Vì sao bệnh ung thư phổi phát hiện muộn?

Kết quả nghiên cứu dựa trên dữ liệu sức khỏe và chế độ ăn của hơn 112.000 người trên 15 tuổi tham gia chương trình NutriNet-Santé tại Pháp, theo Đài CNN ngày 21-5.

Theo nhóm nghiên cứu, những người tiêu thụ nhiều thực phẩm chứa các chất bảo quản chống vi khuẩn và nấm mốc có nguy cơ bị tăng huyết áp cao hơn 29% và nguy cơ mắc bệnh tim mạch như đau tim hoặc đột quỵ cao hơn 16%.

Đáng chú ý, ngay cả các chất chống oxy hóa thường được quảng bá là "tự nhiên" như axit citric và axit ascorbic (vitamin C) cũng liên quan đến nguy cơ tăng huyết áp cao hơn 22% ở những người tiêu thụ nhiều.

Các chất này thường được thêm vào thực phẩm chế biến để ngăn đổi màu và kéo dài thời hạn sử dụng.

Bà Mathilde Touvier, tác giả chính của nghiên cứu và là Giám đốc nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu y khoa và sức khỏe quốc gia Pháp, nhấn mạnh rằng phụ gia bổ sung vào thực phẩm công nghiệp không giống với vitamin C tự nhiên trong trái cây.

Theo bà, các hợp chất được sản xuất hoặc xử lý hóa học có thể có tác động khác lên sức khỏe con người.

Nghiên cứu đánh giá tác động của 58 chất bảo quản đối với sức khỏe tim mạch, tập trung xem xét kỹ 17 loại chất bảo quản được ít nhất 10% người tham gia sử dụng thường xuyên.

Nhóm phát hiện 8 chất có liên quan đến nguy cơ cao huyết áp trong vòng một thập niên tiếp theo. Trong đó 3 chất bảo quản chống vi khuẩn đáng chú ý gồm sodium nitrite, potassium sorbate và potassium metabisulphite - thường xuất hiện trong thịt chế biến sẵn, rượu vang, bánh nướng, phô mai, nước xốt và đồ uống lên men.

Sodium nitrite đặc biệt phổ biến trong xúc xích, thịt xông khói, giăm bông và các loại thịt nguội. Đây vốn là nhóm thực phẩm từ lâu đã được liên hệ với nguy cơ tim mạch và ung thư cao hơn.

Ngoài ra nghiên cứu còn phát hiện các chất bảo quản như sodium nitrite, potassium nitrate và potassium metabisulfite từng được liên hệ với nguy cơ ung thư và tiểu đường type 2 trong các nghiên cứu trước đó của cùng nhóm tác giả.

Một số chất làm tăng nguy cơ mắc ung thư lên tới 32% và nguy cơ tiểu đường type 2 tới 49%.

Dù vậy, các chuyên gia lưu ý nghiên cứu này chỉ mang tính quan sát, nên chưa thể khẳng định quan hệ nhân quả trực tiếp.

Ông Gunter Kuhnle, giáo sư khoa học thực phẩm tại Đại học Reading (Anh) và không liên quan đến nghiên cứu, cho rằng chất bảo quản vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn ngộ độc thực phẩm, giảm lãng phí và kéo dài thời gian bảo quản.

Nhóm nghiên cứu khuyến nghị người tiêu dùng nên ưu tiên thực phẩm tươi hoặc chế biến tối thiểu, đồng thời có thể chọn thực phẩm đông lạnh thay vì các sản phẩm chứa nhiều phụ gia bảo quản.

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí European Heart Journal.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Những ngày nghỉ lễ hay mùa hè, nhiều gia đình đưa trẻ đi du lịch xa. Không ít phụ huynh mua miếng dán chống say tàu xe chứa scopolamine với suy nghĩ "dán cho khỏe, khỏi ói".

