Bác sĩ: Đừng chủ quan với chỉ số huyết áp ‘gần bình thường’

Nhiều người bắt đầu ngày mới trong trạng thái vội vã với hàng loạt công việc và áp lực cần giải quyết. Tuy nhiên các nhà khoa học cho rằng chính khoảng thời gian đầu ngày lại đóng vai trò quan trọng trong việc thiết lập trạng thái sinh lý và tinh thần cho toàn bộ 24 giờ tiếp theo.

Theo bác sĩ Jeffrey Egler - Giám đốc y khoa của Next Health (Mỹ), các thói quen buổi sáng có liên quan trực tiếp đến việc điều hòa nhịp sinh học của cơ thể. Đây là hệ thống kiểm soát nhiều chức năng quan trọng như sản xuất hormone, chuyển hóa năng lượng, chất lượng giấc ngủ và khả năng phục hồi của cơ thể.

Khi những hoạt động lành mạnh được lặp lại đều đặn vào mỗi sáng, cơ thể sẽ duy trì được trạng thái cân bằng tốt hơn, từ đó giảm nguy cơ mắc nhiều bệnh mạn tính liên quan đến tuổi tác.

Sau nhiều giờ ngủ, cơ thể thường rơi vào tình trạng thiếu nước nhẹ. Các chuyên gia khuyến nghị nên uống một cốc nước ngay khi thức dậy để hỗ trợ quá trình trao đổi chất và giúp các cơ quan hoạt động hiệu quả hơn.

Bác sĩ Jeffrey Egler cho biết việc bổ sung nước vào đầu ngày có thể hỗ trợ tiêu hóa, kích thích chuyển hóa và góp phần đào thải các sản phẩm chuyển hóa của cơ thể.

Ngoài lợi ích về thể chất, nước còn có vai trò quan trọng đối với chức năng não bộ. Một số nghiên cứu cho thấy ngay cả tình trạng mất nước nhẹ cũng có thể làm giảm khả năng tập trung, khiến cơ thể mệt mỏi và ảnh hưởng đến tâm trạng.

Các chuyên gia dinh dưỡng tiếp tục nhấn mạnh vai trò của bữa sáng trong việc cung cấp năng lượng và dưỡng chất cho cơ thể.

Tiến sĩ Federica Amati, chuyên gia dinh dưỡng tại Công ty khoa học dinh dưỡng và sức khỏe đường ruột ZOE (Anh), cho rằng một bữa sáng lý tưởng nên giàu chất xơ, protein và các thực phẩm có nguồn gốc thực vật.

Những lựa chọn như yến mạch, sữa chua không đường, các loại hạt, quả mọng hoặc trái cây tươi không chỉ giúp tạo cảm giác no lâu mà còn hỗ trợ kiểm soát đường huyết và sức khỏe tim mạch.

Theo các chuyên gia, bữa sáng cũng là cơ hội để cải thiện chất lượng khẩu phần ăn trong ngày thông qua việc bổ sung nhiều thực phẩm giàu vi chất dinh dưỡng.

Không nhất thiết phải tập luyện cường độ cao vào mỗi buổi sáng. Chỉ vài phút vận động nhẹ cũng có thể mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe.

Các hình thức đơn giản như giãn cơ, yoga, đi bộ hoặc các bài tập khởi động giúp thúc đẩy tuần hoàn máu, tăng tính linh hoạt của cơ thể và cải thiện sự tỉnh táo.

Nếu có thể vận động ngoài trời dưới ánh nắng tự nhiên vào buổi sáng, cơ thể còn được hỗ trợ điều chỉnh nhịp sinh học hiệu quả hơn, góp phần cải thiện chất lượng giấc ngủ về đêm.

Theo Andrew Hogue - đồng Giám đốc điều hành của NEUROFIT, công ty nghiên cứu sức khỏe thần kinh và quản lý căng thẳng tại Mỹ, hệ thần kinh cũng cần được "khởi động" tương tự như cơ bắp.

