Theo trang tin Ynet (Israel) ngày 4-4, một cuộc chạy đua với thời gian đang diễn ra nhằm tìm kiếm phi công Mỹ mất tích trên lãnh thổ đối phương: lực lượng đặc nhiệm Mỹ – được hỗ trợ bởi trực thăng và máy bay chiến đấu – đang tìm kiếm thành viên còn lại của chiếc tiêm kích F-15 rơi tại Iran, trong khi Cộng hòa Hồi giáo Iran cũng tiến hành chiến dịch tìm kiếm riêng và treo thưởng cho việc bắt sống phi công Mỹ.
Nỗ lực tìm kiếm của Iran tập trung vào tỉnh Kohgiluyeh và Boyer-Ahmad ở tây nam Iran, sâu trong dãy núi Zagros.
Khu vực hiểm trở này giáp với các tỉnh Fars, Isfahan, Khuzestan và Bushehr – tất cả đều đã trải qua các cuộc tấn công trong xung đột hiện nay – và nổi tiếng với thảm thực vật dày đặc cùng địa hình hoang dã, khiến việc xác định vị trí của phi công trở nên phức tạp.
Dãy núi Zagros kéo dài khoảng 1.600km, với các đỉnh cao vượt qua 4.200m, cùng những thung lũng có thể dồn lực lượng Mỹ vào các “vùng chết”, và những lối đèo hẹp – nơi chỉ cần ít lực lượng phòng thủ cũng có thể chặn đứng các đơn vị lớn hơn.
Theo báo The Telegraph, truyền thông Iran đưa tin chính quyền nước này đã treo thưởng khoảng 66.000 USD cho bất kỳ ai bắt sống được phi công Mỹ.
Trong khi đó, Đài CBS của Mỹ tường thuật chiến dịch tìm kiếm vẫn đang được tiến hành sâu trong lãnh thổ Iran để tìm kiếm phi công Mỹ còn lại.
Các nhiệm vụ tìm kiếm và cứu hộ trong chiến đấu (CSAR) được xem là một trong những hoạt động phức tạp và nhạy cảm về thời gian nhất mà quân đội Mỹ và các đồng minh phải chuẩn bị.
Tại Mỹ, các đơn vị tinh nhuệ của không quân được huấn luyện đặc biệt cho các nhiệm vụ CSAR và thường được triển khai từ trước gần các khu vực xung đột, nơi máy bay có thể bị mất.
Ông Houston Cantwell, tướng Mỹ đã nghỉ hưu và có 400 giờ kinh nghiệm bay chiến đấu, cho biết quá trình huấn luyện của phi công nhiều khả năng sẽ phát huy tác dụng trước khi họ nhảy dù xuống mặt đất. “Ưu tiên hàng đầu của tôi là ẩn nấp, vì tôi không muốn bị bắt” – ông chia sẻ với Hãng tin AFP.
Iran cho biết họ đã bắn hạ chiếc tiêm kích F-15 ở khu vực tây nam nước này vào ngày 3-4. Đây là lần đầu tiên chiến đấu cơ của Mỹ bị bắn rơi tại Iran kể từ khi xung đột nổ ra hôm 28-2.
Truyền thông Mỹ đưa tin lực lượng đặc nhiệm nước này đã giải cứu được một trong hai thành viên tổ bay, trong khi người còn lại vẫn mất tích. Iran kêu gọi người dân tại tỉnh Kohgiluyeh và Boyer-Ahmad cũng như tỉnh Khuzestan tìm kiếm phi công của đối phương.
Ngoài ra, truyền thông Iran tường thuật một cường kích A-10 Warthog của Mỹ đã rơi xuống Vịnh Ba Tư sau khi bị lực lượng Iran tấn công. Chưa rõ chiếc máy bay này bị rơi do sự cố hay bị bắn hạ. Truyền thông Mỹ cho biết phi công đã được giải cứu.
Ngày 4-4, Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của Iran cho biết nước này đã sử dụng một hệ thống phòng không mới để nhắm vào tiêm kích của Mỹ vào hôm 3-4, theo Hãng tin Reuters.
Người phát ngôn bộ tư lệnh này tuyên bố Iran “chắc chắn sẽ giành được quyền kiểm soát hoàn toàn” không phận của mình.
Quân đội Israel thông tin Iran đã phóng thêm nhiều tên lửa về hướng lãnh thổ của Israel. Các hệ thống phòng không của Israel đang hoạt động để đánh chặn tên lửa.
