Ghi nhận, biểu dương những nỗ lực, cố gắng của toàn thể Ủy ban Pháp luật và Tư pháp thời gian qua, Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ: Nhiệm vụ năm 2026 và cả nhiệm kỳ khóa XVI sẽ nặng hơn, phức tạp hơn, yêu cầu cao hơn. Khối lượng văn bản rất lớn; yêu cầu đổi mới tư duy lập pháp, nâng cao chất lượng thẩm tra, phản biện chính sách, giám sát thi hành pháp luật, rà soát kỹ thuật văn bản, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật ngày càng cấp bách.
Trong bối cảnh đó, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu Ủy ban Pháp luật và Tư pháp phải là cơ quan đi đầu trong tư duy pháp quyền, chuẩn mực về kỹ thuật lập pháp, sắc bén trong thẩm tra chính sách, quyết liệt trong giám sát thực thi, chủ động trong kiến tạo thể chế phát triển.
Về nhiệm vụ thời gian tới, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban triển khai, thực hiện hiệu quả Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Ủy ban Pháp luật và Tư pháp lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 – 2030, chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo phát triển, từ “làm luật để dễ quản” sang “làm luật để đất nước phát triển, người dân, doanh nghiệp yên tâm, bộ máy vận hành hiệu quả”.
Nhấn mạnh trong lập pháp phải đặt chất lượng chính sách lên hàng đầu, Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ làm luật phải từ sớm, từ xa, kiểm soát chặt hồ sơ, đánh giá tác động, tính khả thi, tính thống nhất. Cùng với đó, tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong hoạt động lập pháp; với những hồ sơ dự án luật, nghị quyết chưa bảo đảm chất lượng phải hoàn trả cho cơ quan soạn thảo, báo cáo Chủ tịch Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ; không để chính sách “chưa chín”, hồ sơ chưa kỹ, đánh giá tác động chưa đầy đủ mà vẫn trình.
Tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật phải thực chất, có địa chỉ, danh mục, phương án xử lý; tìm ra điểm nghẽn, chồng chéo, trùng lắp, từ đó đề xuất hướng xử lý. Đặc biệt, cần đẩy mạnh cảnh báo sớm, chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo để phát hiện mâu thuẫn, chồng chéo, bất cập.
Về công tác giám sát, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu đổi mới giám sát theo hướng tạo chuyển biến thực chất. Giám sát văn bản quy phạm pháp luật không chỉ hỏi văn bản đã ban hành chưa, mà phải hỏi có đúng tinh thần luật không, có tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp không, có phát sinh thủ tục, điều kiện, chi phí tuân thủ không. Giám sát để chỉ ra điểm mạnh, điểm yếu, từ đó đưa ra đề xuất, kiến nghị cụ thể, sát thực tế.
Trong lĩnh vực tư pháp, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ không chỉ nghe báo cáo và tiếp cận những con số các ngành gửi, mà phải chọn đúng, chọn trúng vấn đề tồn tại, kéo dài nhiều năm, người dân bức xúc, Quốc hội có ý kiến nhiều lần để tổ chức giám sát, khảo sát đến nơi, đến chốn. Việc thẩm tra công tác tư pháp và công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực (hằng năm) phải thẩm tra sâu hơn, kiến nghị trúng hơn, theo dõi đến cùng hơn. Không chỉ nêu số liệu tăng giảm, mà phải chỉ ra xu hướng tội phạm và vi phạm pháp luật, nguyên nhân, trách nhiệm, điểm nghẽn và giải pháp có địa chỉ, có thời hạn.
Chủ tịch Quốc hội lưu ý Ủy ban Pháp luật và Tư pháp phải đi đầu trong chuyển đổi số phục vụ lập pháp, giám sát và xử lý công việc; tháo gỡ kịp thời khó khăn về tổ chức, nhân lực, điều kiện bảo đảm; tập trung cho nhiệm vụ cốt lõi là nghiên cứu, thẩm tra, giám sát, tham mưu chính sách pháp luật.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban khẩn trương rà soát, hoàn thiện quy chế, quy định, phân định rõ nhiệm vụ giữa các cơ quan của Quốc hội. Nguyên tắc là phân công rõ, phối hợp chặt, trách nhiệm cụ thể, thẩm quyền đi đôi với nguồn lực và trách nhiệm giải trình. Đồng thời, đổi mới phương thức làm việc theo tinh thần chuyên nghiệp, kỷ luật, hiệu quả. Tất cả nhiệm vụ phải quản trị theo “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền.
