Ngày 25/5, nguồn tin của phóng viên Dân trí cho biết, Sở An toàn thực phẩm TPHCM vừa có báo cáo công tác thực hiện kế hoạch kiểm tra việc chấp hành pháp luật trong Tháng hành động vì an toàn thực phẩm (ATTP) năm 2026.
Theo đó, Sở ATTP đã thành lập 30 đoàn để tiến hành kiểm tra việc chấp hành pháp luật về ATTP đối với các cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm, các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống. Trong đó, tập trung kiểm tra các bếp ăn tập thể, dịch vụ ăn uống, sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm.
Quá trình làm việc, lực lượng chức năng đã kiểm tra tổng cộng 310/449 cơ sở thuộc đối tượng kiểm tra. Qua đó, có 5 cơ sở bị phát hiện hành vi sai phạm: kinh doanh dịch vụ ăn uống mà Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện ATTP đã hết hiệu lực; hệ thống cống rãnh thoát nước thải tại khu vực cửa hàng, nhà bếp bị ứ đọng hoặc không được che kín.
Với sai phạm nêu trên, cơ quan chức năng đã xử phạt 5 cơ sở số tiền 133 triệu đồng.
Theo báo cáo do ông Lê Minh Hải, Phó Giám đốc Sở ATTP TPHCM ký ban hành, các đoàn kiểm tra đã nhận được sự phối hợp tích cực từ chính quyền địa phương trong quá trình triển khai, giúp tăng cường hiệu quả công tác kiểm tra thực tế và nâng cao tính khách quan.
Đa số các cơ sở được kiểm tra đều có ý thức và nghiêm túc chấp hành các quy định về an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, vẫn còn một số tồn tại, hạn chế.
Cụ thể, có 5/310 cơ sở kiểm tra bị phát hiện vi phạm. Đây là tỷ lệ nhỏ, và các cơ sở vi phạm đã hoạt động lâu năm, chủ yếu cung cấp dịch vụ suất ăn tại các khu công nghiệp, có số lượng lao động lớn.
Nguyên nhân vi phạm không đến từ việc hoạt động “chui” lẩn tránh pháp luật ngay từ khi thành lập, mà do việc thiếu kiểm tra hoặc kiểm tra chưa chặt chẽ thời hạn các hồ sơ pháp lý liên quan, dẫn đến vi phạm.
Tỷ lệ cơ sở không thể tiến hành kiểm tra thực tế theo danh sách phê duyệt ban đầu còn khá cao (chiếm tỷ lệ 30,6%). Nguyên nhân chủ yếu do cơ sở ngưng hoặc tạm ngưng hoạt động, thay đổi pháp nhân hoặc sai lệch thông tin địa chỉ…
Ngoài ra, nhiều cơ sở chế biến suất ăn công nghiệp có đặc thù hoạt động vào sáng sớm, nên gây khó khăn trong công tác kiểm tra trong giờ hành chính thông thường, bỏ lỡ thời điểm quan trọng để đánh giá chính xác các điều kiện vệ sinh thực tế.
Trước đó, Sở ATTP TPHCM cũng phát hiện hai cơ sở sản xuất nước đá viên cung cấp cho trường học có hành vi “Sản xuất hoặc nhập khẩu sản phẩm thuộc diện tự công bố sản phẩm không phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật tương ứng hoặc quy định của cơ quan có thẩm quyền hoặc tiêu chuẩn đã công bố”.
Hai cơ sở này bị xử phạt 75 triệu đồng, cũng như chịu hình thức phạt bổ sung đình chỉ hoạt động có thời hạn (một cơ sở bị đình chỉ hoạt động trong 2 tháng; cơ sở còn lại bị đình chỉ trong 3 tháng do tái phạm).
Trong một diễn biến khác về quản lý ATTP, ngày 21/5, Chi cục Chăn nuôi và Thú y TPHCM phối hợp cùng các cơ quan chức năng đã bắt quả tang một lò giết mổ không phép ở phường Tân Đông Hiệp, buộc tiêu hủy gần 1 tấn gà thành phẩm trước khi ra thị trường.