Trong khi đó, báo Times of Israel tường thuật: “Các dịch vụ cứu hộ cho biết đã có thiệt hại tại miền trung Israel do đầu đạn chùm sau đợt tấn công tên lửa đạn đạo mới nhất từ Iran. Các điểm va chạm được ghi nhận tại Ramat Gan, Givatayim và Bnei Brak. Hiện chưa có báo cáo ngay lập tức về thương vong”.
Trong diễn biến khác, Bộ trưởng Khoa học Iran Hossein Simai Sarraf hôm nay cho biết Mỹ và Israel đã tấn công hơn 30 trường đại học trên khắp Iran kể từ khi xung đột nổ ra hôm 28-2.
Bộ Quốc phòng Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) cập nhật các hệ thống phòng không của nước này đã đánh chặn 23 tên lửa đạn đạo và 56 máy bay không người lái (drone) được phóng từ Iran chỉ trong hôm nay (4-4).
Trong bài đăng trên nền tảng X, bộ này cập nhật số liệu về cuộc xung đột, cho biết các hệ thống của họ đã đối phó với tổng cộng 498 tên lửa đạn đạo, 23 tên lửa hành trình và 2.141 drone kể từ khi xung đột nổ ra ở Trung Đông hôm 28-2.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) thông báo họ đã tấn công một tàu có liên hệ với Israel ở eo biển Hormuz bằng thiết bị không người lái (drone) khiến con tàu bốc cháy.
“Một drone đã tấn công con tàu có liên hệ với chính quyền Israel ở eo biển Hormuz. Con tàu đã bốc cháy” – lực lượng hải quân thuộc IRGC đăng trên X, đồng thời cho biết con tàu có tên là MSC Ishyka “thuộc sở hữu của chính quyền Israel và treo cờ của một quốc gia thứ ba”.
Ngày 4-4, Chính phủ Ấn Độ cho biết một tàu chở khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) treo cờ Ấn Độ đã đi qua eo biển Hormuz an toàn.
Ấn Độ là nước mua khí dầu mỏ hóa lỏng lớn thứ hai thế giới.
Họ thông tin “tàu Green Sanvi đã đi qua eo biển Hormuz an toàn, chở 46.650 tấn LPG với 25 thuyền viên trên tàu”, nhưng không nêu thêm chi tiết về điểm đến cuối cùng.
New Delhi nói rằng 17 tàu treo cờ Ấn Độ – chở 460 thủy thủ người Ấn Độ – “vẫn đang ở khu vực phía tây Vịnh Ba Tư”.
Quân đội Mỹ ngày 1.6 thông báo đã không kích các mục tiêu quân sự của Iran trong hai ngày 30 và 31.5, sau khi Tehran bị cáo buộc bắn hạ một máy bay không người lái (UAV) MQ-1 của Mỹ hoạt động trên vùng biển quốc tế. Theo Reuters dẫn tuyên bố của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), các máy bay chiến đấu Mỹ đã tiến hành những cuộc "tấn công tự vệ" nhằm vào các địa điểm quanh thành phố Geruk và trên đảo Qeshm của Iran. CENTCOM cho biết đợt không kích đã phá hủy một hệ thống phòng không, một trạm kiểm soát mặt đất và 2 UAV tấn công một chiều mà Washington cho là gây ra mối đe dọa rõ ràng đối với tàu thuyền di chuyển qua các vùng biển trong khu vực.
Iran sau đó tuyên bố các đòn đáp trả của Iran đã nhắm vào những vị trí ở Kuwait, nơi Tehran cáo buộc là điểm xuất phát các cuộc tấn công của Mỹ. Hãng thông tấn KUNA (Kuwait) đưa tin còi báo động không kích vang lên tại nhiều khu vực, trong khi quân đội Kuwait cho biết hệ thống phòng không nước này đã đánh chặn các tên lửa và UAV đang bay tới. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei ngày 1.6 chỉ trích các cuộc không kích của Mỹ là "hành động gây hấn", đồng thời nói Iran có quyền trả đũa nhằm vào những "căn cứ và tài sản" trong khu vực được sử dụng để tấn công nước này.
Từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực ngày 7.4, Mỹ và Iran đã nhiều lần trao đổi các đòn đáp trả lẻ tẻ, khiến ranh giới giữa "ngừng bắn" và "giao tranh hạn chế" ngày càng mờ đi. Nguy cơ leo thang càng lớn khi Iran vẫn kiểm soát chặt eo biển Hormuz và Mỹ tiếp tục phong tỏa các cảng của Iran, khiến vận tải qua khu vực bị gián đoạn nghiêm trọng và giá dầu ngày 1.6 tăng hơn 3%, theo Reuters.