Tại buổi tiếp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam luôn coi Nhật Bản là một trong những đối tác chiến lược quan trọng hàng đầu, tin cậy, ổn định lâu dài.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu 6 định hướng lớn để tăng cường hợp tác chiến lược giữa hai nước, trong đó có việc tăng cường tin cậy chính trị, hợp tác giữa các kênh đảng, chính phủ và ở cấp độ địa phương; củng cố hợp tác quốc phòng - an ninh thực chất và hiệu quả; tăng cường liên kết kinh tế, bảo đảm an ninh kinh tế, an ninh lương thực và năng lượng, đồng thời mở rộng sang các lĩnh vực mới gắn liền với thế mạnh của Nhật Bản về khoa học công nghệ; triển khai hiệu quả các nội dung hợp tác.
Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định ủng hộ công cuộc cải cách cũng như nỗ lực tự chủ kinh tế của Việt Nam, tin tưởng Việt Nam sẽ đạt nhiều thành tựu hơn nữa trong thời gian tới.
Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định Nhật Bản mong muốn hợp tác chặt chẽ cùng Việt Nam để triển khai Tầm nhìn Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở. Nhật Bản ủng hộ và sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ Việt Nam thực hiện các mục tiêu phát triển trong kỷ nguyên mới, góp phần vào sự phát triển thịnh vượng của khu vực; phối hợp chặt chẽ đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Nhật Bản lên tầm cao mới.
Thủ tướng Nhật Bản cam kết sẽ triển khai dự án hợp tác đầu tiên trong khuôn khổ sáng kiến Power Asia thông qua hỗ trợ mua sắm dầu thô cho Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn nhằm đảm bảo nhà máy hoạt động 100% công suất. Bà cũng bày tỏ mong muốn hợp tác với Việt Nam để thúc đẩy các dự án năng lượng, điện khí, trong lĩnh vực khóang sản chiến lược.
Bà Takaichi Sanae khẳng định tiếp tục hỗ trợ, tạo điều kiện cho cộng đồng gần 700.000 người Việt Nam sinh sống, học tập, làm việc tại Nhật Bản trên cơ sở chính sách xây dựng xã hội Nhật Bản trật tự và hài hòa cùng chung sống với người nước ngoài. Bà cũng nhất trí hai bên cần tăng cường trao đổi lãnh sự trong đó có việc chia sẻ và phối hợp thông báo lãnh sự giữa hai nước, phối hợp chặt chẽ về phòng chống tội phạm.
Tại buổi tiếp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Takaichi đã trao đổi và nhất trí phối hợp chặt chẽ tại các diễn đàn khu vực và quốc tế trong bối cảnh tình hình quốc tế có nhiều biến động nhanh chóng, phức tạp, đang gây ảnh hưởng tiêu cực đến an ninh kinh tế và an ninh năng lượng toàn cầu, cùng đóng góp thiết thực vào việc duy trì hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển của khu vực và trên thế giới.
Trước đó, sau lễ đón chính thức, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae cùng đoàn đại biểu cấp cao hai nước đã tiến hành hội đàm tại Trụ sở Chính phủ.
Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định Việt Nam luôn coi Nhật Bản là một trong những đối tác chiến lược quan trọng hàng đầu, người bạn chân thành, tin cậy, cùng đồng hành hiện thực hóa các mục tiêu phát triển bền vững.
Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đánh giá Việt Nam có vị trí quan trọng trong chuỗi cung ứng khu vực và có chính sách đối ngoại tự chủ, hội nhập quốc tế sâu rộng, khẳng định Nhật Bản ủng hộ các nỗ lực, định hướng phát triển của Việt Nam, sẵn sàng đồng hành cùng Việt Nam trong thực hiện các mục tiêu phát triển. Thủ tướng Nhật Bản bày tỏ mong muốn hợp tác với Việt Nam nhằm tăng cường tính tự chủ và khả năng chống chịu của nền kinh tế của hai nước.
Thủ tướng Lê Minh Hưng mong muốn hai bên phối hợp chặt chẽ cùng đưa quan hệ song phương phát triển lên tầm cao mới, làm sâu sắc hơn hợp tác giữa hai nước trên mọi lĩnh vực.
Về hợp tác kinh tế, hai thủ tướng nhất trí làm sâu sắc hơn hợp tác kinh tế là trụ cột chính của quan hệ thông qua hợp tác thương mại, đầu tư, ODA, góp phần bảo đảm vững chắc an ninh kinh tế, an ninh năng lượng và nông nghiệp bền vững.
