Trả giá vì ‘đu trend’ leo núi chữa lành

Một bát trứng chần tưởng như bổ dưỡng, được người bà chuẩn bị với mong muốn giúp cháu tăng cường sức khỏe, lại trở thành nguyên nhân khiến bé trai 5 tuổi phải nhập viện trong tình trạng nguy kịch. Sự việc là lời cảnh báo về nguy cơ ngộ độc thực phẩm từ những món ăn chế biến chưa đúng cách, đặc biệt với trẻ nhỏ.

Theo truyền thông Trung Quốc, Bệnh viện thành phố Trịnh Châu, tỉnh Hà Nam vừa tiếp nhận cấp cứu một bé trai 5 tuổi với các biểu hiện đau bụng dữ dội, nôn ói liên tục, sốt cao và co giật. Sau khi tiến hành các xét nghiệm cần thiết, các bác sĩ xác định bệnh nhi bị viêm dạ dày - ruột cấp do nhiễm vi khuẩn Salmonella, một trong những tác nhân phổ biến gây ngộ độc thực phẩm.

Qua khai thác tiền sử ăn uống, nguyên nhân được xác định xuất phát từ bát trứng chần nước sôi do bà nội tự tay chuẩn bị cho cháu vào buổi sáng.

Theo người nhà, vì lo cháu gầy yếu nên bà nội đã tìm mua trứng gà được cho là "trứng sạch" để bồi bổ. Bà đập trứng sống vào bát, sau đó đổ nước vừa sôi vào rồi khuấy đều với mong muốn giữ được nhiều dưỡng chất hơn so với trứng nấu chín hoàn toàn.

Khoảng 6 giờ sau bữa ăn, bé bắt đầu đau bụng dữ dội, nôn liên tục, tiêu chảy nhiều lần rồi nhanh chóng rơi vào tình trạng mất nước, sốt cao và lơ mơ. Gia đình lập tức đưa trẻ đến bệnh viện cấp cứu.

Các bác sĩ cho biết nếu được đưa đến viện chậm hơn, vi khuẩn có thể xâm nhập vào máu, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng huyết hoặc viêm màng não những biến chứng đặc biệt nguy hiểm ở trẻ nhỏ.

Tiến sĩ Zhang Yu, chuyên gia thuộc Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc, giải thích rằng nhiều người lầm tưởng chỉ cần đổ nước sôi 100 độ C vào trứng là có thể tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn.

Thực tế, khi nước sôi tiếp xúc với bát, trứng và môi trường bên ngoài, nhiệt độ sẽ giảm rất nhanh. Phần lõi của lòng đỏ thường không đạt mức nhiệt cần thiết để tiêu diệt Salmonella.

Theo chuyên gia, để giảm nguy cơ nhiễm khuẩn, phần bên trong quả trứng cần đạt nhiệt độ tối thiểu khoảng 70 độ C và được duy trì trong ít nhất 5 phút. Vì vậy, các món trứng chần bằng nước sôi, trứng lòng đào hoặc trứng chưa chín kỹ vẫn tiềm ẩn nguy cơ mang vi khuẩn gây bệnh.

Nguy cơ này đặc biệt cao đối với trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và những người có hệ miễn dịch suy giảm.

Salmonella là nhóm vi khuẩn thường gặp trong các vụ ngộ độc thực phẩm trên toàn thế giới. Theo các chuyên gia, vi khuẩn có thể xuất hiện trong trứng theo hai con đường.

Thứ nhất là nhiễm từ bên ngoài. Trong quá trình đẻ trứng, vỏ trứng có thể bị nhiễm vi khuẩn từ phân của gia cầm. Nếu khâu bảo quản hoặc chế biến không đảm bảo vệ sinh, vi khuẩn từ vỏ trứng có thể lây sang thực phẩm khác.

Thứ hai là nhiễm từ bên trong. Nếu gà mái mang vi khuẩn Salmonella, mầm bệnh có thể xâm nhập vào buồng trứng trước khi vỏ trứng được hình thành. Điều này đồng nghĩa với việc ngay cả những quả trứng có vỏ sạch, không nứt vỡ cũng vẫn có khả năng chứa vi khuẩn bên trong.

Đó là lý do các chuyên gia luôn khuyến cáo không nên ăn trứng sống hoặc trứng chưa được nấu chín hoàn toàn, đặc biệt đối với trẻ em.

Người nhiễm Salmonella thường xuất hiện triệu chứng sau vài giờ đến vài ngày kể từ khi ăn thực phẩm nhiễm khuẩn.

Các biểu hiện phổ biến gồm đau bụng quặn từng cơn, buồn nôn, nôn nhiều, tiêu chảy liên tục, sốt, mệt mỏi và mất nước.