Một số hoạt động đơn giản như vỗ nhẹ lên cơ thể, thực hiện các động tác vận động ngắn hoặc tập trung vào cảm nhận cơ thể trong vài phút có thể giúp tăng khả năng thích ứng với căng thẳng.

Các chuyên gia cho rằng việc chú ý đến những vùng cơ thể đang căng cứng hoặc khó chịu giúp con người nhận diện áp lực tâm lý sớm hơn, từ đó chủ động điều chỉnh, thay vì để căng thẳng tích tụ kéo dài.

Ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy căng thẳng mạn tính là yếu tố nguy cơ của nhiều bệnh lý như tim mạch, tiểu đường, rối loạn miễn dịch và trầm cảm.

Vì vậy các chuyên gia khuyến khích dành vài phút mỗi sáng để thực hành chánh niệm thông qua thiền, hít thở sâu hoặc viết nhật ký biết ơn.

Những hoạt động này giúp cải thiện khả năng tập trung, ổn định cảm xúc và giảm phản ứng căng thẳng của cơ thể. Theo các chuyên gia, ngay cả vài phút thực hành mỗi ngày cũng có thể tạo ra sự khác biệt đáng kể nếu được duy trì lâu dài.

Dành vài phút để lên kế hoạch và xác định các ưu tiên trong ngày là một thói quen được nhiều chuyên gia sức khỏe khuyến nghị.

Theo bác sĩ Jeffrey Egler, việc thiết lập mục tiêu giúp tăng khả năng tập trung, nâng cao hiệu suất làm việc và tạo cảm giác kiểm soát cuộc sống tốt hơn.

Người thực hiện có thể ghi nhanh các công việc quan trọng cần hoàn thành, hoặc đơn giản là xác định một vài mục tiêu ưu tiên trong đầu trước khi bắt đầu ngày mới.

Đối với nhiều người, cà phê là một phần không thể thiếu của buổi sáng. Các nghiên cứu gần đây cho thấy thức uống này không chỉ giúp tăng sự tỉnh táo mà còn có thể mang lại lợi ích cho hệ vi sinh đường ruột.

Theo tiến sĩ Federica Amati, những người thường xuyên uống cà phê có xu hướng sở hữu một số nhóm vi khuẩn đường ruột đặc trưng phát triển thuận lợi nhờ các hợp chất sinh học có trong cà phê.

Điều đáng chú ý là lợi ích này cũng được ghi nhận ở người uống cà phê không chứa caffeine, cho thấy tác động tích cực không chỉ đến từ chất kích thích caffeine, mà còn từ nhiều hợp chất thực vật khác có trong hạt cà phê.

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng tuổi thọ không được quyết định bởi một hành động đơn lẻ, mà là kết quả của những thói quen nhỏ được duy trì trong thời gian dài.

Việc uống nước sau khi thức dậy, ăn sáng đầy đủ, vận động nhẹ, giảm căng thẳng và xây dựng mục tiêu cho ngày mới đều là những thay đổi đơn giản nhưng có thể mang lại lợi ích đáng kể cho sức khỏe thể chất và tinh thần.

Thay vì cố gắng thay đổi toàn bộ lối sống trong một ngày, việc bắt đầu từ một hoặc hai thói quen nhỏ vào mỗi buổi sáng có thể là bước đi hiệu quả hơn trên hành trình hướng tới một cuộc sống khỏe mạnh và trường thọ.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Trong khuôn khổ Hội nghị Tim mạch thường niên lần thứ 4 do Bệnh viện FV tổ chức ở TP.HCM vừa qua, chủ đề ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong can thiệp nổi lên như một xu hướng đáng chú ý. Công nghệ này đang hỗ trợ các bác sĩ nâng cao độ chính xác, cải thiện kết quả điều trị và giảm rủi ro cho bệnh nhân.