Hai bên nhất trí các biện pháp nhằm sớm đưa đầu tư của Nhật Bản vào Việt Nam đạt 5 tỉ USD/năm và kim ngạch thương mại song phương sớm đạt 60 tỉ USD vào năm 2030, thúc đẩy sớm mở cửa cho bưởi da xanh của Việt Nam và nho của Nhật Bản. Hai bên cũng nhất trí triển khai các dự án hợp tác ODA trong lĩnh vực ứng phó với biển đổi khí hậu, tiếp tục thúc đẩy cụ thể hóa các nội dung hợp tác trong khuôn khổ các sáng kiến của Nhật Bản tại khu vực như Sáng kiến Cộng đồng phát thải ròng bằng 0 châu Á, Sáng kiến Đối tác về khả năng chống chịu năng lượng và tài nguyên châu Á (POWER ASIA), thúc đẩy trao đổi về các dự án năng lượng như hạt nhân, điện khí...
Nhật Bản sẽ hỗ trợ thu xếp nguồn cung dầu thô cho Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn. Thủ tướng Takaichi khẳng định Nhật Bản sẽ tiếp tục hỗ trợ Việt Nam thực hiện hiệu quả Dự án 1 triệu ha lúa giảm phát thải tại Đồng bằng sông Cửu Long.
Thủ tướng Lê Minh Hưng đánh giá cao hoạt động của các ngân hàng và tổ chức tài chính Nhật Bản tại Việt Nam, đóng vai trò cầu nối quan trọng giữa doanh nghiệp hai nước. Đề nghị xây dựng cơ chế mua bán sáp nhập giữa doanh nghiệp vừa và nhỏ hai nước, khuyến khích doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư vào các dự án có hàm lượng công nghệ cao, tăng tỷ lệ nội địa hóa, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tham gia vào các dự án đầu tư của Chính phủ Nhật Bản, đầu tư kinh doanh thuận lợi tại Nhật Bản.
Về hợp tác khoa học - công nghệ, hai Thủ tướng nhất trí tái khởi động Ủy ban hỗn hợp Việt-Nhật về hợp tác khoa học - công nghệ trong năm 2026 và sớm thu xếp tổ chức sự kiện công-tư về công nghệ cao.
Thủ tướng Takaichi Sanae cho biết Nhật Bản mong muốn tiếp tục hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực tự chủ công nghệ trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, vũ trụ… cho rằng đây là nội dung ưu tiên hợp tác trong thời gian tới, thúc đẩy đào tạo nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ cao thông qua, cung cấp học bổng cho du học sinh, nghiên cứu sinh Việt Nam, đồng tài trợ các dự án nghiên cứu chung thông qua Chương trình hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo Nhật Bản - ASEAN (NEXUS), Chương trình nghiên cứu khoa học Sakura…
Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị Chính phủ Nhật Bản đơn giản hóa các thủ tục visa cho công dân Việt Nam, góp phần tạo điều kiện thuận lợi để thực hiện mục tiêu tăng gấp đối số lượt khách du lịch hai chiều vào năm 2030. Hai nhà Lãnh đạo cùng nhất trí hợp tác chặt chẽ đối với dự án Đại học Việt Nhật và sớm ký Hiệp định về trường Đại học Việt Nhật giữa hai nước.
Hai bên khẳng định tầm quan trọng của việc giải quyết tranh chấp trên Biển Đông bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế, nhất là Công ước của Liên Hiệp Quốc về luật Biển năm 1982 (UNCLOS).
Ngày 2.6, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì cuộc họp giao ban với lãnh đạo Quốc hội về triển khai thực hiện nhiệm vụ tháng 5 và trọng tâm công tác tháng 6.2026.
Tại cuộc họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, tháng 6 là tháng toàn bộ hệ thống chính trị phải tăng tốc hơn nữa để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Mỗi điểm nghẽn pháp luật được tháo gỡ, mỗi đồng vốn được giải phóng đưa vào nền kinh tế, mỗi thủ tục được cắt bỏ... là những đóng góp trực tiếp của cơ quan lập pháp vào tăng trưởng kinh tế.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị các phó chủ tịch Quốc hội tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt 5 nhiệm vụ trọng tâm.
Cần tạo chuyển biến mạnh mẽ trong công tác lập pháp; kiên quyết chuyển từ tư duy "quản lý đến đâu quy định đến đó" sang tư duy "kiến tạo phát triển, kiểm soát rủi ro và đẩy mạnh đổi mới sáng tạo".
Cạnh đó, nâng cao chất lượng hoạt động giám sát và công tác dân nguyện. Chủ tịch Quốc hội đề nghị: "Giám sát phải đi vào thực chất hơn, hiệu quả hơn và theo đuổi đến cùng kết quả thực hiện, bảo đảm mọi kiến nghị giám sát, kiến nghị cử tri được xem xét, giải quyết kịp thời".
