Theo Thông tư 13/2026/TT-BYT của Bộ Y tế, danh mục bệnh phải sử dụng vắc xin, sinh phẩm trong tiêm chủng bắt buộc gồm 14 nhóm bệnh. Trong đó bổ sung thêm vắc xin phòng HPV. Đối tượng dự kiến được tiêm miễn phí vắc xin HPV là trẻ em gái 11 tuổi.
Chị Nguyễn Thị Mai Anh (34 tuổi), ngụ đường Đặng Văn Bi, P.Thủ Đức (TP.HCM), cho biết chị có con gái 10 tuổi và đã tìm hiểu về vắc xin HPV. Tuy nhiên, chi phí tiêm khiến gia đình phải cân nhắc.
“Mình rất ủng hộ việc đưa vắc xin HPV vào danh mục tiêm chủng bắt buộc. Nếu trẻ em gái được tiêm từ sớm và được hỗ trợ miễn phí, phụ huynh sẽ bớt áp lực. Quan trọng hơn là các con được bảo vệ sức khỏe trước khi bước vào tuổi trưởng thành”, chị Mai Anh nói.
Anh Lê Thành Huy (35 tuổi), làm việc ở đường Võ Nguyên Giáp, P.An Khánh (TP.HCM), cho rằng phụ huynh còn tâm lý e dè khi nói chuyện với con về giới tính vì cho rằng đây là vấn đề nhạy cảm. Nhưng theo anh, càng né tránh thì trẻ càng dễ thiếu kiến thức.
“Phòng bệnh không phải là chuyện xấu hổ. Tôi nghĩ tiêm HPV cho trẻ em là việc nên làm sớm”, anh Huy chia sẻ.
Trần Gia Hân, sinh viên Trường ĐH Tôn Đức Thắng (TP.HCM), cho biết trước đây bạn chỉ nghĩ vắc xin HPV dành cho phụ nữ đã trưởng thành. Đến khi em gái chuẩn bị vào tuổi dậy thì thì Hân mới vỡ lẽ chuyện tiêm ngừa có thể bắt đầu từ sớm.
“Nếu được tiêm miễn phí từ sớm, các bé gái sẽ đỡ thiệt thòi hơn. Mình nghĩ không phải gia đình nào cũng có điều kiện để tiêm ngừa. Chính sách này sẽ giúp các bạn nhỏ được tiếp cận vắc xin công bằng hơn”, Hân nói.
Nguyễn Hoàng Nam (25 tuổi), làm việc ở đường Kha Vạn Cân, P.Linh Xuân (TP.HCM), cho biết trước đây anh bạn từng HPV chỉ liên quan đến nữ giới. Nhưng sau này, Nam mới biết nam giới cũng có thể nhiễm và lây truyền HPV.
“Mình mong việc tiêm ngừa sẽ sớm được áp dụng cho cả các bé trai để ai cũng được phòng bệnh”, Nam chia sẻ.
Bác sĩ Nguyễn Gia Kỳ, Khoa Ngoại Thận – Tiết niệu, Bệnh viện Nhân dân Gia Định (TP.HCM), cho biết HPV là một trong những loại virus lây truyền qua đường tình dục phổ biến hiện nay. Nhiều người có thể nhiễm virus nhưng không có biểu hiện rõ ràng nên vẫn có khả năng lây cho bạn tình mà không hay biết.
Theo bác sĩ Kỳ, HPV không chỉ gây sùi mào gà mà còn liên quan đến nhiều bệnh lý nguy hiểm. “Việc tiêm ngừa sớm, đặc biệt trước khi có quan hệ tình dục, có ý nghĩa quan trọng trong phòng bệnh. Độ tuổi từ 9 – 14 được xem là thời điểm tiêm hiệu quả nhất do cơ thể chưa tiếp xúc với virus và đáp ứng miễn dịch tốt hơn. Người trưởng thành chưa từng tiêm vẫn có thể tiêm sau khi được bác sĩ tư vấn”, bác sĩ Kỳ nói.
Phó giáo sư, tiến sĩ, bác sĩ Hoàng Thị Diễm Tuyết, Giám đốc Bệnh viện Hùng Vương, cho hay ung thư cổ tử cung là vấn đề sức khỏe cộng đồng đặc biệt quan trọng đối với phụ nữ. Đây là loại ung thư phổ biến hàng thứ ba tại Việt Nam, với khoảng 14 ca mắc mới mỗi ngày. Đáng chú ý, tỷ lệ mắc tại TP.HCM cao gấp 10 lần so với Hà Nội.
Theo bà Tuyết, nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, ung thư cổ tử cung có thể dẫn đến tử vong. Chi phí điều trị ở giai đoạn muộn cũng rất lớn, tạo gánh nặng cho người bệnh và gia đình. Tuy nhiên, bệnh có thể dự phòng bằng tiêm ngừa vắc xin HPV; điều trị khỏi nếu được phát hiện và điều trị sớm.