Ở trẻ nhỏ, tình trạng mất nước có thể diễn tiến rất nhanh với các dấu hiệu như môi khô, mắt trũng, tiểu ít, li bì hoặc quấy khóc bất thường. Trong những trường hợp nặng, vi khuẩn có thể xâm nhập vào máu gây nhiễm trùng toàn thân, đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời.

May mắn, sau ba ngày điều trị tích cực bằng bù dịch, kháng sinh và theo dõi sát, sức khỏe của bé trai dần ổn định. Sau khoảng một tuần, bệnh nhi được xuất viện nhưng vẫn cần thêm thời gian để hệ tiêu hóa phục hồi hoàn toàn.

Để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm do Salmonella, các chuyên gia khuyến cáo người dân nên nấu chín hoàn toàn trứng trước khi sử dụng. Lòng đỏ và lòng trắng cần đông hoàn toàn thay vì còn lỏng hoặc lòng đào.

Ngoài ra, cần tách riêng dao, thớt và dụng cụ chế biến thực phẩm sống với thực phẩm đã nấu chín nhằm tránh lây nhiễm chéo. Sau khi mua về, trứng nên được bảo quản trong tủ lạnh ở nhiệt độ dưới 4 độ C và sử dụng trong thời gian khuyến nghị.

Đối với trẻ nhỏ, người già và người có sức đề kháng yếu, không nên sử dụng các món ăn từ trứng sống, trứng chần nước sôi hay trứng lòng đào, dù được cho là giữ lại nhiều chất dinh dưỡng hơn. Một bữa ăn được nấu chín đúng cách vẫn là lựa chọn an toàn nhất để bảo vệ sức khỏe của cả gia đình.

Tin Gốc: Người Đưa Tin

Mạng xã hội thực sự là thành tựu công nghệ có tác động sâu sắc đến đời sống con người mà nếu sử dụng đúng cách sẽ trở thành công cụ mang lại rất nhiều giá trị tích cực. Tuy vậy, mạng xã hội cũng đang tạo ra nhiều tác động không nhỏ, nhất là đối với trẻ em. Do đó đã có đề xuất cần nghiên cứu cấm, hạn chế trẻ em Việt Nam từ 16 tuổi trở xuống sử dụng mạng xã hội.

Với chia sẻ của Tiến sĩ giáo dục Nguyễn Thị Thu Huyền, diễn đàn "Không thể giao trẻ em cho mạng xã hội" trên mặt báo hơn hai tháng qua xin tạm khép lại, trong khi chờ một quyết định phù hợp cho vấn đề này.

* Người ta nói nhiều đến tác động của mạng xã hội với sức khỏe tâm thần của trẻ. Từ góc độ tâm lý giáo dục, bà đánh giá thế nào về sự ảnh hưởng này?

- Các nghiên cứu quốc tế trong những năm gần đây đã chỉ ra mối liên hệ đáng lưu tâm giữa việc sử dụng mạng xã hội thiếu kiểm soát với nhiều vấn đề về sức khỏe tâm thần ở trẻ em và thanh thiếu niên, thậm chí cả ở người lớn.

Những biểu hiện thường được ghi nhận gồm lo âu, trầm cảm, mất ngủ, giảm lòng tự trọng, giảm sự tự tin và gia tăng cảm giác cô đơn. Tuy nhiên cần nhìn nhận rằng mạng xã hội không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến các vấn đề như thế.

Điều quyết định ở cách trẻ sử dụng mạng xã hội, thời lượng, loại nội dung tiếp cận cùng sự đồng hành của gia đình, nhà trường. Nếu độ tuổi phù hợp và được hướng dẫn đúng cách, mạng xã hội hoàn toàn có thể trở thành công cụ hỗ trợ trẻ phát triển.

Nhưng nếu trẻ dành quá nhiều thời gian, tiếp xúc liên tục với các video ngắn cùng nội dung giải trí có tính kích thích cao, khả năng tập trung chú ý sẽ suy giảm, ảnh hưởng đến việc học và sự phát triển nhận thức.

Nếu trẻ dần thay thế mối quan hệ ngoài đời thực bằng các tương tác trên không gian mạng, các em cũng có nguy cơ giảm hứng thú giao tiếp trực tiếp và tham gia hoạt động trong đời sống thực.

Chưa kể nhìn thấy những hình ảnh "hoàn hảo" của người khác song trẻ chưa đủ trải nghiệm để biết nội dung trên mạng đã được lựa chọn, chỉnh sửa, thậm chí không phản ánh đúng sự thật, trẻ có thể tự so sánh bản thân, vô tình thấy mình kém cỏi hoặc thất bại.

* Bà ủng hộ hay không nếu Việt Nam cấm trẻ từ 16 tuổi trở xuống dùng mạng xã hội? Vì sao?

