Bài viết Có bằng đại học, 30 tuổi vẫn thất nghiệp, đi giao hàng, phục vụ: Có gì phải xấu hổ? nhận về nhiều ý kiến tranh luận của bạn đọc.
Nhiều bạn đọc tự hào với lao động chân chính, không sợ ánh nhìn người khác.
Bạn đọc Lê Thanh Trung nói thẳng không ăn cắp, ăn trộm, không có gì phải xấu hổ. Một khi lao động không vi phạm luật pháp để kiếm sống, không có gì phải xấu hổ khi mình chưa tìm được việc làm ưng ý.
Đồng tình, bạn đọc Trần Dung cũng nói chẳng có gì xấu hổ, so sánh ngang hàng thường thiếu công bằng. Người khoe thăng chức có thể đã có nền tảng gia đình, quan hệ, hoặc cơ hội sớm hơn mình.
“Shipper hay phục vụ lại đang tích lũy theo cách khác như kỹ năng chịu áp lực, thị trường, kỷ luật… Những thứ đó không khoe được, nhưng rất có giá trị”, Dung nói.
Tương tự, bạn đọc leph****@gmail.com thẳng thắn nói ăn cướp, ăn trộm hay lừa đảo mới xấu hổ. Mình làm việc chân chính chẳng có gì phải xấu hổ.
Bạn đọc Minh Tâm chia sẻ rằng bản thân từng trải qua hoàn cảnh tương tự, nên rất thấu hiểu, và điều quan trọng là vẫn cố gắng, chưa bỏ cuộc. Trong khi đó, bạn đọc Quỳnh Như nhấn mạnh rằng miễn là công việc chân chính thì không có gì phải xấu hổ.
Bạn đọc Trần Thanh Tùng kể là nông dân U60, ông nói bạn học được gì khi đi giao hàng? “Đi giao hàng không đơn thuần là tới giao hàng cho khách. Thất nghiệp, không phải vì vậy mà mình nôn nóng tìm ngay một công việc mới không chọn lọc, hãy bình tĩnh”, bạn đọc nói.
Còn bạn đọc Sao Xẹt cho rằng có ai nói các bạn mắc cỡ, xấu hổ đâu. Lao động ngành nghề chi cũng được, miễn là chân chính, bằng sức lao động của mình.
“Tiến sĩ bây giờ đã phổ cập rồi. Đại học chỉ là kiến thức nền, sau thời gian trải nghiệm”, ông nói.
Còn bạn đọc Thảo Hy cho rằng ổn định không nhất thiết là có nhà hay chức vụ, mà có thể là thu nhập đủ sống, tinh thần vững, và biết mình đang đi đâu. Có người lương cao nhưng bất an, không thấy vui hay nhiều áp lực chi phối, liệu có gọi là ổn định?
“Có người xuất phát chậm nhưng đường cong đi lên dài và ổn định. Cuộc đời không phải là cuộc đua 100m, mà là marathon, thậm chí là nhiều chặng khác nhau”, Hy nói.
Bạn đọc Minh nói làm gì cũng được, quan trọng là bạn cảm thấy vui vẻ với công việc đang làm và thu nhập có thể nuôi sống bản thân, gia đình.
“Tuy nhiên nếu có thể phát huy kiến thức đã được học và phát triển nghề nghiệp chuyên môn với tấm bằng đã nhận thì tốt nhất. Chứ học xong mà không dùng để mang lại lợi ích cho bản thân mình thì có nghĩa đã chọn sai ngành nghề, phí hoài công sức, tiền bạc đã bỏ ra những năm tháng đại học”, Minh bày tỏ.
Còn bạn đọc Nguyên Hà nói đại học ngày nay cũng như tốt nghiệp phổ thông thôi, có gì phải sĩ diện. Làm nghề gì cũng tốt cả, miễn là không vi phạm pháp luật. Không có ai không làm việc mà có cuộc sống hạnh phúc cả.
Nhiều bạn đọc nói cân nhắc lại lựa chọn nghề nghiệp, tránh lãng phí tấm bằng đại học.
Bạn đọc Vũ A Na kể rằng cô gần như có hai bằng đại học và từng đi dạy chính thức một thời gian nhưng sau đó nghỉ. Thời sinh viên, cô mê đọc sách, đặc biệt là sách về bán hàng, càng đọc càng hứng thú, nên đã xin đi làm thêm trong lĩnh vực này.
