Một sự nhầm lẫn tưởng chừng nhỏ trong bữa ăn đã dẫn đến vụ ngộ độc hy hữu, khiến cả một gia đình ba người tại Nhật Bản phải nhập viện cấp cứu sau khi ăn phải cây cảnh độc hại thay vì rau hẹ.
Theo truyền thông địa phương, vụ việc xảy ra tại thành phố Niigata, Nhật Bản, liên quan đến một gia đình gồm cụ bà khoảng 90 tuổi và hai người thân ở độ tuổi 60. Trong lúc dọn vườn, cụ bà đã hái một số cây mọc trong vườn nhà vì tưởng là hẹ để ăn.
Điều đáng nói một thành viên trong gia đình đã dùng số rau này chế biến món xào cùng thịt lợn và trứng cho bữa tối. Tuy nhiên, chỉ chưa đầy một giờ sau khi ăn, cả ba người đồng loạt xuất hiện triệu chứng đau bụng dữ dội, nôn ói và tiêu chảy liên tục, buộc phải gọi cấp cứu.
Khi tiếp nhận điều tra, Trung tâm Y tế Công cộng thành phố Niigata xác định các nạn nhân đã ăn nhầm hoa thủy tiên, một loài cây cảnh có chứa độc tố galantamine. Chất độc này có thể gây ngộ độc tiêu hóa mạnh và không bị phá hủy ngay cả khi nấu ở nhiệt độ cao.
Các chuyên gia cho biết nguyên nhân khiến nhầm lẫn xảy ra là do lá hoa thủy tiên có hình dạng khá giống hẹ hoặc hành lá, dễ gây nhầm nếu không quan sát kỹ.
Tuy nhiên, người dân có thể phân biệt qua mùi: lá hẹ có mùi hăng đặc trưng khi vò nát, trong khi lá hoa thủy tiên hầu như không có mùi. Ngoài ra, giới chuyên môn khuyến cáo không nên thu hái và sử dụng các loại cây không rõ nguồn gốc, đặc biệt khi trồng lẫn cây cảnh và rau ăn được trong cùng khu vườn.
Vụ việc là lời cảnh báo về nguy cơ ngộ độc thực vật trong sinh hoạt hằng ngày, khi chỉ một sự nhầm lẫn nhỏ cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
Dù ba nạn nhân đã được điều trị kịp thời và xuất viện, sự việc vẫn khiến nhiều người lo ngại và được xem như một bài học cảnh giác trong việc nhận diện thực phẩm an toàn.
Trong Đông y, rau hẹ được xem là vị thuốc quen thuộc, trong đó phổ biến nhất là lá và hạt hẹ. Lá hẹ có vị cay, ngọt, tính ấm, giúp ôn trung hành khí, tán ứ, giải độc và hỗ trợ lưu thông khí huyết. Hạt hẹ có vị cay ngọt, tính ấm, được dùng để bổ can thận, tráng dương và cố tinh.
Theo quan niệm y học cổ truyền, rau hẹ là loại cây “hấp thụ xuân khí sớm”, phù hợp với sự vận hành của âm dương ngũ hành. Vào mùa xuân, khi dương khí bắt đầu thăng phát, vị cay và tính ấm của hẹ được cho là có tác dụng hỗ trợ phát tán dương khí, đẩy lùi khí lạnh còn sót lại trong cơ thể.
Hẹ là loại cây thảo có đặc tính cắt rồi lại mọc, thể hiện sức sống mạnh mẽ.
Các nghiên cứu hiện đại cho thấy rau hẹ chứa nhiều hợp chất lưu huỳnh hữu cơ, tạo mùi thơm đặc trưng đồng thời có khả năng kháng khuẩn tự nhiên.
Ngoài ra, hẹ còn giàu chất xơ, saponin, flavonoid, alkaloid và các acid hữu cơ. Đây cũng là nguồn cung cấp dồi dào vitamin C, A, K, E cùng các khoáng chất như canxi, phốt pho, sắt, kẽm, kali và đồng.
Tinh dầu hẹ chứa hơn 50 hợp chất khác nhau, trong đó Phytol được xem là thành phần quan trọng góp phần vào khả năng kháng nấm và kháng khuẩn.