Ngày 17/5 vừa qua, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chính thức xác định đợt bùng phát bệnh do virus Ebola (chủng Bundibugyo) tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là "Tình trạng khẩn cấp y tế công cộng quốc tế".
Trước diễn biến này, ngày 19/5, Sở Y tế TPHCM cho biết đã tiến hành những biện pháp tăng cường và siết chặt công tác giám sát tại các cửa khẩu, nhằm chủ động phát hiện sớm, ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh xâm nhập vào địa phương.
Theo Sở Y tế, hiện nay WHO chưa khuyến cáo áp đặt các biện pháp hạn chế thương mại hoặc đi lại quốc tế đối với các quốc gia vùng dịch, do chưa có đủ cơ sở khoa học và có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến kinh tế - xã hội.
Tuy nhiên, cơ quan quản lý y tế ở TPHCM vẫn yêu cầu các đơn vị y tế dự phòng tuyệt đối không chủ quan, lơ là trong công tác giám sát và phòng chống dịch.
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TPHCM (HCDC) được giao nhiệm vụ tiếp tục tăng cường giám sát tại các cửa khẩu, thông qua quan sát các biểu hiện bất thường về sức khỏe của người nhập cảnh; khai thác kỹ yếu tố dịch tễ, lịch sử đi lại và lịch sử lưu trú; phối hợp với các đơn vị hàng không, hàng hải và kiểm dịch y tế quốc tế để phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ.
Khi phát hiện trường hợp nghi ngờ mắc bệnh, HCDC phải chuẩn bị sẵn sàng quy trình xử lý, cách ly và vận chuyển bệnh nhân đến các cơ sở điều trị an toàn.
Đối với công tác kiểm soát lây nhiễm quốc tế, theo khuyến cáo của WHO, những người tiếp xúc gần với ca bệnh cần được theo dõi sức khỏe trong vòng 21 ngày và hạn chế di chuyển quốc tế trong thời gian theo dõi.
Các trường hợp xác nhận mắc bệnh chỉ được xuất viện hoặc di chuyển khi có ít nhất 2 kết quả xét nghiệm âm tính liên tiếp cách nhau tối thiểu 48 giờ, nhằm bảo đảm an toàn phòng chống lây nhiễm.
Ngành y tế TPHCM cũng duy trì công tác tập huấn, cập nhật quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn, sử dụng phương tiện phòng hộ cá nhân và quy trình xử lý ca bệnh nghi ngờ cho các cơ sở khám chữa bệnh, nhằm sẵn sàng đáp ứng nếu xuất hiện tình huống dịch bệnh xâm nhập.
Trước đó, WHO đã đưa ra khuyến cáo tạm thời cho 3 nhóm quốc gia khác nhau.
Đối với quốc gia đang có dịch Ebola, WHO yêu cầu kích hoạt cơ chế quản lý thảm họa quốc gia, thiết lập trung tâm điều hành khẩn cấp; thực hiện kiểm tra xuất cảnh tại các cửa khẩu; cách ly tuyệt đối ca bệnh và hạn chế di chuyển quốc tế đối với người tiếp xúc gần trong 21 ngày.
Ở nhóm các quốc gia lân cận (có biên giới đất liền với vùng dịch): Cần nâng cao mức độ sẵn sàng, thiết lập cơ chế điều phối vùng biên và phải đảm bảo xử lý khẩn cấp trong vòng 24 giờ ngay khi phát hiện ca nghi ngờ.
Ở nhóm các quốc gia không có biên giới chung: WHO yêu cầu không đóng cửa biên giới; cung cấp thông tin về nguy cơ và cách dự phòng cho khách du lịch liên quan vùng dịch; sẵn sàng quy trình sơ tán và hồi hương cho công dân hoặc nhân viên y tế bị phơi nhiễm.
WHO không khuyến cáo triển khai kiểm tra sàng lọc nhập cảnh diện rộng tại các sân bay nằm ngoài khu vực ảnh hưởng trực tiếp bởi dịch bệnh.