Tốt nghiệp văn bằng 1, cô đi dạy rồi thấy đam mê bán hàng quá lớn. Thế là Na học thêm văn bằng 2 quản trị kinh doanh, chưa lấy được văn bằng này thì cô bị ốm nghỉ giữa chừng.
“Giờ tôi làm công việc bán hàng: bán vé số, trứng lộn, trà chanh thu nhập 22 triệu đồng một tháng ở quê. Bỏ nghề giáo đi làm công việc như vậy vì đam mê thì có đáng xấu hổ không?”, Na bày tỏ.
Bạn đọc Đào Tiên nói dành quãng thời gian đẹp nhất đời người để học 4 năm đại học, sau đó ra trường với bao ước mơ, hoài bão nhưng thực tế thất nghiệp hoặc công việc không như ý, thử hỏi ai mà không chạnh lòng.
Tiên bày tỏ nuối tiếc vì mình đã lãng phí thời gian, tiền của vào những mục tiêu không thực tế, không phù hợp, xem như là một lần thử và sai. Cuộc sống vẫn tiếp diễn nên cần tìm một công việc tạm thời để bớt gánh nặng tài chính, lâu dần thì ngại thay đổi.
“Tôi từng trải qua nên tôi hiểu, quan trọng nhất vẫn là bạn cảm thấy thế nào về công việc, công việc đó có giúp bạn tốt hơn từng ngày không, có thể dung hòa giữa công việc và sở thích không, có kế hoạch gì cho tương lai nếu công việc đó ngày mai không còn nữa”, Tiên chia sẻ.
Bạn đọc ký tên Shipper nói học đại học rồi đi làm shipper hay lao động phổ thông không đáng xấu hổ với nghề hay xã hội, mà đáng tiếc là lãng phí tấm bằng cùng thời gian, tiền bạc và công sức mà bản thân và gia đình đã đầu tư.
“Xấu hổ với tư duy chấp nhận hiện tại không cần cầu tiến để cố gắng được làm với đúng ngành mình và gia đình đã đầu tư vào”, bạn đọc này nói.
Bạn đọc Lại Quang Tấn bày tỏ thắc mắc về việc một số bạn học đại học vất vả mà vẫn long đong, tự hỏi liệu có phải các bạn đã chọn sai ngành hay trường ngay từ đầu.
Bạn đọc Phúc Nguyễn nói học đại học nên xem là cơ hội nâng cao kiến thức cho bản thân, còn quan trọng hơn là sống tử tế, kiếm thu nhập chính đáng và giáo dục con cái thành đạt. Như vậy, mỗi người đã đáng tự hào vì đóng góp cho xã hội, thay vì chạy theo sự tự hào “ảo” không bền vững về lâu dài.
Bạn đọc Vinh thừa nhận nhiều người học đại học xong nhưng lại không hợp ngành. Quay đầu làm lại từ đầu cũng là điều bình thường.
Bạn đọc Phạm Hữu Hiến nói ở nước ngoài, bằng đại học chỉ mang tính phổ cập, một người làm nail ở Mỹ cũng có bằng đại học. Có ai than vãn gì đâu?
Một thiếu niên 15 tuổi ở TP.HCM đập phá nhà cửa, thậm chí cầm dao đe dọa chính cha mẹ mình chỉ vì bị tịch thu điện thoại. Đêm đó cả khu phố bị đánh thức bởi tiếng la hét của cậu ấy.
Những trường hợp như trên đã từng được bệnh viện tiếp nhận thời gian qua.
Bệnh viện Tâm thần TP.HCM đã tiếp nhận nhiều trẻ nhập viện để cai nghiện điện thoại, mạng xã hội, game… Bác sĩ Nguyễn Thị Kiều Tiên - Trưởng khoa tâm lý tâm thần trẻ em Bệnh viện Tâm thần TP.HCM - cho biết có trường hợp nhập viện trong tình trạng kích động mạnh, cũng có trường hợp không phải cha mẹ mà là công an địa phương đưa vào bệnh viện.