Nội dung hội nghị thảo luận tập trung vào các thách thức lớn hiện nay như hội chứng tim - thận - chuyển hóa, bệnh mạch vành phức tạp, cùng những cập nhật mới từ nghiên cứu quốc tế CREST-2 trong điều trị động mạch cảnh. Đây là những hướng tiếp cận đang được y học thế giới ưu tiên nhằm giảm nguy cơ đột quỵ và tử vong tim mạch.

Giáo sư - tiến sĩ - bác sĩ Đỗ Doãn Lợi, Chủ tịch Hội Suy tim Việt Nam, cho biết: "Các bệnh lý tim mạch, đặc biệt suy tim phân suất tống máu bảo tồn, vẫn đặt ra nhiều thách thức trong chẩn đoán và điều trị, với tỷ lệ bỏ sót còn cao. Vì vậy, những diễn đàn như hội nghị này đóng vai trò quan trọng trong cập nhật kiến thức, trao đổi kinh nghiệm và thúc đẩy phối hợp đa chuyên khoa nhằm nâng cao hiệu quả điều trị".

Tại hội nghị, Phó giáo sư - tiến sĩ - bác sĩ Phạm Nguyễn Vinh, Phó chủ tịch Hội Tim mạch Việt Nam, cập nhật hướng dẫn mới trong điều trị viêm cơ tim và viêm màng ngoài tim, đồng thời nhấn mạnh nhu cầu mở rộng chẩn đoán các bệnh lý cơ tim phức tạp như cơ tim phì đại hay amyloid - những bệnh lý dễ bị bỏ sót trong thực hành lâm sàng. Việc nâng cao năng lực chẩn đoán chuyên sâu vì vậy đóng vai trò then chốt, đặc biệt tại các trung tâm có đầy đủ phương tiện và kinh nghiệm.

Một trong những xu hướng nổi bật được đề cập trong hội nghị lần này là việc tích hợp AI đặc biệt trong chẩn đoán hình ảnh và can thiệp.

Tiến sĩ - bác sĩ Hồ Minh Tuấn, Trưởng khoa Tim mạch - Tim mạch can thiệp, Bệnh viện FV, cho biết: "AI đang đóng vai trò như một 'trợ lý ảo' đắc lực, giúp bác sĩ phân tích dữ liệu nhanh hơn, chi tiết hơn và giảm thiểu tối đa nguy cơ bỏ sót tổn thương. Tại FV, việc làm chủ công nghệ này đã giúp tối ưu hóa chi phí và nâng cao tính an toàn vượt trội cho người bệnh".

Tiêu biểu cho làn sóng ứng dụng trí tuệ nhân tạo có thể kể đến phần mềm 3mensio tích hợp AI, được ví như "kiến trúc sư ảo" cho các ca thay van tim. Thay vì dựa vào các dữ liệu hình ảnh 2D rời rạc, 3mensio tự động dựng mô hình 3D mô phỏng chính xác trái tim của từng bệnh nhân, cho phép bác sĩ "tổng duyệt" toàn bộ quá trình can thiệp trên không gian ảo. Nhờ khả năng lập kế hoạch chuẩn xác đến từng milimet, các bác sĩ, Bệnh viện FV đã thực hiện thành công 100% các ca thay van động mạch chủ qua da (TAVI), kể cả những trường van 2 mảnh phức tạp.

Ngoài ra, hội nghị còn giới thiệu kỹ thuật phá vôi lòng mạch bằng sóng xung kích nội mạch (IVL) trong xử lý các mảng vôi hóa - nguyên nhân thường gây khó khăn hoặc thất bại trong can thiệp tim mạch. Khác với bóng nong hay khoan kim cương, IVL sử dụng sóng âm để làm nứt vỡ mảng vôi hóa mà hạn chế tổn thương mô lành, giúp việc đặt stent thuận lợi hơn và giảm biến chứng.

