Thói quen bắt đầu ngày mới bằng một tách cà phê đã trở nên quen thuộc với nhiều người. Thức uống này không chỉ giúp tỉnh táo mà còn được nhìn nhận như một phần của lối sống lành mạnh.
Những phát hiện mới cho thấy các tác động của cà phê không dừng lại ở việc cung cấp năng lượng tức thời. Thay vào đó, thức uống này có thể mang lại những thay đổi tích cực sâu bên trong cơ thể, theo trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Một nghiên cứu từ APC Microbiome Ireland cho thấy cà phê có thể cải thiện tâm trạng và giảm căng thẳng thông qua trục ruột não. Kết quả này đúng với cả cà phê có caffeine và không caffeine.
Nhóm nghiên cứu theo dõi 62 người trưởng thành, gồm người uống cà phê thường xuyên và người không uống. Họ đánh giá tâm lý, chế độ ăn và phân tích mẫu phân, nước tiểu. Người uống 3 đến 5 tách mỗi ngày phải ngừng uống trong 2 tuần. Giai đoạn này ghi nhận thay đổi rõ trong các chất chuyển hóa ở ruột.
Kết quả nghiên cứu cho thấy cả hai nhóm đều giảm căng thẳng, trầm cảm và hành vi bốc đồng. Các nhà khoa học cũng ghi nhận sự tăng lên của vi khuẩn có lợi cho tiêu hóa và miễn dịch.
Cà phê không caffeine giúp cải thiện khả năng học và trí nhớ. Cà phê có caffeine giúp giảm lo âu, tăng tập trung và giảm viêm. Hai loại mang lại hiệu quả khác nhau nhưng bổ trợ cho nhau.
Bà Coco Pierrel, chuyên gia dinh dưỡng tại Mỹ, cho biết nghiên cứu đã xác nhận vai trò của cà phê với sức khỏe đường ruột.
Theo đó, cà phê cung cấp polyphenol và melanoidin cho vi khuẩn đường ruột. Các chất này được chuyển hóa thành axit béo chuỗi ngắn. Những tín hiệu này truyền đến não thông qua dây thần kinh phế vị.
Đường ruột hoạt động như bộ não thứ hai và luôn trao đổi tín hiệu với não. Cà phê tạo ra tín hiệu mạnh mỗi sáng. Caffeine giúp tăng tỉnh táo, đồng thời kích thích tiêu hóa. Thói quen uống cà phê giúp đồng bộ hoạt động trao đổi chất và sự minh mẫn.
Bà Coco Pierrel cho biết polyphenol trong cà phê giúp giảm viêm. Tình trạng viêm kéo dài ở mức thấp dễ làm tâm trạng kém và tăng lo âu. Các hợp chất trong cà phê giúp củng cố hàng rào ruột và giảm tín hiệu viêm truyền đến não.
Cà phê cũng giúp điều hòa hệ thống phản ứng với căng thẳng của cơ thể. Nhờ đó, người tham gia nghiên cứu đều cảm thấy giảm áp lực sau khi uống cà phê. Bà Coco Pierrel nhấn mạnh não khỏe thường đi cùng đường ruột khỏe.
Theo bà Coco Pierrel, 2 đến 3 tách cà phê mỗi ngày là mức phù hợp. Lượng cao hơn có thể làm rối loạn giấc ngủ và giảm lợi ích.
Cơ thể mỗi người phản ứng khác nhau với caffeine nên cần điều chỉnh phù hợp. Theo khuyến nghị, bạn nên tránh uống sau 14 giờ để bảo vệ giấc ngủ.
Các thành phần thêm vào cà phê có thể làm giảm lợi ích như siro tạo hương, chất tạo ngọt nhân tạo và kem sữa công nghiệp dễ gây hại cho đường ruột. Cách đơn giản là uống cà phê đen, ưu tiên loại sạch.
Bệnh viện Mắt tỉnh Phú Thọ cho biết, mới đây, các bác sĩ của bệnh viện tiếp nhận và điều trị cấp cứu nam bệnh nhân H.N.D (41 tuổi, ở Phú Thọ) bị lưỡi câu ghim thẳng vào mắt phải gây rách giác mạc, kết mạc cương tụ, xuất huyết tiền phòng.
Ngay sau khi tiếp nhận trường hợp người bệnh H.N.D, các bác sĩ đã nhanh chóng thăm khám lấy dị vật (lưỡi câu) và khâu phục hồi giác mạc cho bệnh nhân. Nhờ được cấp cứu kịp thời, tình trạng mắt phải của bệnh nhân D. đã ổn định.