Còn bác sĩ Nguyễn Thanh Sang, Trưởng khoa tâm lý lâm sàng - phục hồi chức năng - y học cổ truyền Bệnh viện Nhi đồng 2 TP.HCM, thông tin ngày càng có nhiều trẻ em bị ảnh hưởng đến sự phát triển do sử dụng thiết bị điện tử quá mức.
Mỗi tháng tại khoa này tiếp nhận cả trăm bệnh nhi có vấn đề về sức khỏe tâm lý mà nguyên nhân gián tiếp đều do sử dụng thiết bị điện tử quá mức. Tuy nhiên điểm chung là không có cha mẹ nào đưa con đến Bệnh viện Tâm thần TP.HCM khám với lý do trẻ bị nghiện thiết bị số cả. Hầu hết chỉ tìm đến với lý do như trẻ chậm nói, học sa sút, mất tập trung, rối loạn cảm xúc, có hành vi bạo lực…
Theo bác sĩ Tiên, khi đã nghiện, trẻ thường bất chấp tất cả đề có được cái mình muốn nên dễ dẫn tới những hành vi cực đoan như chửi bới, đập phá tài sản. Nặng hơn có thể đánh đập cha mẹ, thậm chí dùng hung khí gây thương tích… chỉ để được xem màn hình.
"Bất kể trẻ được đưa đến vì lý do gì, chúng tôi đều hỏi rất kỹ về việc dùng điện thoại, máy tính bảng, máy tính. Nó là một phần không thể bỏ qua trong đánh giá", bác sĩ Tiên chia sẻ.
Ghi nhận thực tế khám chữa bệnh tại Bệnh viện Nhi đồng 2, bác sĩ Sang cho biết tình trạng lệ thuộc vào tivi, điện thoại thông minh không chỉ ảnh hưởng trước mắt mà còn để lại hệ lụy lâu dài đối với sức khỏe tâm thần và khả năng học tập của trẻ.
Một trong những biểu hiện phổ biến nhất là trẻ chậm nói. Trẻ nhỏ thường xuyên tiếp xúc với màn hình có xu hướng giảm tương tác với người xung quanh dẫn đến hạn chế về ngôn ngữ.
Nhiều trường hợp còn gặp rối loạn giấc ngủ, mất tập trung, giảm khả năng tiếp thu và sa sút trong học tập. Nếu không được can thiệp kịp thời, trẻ có thể tiếp tục gặp các vấn đề như suy giảm thị lực, thiếu kỹ năng xã hội, khó hòa nhập với bạn bè, thậm chí có biểu hiện chán học, né tránh trường lớp, ảnh hưởng đến sự phát triển nhân cách.
Một số trẻ còn có dấu hiệu rối loạn hành vi do quen với việc được chiều bằng thiết bị điện tử từ nhỏ.
Phụ huynh bận rộn, thiếu thời gian nên thiết bị màn hình trở thành "giải pháp nhanh nhất" để giữ cho con yên là thực tế khó phủ nhận hiện nay. Có người mẹ đơn thân vừa đi làm vừa chăm con vừa làm việc nhà nên khi cần 30 phút để nấu ăn hay tắm rửa lập tức "ném" cho con chiếc điện thoại là cách nhanh nhất.
Trong nhiều trường hợp, phụ huynh còn tin rằng việc cho con tiếp xúc công nghệ sớm là lợi thế! Bác sĩ Tiên kể từng gặp những người nghĩ rằng con mình sẽ giỏi công nghệ khi cho tiếp xúc sớm thiết bị điện tử mà không biết chúng đang bị "ngộ độc tinh thần" từng ngày.
Đến khi vấn đề trở nên nghiêm trọng, cảm xúc phổ biến của phụ huynh là hối hận, tiếc nuối, giá như… Người chọn cách cực đoan là cắt mạng Internet, loại bỏ hoàn toàn thiết bị. Tuy vậy khi ấy trẻ đã có đủ cách để tiếp cận từ bên ngoài, thậm chí bỏ nhà đi..
Bác sĩ Sang cho rằng việc điều trị sẽ không quá phức tạp nếu được phát hiện sớm, nhất là trường hợp chậm nói đơn thuần. Việc quan trọng là phải giảm dần và hạn chế hoàn toàn thời gian sử dụng màn hình.