- Đây là đề xuất rất cần được thảo luận một cách nghiêm túc. Quan trọng không chỉ là có cấm hay không mà là giải pháp nào giúp trẻ chuẩn bị cho trẻ sử dụng môi trường số một cách an toàn và có trách nhiệm trong tương lai.

Quy định giới hạn độ tuổi sử dụng mạng xã hội không phải là điều mới mà một số quốc gia đã và đang áp dụng để bảo vệ trẻ trên môi trường số. Việc siết chặt các quy định đối với trẻ là cần thiết do là nhóm hạn chế khả năng tự kiểm soát và đánh giá các rủi ro trên mạng.

Song khi môi trường số trở thành một phần của cuộc sống hiện nay, nếu chỉ đưa ra quy định cấm mà không có các giải pháp đồng bộ sẽ rất khó tạo ra sự thay đổi đáng kể trong việc giảm thiểu tác động tiêu cực của mạng xã hội.

Tôi cho rằng nếu triển khai quy định cấm cần đi kèm nhiều giải pháp khác. Trước hết là xây dựng các chương trình giáo dục về an toàn số và kỹ năng sử dụng mạng xã hội có trách nhiệm trong nhà trường. Trẻ cần được trang bị năng lực số, kỹ năng nhận diện rủi ro, biết bảo vệ dữ liệu cá nhân, ứng xử văn minh trên không gian mạng và quản lý thời gian sử dụng thiết bị số.

Cạnh đó, gia đình cần đồng hành với con thay vì chỉ kiểm soát hay cấm đoán. Cơ quan quản lý nhà nước cũng cần tăng cường trách nhiệm trong việc kiểm soát nội dung trên môi trường số, yêu cầu các nền tảng thực hiện tốt hơn cơ chế xác thực độ tuổi, lọc nội dung độc hại và bảo vệ người dùng nhỏ tuổi.

* Nếu quy định cấm được thực thi tại Việt Nam, chúng ta có thể bắt đầu từ đâu và làm như thế nào?

- Như tôi đã nói ở trên, nếu triển khai quy định này cần có lộ trình phù hợp thay vì chỉ ban hành lệnh cấm. Cần hoàn thiện các cơ chế về xác thực độ tuổi và kiểm soát việc tạo lập tài khoản trên các nền tảng mạng xã hội.

Đã có quy định trẻ dưới 16 tuổi khi đăng ký tài khoản phải sử dụng thông tin của cha mẹ hoặc người giám hộ nhưng sau khi tài khoản được tạo, không phải phụ huynh nào cũng tiếp tục theo dõi và quản lý việc sử dụng của con.

Trong khi đó, nhiều trẻ đã có thiết bị cá nhân và tài khoản được đăng nhập sẵn nên việc sử dụng khá tự do. Nên nếu chỉ dừng ở khâu xác thực khi đăng ký thì hiệu quả kiểm soát sẽ còn rất hạn chế.

Điều cần là nâng cao nhận thức cộng đồng, đặc biệt là phụ huynh. Cha mẹ cần hiểu rằng bảo vệ con trên không gian mạng không chỉ là quản lý thời gian sử dụng thiết bị mà cần giúp con hình thành năng lực số, biết nhận diện rủi ro và ứng xử an toàn trên môi trường trực tuyến.

Đó là thách thức không nhỏ bởi nhiều phụ huynh còn hạn chế về năng lực số, nhất là ở các khu vực vùng sâu, vùng xa, những gia đình hạn chế điều kiện tiếp cận công nghệ, thậm chí phụ huynh ở đô thị cũng vậy.

Nhà trường cần có chương trình giáo dục bài bản về công dân số, không về quy định pháp luật mà là trang bị kiến thức về tâm lý, kỹ năng cho học sinh.

Tóm lại nếu có quy định cấm sẽ không chỉ kiểm soát bằng mọi giá, mà là xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ gồm gia đình, nhà trường, cơ quan quản lý và các nền tảng công nghệ.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Những ngày này niềm vui đang ngập tràn trong gia đình chị N.T.H. (36 tuổi, Hà Nội). Sau hành trình hơn một thập kỷ kiên trì điều trị và theo dõi bệnh viêm gan B mạn tính, cả chị và con gái đều đã đạt trạng thái khỏi chức năng viêm gan B (functional cure), kết quả điều trị mà người bệnh và các bác sĩ luôn mong đợi.

Ít ai biết rằng để có được ngày hôm nay hai mẹ con đã trải qua quãng thời gian dài đầy lo lắng, kiên trì và không ít thử thách.

Chị H. cho biết bản thân không biết mình nhiễm virus viêm gan B từ khi nào, trong suốt thời gian mang thai và sinh con, chị chưa từng được phát hiện mắc bệnh. Chính vì vậy con gái chị là cháu N.H.L. đã không được tiêm huyết thanh kháng viêm gan B và vắc-xin phòng bệnh ngay sau sinh để ngăn ngừa lây truyền virus từ mẹ sang con.