– Chống oxy hóa, giảm viêm.
– Hỗ trợ kháng khuẩn, kháng nấm tự nhiên.
– Kích thích tiêu hóa, hỗ trợ ức chế vi khuẩn HP.
– Giúp bảo vệ tim mạch, hỗ trợ giảm huyết áp và ngăn ngừa xơ vữa động mạch.
– Hỗ trợ cải thiện nội tiết và tăng testosterone, nâng cao chất lượng tinh trùng.
Lưu ý khi chế biến, không nên nấu hẹ quá lâu để tránh làm mất dưỡng chất; đồng thời không sử dụng hẹ để qua đêm và cần rửa thật sạch trước khi dùng.
Bác sĩ Ngô Hải Sơn (Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, Hà Nội) đã leo thành công ba ngọn núi chính thuộc khối núi vùng Everest: đỉnh Everest (8.848m), Lhotse (8.516m) và Nuptse (7.861m).
Thành tích của bác sĩ Ngô Hải Sơn còn gây chấn động và nức lòng giới leo núi khi đơn vị Satori Adventures xác nhận ông Sơn cùng với người dẫn đường Nima Sherpa (Nepal) trở thành bộ đôi chinh phục "Triple Crown" nhanh nhất thế giới: chỉ trong 4 ngày từ ngày 20 đến 24-5.
"Triple Crown" (Ba đỉnh núi cao nhất hay Bộ ba vương miện) là danh hiệu chinh phục đỉnh Everest (8.848,86m), Lhotse (8.516m) và Nuptse (7.861m), được coi là một trong những thử thách leo núi khắc nghiệt nhất thế giới tại "Vùng Tử Thần" (Death Zone) trên dãy Himalaya, thành tựu đáng mơ ước trong môn leo núi thế giới.
Bác sĩ Ngô Hải Sơn được biết đến với biệt danh Dr. Kai, sinh năm 1987, là bác sĩ phẫu thuật tạo hình khoa phẫu thuật hàm mặt - tạo hình - thẩm mỹ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức (Hà Nội) và là niềm tự hào lớn nhất của nền thể thao mạo hiểm Việt Nam khi ông là người Việt Nam đầu tiên chinh phục đỉnh K2 cao 8.611m ở Pakistan vào tháng 7-2024.
Lúc 3h sáng ngày 20-5, bác sĩ Ngô Hải Sơn và chị Nguyễn Thanh Bình là hai người Việt Nam ghi tên mình vào danh sách những người chinh phục thành công "nóc nhà thế giới" Everest. Từ đỉnh Everest, bác sĩ Sơn và chị Thanh Bình vòng xuống và cùng leo lên đỉnh Lhotse thành công vào ngày 21-5.
Trở lại Everest Base Camp, bác sĩ Sơn và người dẫn đường Nima Sherpa tiếp tục leo Nuptse và lên đến đỉnh thành công vào lúc 6h20 sáng ngày 24-5.
Như vậy, bác sĩ Ngô Hải Sơn trở thành người Việt Nam đầu tiên chinh phục hai ngọn núi Everest và Lhotse chỉ trong 27 tiếng đồng hồ (một kỳ tích hiếm hoi cả trên bình diện quốc tế). Ông cũng trở thành người Việt Nam đầu tiên lên được đỉnh Nuptse.
"Nuptse rất khó leo!" - bác sĩ Sơn cho biết dù độ cao thấp hơn hai "anh em" Everest và Lhotse, song việc chinh phục đỉnh Nuptse lại đòi hỏi kỹ thuật (technically) leo núi cá nhân rất cao với nhiều lối đi vòng phức tạp.
"Việc đứng trên đỉnh của cả 3 ngọn núi này trong cùng một mùa viễn chinh không chỉ đòi hỏi một thể lực thép, một nang phổi phi thường mà trên hết là một ý chí sắt đá và khả năng thích nghi độ cao ở mức độ cực hạn.
Bác sĩ Ngô Hải Sơn tiếp tục viết nên một chương mới, nâng tầm vị thế của bộ môn leo núi mạo hiểm nước nhà trên bản đồ quốc tế" - anh Mạnh Chiến, thành viên Hội đam mê leo núi trên mạng xã hội, chia sẻ.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online rạng sáng hôm nay 25-5, bác sĩ Ngô Hải Sơn cho biết ông vừa về lại Everest Base Camp 5.364m an toàn vào chiều tối 24-5 và sẽ bay từ Nepal về lại Việt Nam vào ngày 27-5.