Đồng thời cha mẹ phải trò chuyện, chơi cùng và tạo môi trường giao tiếp tích cực cho con. Ngoài ra sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường có vai trò quan trọng bởi trẻ được tham gia hoạt động tập thể, giao tiếp với bạn bè, thầy cô sẽ dần cải thiện các kỹ năng xã hội.
Còn bác sĩ Tiên nói biện pháp không quá phức tạp, chỉ là đừng cho trẻ tiếp xúc màn hình quá sớm, đồng thời giới hạn thời gian sử dụng, tăng tương tác trực tiếp, khuyến khích hoạt động thể chất và xã hội.
"Những điều này tưởng chừng đơn giản nhưng lại là ranh giới giữa thói quen và cơn nghiện. Nếu một khi đã bước qua ranh giới đó, cái giá phải trả có khi là cả tương lai đứa trẻ", bác sĩ Tiên nói.
Trường hợp đau lòng trên xảy ra tại Trung Quốc. Truyền thông đưa tin, chỉ trong vài tháng, một người đàn ông 45 tuổi bất ngờ sụt hàng chục kg, đi ngoài ra máu, chán ăn kéo dài.
Cho rằng mình bị trĩ nên ông chủ quan không đi khám. Đến khi các triệu chứng ngày càng nặng, ông mới đến bệnh viện kiểm tra. Kết quả khiến gia đình bàng hoàng: ung thư trực tràng, phát hiện ở giai đoạn muộn, đã di căn đến gan và phổi.
Dù được điều trị bằng hóa trị toàn thân và liệu pháp miễn dịch, người bệnh chỉ cầm cự được khoảng một năm trước khi qua đời. Trường hợp này không phải hiếm. Theo các bác sĩ, nguyên nhân lớn nằm ở thói quen ăn uống kéo dài nhiều năm.
Nhiều nghiên cứu cho thấy chế độ ăn đóng vai trò quan trọng trong nguy cơ mắc bệnh, thậm chí có thể xem là một trong những yếu tố quyết định.
Đáng chú ý, bữa sáng, bữa ăn nhiều người không coi trọng, lại có ảnh hưởng lớn đến sức khỏe đường ruột. Nếu bắt đầu ngày mới bằng những thực phẩm không lành mạnh, các bữa còn lại trong ngày cũng khó "cứu vãn". Bác sĩ cảnh báo có 3 kiểu ăn sáng nên hạn chế tối đa.
Trước hết là nhóm thực phẩm nhiều chất béo. Các món chiên rán, nội tạng động vật, thịt mỡ hay dầu mỡ động vật là lựa chọn quen thuộc của không ít người. Tuy nhiên, tiêu thụ lượng lớn chất béo bão hòa ngay từ buổi sáng sẽ làm tăng gánh nặng cho hệ tiêu hóa. Về lâu dài, điều này dễ gây táo bón, khiến chất thải lưu lại lâu trong ruột, liên tục kích thích niêm mạc ruột và làm tăng nguy cơ ung thư.
Thứ hai là thực phẩm muối chua, hun khói. Dưa muối, cá khô, thịt xông khói… thường được nhiều người dùng kèm bữa sáng vì tiện lợi và đậm vị. Nhưng các món này có thể chứa nitrit, khi kết hợp với protein sẽ tạo thành nitrosamine – một chất có khả năng gây ung thư. Ngoài ra, thực phẩm hun khói còn chứa benzopyrene, một hợp chất độc hại khác đã được cảnh báo liên quan đến ung thư.
Nhóm thứ ba là thực phẩm nhiều đường. Bánh ngọt, nước ngọt có gas, sữa hoặc cháo thêm nhiều đường là lựa chọn phổ biến vào buổi sáng. Tuy nhiên, việc tiêu thụ quá nhiều đường dễ dẫn đến dư thừa năng lượng, gây tăng cân và béo phì. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến chuyển hóa mà còn làm tăng nguy cơ tổn thương đường ruột, từ đó liên quan đến ung thư đại trực tràng.
Theo các chuyên gia, nguy cơ mắc bệnh tăng rõ rệt sau tuổi 45-50. Ngoài tuổi tác, những người có các yếu tố sau cần đặc biệt lưu ý:
-Ăn nhiều thịt đỏ, thực phẩm chế biến sẵn, đồ nướng cháy, thực phẩm hun khói.