Bà Tuyết cho hay ước tính, TP.HCM có khoảng 1,38 triệu bé gái dưới 15 tuổi. Nếu mỗi năm bổ sung khoảng 32.000 trẻ vào chương trình và đạt tỷ lệ bao phủ 90%, chi phí tiêm chủng hằng năm dự kiến khoảng 27 – 81 tỉ đồng.
Kết thúc buổi thi đánh giá năng lực đợt 1 do ĐH Quốc gia TP.HCM tổ chức tại điểm thi Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, giữa đám đông thí sinh và phụ huynh chờ đón con, một tấm bảng cổ vũ xuất hiện khiến nhiều người phải ngoái nhìn.
Nhân vật chính của câu chuyện là cặp song sinh Nguyễn Song Nhật Minh và Nguyễn Song Trúc Minh, cùng học lớp 10 Trường THPT Nguyễn Hữu Huân, TP.Thủ Đức, TP.HCM. Hai em mang theo một tấm bảng có hình chị gái là Nguyễn Xuân Mai, học lớp 12 chuyên toán cùng trường, kèm dòng chữ vui nhộn "1000+ thẳng tiến" để tiếp sức tinh thần cho chị sau kỳ thi.
Nhật Minh cho biết ý tưởng làm tấm bảng được cả hai bí mật chuẩn bị từ tối hôm trước. Từ việc chọn ảnh, nghĩ câu chữ đến mang đi in, mọi thứ đều được cặp song sinh tự làm mà không báo cho gia đình biết.
"Mục đích của tụi em rất đơn giản. Đó là tạo cho chị gái một bất ngờ trong ngày thi quan trọng", Nhật Minh nói.
Vậy là buổi trưa 5.4, sau khi chờ chị ở cổng trường, hai em giơ cao tấm bảng giữa đám đông để chị dễ dàng nhìn thấy. Nhật Minh kể tụi em cố tình chọn những tấm hình trông đáng yêu nhất của chị rồi ghép vào bảng cùng lời nhắn "1000+ thẳng tiến".
"Hai em chỉ mong chị thi thật tốt, đạt hơn 1.000 điểm để đỡ áp lực và không phải bước vào đợt thi tiếp theo", Nhật Minh bật mí.
Từ xa nhìn thấy tấm bảng có hình mình, Xuân Mai thoáng bẽn lẽn vì không nghĩ hai em lại chuẩn bị một màn cổ vũ công phu như vậy. Nữ sinh cho biết bản thân cảm thấy đề thi năm nay không thật sự dễ thở, nên bước ra khỏi phòng thi vẫn còn khá lo. Thế nhưng, sự xuất hiện của hai em cùng món quà nhỏ bất ngờ khiến Mai bật cười và nói rằng cô bạn thấy nhẹ lòng hơn sau nhiều giờ làm bài căng thẳng.
Thấy chị chưa tự tin về kết quả, Trúc Minh lập tức trấn an bằng một câu nói khiến những người đứng gần đó cũng phải mỉm cười. Em nói với chị rằng không sao đâu, nếu lần 1 chưa như mong muốn thì vẫn còn lần 2, quan trọng là chị gái đã cố gắng hết sức. Với hai em, chị Mai luôn là người chị giỏi giang và đáng tự hào.
Cặp song sinh kể ở nhà, chị Xuân Mai học rất tốt, chăm chỉ, nghiêm túc trong việc học. Là học sinh lớp chuyên toán, nữ sinh có nhiều thành tích nổi bật nên từ lâu đã trở thành hình mẫu để các em noi theo. Không chỉ ngưỡng mộ, Nhật Minh và Trúc Minh còn dành cho chị gái sự quấn quýt rất đặc biệt, vì trong nhà chị em vốn luôn gần gũi, yêu thương nhau.
Chia sẻ thêm với người viết, mẹ của các em cho biết chị hoàn toàn không hay biết gì về kế hoạch này. Đến khi ra điểm thi, thấy hai con giơ tấm bảng để đón chị, người mẹ cũng bất ngờ không kém. Người mẹ nói mình vừa vui vừa tự hào vì các con biết nghĩ cho nhau, biết động viên nhau theo cách rất hồn nhiên, nhưng cũng đầy tình cảm.
Theo người mẹ, ở nhà ba chị em vốn thân thiết, thường xuyên trò chuyện, chia sẻ chuyện học hành và sinh hoạt hằng ngày. Những dịp quan trọng như thi cử, cả nhà đều cố gắng tạo tâm lý thoải mái nhất cho con. Tuy vậy, việc cặp song sinh chủ động chuẩn bị một món quà tinh thần cho chị gái mà không báo trước vẫn là điều khiến người mẹ xúc động.