Những cuộc giao tranh mới nhất khiến tiến trình ngoại giao giữa Mỹ và Iran càng thêm mong manh. Các vòng đàm phán trước đó từng đổ vỡ sau các đòn tấn công của Mỹ và Israel, khiến Iran nghi ngờ liệu Washington có thực sự muốn một lối thoát ngoại giao hay không. Ngày 1.6, Chủ tịch Quốc hội Iran kiêm trưởng đoàn đàm phán Mohammad Bagher Ghalibaf cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn, không chỉ vì các đợt không kích mà còn do tiếp tục phong tỏa các cảng của Iran và không kiềm chế được Israel trong các cuộc tấn công ở Li Băng. Trước đó, Iran được cho là đang sửa đổi dự thảo biên bản ghi nhớ nhằm chấm dứt xung đột với Mỹ, sau khi chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump gửi lại một phiên bản cứng rắn hơn, theo tờ The Times of Israel.
Tuy vậy, ông Trump ngày 1.6 viết trên mạng Truth Social rằng Tehran "thực sự muốn đạt được một thỏa thuận" và bất kỳ thỏa thuận nào cũng sẽ tốt cho Mỹ cùng các đồng minh. Theo báo The Guardian, chính quyền ông Trump hiện chịu sức ép lớn trong nước khi vừa cần mở lại tuyến hàng hải qua Hormuz và hạ giá nhiên liệu trước bầu cử quốc hội tháng 11, vừa phải tránh bị phe diều hâu cáo buộc nhượng bộ Iran.
Tạp chí Responsible Statecraft dẫn giới chuyên gia cho rằng Mỹ không nên cố đạt một thỏa thuận toàn diện lúc này, vì mỗi tín hiệu ngoại giao lại có thể kích hoạt sức ép từ phe chủ chiến, làm tăng nguy cơ leo thang. Theo hướng tiếp cận này, ông Vali Nasr, giáo sư về quan hệ quốc tế tại Đại học Johns Hopkins (Mỹ), cho rằng một tiến trình từng bước, chẳng hạn 2 bên giảm các biện pháp phong tỏa hoặc Mỹ bắt đầu rút bớt lực lượng khỏi khu vực, có thể mở đường giảm căng thẳng ở Hormuz và tạo điều kiện cho các bước xây dựng lòng tin cho một thỏa thuận lớn hơn. Ngược lại, ông Trita Parsi, Phó chủ tịch Viện Quincy (Mỹ), nhận định một "thỏa thuận nhỏ" chỉ tạm hoãn khủng hoảng mà không giải quyết căn nguyên đối đầu Mỹ - Iran.
Hỏa hoạn xảy ra vào rạng sáng ngày 7/4 tại nhà kho do tập đoàn tiêu dùng Kimberly-Clark thuê tại thành phố Ontario, bang California, giới chức Mỹ thông báo ngày 8/4.
Lực lượng cứu hỏa đầu tiên có mặt lúc 0h36. Ban đầu, họ tìm cách khống chế lửa từ bên trong tòa nhà, nhưng buộc phải rút lui vì sức nóng quá lớn, chuyển sang dùng vòi phun dập lửa. Tổng cộng 175 lính cứu hỏa, 20 xe chữa cháy, 15 xe thang, 17 chỉ huy và nhiều điều tra viên đã được huy động.
Đám cháy được khống chế lúc 7h46. Trẻ em và người cao tuổi lân cận được khuyến cáo ở trong nhà do lượng tro bụi lẫn trong không khí ở mức đáng kể.
Nhà kho ở Ontario là cơ sở lưu trữ các sản phẩm giấy, rộng 11,2 hecta, phục vụ nhu cầu của khoảng 50 triệu người Mỹ. Có khoảng 20 người có mặt trong tòa nhà khi hỏa hoạn xảy ra. Giới chức cho biết không có thương vong.
Tuy nhiên, theo Diana Gomes, chuyên gia phân tích cấp cao của Bloomberg, cho biết vụ cháy có nguy cơ gây thiếu hụt nguồn cung ở Bờ Tây, ảnh hưởng đến hơn 3% doanh số mảng kinh doanh của Kimberly-Clark tại Mỹ, đồng thời có thể làm tăng chi phí vận chuyển.
Kimberly-Clark sở hữu nhiều thương hiệu như giấy vệ sinh Cottonelle, khăn giấy Kleenex, giấy lau bếp Viva và tã Huggies.
Giới chức đã bắt Chamel Abdulkarim, 29 tuổi, sống cùng bang, cáo buộc liên quan đến hành vi phóng hỏa. Nghi phạm hiện bị giam không được bảo lãnh. Abdulkarim là nhân sự của NFI Industries, đơn vị logistics là bên thứ ba cung cấp dịch vụ cho Kimberly-Clark.