-Chế độ ăn thiếu rau xanh và trái cây.
-Hút thuốc lá, thường xuyên sử dụng rượu bia.
-Ít vận động, thừa cân hoặc béo phì.
-Có tiền sử polyp đại tràng.
-Có người thân mắc ung thư đại trực tràng.
Ở giai đoạn sớm, ung thư đại trực tràng thường không gây triệu chứng rõ ràng hoặc có biểu hiện dễ nhầm lẫn với các rối loạn tiêu hóa thông thường. Người dân nên đến cơ sở y tế khi xuất hiện các dấu hiệu kéo dài như:
-Thay đổi thói quen đại tiện, táo bón hoặc tiêu chảy kéo dài.
-Táo bón và tiêu chảy xen kẽ.
-Đi ngoài ra máu hoặc phân lẫn chất nhầy.
-Phân nhỏ, dẹt hoặc thay đổi hình dạng bất thường.
-Đau bụng âm ỉ, cảm giác đi ngoài không hết.
-Mệt mỏi kéo dài, thiếu máu.
-Sụt cân không rõ nguyên nhân.
Khi gặp các dấu hiệu trên, việc đi khám và nội soi đại tràng là cần thiết để phát hiện sớm bệnh.
Nhiều người e ngại nội soi vì sợ đau hoặc lo rủi ro, nhưng theo các chuyên gia, nguy cơ từ việc trì hoãn phát hiện ung thư còn lớn hơn rất nhiều. Thực tế, nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm, ung thư đại trực tràng có tiên lượng điều trị tốt hơn đáng kể.
Mùa hè với thời tiết nóng bức khiến cơ thể dễ mất nước và mệt mỏi. Trong số các loại thức uống giải nhiệt tự nhiên, nước dừa được nhiều người yêu thích nhờ vị ngọt thanh và khả năng bổ sung khoáng chất hiệu quả.
Trước hết, nước dừa chứa nhiều vitamin và khoáng chất như kali, magie, natri và chất chống oxy hóa. Những thành phần này giúp cơ thể bù nước nhanh chóng, hỗ trợ thanh lọc và giảm cảm giác nóng trong vào mùa hè. Gan là cơ quan đóng vai trò quan trọng trong việc đào thải độc tố nên việc cung cấp đủ nước sẽ giúp gan hoạt động hiệu quả hơn. Khi uống nước dừa đúng cách, cơ thể có thể giảm tình trạng mệt mỏi, hỗ trợ tiêu hóa và tăng cường quá trình trao đổi chất.
Bên cạnh đó, nước dừa còn giúp làm dịu cơ thể trong những ngày nhiệt độ cao. Nếu trong gia đình có những người thường xuyên ăn đồ dầu mỡ hoặc thức khuya, các bà nội trợ nên chuẩn bị một lượng nước dừa vừa phải để họ uống nhằm góp phần giúp cơ thể cảm thấy nhẹ nhàng và dễ chịu hơn. Một số nghiên cứu cho thấy chất chống oxy hóa trong nước dừa có khả năng hạn chế tác động của các gốc tự do, từ đó hỗ trợ bảo vệ tế bào gan.
Mặc dù có nhiều lợi ích tuy nhiên loại đồ uống này không phù hợp với tất cả mọi người.
Đối với những người mắc một số bệnh lý như tiểu đường, rối loạn thận, huyết áp cao hoặc dị ứng thực phẩm, nước dừa có thể gây hại nhiều hơn là có lợi. Sau đây là những người nên tránh hoặc thận trọng khi uống nước dừa:
Theo thông tin đăng trên trang TOI, nước dừa chứa đường tự nhiên, thường khoảng 6 -7 g trên mỗi khẩu phần 200ml. Mặc dù lượng đường này ít hơn so với nước ép trái cây hoặc nước ngọt, nhưng nó vẫn có thể ảnh hưởng đến lượng đường trong máu.
Đối với những người mắc bệnh tiểu đường hoặc kháng insulin, lượng đường tự nhiên này có thể dẫn đến tăng đột biến lượng đường trong máu, đặc biệt nếu tiêu thụ thường xuyên hoặc với số lượng lớn.