Bước sang độ tuổi 50, nhiều người đối mặt với tình trạng tăng cân mất kiểm soát. Bên cạnh sự suy giảm tự nhiên của quá trình trao đổi chất, áp lực cuộc sống tích tụ cũng là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến thói quen ăn uống vô độ. Trong bài viết trên trang cá nhân hôm 16/6, bác sĩ gia đình Hsu Shu-hua, chuyên gia trong lĩnh vực điều trị béo phì và kiểm soát cân nặng tại Đài Loan (Trung Quốc), chia sẻ trường hợp lâm sàng của Zhang, nữ doanh nhân 50 tuổi, chịu áp lực công việc đè nặng trong thời gian dài, đặc biệt là sau khi đại dịch làm đảo lộn cuộc sống, khiến cân nặng của bà tăng vọt lên 80,4 kg.
Tình trạng béo phì kết hợp với việc lười vận động đã tạo áp lực lớn lên khớp gối, gây ra những cơn đau nhức dai dẳng. Không chỉ vậy, căng thẳng kéo dài khiến bà mất kiểm soát hành vi ăn uống, khẩu phần ăn mỗi ngày tăng lên đáng kể dẫn đến cân nặng liên tục lập đỉnh. Tuy nhiên, sau khi được điều chỉnh chế độ ăn y khoa và lối sống khoa học, bà Zhang đã giảm gần 13 kg chỉ trong vòng 16 tuần, tỷ lệ mỡ cơ thể giảm sâu và lượng mỡ nội tạng cũng giảm được gần một nửa.
Bác sĩ Hsu Shu-hua phân tích tình trạng của bệnh nhân được phân loại y khoa là "béo phì nội tạng do căng thẳng", bắt nguồn từ môi trường làm việc áp lực cao kéo dài khiến nồng độ hormone cortisol luôn ở mức báo động. Loại hormone này có xu hướng thúc đẩy tích tụ mỡ thừa tập trung tại vùng bụng và xung quanh các cơ quan nội tạng. Việc dư thừa mỡ nội tạng không chỉ kích hoạt các phản ứng viêm mạn tính mà còn làm gián đoạn chức năng hoạt động của insulin, từ đó dễ dẫn đến hiện tượng kháng leptin. Một khi cơ thể rơi vào trạng thái kháng leptin, não bộ sẽ khó tiếp nhận tín hiệu no, khiến cảm giác thèm ăn tăng lên và các mô mỡ trở nên cứng đầu, khó đào thải hơn.
Chuyên gia cảnh báo việc ép cân bằng cách nhịn ăn cực đoan khi đang bị đau gối và hạn chế đi lại sẽ phản tác dụng. Khi chịu áp lực kép từ cơn đau và sự thiếu hụt dinh dưỡng, cơ thể sẽ tự động bật chế độ sinh tồn để tự vệ. Hệ quả là tốc độ trao đổi chất cơ bản bị kéo giảm, hiệu suất đốt cháy mỡ thừa sụt giảm nghiêm trọng, khiến quá trình giảm cân rơi vào trạng thái trì trệ.
Bác sĩ cho biết trong suốt liệu trình điều trị 16 tuần, bà đã đồng hành cùng bệnh nhân để từng bước tái thiết lập lối sống lành mạnh. Bên cạnh việc xây dựng thói quen uống đủ nước hàng ngày, phác đồ điều trị còn tập trung cải thiện chất lượng giấc ngủ sâu, hướng dẫn cách chọn lọc thực phẩm thông minh và cân đối lại tỷ lệ dinh dưỡng trong mỗi bữa ăn. Đồng thời, bệnh nhân được kiểm soát nghiêm ngặt thời điểm nạp carbohydrate cũng như định lượng khẩu phần ăn khi phải đi ăn ngoài tiệm. Phương pháp tiếp cận khoa học này giúp người bệnh vừa tận hưởng niềm vui ẩm thực vừa giảm cân tự nhiên, từ đó giảm thành công 13 kg, đưa cân nặng từ mức 80,4 kg xuống còn 67,5 kg.
Song song đó, tỷ lệ mỡ cơ thể của bà Zhang giảm từ 38,6% xuống còn 28,4%; mỡ nội tạng cũng giảm một nửa, từ chỉ số báo động 14 xuống còn 7. Lớp mỡ nội tạng này khi bao phủ các cơ quan quan trọng sẽ liên quan trực tiếp đến hội chứng chuyển hóa, các bệnh lý tim mạch, cùng nguy cơ tăng huyết áp, mỡ máu cao và tiểu đường. Nhờ kiểm soát tốt chỉ số này, các chỉ số chuyển hóa máu tổng thể của bệnh nhân đều ghi nhận những cải thiện rõ rệt.