Kế đó, cần khẩn trương chuẩn bị kế hoạch và đề cương giám sát chuyên đề về việc thực hiện chính sách, pháp luật trong quản lý, sử dụng trụ sở làm việc sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính.
Chuẩn bị chu đáo diễn đàn của Quốc hội về hoạt động giám sát lần thứ 2 năm 2026; xây dựng đề án tổ chức hội nghị toàn quốc về công tác dân nguyện và giám sát.
Chủ tịch Quốc hội cũng yêu cầu, hoàn thiện tổ chức bộ máy, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ và cắt giảm quy trình, thủ tục, rút ngắn thời gian xử lý công việc và đẩy mạnh chuyển đổi số. AI phải trở thành công cụ hỗ trợ hiệu quả trong toàn bộ quy trình lập pháp, giám sát, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.
Chủ tịch Quốc hội lưu ý, khẩn trương sửa đổi quy chế làm việc của Đảng ủy Quốc hội theo đúng quy định mới nhất của Bộ Chính trị.
Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, điều quan trọng nhất lúc này là biến quyết tâm thành hành động, biến chương trình thành kết quả, biến nhiệm vụ được giao thành sản phẩm đo đếm được và mang lại giá trị thực chất cho người dân, doanh nghiệp và sự phát triển đất nước.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị, cần thống nhất, thực hiện 5 nội dung.
Theo đó, việc nào đã rõ thì làm ngay; việc nào còn vướng thì báo cáo ngay; việc nào chậm phải nêu rõ nguyên nhân và trách nhiệm. Không để tình trạng văn bản lòng vòng, phối hợp hình thức, xin ý kiến nhiều nhưng không chốt được phương án.
Mọi nhiệm vụ phải có sản phẩm đầu ra, không đánh giá bằng số cuộc họp mà đánh giá bằng chất lượng văn bản, chất lượng tham mưu, chất lượng thẩm tra, chất lượng giám sát và hiệu quả thực tế.
Chủ tịch Quốc hội yêu cầu giữ nghiêm kỷ luật, kỷ cương, bảo đảm tiến độ nhưng không được hy sinh chất lượng; nhanh nhưng phải chắc, quyết liệt nhưng phải đúng luật, đổi mới nhưng phải có căn cứ.
Đồng thời lan tỏa mạnh thông điệp mỗi cán bộ, công chức trong các cơ quan của Quốc hội phải thay đổi tư duy làm việc; vận hành với tinh thần mới chuyên nghiệp hơn, hiện đại hơn, bản lĩnh hơn, gần dân hơn, thực chất hơn.
Chiều 9.7, tại Nhà Quốc hội, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đã dự lễ công bố, trao Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về công tác cán bộ.
Tại buổi lễ, Phó chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Tạ Thị Yên đã công bố Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về công tác cán bộ.
Theo đó, tại Nghị quyết số 295/NQ-UBTVQH16, Ủy ban Thường vụ Quốc hội phê chuẩn bà Nguyễn Phạm Duy Trang, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội, giữ chức Phó chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội khóa XVI.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết nghị bổ nhiệm ông Nguyễn Mạnh Cường, nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội khóa XV, giữ chức Trợ lý Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng quyết nghị bổ nhiệm ông Hà Văn Thắng, nguyên Trợ lý Phó chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh, giữ chức Trợ lý Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết nghị bổ nhiệm ông Huỳnh Khắc Điệp, Thành ủy viên, Phó trưởng ban Nội chính Thành ủy TP.HCM, giữ chức Trợ lý Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên.
Phát biểu tại buổi lễ, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh khẳng định, các cán bộ trên đều được đào tạo bài bản, trưởng thành từ thực tiễn, đã trải qua nhiều vị trí công tác khác nhau.
Đồng thời, được rèn luyện trong môi trường công tác phong phú và có quá trình phấn đấu, cống hiến, có tư duy, tầm nhìn bao quát, bản lĩnh, tinh thần trách nhiệm, khẳng định được năng lực và luôn hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
Bà Nguyễn Thị Thanh tin tưởng trên cương vị mới, các cán bộ trên sẽ tiếp tục phát huy phẩm chất, năng lực và kinh nghiệm công tác, giữ gìn bản lĩnh chính trị, đạo đức công vụ, tinh thần đoàn kết, trách nhiệm, tận tâm, chuyên nghiệp. Không ngừng học hỏi, đổi mới, sáng tạo để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, xứng đáng với sự tin tưởng của Đảng, Nhà nước, Quốc hội và nhân dân.
Phó chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát Nguyễn Phạm Duy Trang khẳng định đây là niềm vinh dự lớn lao, cũng là lời nhắc nhở để các cán bộ không ngừng nỗ lực, rèn luyện và cống hiến.