Một đám cưới tại thành phố Zunyi đang trở thành tâm điểm mạng xã hội Trung Quốc khi cô dâu chú rể biến lễ cưới truyền thống thành một "show đấu vật" ngay giữa sân khấu chính.
Theo những đoạn video được chia sẻ trên mạng xã hội, thay vì không gian cưới lộng lẫy quen thuộc, cặp đôi đã dựng hẳn một võ đài đấu vật tại địa điểm tổ chức.
Các đô vật chuyên nghiệp liên tục trình diễn những màn khóa siết, quật ngã và đối kháng quyết liệt trước sự reo hò của đông đảo khách mời. Không khí náo nhiệt khiến nhiều người thích thú, chăm chú theo dõi các trận đấu trong lúc dùng bữa.
Được biết, đám cưới diễn ra vào ngày 5/5. Chú rể họ Hà cho biết bản thân là một đô vật chuyên nghiệp nên muốn tạo dấu ấn khác biệt trong ngày trọng đại, đồng thời quảng bá môn thể thao mà anh đang theo đuổi.
Cũng theo chia sẻ của chú rể, chi phí tổ chức đám cưới truyền thống vượt xa ngân sách ban đầu khiến anh suy nghĩ đến việc thực hiện một ý tưởng mới lạ. Sau khi cân nhắc, cặp đôi quyết định mang võ đài đấu vật vào lễ cưới.
"Thay vì tốn quá nhiều tiền cho một đám cưới theo khuôn mẫu, tôi muốn tạo ra điều gì đó thú vị và ý nghĩa hơn. Đây cũng là cơ hội để nhiều người biết đến đấu vật", chú rể chia sẻ.
Anh sau đó mang chính sàn đấu vật thường sử dụng trong các chuyến lưu diễn đến làm sân khấu trung tâm cho buổi lễ.
Từ phần phát biểu, giao lưu cùng khách mời cho đến các nghi thức cưới đều được tổ chức ngay trên võ đài. Một số nghi thức truyền thống như trao nhẫn, đọc lời thề hay nâng ly chúc mừng cũng được rút gọn để dành thời gian cho các màn biểu diễn.
Điểm nhấn khiến cư dân mạng đặc biệt thích thú là phần "thử thách sau hôn lễ". Cô dâu và chú rể đặt ra câu hỏi: "Sau khi kết hôn, ai sẽ làm việc nhà?" trước khi chia đội thi đấu theo thể thức 3 ván thắng 2.
Trong màn so tài cuối cùng, cô dâu bất ngờ tung cú quật qua vai cực mạnh khiến chú rể ngã xuống sàn giữa tiếng reo hò của quan khách. Khoảnh khắc này nhanh chóng trở thành tâm điểm trên mạng xã hội.
Chú rể sau đó hài hước nói: "Dù gì tôi cũng phải thua thôi, làm sao có thể để cô ấy làm hết việc nhà được".
Sau khi lan truyền trên internet, đám cưới độc đáo này nhận về nhiều bình luận tích cực. Không ít người cho rằng đây là một trong những lễ cưới sáng tạo và đáng nhớ nhất họ từng thấy. Nhiều cư dân mạng cũng bày tỏ sự thích thú trước cách cặp đôi biến ngày vui thành một sự kiện giải trí đầy tiếng cười nhưng vẫn mang dấu ấn cá nhân.
Trước đó, một cặp đôi trẻ tại thành phố Trịnh Châu, Hà Nam, Trung Quốc cũng khiến mạng xã hội xôn xao khi biến tiệc cưới truyền thống thành một "đại tiệc lẩu".
Ngày 4/5, tại thành phố Trịnh Châu (Hà Nam, Trung Quốc), cặp đôi thuộc thế hệ gen Z đã tổ chức hôn lễ theo phong cách hoàn toàn khác biệt tại một nhà hàng lẩu nổi tiếng địa phương.
