”, bài viết có đoạn.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei hôm nay cho biết Iran đã tiếp nhận những thông điệp từ Mỹ qua các bên trung gian, song không có cuộc đàm phán trực tiếp nào đang diễn ra.
Ông cáo buộc Mỹ đưa ra những yêu sách “quá mức và phi lý”, đồng thời tuyên bố Iran đã chuẩn bị sẵn sàng trước mọi cuộc tấn công, kể cả một cuộc đổ bộ.
Những thông điệp từ Iran được đưa ra trước thời điểm Tổng thống Mỹ Donald Trump có bài bài phát biểu giờ vàng “cập nhật thông tin quan trọng” về xung đột Iran vào 21h ngày 1/4 (8h ngày 2/4 giờ Hà Nội).
Trong một bài viết trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho hay Mỹ sẽ xem xét một lệnh ngừng bắn “khi eo biển Hormuz được mở cửa, tự do và thông thoáng. Cho đến lúc đó, chúng ta sẽ thổi bay Iran vào quên lãng hoặc, như người ta vẫn nói, trở về thời kỳ đồ đá!!!”
Nhưng lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) đến nay vẫn tuyên bố sẽ tiếp tục đóng cửa eo biển Hormuz, nơi dầu khí của vùng Vịnh đi ra thị trường toàn cầu.
Cuộc chiến bắt đầu từ hôm 28/2 đã khiến hơn 3.000 người thiệt mạng, chủ yếu ở Iran và Lebanon.
"Không có cuộc giao tranh nào xảy ra giữa lực lượng Mỹ và Iran kể từ ngày 7/4/2026. Các hành động thù địch bắt đầu vào ngày 28/2/2026 đã kết thúc", Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trong thư gửi Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và Chủ tịch Thượng viện Chuck Grassley ngày 1/5.
Trong thư, ông Trump thừa nhận xung đột có thể không được giải quyết, nói rằng Iran vẫn là "mối đe dọa đáng kể" đối với đất nước và quân đội Mỹ.
Bức thư được gửi khi sắp kết thúc thời hạn Tổng thống Mỹ có thể tự phát động chiến dịch quân sự mà không cần quốc hội phê chuẩn. Ông Trump thông báo với quốc hội về chiến sự với Iran khoảng 48 giờ sau khi quân đội Mỹ thực hiện đợt không kích đầu tiên, nghĩa là mốc 60 ngày kết thúc vào ngày 1/5.
Hiến pháp Mỹ trao cho quốc hội, không phải tổng thống, quyền tuyên chiến. Tuy nhiên, quy định này không áp dụng với những chiến dịch ngắn hạn hoặc để đối phó nguy cơ cận kề.
Theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh năm 1973, Tổng thống Mỹ được phép tiến hành chiến dịch quân sự trong 60 ngày mà không cần sự phê chuẩn của quốc hội. Sau thời hạn này, Nhà Trắng phải chấm dứt hoặc xin quốc hội cho phép tiếp tục chiến dịch. Tổng thống Mỹ cũng có thể đề nghị gia hạn 30 ngày nếu quá trình rút quân đòi hỏi thêm thời gian để bảo đảm an toàn cho binh sĩ Mỹ.
Xung đột Trung Đông bùng phát ngày 28/2 khi Mỹ - Israel tấn công hàng loạt mục tiêu ở Iran. Tehran sau đó đáp trả với chiến dịch trả đũa nhằm vào hàng loạt cơ sở quân sự của Washington tại khu vực, cũng như hạ tầng của nhiều quốc gia vùng Vịnh.
Hai bên đạt lệnh ngừng bắn từ ngày 7/4, theo giờ Mỹ, và đã gia hạn để đàm phán, nhưng chưa thể tìm được tiếng nói chung để đạt thỏa thuận chấm dứt hoàn toàn cuộc chiến.
Hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA ngày 1/5 cho biết nước này đã chuyển đề xuất đàm phán mới cho Mỹ thông qua Pakistan trong lúc các cuộc thảo luận giữa hai bên đang lâm vào bế tắc. Ông Trump cùng ngày tỏ ra không hài lòng với đề xuất và dọa giáng đòn dữ dội vào Iran nếu hai bên không đạt thỏa thuận.
"90 mục tiêu quân sự Iran, trong đó có hệ thống phòng không, phương tiện giám sát bờ biển, kho chứa tên lửa và máy bay không người lái (UAV), khí tài hải quân, cơ sở hạ tầng hậu cần quân sự dọc theo bờ biển nước này đã bị tập kích trong ngày 8/7", Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, cho biết hôm nay.
CENTCOM trước đó tuyên bố đã tiến hành "cuộc tập kích tăng cường" nhằm vào Iran theo lệnh của Tổng thống Donald Trump. "Mỹ đang buộc Iran chịu trách nhiệm về hành động gây hấn phi lý đối với tàu hàng dân sự di chuyển tự do qua tuyến hàng hải quốc tế quan trọng này", cơ quan này cho biết, đề cập eo biển Hormuz.
Al Jazeera cho biết một số thành phố dọc bờ biển phía nam của Iran đã bị nhắm mục tiêu, trong đó có Bandar Abbas. Các vụ nổ cũng xảy ra tại những hòn đảo nằm gần eo biển Hormuz như Qeshm và Abu Musa, một số dường như là tên lửa phòng không đánh chặn mục tiêu.