Trên mạng xã hội xuất hiện video được cho là Abdulkarim đang châm lửa phóng hỏa những cụm giấy, đăng tải từ một tài khoản cùng tên. Trong video, người châm lửa nói: "Các người nhẽ ra nên trả cho chúng tôi đủ tiền để sống". Giới chức California chưa xác thực video này.
Kimberly-Clark cho biết đã kích hoạt các biện pháp ứng phó nhằm giảm thiểu tác động tới người tiêu dùng.
"Mạng lưới chuỗi cung ứng của Kimberly-Clark được thiết kế để duy trì hoạt động liên tục khi xảy ra gián đoạn", công ty cho biết. "Chúng tôi đã kích hoạt các phương án phản ứng phối hợp và đang làm việc chặt chẽ với các đơn vị logistics tại địa phương để bảo đảm nguồn cung cho khách hàng".
Từ ngày 26 đến 27/5, Cao ủy châu Âu phụ trách Khởi nghiệp, Nghiên cứu và Đổi mới sáng tạo, bà Ekaterina Zaharieva, sẽ thăm Hà Nội nhằm tăng cường hợp tác giữa Liên minh châu Âu (EU) và Việt Nam trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (STI). Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh quan hệ EU - Việt Nam vừa được nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện vào tháng 1.
Trước thềm chuyến thăm, Cao ủy Zaharieva cho biết: “Việt Nam đang nổi lên như một đối tác đổi mới sáng tạo năng động với những tham vọng mạnh mẽ về khoa học và công nghệ, một hệ sinh thái khởi nghiệp sôi động cùng nguồn nhân tài nổi bật”.
“Chúng tôi mong muốn cùng nhau đẩy mạnh hợp tác trong khoa học, công nghệ, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo; hỗ trợ các nhà đổi mới sáng tạo và nhà nghiên cứu trẻ; đồng thời tạo ra những cơ hội mới cho doanh nghiệp và các công ty khởi nghiệp của cả hai bên. EU là đối tác chiến lược và đáng tin cậy trong việc hỗ trợ quá trình chuyển đổi kinh tế, thúc đẩy xuất sắc khoa học và tăng cường tự chủ công nghệ của Việt Nam”, Cao ủy Zaharieva cho biết thêm.
Trong chuyến thăm, Cao ủy Zaharieva sẽ giới thiệu chương trình Horizon Europe, đây là chương trình tài trợ trọng điểm của EU dành cho nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, đồng thời thúc đẩy các cơ hội hợp tác và đầu tư mới giữa các nhà nghiên cứu, nhà đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp khởi nghiệp và doanh nghiệp của châu Âu và Việt Nam.
Một kết quả quan trọng của chuyến thăm sẽ là cam kết của hai bên trong việc tăng cường hợp tác về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thông qua việc ký kết Ý định Thư giữa Ủy ban châu Âu, đại diện cho Liên minh châu Âu, và Bộ Khoa học và Công nghệ của Việt Nam.
Ý định Thư này sẽ tạo khuôn khổ nhằm tăng cường năng lực nghiên cứu, thúc đẩy trao đổi trong khuôn khổ chương trình Horizon Europe và các chương trình nghiên cứu khác, hỗ trợ tính lưu động của các nhà nghiên cứu, nâng cao năng lực thể chế, cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho các sáng kiến đào tạo và nghiên cứu chung.
Trong khuôn khổ này, Cao ủy Zaharieva sẽ trao đổi với các đối tác cấp cao của Việt Nam về những ưu tiên chiến lược và việc triển khai quan hệ đối tác EU - Việt Nam được tăng cường trong các lĩnh vực khoa học đổi mới sáng tạo.
Theo cách tiếp cận “Nhóm châu Âu” (EU và các quốc gia thành viên), Cao ủy Zaharieva cũng sẽ gặp gỡ đại diện cộng đồng doanh nghiệp châu Âu và Việt Nam cũng như hệ sinh thái khởi nghiệp để trao đổi về các thách thức công nghệ, cơ hội đầu tư và tăng trưởng dựa trên đổi mới sáng tạo. EU sẵn sàng hơn bao giờ hết trong việc mở rộng hỗ trợ cho quá trình chuyển đổi kép của Việt Nam - xanh và số - đồng thời thúc đẩy các cơ hội đầu tư vào những công nghệ mới nổi như AI, chất bán dẫn, 5G, công nghệ không gian, an ninh mạng và nhiều lĩnh vực khác.