Nếu bạn đang kiểm soát bệnh tiểu đường, tốt nhất nên hạn chế/tránh uống nước dừa hoặc tham khảo ý kiến chuyên gia chăm sóc sức khỏe để xác định lượng nước dừa an toàn cho chế độ ăn uống của bạn.
Mặc dù dị ứng dừa tương đối hiếm gặp, nhưng chúng vẫn có thể gây ra những phản ứng đáng kể ở những người nhạy cảm. Các triệu chứng có thể bao gồm ngứa, nổi mề đay, sưng tấy và đỏ da ngay sau khi tiêu thụ nước dừa hoặc các sản phẩm từ dừa. Trong những trường hợp nghiêm trọng hơn, có thể gặp các vấn đề về hô hấp, khó tiêu hoặc thậm chí là phản vệ.
Nước dừa rất giàu kali, một khoáng chất đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì cân bằng dịch và chức năng tim. Tuy nhiên, đối với những người mắc bệnh thận mạn tính (CKD) hoặc suy thận, lượng kali nạp vào cơ thể quá cao có thể gây nguy hiểm.
Khi thận không thể lọc kali hiệu quả, kali sẽ tích tụ trong máu, dẫn đến tăng kali máu - tình trạng có thể gây yếu cơ, buồn nôn và thậm chí là rối loạn nhịp tim, đe dọa tính mạng. Nếu bạn có bất kỳ bệnh lý nào liên quan đến thận, đặc biệt là ở giai đoạn từ trung bình đến nặng, nên tránh hoặc hạn chế nghiêm ngặt việc sử dụng nước dừa.
Trong hệ thống y học cổ truyền như Ayurveda (Ấn Độ), nước dừa được coi là có tác dụng làm mát tự nhiên cho cơ thể. Mặc dù điều này có lợi trong thời tiết nóng hoặc mùa hè, nhưng nó có thể gây ra vấn đề nếu bạn đang bị cảm lạnh, ho hoặc cúm.
Uống nước dừa khi bạn đã có các triệu chứng như nghẹt mũi hoặc kích ứng cổ họng có thể làm tình trạng trở nên tồi tệ hơn hoặc làm chậm quá trình phục hồi. Nếu bạn dễ bị cảm lạnh thường xuyên hoặc có hệ miễn dịch yếu, hãy cân nhắc việc tránh uống nước dừa trong mùa đông hoặc khi bị ốm. Nên chọn các loại nước có tính ấm hơn để hỗ trợ hệ miễn dịch và giúp quá trình phục hồi nhanh hơn.
Nước dừa thường được biết đến là thức uống tốt cho tim mạch do hàm lượng kali cao, có thể giúp hạ huyết áp bằng cách chống lại tác dụng của natri. Tuy nhiên, chính lợi ích này có thể trở thành nguy cơ đối với những người đang dùng thuốc điều trị huyết áp, đặc biệt là thuốc ức chế men chuyển ACE hoặc thuốc lợi tiểu giữ kali.
Các loại thuốc này vốn đã giúp cơ thể giữ kali và việc bổ sung thêm nước dừa có thể khiến nồng độ kali tăng quá cao (tăng kali máu). Điều này có thể dẫn đến các triệu chứng như đau ngực, buồn nôn, yếu cơ hoặc nhịp tim không đều.
Nếu bạn đang kiểm soát tăng huyết áp (huyết áp cao) bằng thuốc, hãy trao đổi với bác sĩ trước khi uống nước dừa thường xuyên. Mặc dù nó có thể giúp ích trong một số trường hợp, nhưng việc sử dụng không có sự giám sát có thể gây ra các biến chứng.
Do nước dừa có thể làm loãng máu nhẹ và gây giảm huyết áp, các bác sĩ thường khuyến cáo bệnh nhân không nên uống trước khi mổ vài ngày và hạn chế sau mổ để tránh ảnh hưởng quá trình đông máu.
Những người có hệ tiêu hóa yếu, đặc biệt là người thường bị đầy bụng, tiêu chảy hoặc trẻ nhỏ đang rối loạn tiêu hóa. Nước dừa chứa nhiều kali và chất điện giải, giúp mát cơ thể nhưng có thể khiến hệ ruột nhạy cảm bị kích thích. Uống nước dừa lúc bụng đói dễ gây khó chịu, thậm chí làm nặng thêm tình trạng tiêu hóa.