Bác sĩ Hsu Shu-hua khẳng định chìa khóa của một hành trình giảm cân thành công không phải là dùng ý chí để kìm hãm cảm giác thèm ăn mà là áp dụng các biện pháp khoa học nhằm cân bằng hệ nội tiết trong cơ thể. Một khi chất lượng giấc ngủ được nâng cao, các phản ứng viêm mạn tính thuyên giảm và quá trình trao đổi chất được kích hoạt trở lại, cân nặng sẽ tự động chuyển dịch về trạng thái lý tưởng nhất.
Kali là một trong những khoáng chất quan trọng nhất đối với cơ thể. Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA), chế độ ăn giàu kali có thể giúp cân bằng tác động của natri, góp phần kiểm soát huyết áp và giảm nguy cơ đột quỵ.
Tiến sĩ Joan Salge Blake, chuyên gia dinh dưỡng, giảng viên tại Đại học Boston (Mỹ), cho biết nhiều người nghĩ chuối là nguồn kali tốt nhất, nhưng thực tế không ít loại rau chứa lượng kali còn dồi dào hơn. Bổ sung đa dạng rau xanh mỗi ngày không chỉ giúp tăng lượng kali mà còn cung cấp chất xơ, vitamin và các chất chống oxy hóa có lợi cho sức khỏe.
Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), khoảng 1 cốc rau chân vịt nấu chín cung cấp gần 840 mg kali, tương đương gần 18% nhu cầu hằng ngày của người trưởng thành.
Ngoài kali, rau chân vịt còn giàu folate, vitamin K, magie và lutein, những dưỡng chất giúp bảo vệ tim mạch, xương và thị lực.
Cải cầu vồng là một trong những loại rau có hàm lượng kali cao nhất. Một cốc cải cầu vồng nấu chín chứa khoảng 960 mg kali.
Trong khi đó, cải thìa cung cấp khoảng 630 mg kali mỗi cốc nấu chín, đồng thời chứa nhiều canxi và vitamin C.
Chế độ ăn giàu rau lá xanh giúp giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch và hỗ trợ kiểm soát huyết áp, theo Trường Y tế Công cộng Harvard T.H. Chan (Mỹ).
Bông cải xanh không chỉ giàu chất xơ mà còn cung cấp khoảng 460 mg kali mỗi cốc nấu chín. Loại rau này còn chứa sulforaphane - hợp chất chống oxy hóa được nhiều nghiên cứu đánh giá có lợi cho sức khỏe.
Cải xoăn và lá củ dền cũng là những nguồn kali đáng chú ý. Bên cạnh đó, các loại rau này giàu vitamin A, C, K và nhiều hợp chất thực vật giúp giảm viêm.
Chuyên gia dinh dưỡng Maya Feller, tác giả nhiều sách về dinh dưỡng và đang làm việc tại Mỹ, cho biết cách tốt nhất để tăng lượng kali là ăn đa dạng các loại rau thay vì chỉ tập trung vào một thực phẩm.
"Không có loại rau nào cung cấp đầy đủ mọi dưỡng chất. Chế độ ăn đa dạng sẽ giúp cơ thể nhận được nhiều vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa hơn", chuyên gia Maya Feller nói.
Theo Tổ chức Thận Quốc gia Mỹ, người mắc bệnh thận mạn, suy thận hoặc đang sử dụng một số thuốc điều trị tăng huyết áp có thể cần hạn chế kali vì thận không đào thải khoáng chất này hiệu quả. Do đó, những người thuộc nhóm này không nên tự ý tăng lượng thực phẩm giàu kali mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng.
Với người khỏe mạnh, duy trì chế độ ăn nhiều rau xanh, trái cây, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt vẫn là cách đơn giản, an toàn để bổ sung kali, đồng thời góp phần bảo vệ tim mạch và sức khỏe lâu dài.