Về phần mình, Xuân Mai cho hay điều làm em vui nhất không nằm ở tấm bảng mà là tình cảm của hai em dành cho mình. "Khi nhìn thấy các em đứng chờ với vẻ mặt háo hức, em cảm giác áp lực như dịu đi rất nhiều", Mai nói.
Khoảnh khắc ấy cũng khiến nhiều người xung quanh chú ý. Không ít phụ huynh, thí sinh và sinh viên tình nguyện đứng gần đó đã bật cười vì sự dễ thương của cặp song sinh.
Nguyễn Bình Minh, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết bạn khá bất ngờ khi chứng kiến cảnh này ngay tại điểm thi. Theo Bình Minh, điều khiến bạn ấn tượng không chỉ là tấm bảng được làm chỉn chu mà còn là cách hai em nhỏ cổ vũ chị gái rất tự nhiên, chân thành.
Trong khi đó, Huỳnh Quốc Bảo, sinh viên Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, cũng nhận xét hình ảnh này quá dễ thương. Với Bảo, sau một buổi thi dài, có người thân đứng chờ sẵn với một lời động viên đúng lúc như vậy hẳn là kỷ niệm đáng nhớ.
Thí sinh học nhiều tiếng đồng hồ một ngày, học tới 2 giờ sáng, nhưng thời gian học lại tỷ lệ nghịch với số kiến thức nạp được… Đó là một thực tế khá phổ biến trong quá trình ôn thi tốt nghiệp THPT căng thẳng nhưng không phải thí sinh nào cũng tìm được giải pháp khắc phục hữu hiệu.
Phạm Thị Ngọc Ánh, thủ khoa Học viện Hàng không VN năm 2024, cho rằng nếu bạn đang gặp phải trường hợp như vậy thì bạn đang nỗ lực ảo, chưa phải học thật.
Việc nỗ lực ảo, theo Ngọc Ánh, còn nhiều biểu hiện khác, chẳng hạn như bạn là người rất thích sưu tầm tất cả tài liệu mà thầy cô cho ở trên mạng, nhưng không bao giờ mở ra để làm quá một đề; bạn chép bài rất siêng năng nhưng kiến thức đó chỉ nằm trên vở vì bạn không bao giờ mở ra để xem; và cuối cùng bạn dành rất nhiều thời gian cho việc học nhưng kiến thức nạp vào lại tỷ lệ nghịch.
Việc học thật là khi bạn làm bài nghiêm túc, học và hiểu kiến thức. Để biết mình có thực sự hiểu bài đó hay không, Ánh chỉ ra 2 cách. Cách đầu tiên là tự giảng lại bài mình vừa học một lần nữa, nếu bài giảng của mình rất trơn tru đồng nghĩa bản thân đã hiểu bài đó; nhưng nếu bài giảng gặp chút rắc rối, phải dành thêm thời gian để đọc lại.
Cách thứ hai, Ánh chỉ ra là chuẩn bị một trang giấy, sau mỗi giờ học viết lại những kiến thức đã học được trong ngày hôm đó; số lượng chữ trên trang giấy chính là kiến thức mà bạn thực sự học được.
Để chuyển từ nỗ lực ảo sang học thật, Ánh áp dụng 3 phương pháp. Đầu tiên Ánh sẽ cô lập hết tất cả thiết bị điện tử, sau đó in các đề ra để giải, như thế vừa giúp bản thân có cảm giác như đang thi thật, vừa đỡ xao nhãng hơn.
Tiếp theo, Ánh đặt một mục tiêu cụ thể. "Nhưng lưu ý là nên lượng sức mình để đặt mục tiêu một cách thực tế. Ví dụ hôm trước bạn dành 5 tiếng đồng hồ để giải một đề, nhưng trong 5 tiếng đó bạn vừa học, vừa chơi thì sẽ không thể nào hiệu quả được. Thay vì thế, bạn có thể tập trung 2 tiếng đồng hồ hoàn toàn vào việc giải đề, 3 tiếng còn lại bạn sẽ tự thưởng cho bản thân vì đã thực sự nghiêm túc trong ngày hôm đó. Việc bạn vừa nghiêm túc, vừa tự thưởng cho bản thân như vậy sẽ giúp quá trình học không bị áp lực và nhàm chán", Ánh nói và cho biết phương pháp cuối cùng là không sợ sai.
Một số bạn thường rất sợ khi mình làm sai vì cảm thấy kiến thức của bản thân chưa đủ vững, nhưng Ánh khẳng định một sự thật tưởng chừng như nghịch lý: "Học tập là một quá trình mà mình liên tục sửa sai, nên theo mình mỗi khi bạn nhận ra lỗi sai của bản thân thì nên cảm thấy vui mới đúng".