Bác sĩ Andrew Choong, chuyên gia phẫu thuật mạch máu và động mạch chủ, Trung tâm Tim mạch Quốc gia Singapore, nhận định: "Tôi được biết hội nghị được chuẩn bị bài bản trong nhiều tháng, từ xây dựng chủ đề đến tổ chức chương trình. Quy mô sự kiện ấn tượng và là một trong những hội nghị lớn nhất mà tôi từng tham dự".

Tin Gốc: Thanh Niên

Ông H.V.Q., 54 tuổi, vào Trung tâm Tiêu hóa - Gan mật, Bệnh viện Bạch Mai sau một thời gian thấy cơ thể mệt mỏi kéo dài.

Người bệnh có tiền sử viêm gan B hơn 10 năm nay. Trước đó, ông không ghi nhận những yếu tố nguy cơ đặc biệt từ lối sống, không thường xuyên sử dụng thực phẩm ôi thiu hay quá hạn.

Tuy nhiên, kết quả thăm khám lần này lại cho thấy một tổn thương u gan, nghi ngờ ung thư biểu mô tế bào gan.

Để làm rõ bản chất khối u, các bác sĩ chỉ định sinh thiết u gan. Kết quả giải phẫu bệnh sau đó xác định bệnh nhân mắc ung thư biểu mô tế bào gan. Sau khi có chẩn đoán xác định, trường hợp của ông Q. được đưa ra hội chẩn liên khoa với sự tham gia của các chuyên ngành tiêu hóa, chẩn đoán hình ảnh, ngoại khoa và ung bướu.

Cuối cùng, hội đồng thống nhất lựa chọn phương pháp đốt sóng cao tần cho người bệnh.

Theo BS Lưu Thị Minh Diệp, Trung tâm Tiêu hóa - Gan mật, Bệnh viện Bạch Mai, nhìn từ trường hợp của ông Q., điều khiến bác sĩ trăn trở không chỉ là một ca ung thư gan mới được phát hiện, mà là thực tế rất nhiều bệnh nhân mang viêm gan B trong nhiều năm nhưng không theo dõi sát, đến khi đi khám thì tổn thương đã hình thành.

Hơn 7 triệu người Việt mang loại virus là mầm mống ung thư gan

Theo BS Diệp, viêm gan B là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn tới ung thư gan.

Đây cũng là điều các bác sĩ tại Trung tâm Tiêu hóa - Gan mật gặp thường xuyên trong thực tế khám chữa bệnh. Không ít bệnh nhân vào viện vì mệt mỏi, đau tức, chán ăn hoặc đi khám định kỳ mới phát hiện u gan trên nền viêm gan B đã có từ trước.

Ước tính khoảng 7,6 triệu người Việt Nam nhiễm virus viêm gan B, song đến nay chỉ hơn 1,6 triệu người chẩn đoán bệnh và khoảng 45.000 người được điều trị. Tương tự, chỉ khoảng 60.000 người được chẩn đoán viêm gan C và rất ít trường hợp tiếp cận điều trị trong số gần một triệu ca mắc.

Điều đáng lo là nhiều người bệnh biết mình mang viêm gan B nhưng không điều trị đều đặn hoặc không tái khám đúng hẹn.

“Có trường hợp vẫn uống thuốc, nhưng sau một thời gian thấy cơ thể ổn định thì chủ quan, không quay lại kiểm tra. Cũng có người bỏ điều trị giữa chừng, chuyển sang dùng thuốc nam, thuốc bắc hoặc các sản phẩm truyền miệng mà không có chỉ định rõ ràng.

Đến khi mệt mỏi tăng lên, khối u lớn dần, thậm chí đã di căn, người bệnh mới quay lại bệnh viện”, BS Diệp cho hay.

Theo BS Diệp, đây là lý do nhiều ca ung thư gan không được phát hiện ở giai đoạn còn thuận lợi cho điều trị. Người bệnh thường không có biểu hiện quá rầm rộ ngay từ đầu.