Theo bệnh nhân D., tai nạn xảy ra trong lúc quăng cần, do bất cẩn nên lưỡi câu đã vung ngược trở lại với lực rất mạnh và cắm chặt vào mắt.
Bệnh viện Mắt tỉnh Phú Thọ lưu ý, chấn thương mắt do lưỡi câu là một dạng tai nạn đặc biệt nguy hiểm. Lưỡi câu thường có ngạnh sắc nhọn, dễ gây rách các tổ chức trong mắt và mang theo nhiều vi khuẩn từ môi trường sông nước, dẫn đến nguy cơ nhiễm trùng.
Để đảm bảo an toàn khi đi câu, người dân cần lưu ý: luôn đeo kính bảo hộ. Có thể trang bị kính mát hoặc kính bảo hộ không số để bảo vệ đôi mắt khỏi lưỡi câu hoặc dây cước đứt văng trúng.
Đồng thời, chú ý khoảng cách an toàn. Khi quăng cần câu, nên quan sát kỹ không gian xung quanh, đảm bảo khoảng cách an toàn với người khác và tránh các chướng ngại vật dễ gây vướng mắc dây câu.
Xử trí đúng cách nếu không may bị lưỡi câu cắm vào mắt, tuyệt đối không tự ý giật ra vì ngạnh lưỡi câu sẽ làm tổn thương mắt nghiêm trọng hơn. Cần cố định dị vật bằng gạc sạch hoặc cốc úp, sau đó nhanh chóng đưa nạn nhân đến cơ sở y tế gần nhất để được xử lý kịp thời.
Cà phê trứng có hương vị béo ngậy đặc trưng nhờ sự kết hợp giữa cà phê, lòng đỏ trứng, đường và sữa đặc. Tuy nhiên, thức uống này có cả lợi ích lẫn những lưu ý về sức khỏe.
Bổ sung protein và một số dưỡng chất
Theo Everyday Health, cà phê đen chứa các hợp chất thực vật có lợi gọi là polyphenol, được nhiều nghiên cứu ghi nhận có liên quan đến giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường type 2, hội chứng chuyển hóa và một số bệnh ung thư. Khi kết hợp với lòng đỏ trứng, thức uống này còn bổ sung thêm protein cùng các dưỡng chất như choline, vitamin D và vitamin B12.
Tuy nhiên, lượng protein trong cà phê trứng không nhiều. Một lòng đỏ trứng chỉ cung cấp khoảng 3 g protein. Cà phê trứng không nên được xem là nguồn protein chính trong bữa sáng. Thay vào đó, mọi người nên kết hợp thêm các thực phẩm giàu protein như sữa chua ít béo, phô mai tươi, lòng trắng trứng hoặc các loại hạt.
Có thể chứa nhiều đường và chất béo bão hòa
Thành phần khiến cà phê trứng kém lành mạnh hơn nằm ở lượng đường và sữa đặc. Một thìa đường chứa khoảng 12 g đường bổ sung, tương đương gần một nửa lượng đường bổ sung tối đa mỗi ngày được Hiệp hội Tim mạch Mỹ khuyến nghị đối với phụ nữ và khoảng 1/3 đối với nam giới. Trong khi đó, một thìa sữa đặc có đường chứa khoảng 62 kcal và 10 g đường.
Trang Healthline cũng chỉ ra lòng đỏ trứng và sữa đặc làm tăng lượng chất béo bão hòa trong đồ uống. Nếu tiêu thụ thường xuyên, đặc biệt nếu trong chế độ ăn đã chứa nhiều thực phẩm giàu chất béo bão hòa, cholesterol xấu LDL có thể tăng theo thời gian, từ đó làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch.
Nếu tự pha tại nhà, có thể giảm lượng đường, thay sữa đặc bằng sữa ít đường hoặc sữa thực vật để giảm lượng đường và chất béo bão hòa.
Tiềm ẩn nguy cơ nhiễm Salmonella
Nhiều công thức cà phê trứng sử dụng lòng đỏ sống hoặc chỉ được làm ấm nhẹ, có thể làm tăng nguy cơ nhiễm vi khuẩn Salmonella. Nhiều người cho rằng cà phê nóng có thể làm chín trứng, song các chuyên gia cho biết nhiệt độ của cà phê thường không đủ để tiêu diệt vi khuẩn.
Nhiễm khuẩn Salmonella có thể gây tiêu chảy, sốt và đau quặn bụng, các triệu chứng xuất hiện sau vài giờ đến vài ngày sau khi ăn phải thực phẩm nhiễm khuẩn. Phần lớn người khỏe mạnh có thể tự hồi phục, nhưng người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người suy giảm miễn dịch có nguy cơ gặp biến chứng nghiêm trọng hơn. Vì vậy, các chuyên gia khuyến cáo những nhóm này nên tránh sử dụng các món có trứng sống hoặc chưa nấu chín kỹ, bao gồm cả cà phê trứng.