Khoảng hai năm sau khi sinh con, chị H. thường xuyên rơi vào tình trạng mệt mỏi, ăn uống kém. Da và mắt cũng vàng hơn bình thường, lo lắng về sức khỏe chị đến bệnh viện kiểm tra.

Kết quả khiến chị không khỏi bàng hoàng, chị mắc viêm gan B mạn tính thể hoạt động, men gan tăng cao và cần điều trị ngay. Nỗi lo càng lớn hơn khi nhận thấy con gái cũng thường xuyên mệt mỏi, ăn uống kém. Chị đưa con đi khám và nhận được kết quả cháu đã nhiễm viêm gan B từ mẹ.

"Thời điểm đó tôi rất lo lắng khi biết cả hai mẹ con đều mắc bệnh. Tuy nhiên, được các bác sĩ tư vấn kỹ lưỡng, tôi hiểu rằng nếu điều trị đúng và theo dõi đều đặn thì vẫn có thể kiểm soát tốt bệnh", chị H. chia sẻ.

Ngay sau khi được chẩn đoán, hai mẹ con bắt đầu quá trình điều trị và theo dõi tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

BSCKII Nguyễn Nguyên Huyền - người trực tiếp điều trị đã hướng dẫn cụ thể việc sử dụng thuốc, lịch tái khám định kỳ cũng như nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tuân thủ điều trị lâu dài.

Theo bác sĩ, người bệnh cần dùng thuốc đúng giờ, đủ liều và tuyệt đối không được tự ý ngừng thuốc khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

Ghi nhớ những lời dặn đó, chị H. duy trì việc uống thuốc đều đặn suốt nhiều năm. Với cháu L., việc sử dụng thuốc kháng virus từ khi mới 3 tuổi dần trở thành một phần quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày.

Không chỉ tuân thủ điều trị, hai mẹ con còn duy trì chế độ ăn uống khoa học, nghỉ ngơi hợp lý và vận động thường xuyên để bảo vệ sức khỏe gan. Sự kiên trì ấy đã mang lại những kết quả vượt ngoài mong đợi.

Sau 6 năm điều trị, cháu N.H.L. đạt khỏi chức năng viêm gan B. Kết quả xét nghiệm cho thấy HBsAg âm tính, cơ thể đã hình thành kháng thể bảo vệ với nồng độ anti-HBs khoảng 100 IU/ml và không còn phải sử dụng thuốc kháng virus.

Đối với chị H., sau 13 năm bền bỉ điều trị và theo dõi, kết quả xét nghiệm mới nhất cũng ghi nhận HBsAg âm tính, dù hiện chưa xuất hiện kháng thể bảo vệ. Đây được xem là dấu mốc đặc biệt quan trọng trong quá trình điều trị viêm gan B mạn tính.

Là người đồng hành cùng hai mẹ con suốt nhiều năm, BSCKII Nguyễn Nguyên Huyền không giấu được niềm vui khi chứng kiến kết quả điều trị tích cực.

"Khi bắt đầu điều trị, tình trạng bệnh của chị H. tương đối phức tạp với men gan tăng cao và virus hoạt động mạnh. Việc cả hai mẹ con đều đạt khỏi chức năng viêm gan B là kết quả rất đáng khích lệ.

Thật bất ngờ và hạnh phúc, sau 13 năm cả hai mẹ con chị đã cùng nhau cán đích. Đây là thành quả xứng đáng cho sự tuân thủ điều trị nghiêm túc, quan tâm sát sao đến sức khỏe bản thân và không hề nản lòng trước một phác đồ dài hạn, điều mà không phải người bệnh nào cũng có thể duy trì trong nhiều năm", bác sĩ Huyền chia sẻ.

Theo BSCKII Nguyễn Nguyên Huyền, hiện nay viêm gan B mạn tính là bệnh có thể được kiểm soát hiệu quả nếu được phát hiện sớm, theo dõi thường xuyên và điều trị đúng chỉ định.

Nhiều người bệnh có thể đạt trạng thái khỏi chức năng viêm gan B, qua đó giảm đáng kể nguy cơ tiến triển thành xơ gan, ung thư gan và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Kết quả điều trị tích cực không chỉ mang ý nghĩa về mặt sức khỏe mà còn mở ra nhiều cơ hội trong tương lai cho cháu N.H.L.

Với kết quả HBsAg âm tính và cơ thể đã có kháng thể bảo vệ ở mức tốt, L. hoàn toàn đủ điều kiện sức khỏe để theo đuổi nhiều ngành nghề và định hướng nghề nghiệp vốn có những yêu cầu nhất định về sức khỏe gan mật.

Tin Gốc: Người Đưa Tin