Điểm khác biệt so với đợt tập kích do quân đội Mỹ tiến hành đêm 7/7 là phạm vi tấn công đã mở rộng sang khu vực đông nam Iran, khi các thành phố Iranshahr, Konarak và Chabahar đều bị nhắm mục tiêu.
Theo Al Jazeera, thành phố Chabahar đã bị oanh tạc dữ dội, với mục tiêu gồm các khu vực dân cư, cơ sở quân sự, hai cầu tàu quan trọng và một trung tâm kiểm soát giao thông hàng hải. Tại Iranshahr, một bệnh viện được cho là đã bị trúng mảnh văng từ cuộc tấn công và một cơ sở ở sân bay cũng bị tấn công.
Mỹ còn không kích thành phố Bushehr và các khu vực lân cận ở tây nam Iran. Đây là động thái đáng chú ý vì đây là nơi Iran đặt nhà máy điện hạt nhân. Giới chức địa phương cho biết một vũ khí Mỹ đã lao xuống vành đai nhà máy Bushehr, nhưng lõi lò phản ứng không bị hư hại và mức độ phóng xạ trong khu vực vẫn ở mức bình thường.
Bộ Y tế Iran cho biết Mỹ đã tấn công tổng cộng 5 tỉnh ở nước trong hai ngày qua, khiến 14 người thiệt mạng và 78 người bị thương.
Đợt giao tranh diễn ra sau khi Tổng thống Trump ngày 8/7 tuyên bố lệnh ngừng bắn giữa Mỹ với Iran đã kết thúc, cho rằng đàm phán với Tehran "chỉ lãng phí thời gian". Iran cũng cho rằng các nội dung chủ chốt trong bản ghi nhớ mà hai bên ký hồi giữa tháng 6 đã trở nên vô hiệu, cảnh báo Mỹ về "hậu quả nguy hiểm" từ động thái này.
Quân đội Mỹ đêm 7/7 cũng tuyên bố tập kích hơn 80 mục tiêu tại khu vực trong và gần eo biển Hormuz, với lý do đáp trả Iran tấn công tàu hàng đi qua tuyến hàng hải. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sau đó phóng tên lửa và UAV vào các mục tiêu quân sự Mỹ tại Kuwait và Bahrain để trả đũa.
Ngày 4-5 (giờ địa phương), Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và công ty điều hành tàu du lịch MV Hondius cho biết con tàu vẫn đang chờ cứu hộ ngoài khơi quốc đảo Cape Verde ở Đại Tây Dương.
MV Hondius là tàu của Hà Lan, đang thực hiện chuyến du ngoạn kéo dài vài tuần từ Argentina đến Nam Cực và một số hòn đảo biệt lập ở nam Đại Tây Dương.
Tàu đã yêu cầu hỗ trợ y tế sau khi đến vùng biển Cape Verde, ngoài khơi Tây Phi. Tuy nhiên Bộ Y tế Cape Verde không cho phép tàu cập cảng vì lo ngại dịch bệnh, và chưa ai được phép xuống tàu, theo công ty điều hành Oceanwide Expeditions (Hà Lan).
Nguyên nhân bùng phát dịch bệnh trên tàu vẫn chưa được xác định. WHO cho biết đang điều tra và phối hợp sơ tán các thủy thủ bị bệnh.
Một hành khách người Anh được sơ tán đến Nam Phi ngày 27-4 đã có kết quả dương tính với vi rút và đang trong tình trạng nguy kịch. Hiện có thêm một người có triệu chứng sốt nhẹ, nghi là ca bệnh mới.
Thi thể một hành khách người Đức tử vong vẫn còn trên tàu. Trước đó một hành khách người Hà Lan 70 tuổi qua đời trên tàu ngày 11-4; vợ ông, 69 tuổi, cũng tử vong sau đó ở Nam Phi sau khi rời tàu. Xét nghiệm máu cho thấy bà nhiễm vi rút Hanta.
Trong số 87 hành khách còn lại, có 19 người Anh, 17 người Mỹ và 13 người Tây Ban Nha. Tàu còn có 61 thủy thủ. Hai thủy thủ - một người Anh, một người Hà Lan - có triệu chứng hô hấp và cần chăm sóc y tế khẩn cấp, theo công ty điều hành.
Nếu không thể sơ tán hành khách tại Cape Verde, công ty cho biết sẽ xem xét đưa tàu đến Tenerife hoặc cảng Las Palmas thuộc quần đảo Canarias của Tây Ban Nha.
Theo chính quyền tỉnh Argentina, tàu MV Hondius rời Ushuaia, miền nam Argentina, ngày 1-4, và lúc đó không có hành khách nào có triệu chứng nhiễm vi rút Hanta.
Tuy nhiên do thời gian ủ bệnh có thể kéo dài đến tám tuần, "các hành khách có thể đã ủ bệnh nếu họ nhiễm ở Argentina hoặc ở nơi khác", ông Juan Facundo Petrina, Giám đốc dịch tễ học tỉnh Tierra del Fuego, nói với AP. Năm ngoái, Argentina ghi nhận 28 ca tử vong do vi rút Hanta.