Cô nàng thủ khoa lý giải: "Tại vì mình phát hiện lỗi sai ngay bây giờ chứ không phải là phát hiện trong phòng thi, đừng có sợ lỗi sai mà hãy sửa chữa nó để sau này vào phòng thi, mình không phạm phải nữa".
Nhắn gửi đến thí sinh, Ánh chia sẻ đầy tâm huyết: "Kỳ thi tốt nghiệp THPT chỉ đánh giá dựa trên số lượng kiến thức mà bạn đạt được nên đừng nỗ lực ảo nữa, hãy học thật. Không phải cứ học nhiều giờ, thức càng khuya thì bạn sẽ được điểm càng cao; điều quan trọng là lượng kiến thức bạn tiếp thu được sau mỗi bài học. Ngay bây giờ hãy tắt hết các thiết bị giải trí trên mạng và bắt đầu làm bài, bạn sẽ thấy mình đang học thật sự. Mình chúc các bạn có một kỳ thi thật thành công, đạt được điểm số như mong đợi và vào được ngôi trường mơ ước".
Nguyễn Ngọc Ánh, người sáng lập Cộng đồng xanh Việt Nam (Giải thưởng Thanh niên sống đẹp 2023, Giải thưởng Tình nguyện quốc gia năm 2022), nhấn mạnh lối sống xanh của giới trẻ. Chị cho biết mỗi người có thể sống xanh từ những hành động thiết thực trong đời sống hằng ngày. "Chúng ta nên chủ động mang theo bình nước cá nhân khi ra ngoài, dù là đi làm hay đi quán cà phê. Đây là giải pháp đơn giản nhưng cực kỳ hiệu quả để cắt giảm lượng ly nhựa và ống hút dùng một lần thải ra môi trường", Ngọc Ánh chia sẻ.
Bên cạnh đó, Ngọc Ánh còn gợi ý mô hình đi chợ xanh bằng cách sử dụng giỏ xách hoặc hộp đựng cá nhân để thay thế hoàn toàn túi ni lông. "Hôm nay chúng ta từ chối 5 túi ni lông, ngày mai có thể nhiều hơn. Quan trọng sự kiên trì thay đổi mỗi ngày từ những bước đi nhỏ nhất", Ngọc Ánh nói.
Hoa hậu Nguyễn Thanh Hà, Miss Eco International 2023, Hoa hậu Môi trường Việt Nam 2022, cho biết dự án bản thân đang theo đuổi là cuộc thi vẽ tranh bảo vệ môi trường. "Mỗi bức tranh là một câu chuyện, phản ánh góc nhìn riêng về môi trường. Điều đáng mừng là không chỉ các bạn trẻ mà cả học sinh tiểu học, thậm chí những em chưa từng có cơ hội vẽ trước đó cũng mạnh dạn thể hiện suy nghĩ của mình", Hoa hậu Nguyễn Thanh Hà nói.
Bên cạnh việc nâng cao nhận thức, Hoa hậu Nguyễn Thanh Hà nhấn mạnh cần lan tỏa hành động bằng những cách cụ thể như tổ chức workshop, tham gia các hoạt động nhặt rác cuối tuần hoặc xây dựng những dự án cộng đồng thiết thực.
Chia sẻ tại ngày hội, Nguyễn Đình Minh Tâm, sinh viên Trường ĐH Văn Hiến TP.HCM, bày tỏ: "Mình luôn kỳ vọng Việt Nam có thể trở thành một quốc gia không rác thải. Nhận thấy nước ta đang ngày càng có nhiều các hoạt động dọn dẹp môi trường, mình và nhiều bạn trẻ khác cảm thấy rất hào hứng và sẵn sàng tham gia".
Là một trong những thành viên tích cực của nhóm Sài Gòn Xanh, bản thân Tâm cảm thấy rất phấn khởi trước sự lan tỏa mạnh mẽ của lối sống xanh trong cộng đồng sinh viên. "Được góp một phần sức nhỏ để giúp Việt Nam thêm sạch đẹp hơn là điều khiến mình cảm thấy rất tự hào", Tâm nói.
Dương Tạ Linh Đan, sinh viên Trường ĐH Y khoa Phạm Ngọc Thạch, cho rằng giải pháp tạo ra tác động mạnh mẽ nhất hiện nay chính là công tác tuyên truyền. "Với hoạt động truyền thông được thực hiện đủ sâu và rộng, mỗi người sẽ tự nhận thức được tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường. Một khi chúng ta biết điều gì là tốt cho không gian sống xung quanh, việc hành động vì mục tiêu đó sẽ trở nên rất tự nhiên và dễ dàng", Đan bộc bạch.