Theo hình ảnh được chia sẻ trên mạng xã hội, buổi lễ không có sân khấu lộng lẫy hay các tiết mục biểu diễn kéo dài thường thấy. Thay vào đó, món chính của tiệc cưới là… lẩu sách bò.
Điều khiến nhiều người thích thú là toàn bộ nghi thức chính của đám cưới chỉ diễn ra trong chưa đầy 20 phút. Sau phần lễ đơn giản, chú rể bất ngờ cầm micro tuyên bố trước toàn thể khách mời: "Lễ nghi kết thúc tại đây, giờ thì chính thức khai lẩu".
Cả hội trường lập tức bùng nổ trong tiếng cười và tiếng vỗ tay. Ngay sau đó, khách mời cùng cô dâu chú rể quây quần bên gần 30 bàn tiệc. Trong không gian phủ đầy hơi nóng nghi ngút từ các nồi lẩu, mọi người vừa ăn uống, cụng ly vừa trò chuyện rôm rả, tạo nên bầu không khí gần gũi và thoải mái hiếm thấy ở những đám cưới truyền thống.
Chia sẻ về ý tưởng đặc biệt này, cô dâu cho biết cả hai đều là "fan cứng" của món lẩu. "Chúng tôi luôn nghĩ rằng đám cưới nên đơn giản, không cần quá phô trương. Điều quan trọng nhất là người thân, bạn bè được ăn ngon, trò chuyện vui vẻ và có một kỷ niệm thật đáng nhớ", cô nói.
Trong khi đó, chú rể cho biết cả hai gần như không mất quá nhiều thời gian để cân nhắc. Với họ, nguyên tắc quan trọng nhất là "thoải mái và không áp lực".
Theo truyền thông Trung Quốc, sự bùng nổ của "đám cưới lẩu" phản ánh xu hướng ngày càng rõ rệt trong giới trẻ nước này: từ bỏ những hôn lễ nặng hình thức, tốn kém để hướng tới các mô hình cưới cá nhân hóa, đề cao trải nghiệm và cảm xúc thực tế.
Trên thế giới, xu hướng tiếp cận người khuyết tật thay đổi rõ rệt: từ trợ giúp sang trao quyền, từ chăm sóc sang tạo cơ hội.
Một thay đổi quan trọng nhất trên thế giới là cách nhìn nhận về người khuyết tật. Theo Công ước Liên hợp quốc về quyền của người khuyết tật (CRPD), họ không còn là "đối tượng thụ hưởng", mà là chủ thể có quyền, với quyền tiếp cận bình đẳng trong mọi lĩnh vực.
Ở Thụy Điển, nguyên tắc rất rõ ràng: xã hội phải thích ứng với con người. Điều này thể hiện qua việc mọi dịch vụ công - từ giao thông, giáo dục đến y tế - đều phải đảm bảo khả năng tiếp cận. Tại Canada hay Úc, các cơ quan và doanh nghiệp còn phải có kế hoạch cụ thể để loại bỏ rào cản, nếu không sẽ bị xử lý.
Việt Nam đã có luật và cam kết quốc tế, nhưng thách thức nằm ở khâu thực thi. Bài học từ các nước là không chỉ ban hành chính sách, mà cần cơ chế giám sát độc lập, chế tài rõ ràng và đặc biệt là sự tham gia của chính người khuyết tật trong quá trình xây dựng chính sách. Khi đó, "quyền" mới thực sự đi vào đời sống.
Tại Tokyo (Nhật Bản), việc di chuyển bằng tàu điện ngầm là trải nghiệm gần như không rào cản. Thang máy, lối dốc, biển báo chữ nổi hay thông báo bằng âm thanh không chỉ dành cho người khuyết tật, mà còn hữu ích với người cao tuổi, phụ nữ mang thai hay khách du lịch.
Theo số liệu của Bộ Đất đai, Hạ tầng, Giao thông và Du lịch Nhật Bản, hơn 90% các ga tàu lớn đã được cải tạo theo hướng tiếp cận toàn diện.
Singapore cũng áp dụng chương trình "Barrier-Free Accessibility" (Tiếp cận không rào cản) từ nhiều thập kỷ qua trong xây dựng nhà ở và không gian công cộng, trong khi các nước Bắc Âu đưa tiêu chí này ngay từ khâu cấp phép.