Nếu muốn thưởng thức cà phê trứng, nên sử dụng trứng đã tiệt trùng và giảm lượng đường hoặc sữa đặc khi chế biến. Nhìn chung, đây vẫn có thể là thức uống hấp dẫn nếu được làm đúng cách, nhưng nên xem là món thỉnh thoảng thưởng thức thỉnh thoảng thay vì sử dụng hằng ngày.
Người hiến tạng nhập viện hôm 22/5 trong tình trạng đa chấn thương nặng sau tai nạn giao thông, nhiều lần ngừng tuần hoàn. Các bác sĩ nỗ lực hồi sức, song bệnh nhân tổn thương não quá nặng, được xác định chết não vào ngày 27/5.
Sinh thời anh có nguyện vọng được hiến tạng cứu người, nên người thân quyết định thực hiện tâm nguyện của anh. Ngay sau khi tiếp nhận tin hiến tặng, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 kích hoạt toàn bộ hệ thống điều phối ghép tạng. Các chuyên gia hội chẩn khẩn cấp để phân bổ nguồn tạng tối ưu gồm tim và gan.
Sáng 29/5, các bác sĩ cúi đầu tri ân người hiến trước khi thực hiện ca lấy - ghép đa tạng. Trong hơn 10 phút, trái tim và lá gan được lấy ra khỏi cơ thể người hiến, bắt đầu cuộc chạy đua với thời gian chuyển ghép của hàng trăm y bác sĩ.
TS Ngô Tuấn Anh, Chủ nhiệm Khoa Phẫu thuật Tim mạch, cho biết ca ghép tim cho bệnh nhân nam 58 tuổi được đánh giá đặc biệt khó khăn bởi người nhận suy tim giai đoạn cuối, tim giãn lớn, nguy cơ rối loạn huyết động rất cao. Người hiến lại có nhiều điểm bất tương xứng với người nhận, khiến khả năng suy thất phải ngay sau ghép rất đáng lo. Êkip đã chuẩn bị trước phương án xử lý cho mọi biến chứng có thể xảy ra. May mắn, sau nhiều giờ phẫu thuật căng thẳng, trái tim mới đập những nhịp đầu tiên trong lồng ngực người bệnh.
Ở phòng mổ khác, các bác sĩ tiến hành chia gan từ người hiến chết não - một trong những kỹ thuật phức tạp nhất của ghép gan. Từ một lá gan, hai mảnh ghép được tạo ra để ghép cho hai bệnh nhân khác nhau. Gan bên phải ghép cho bệnh nhân nam 46 tuổi suy gan cấp trên nền viêm gan B mạn tính. Còn gan trái được chuyển cấp tốc vào Huế để ghép cho bệnh nhi một tuổi.
Theo các chuyên gia, kỹ thuật chia gan đòi hỏi đánh giá chính xác cấu trúc giải phẫu gan, hệ thống mạch máu và đường mật, đồng thời tính toán thể tích mảnh ghép để đảm bảo chức năng sau ghép cho cả hai người nhận.
Sau phẫu thuật, các bệnh nhân tiếp tục được theo dõi và điều trị tích cực.
GS.TS Lê Hữu Song, Giám đốc Bệnh viện, đánh giá ca ghép là thành công chuyên môn, chứng tỏ sức mạnh của nghĩa cử hiến tạng. Từ quyết định đầy nhân văn của một gia đình giữa mất mát, một trái tim và lá gan đã giúp ba cuộc đời được viết tiếp. Một người ra đi, nhưng sự sống được nhân lên.
Ghép tạng là một trong những thành tựu quan trọng nhất của y học nhân loại từ thế kỷ 20. Đây là biện pháp duy nhất để cứu sống người bệnh giai đoạn cuối. Đến nay, Việt Nam đã ghép được 6 loại bộ phận cơ thể người, với gần 10.000 ca ghép. Kỹ thuật ghép tạng của đội ngũ y tế Việt Nam đã tiệm cận trình độ của các nước phát triển. Hiện, cả nước có khoảng 30 trung tâm ghép tạng được Bộ Y tế cấp phép.
Cả nước có hơn 177.000 người đăng ký hiến mô, tạng sau khi qua đời. Năm 2025 ghi nhận 66 trường hợp chết não hiến tạng, tăng mạnh so với các năm trước.