Tuy nhiên, đây không phải sản phẩm vô hại. Với trẻ nhỏ, đặc biệt dưới 8 tuổi, việc dùng sai, quá liều có thể dẫn đến những phản ứng nguy hiểm.

Scopolamine là hoạt chất có nguồn gốc từ nhóm cây cà độc dược. Thuốc tác động lên hệ thần kinh bằng cách ức chế chất dẫn truyền acetylcholine - một chất tham gia điều khiển nhiều hoạt động của não bộ và hệ tiền đình.

Thuốc scopolamine chặn bớt hoạt động dẫn truyền thần kinh, giảm triệu chứng say xe. Ở người lớn, thuốc có thể có hiệu quả nếu dùng đúng chỉ định.

Nhưng ở trẻ em, đặc biệt trẻ nhỏ, hệ thần kinh còn non nớt nên phản ứng với thuốc rất khó lường.

Điều nguy hiểm là scopolamine không chỉ tác động lên vùng chống say xe mà còn ảnh hưởng nhiều cơ quan khác. Khi chất dẫn truyền thần kinh này bị ức chế quá mức, trẻ có thể khô miệng, bí tiểu, táo bón, tim đập nhanh, sốt cao hoặc rối loạn thần kinh.

Nhiều phụ huynh lầm tưởng trẻ "ngủ ngon" sau khi dán thuốc. Thực ra, buồn ngủ quá mức, lừ đừ hay kích thích bất thường có thể là dấu hiệu thuốc đang ảnh hưởng lên não.

Ngoài ra, bé còn dễ bị quá liều vì da mỏng, cân nặng thấp và khả năng chuyển hóa thuốc chưa hoàn chỉnh. Chỉ cần dùng miếng dán không phù hợp hoặc vô tình chạm tay vào thuốc rồi dụi mắt, trẻ đã có thể bị giãn đồng tử, nhìn mờ hoặc kích động.

Đáng lo hơn, một số trường hợp trẻ xuất hiện ảo giác, la hét, nói nhảm khiến gia đình tưởng "trúng gió" hay "sốt cao co giật". Thực chất đó có thể là phản ứng không mong muốn của hệ thần kinh do scopolamine.

Vì vậy phụ huynh không nên tự ý mua miếng dán chống say xe cho trẻ nhỏ, đặc biệt trẻ dưới 8 tuổi, nếu chưa có hướng dẫn của bác sĩ.

Phòng ngừa say tàu xe cho trẻ thế nào là an toàn nhất?

1. Trước khi lên xe khoảng 1-2 giờ nên cho trẻ ăn nhẹ, tránh quá no nhưng cũng không để bụng đói.

2. Khi đi xe nên cho trẻ ngồi vị trí ít rung lắc như giữa xe, gần cánh máy bay hoặc khoang giữa tàu.

3. Không nên để trẻ nhìn điện thoại, đọc sách hoặc chơi game liên tục vì mắt phải tập trung gần sẽ làm não dễ rối loạn cảm giác hơn.

4. Nếu trẻ có tiền sử say xe nặng, phụ huynh nên đưa trẻ đi khám để bác sĩ tư vấn loại thuốc phù hợp theo tuổi và cân nặng thay vì tự mua theo truyền miệng.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Theo dữ liệu từ Nền tảng tích hợp thông tin giáo dục thực phẩm và nông nghiệp thuộc Cơ quan Nông nghiệp Đài Loan, cây vải chủ yếu phân bố tại các vùng cận nhiệt đới và nhiệt đới, trong đó sản lượng của Trung Quốc chiếm hơn 80% toàn cầu, theo sau là Ấn Độ, Việt Nam, Thái Lan, Madagascar. Tại Đài Loan (Trung Quốc), vải được trồng trọng điểm ở miền trung và miền nam, cho thu hoạch liên tục từ đầu tháng 4 đến cuối tháng 7.