Không ít người vẫn sinh hoạt bình thường, chỉ thấy hơi mệt, ăn uống kém hơn hoặc tức nhẹ vùng gan nên nghĩ đơn giản là cơ thể suy nhược, rối loạn tiêu hóa hay làm việc quá sức. Chính sự chủ quan ấy khiến cơ hội phát hiện sớm bị bỏ lỡ.

Trong trường hợp của ông Q., yếu tố nguy cơ nổi bật nhất mà bác sĩ nghĩ tới chính là tiền sử viêm gan B kéo dài. Từ biểu hiện mệt mỏi ban đầu, quá trình thăm khám, sinh thiết và hội chẩn đã giúp làm rõ bản chất tổn thương, từ đó đưa ra hướng xử trí phù hợp cho người bệnh.

BS Diệp cho biết, viêm gan B không đồng nghĩa chắc chắn sẽ dẫn đến ung thư gan, nhưng đây là nhóm bệnh nhân cần được theo dõi lâu dài và chặt chẽ.

Điều quan trọng không phải chỉ là phát hiện mình có virus, mà còn là theo dõi tải lượng virus, đánh giá chức năng gan, phát hiện sớm các tổn thương bất thường và can thiệp đúng thời điểm.

Điều bác sĩ lo nhất là người bệnh bỏ tái khám

Theo BS Diệp, tại đơn vị, với những bệnh nhân viêm gan B, bác sĩ luôn có chương trình theo dõi và khuyến cáo tái khám định kỳ. Thông thường, người bệnh cần quay lại theo lịch hẹn để làm các xét nghiệm chức năng gan, xét nghiệm liên quan đến ung thư gan và siêu âm đánh giá, nhằm phát hiện sớm các tổn thương nghi ngờ.

Vấn đề là không phải ai cũng tuân thủ được việc này. Có người ở xa, có người chủ quan vì chưa thấy triệu chứng, có người cho rằng chỉ cần uống thuốc là đủ. Nhưng với viêm gan B, việc không tái khám đều có thể khiến những thay đổi bất thường trong gan diễn ra âm thầm mà người bệnh không biết.

BS Diệp cho biết trong số các ca ung thư gan có nền viêm gan B mà trung tâm tiếp nhận, nhiều bệnh nhân đến viện khá muộn. Khi đó, khối u đã lớn, việc điều trị trở nên khó khăn hơn nhiều so với các trường hợp phát hiện ở giai đoạn sớm.

Nếu tổn thương được nhận diện khi còn nhỏ, người bệnh có thể có thêm cơ hội với các phương pháp can thiệp ít xâm lấn như đốt sóng cao tần. Ngược lại, khi khối u phát triển lớn hoặc lan rộng, lựa chọn điều trị sẽ thu hẹp hơn.

Từ thực tế này, BS Diệp nhấn mạnh người mắc viêm gan B tuyệt đối không nên nghĩ rằng không đau tức là không có vấn đề. Gan là cơ quan có khả năng bù trừ tốt, vì thế nhiều tổn thương có thể tiến triển trong thời gian dài mà không gây biểu hiện rõ rệt. Đó cũng là lý do người bệnh không thể chờ cơ thể lên tiếng mới đi kiểm tra.

Bác sĩ cũng lưu ý thêm rằng không nên tự ý thay thế điều trị chuẩn bằng các phương pháp chưa được kiểm chứng. Với bệnh gan mạn tính nói chung và viêm gan B nói riêng, điều người bệnh cần nhất là theo dõi có hệ thống, đúng chuyên khoa, đúng lịch hẹn và đúng chỉ định.

Theo BS Lưu Thị Minh Diệp, với người mang viêm gan B, tái khám định kỳ không chỉ để kiểm tra tình trạng viêm gan, mà còn là cách quan trọng để sàng lọc, phát hiện sớm ung thư gan.

Khi bệnh được phát hiện sớm, cơ hội điều trị sẽ khác rất nhiều so với lúc tổn thương đã tiến xa. Và trong cuộc đua với ung thư gan, sự chủ động của người bệnh luôn là yếu tố không thể thay thế.

Tin Gốc: Dân Trí