Điểm chung của các quốc gia này là không coi tiếp cận là chi phí bổ sung, mà là đầu tư dài hạn. Với Việt Nam, điều cần thay đổi là tư duy: không phải "làm thêm cho người khuyết tật", mà là thiết kế cho tất cả ngay từ đầu. Nếu không, những "lối dốc tượng trưng" hay "công trình có mà không dùng được" sẽ còn tồn tại.
Ở Phần Lan, hơn 95% học sinh khuyết tật học trong môi trường phổ thông, theo báo cáo năm 2018 của Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD). Mỗi học sinh có một kế hoạch giáo dục cá nhân, được xây dựng với sự tham gia của giáo viên, chuyên gia tâm lý và gia đình.
Ở Canada hay Úc, trong lớp học còn có giáo viên hỗ trợ, nhân viên công tác xã hội và dịch vụ tâm lý học đường. Điều đó cho thấy giáo dục hòa nhập không đơn giản là "cho học chung", mà là thiết kế lại hệ thống để phù hợp với sự khác biệt.
Việt Nam đã triển khai giáo dục hòa nhập, nhưng còn thiếu nhân lực và nguồn lực, phải đầu tư vào đội ngũ giáo viên, dịch vụ hỗ trợ tại trường và cơ chế phối hợp liên ngành. Nếu không, hòa nhập dễ trở thành hình thức hơn là thực chất.
Theo Tổ chức Y tế thế giới, người khuyết tật có nguy cơ gặp vấn đề tâm lý cao gấp 2-3 lần, nhưng lại ít được hỗ trợ kịp thời. Ở Ấn Độ, chương trình mhGAP đào tạo nhân viên y tế cộng đồng hỗ trợ tâm lý ban đầu.
Tại Chile và Brazil, dịch vụ được tích hợp vào y tế ban đầu, còn Zimbabwe triển khai mô hình "Ghế tình bạn" - tư vấn ngay tại cộng đồng với chi phí thấp.
Với Việt Nam, hướng đi khả thi là phát triển mô hình chăm sóc phân tầng, sàng lọc sớm tại trạm y tế, đào tạo nhân viên tuyến cơ sở, lồng ghép vào phục hồi chức năng và có cơ chế chuyển tuyến rõ ràng.
Ở Đức, doanh nghiệp có trên 20 lao động phải dành ít nhất 5% vị trí cho người khuyết tật, nếu không sẽ phải đóng góp vào quỹ hỗ trợ việc làm. Trong khi đó tại Anh và Hàn Quốc, các mô hình doanh nghiệp xã hội và việc làm hỗ trợ giúp người khuyết tật làm việc đúng với năng lực, có hỗ trợ tại nơi làm việc và duy trì công việc lâu dài.
Bài học cho Việt Nam là cần xây dựng hệ sinh thái việc làm, không chỉ dừng ở đào tạo nghề, kết nối với doanh nghiệp, hỗ trợ tại nơi làm việc và thay đổi định kiến. Khi có cơ hội công bằng, người khuyết tật có thể chứng minh năng lực của mình.
Trong kỷ nguyên số, công nghệ đang trở thành "cánh cửa mới". Ở Hàn Quốc, người khuyết tật được hỗ trợ phần mềm đọc màn hình, ứng dụng giao tiếp. Tại Mỹ và châu Âu, các nền tảng số phải đảm bảo khả năng tiếp cận. Theo Liên minh Viễn thông quốc tế (ITU), công nghệ có thể giúp giảm đáng kể rào cản tiếp cận thông tin và dịch vụ.
Việt Nam đang chuyển đổi số mạnh mẽ, cần sớm xây dựng tiêu chuẩn tiếp cận số, hỗ trợ thiết bị và kỹ năng, khuyến khích doanh nghiệp phát triển giải pháp công nghệ cho người khuyết tật.
Kinh nghiệm quốc tế cho thấy hỗ trợ người khuyết tật không phải là câu chuyện của riêng một ngành, mà là tiếp cận hệ thống. Một xã hội bao trùm không phải là điều xa vời, mà bắt đầu từ những thay đổi rất cụ thể - trong cách nghĩ, cách làm và cách chúng ta tạo cơ hội cho nhau.