Về giá trị dinh dưỡng, chuyên gia dinh dưỡng Cao Mẫn Mẫn cho biết quả vải chứa hàm lượng vitamin C cao đạt 52,3 mg giúp bảo vệ tế bào và phục hồi mô, cùng lượng kali 184,7 mg hỗ trợ xoa dịu căng thẳng. Loại trái cây này cũng giàu các axit hữu cơ và axit amin giúp thúc đẩy quá trình trao đổi chất, tuy nhiên do lượng đường chiếm khoảng 16 gram nên người dùng chỉ nên ăn 5-6 quả mỗi lần.

Phân tích sâu hơn về hai giống vải phổ biến tại Đài Loan dựa trên trọng lượng mỗi quả sau khi bóc vỏ, chuyên gia chỉ ra rằng giống vải Yu Her Bao (vải Thanh Hà) có thịt quả mọng nước, sản lượng ít nên giá thành cao, mỗi quả nặng khoảng 18 gram cung cấp 12 kcal; 3,1 gram carbohydrate; 0,1 gram chất xơ; 10,9 mg vitamin C và 34 mg kali. Trong khi đó, giống vải Hắc Diệp nặng khoảng 15 gram mỗi quả, cung cấp 9 kcal; 2,4 gram carbohydrate; 0,1 gram chất xơ; 6,6 mg vitamin C và 27 mg kali.

Hòn đảo này có hơn 30 giống vải, trong đó Hắc Diệp có diện tích canh tác lớn nhất với đặc điểm hạt to, thịt quả giòn và chua nhẹ. Ngoài ra còn có các giống khác như Nhu Mễ Từ hay Quế Vị mà người tiêu dùng có thể phân biệt dựa trên màu sắc vỏ, độ sần của gai, hương vị thịt quả và kích thước hạt. Để chọn được vải ngon, Cơ quan Nông nghiệp Đài Loan khuyến nghị đánh giá qua 3 yếu tố: hình thức bên ngoài, cảm giác cầm chắc tay và có mùi hương. Ví dụ với giống vải Yuhebao, quả có lớp vỏ đỏ hồng xen sắc xanh tươi tắn; khi nắn thấy căng mọng, cầm chắc tay là dấu hiệu của vải ngon. Nếu ngửi thấy hương thơm chứng tỏ vải mới hái.

Tuy nhiên dù bổ dưỡng, vải là loại quả không thể ăn quá nhiều do có hàm lượng đường cao. Chuyên gia Cao Mẫn Mẫn kể từng tiếp nhận một ca cấp cứu lâm sàng khi một cụ bà hôn mê do đường huyết tăng vọt sau khi ăn cả chùm vải mỗi ngày. Chuyên gia khuyến cáo bệnh nhân tiểu đường và người mỡ máu cao cần tuân thủ nguyên tắc không ăn vải khi bụng đói nhằm tránh kích thích insulin tiết ra quá mức gây hạ đường huyết, bủn rủn tay chân. Ngoài ra, không ăn quá nhiều cùng một lúc mà nên giới hạn ở mức 5-6 quả mỗi lần và tối đa 1-2 lần một ngày để tránh biến động đường huyết. Chuyên gia cũng lưu ý không ăn vải chưa chín vì chúng chứa chất ức chế quá trình chuyển hóa glucose của cơ thể.

Để kéo dài thời gian bảo quản vải, chuyên gia mẹo vặt gia đình và dọn dẹp nhà cửa nổi tiếng Đài Loan Trần Ánh Xuân khuyên dùng kéo cắt rời từng quả thay vì bẻ mạnh, sau đó xếp vào hộp bảo quản, đổ nước ngập bề mặt quả rồi đem lưu trữ trong ngăn mát tủ lạnh và thay nước định kỳ 3 ngày một lần. Thử nghiệm thực tế cho thấy sau một tuần áp dụng phương pháp này, lớp vỏ vải vẫn giữ được sắc đỏ tươi, không bị thâm đen hay biến dạng, trong khi phần thịt quả bên trong vẫn mọng nước và tươi ngon.

Tin Gốc: Vnexpress