Ngày 2.6, TAND tỉnh Lâm Đồng mở phiên tòa phúc thẩm lần 3 vụ án 6 cựu chiến binh kêu oan về tội hủy hoại rừng suốt 11 năm qua.
Tại tòa, vắng mặt nguyên đơn dân sự là UBND phường Bắc Gia Nghĩa (tỉnh Lâm Đồng); người làm chứng; giám định viên là ông Huỳnh Văn Triệu, ông Nguyễn Cao Cường, ông Nguyễn Thanh Tùng; điều tra viên Hoàng Minh Phương…
Luật sư – tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Vinh (nguyên thẩm phán TAND tối cao) cho rằng do các bị cáo kháng cáo kêu oan, nên đề nghị tòa triệu tập thêm giám định viên thuộc Bộ NN – PTNT (cũ) để làm rõ có sự mâu thuẫn giữa kết luận giám định của bộ này và của ông Huỳnh Văn Triệu. Theo luật sư, kết luận giám định của Bộ NN – PTNT có lợi cho 6 cựu chiến binh, thế nhưng tòa cấp sơ thẩm lại không đề cập đến.
Do đó để đảm bảo quyền lợi của 6 cựu chiến binh, luật sư đề nghị hoãn phiên tòa. Sau khi vào trong hội ý, tòa chấp nhận đề nghị của luật sư, quyết định hoãn phiên tòa.
Phiên tòa sẽ được mở lại vào ngày 29.6 tới đây.
Trước khi mở phiên tòa phúc thẩm lần thứ 3 này, đại biểu Quốc hội là thượng tướng Bế Xuân Trường, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Phó chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam (nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng) đã có văn bản gửi Chánh án TAND tối cao và Viện trưởng VKSND tối cao đề nghị chỉ đạo giải quyết khách quan vụ án 6 cựu chiến binh bị kết tội hủy hoại rừng.
“Các bị cáo trong vụ án đều là cựu chiến binh, từng tham gia quân đội, có nhiều đóng góp trong chiến đấu, bảo vệ Tổ quốc. Việc thực hiện hành vi bị cáo buộc cũng không xuất phát từ động cơ vụ lợi cá nhân. Vì vậy, việc giải quyết vụ án cần đặc biệt thận trọng, không để xảy ra oan sai”, nội dung văn bản nêu.
Quyết định giám đốc thẩm của TAND cấp cao tại TP.HCM đã xác định kết luận giám định tháng 4.2015 và kết luận giám định lại tháng 7.2016 đều do ông Huỳnh Văn Triệu ký không phải giám định viên có chuyên môn, là trái với điều 34 luật Giám định tư pháp. Vì thế, các cơ quan tố tụng căn cứ vào kết luận trên để điều tra, truy tố, xét xử 6 bị cáo là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng.
Sau khi vụ án bị hủy để điều tra lại, Hội đồng Giám định tư pháp trong lĩnh vực lâm nghiệp thuộc Bộ NN – PTNT (cũ) đã ban hành kết luận giám định năm 2022 với nội dung “không thể giám định được ranh giới, diện tích rừng, trạng thái rừng bị thiệt hại”.
Theo thượng tướng Bế Xuân Trường, đây là kết luận chuyên môn của cơ quan giám định cấp bộ. Tuy nhiên, cơ quan tố tụng lại tiếp tục tái sử dụng kết luận giám định của ông Huỳnh Văn Triệu để kết tội bị cáo là vi phạm thủ tục tố tụng.
“Lẽ ra, cơ quan điều tra phải căn cứ vào kết luận giám định của Bộ NN – PTNT (cũ) để đình chỉ vụ án, đình chỉ bị can theo điểm b khoản 1 điều 230 bộ luật Tố tụng hình sự do đã hết thời hạn điều tra vụ án mà không chứng minh được bị can đã thực hiện tội phạm”, văn bản nêu.
Theo hồ sơ, đầu năm 2015, Chi hội Cựu chiến binh thôn 6, xã Trường Xuân, huyện Đắk Song, tỉnh Đắk Nông (cũ) họp bàn việc phát dọn khu đất được cho là không còn rừng để trồng keo gây quỹ hoạt động. Sau đó, các hội viên tham gia chặt cây bụi, dây leo và một số cây gỗ nhỏ gom thành đống chờ đốt.
Kết luận giám định tháng 4.2015 của giám định viên tư pháp Huỳnh Văn Triệu (Hạt Kiểm lâm thành phố Gia Nghĩa cũ) xác định diện tích rừng sản xuất bị hủy hoại là 0,98 ha, thiệt hại hơn 53 triệu đồng.
Năm 2020, TAND cấp cao tại TP.HCM xét xử giám đốc thẩm đã chỉ ra 9 vấn đề lớn cho thấy chưa đủ căn cứ buộc tội nên đã hủy toàn bộ các bản án sơ thẩm và phúc thẩm ở tỉnh Đắk Nông (nay là tỉnh Lâm Đồng) từng kết tội 6 cựu chiến binh để điều tra lại.
Tuy nhiên, đầu năm 2026, TAND khu vực 6 – Lâm Đồng xét xử sơ thẩm lần 3 tiếp tục giữ nguyên quan điểm kết tội 6 bị cáo về tội hủy hoại rừng với mức án như cũ từ 6 – 7 tháng tù.
Cụ thể, tòa phạt 5 cựu chiến binh mỗi người 6 tháng tù gồm: Ngân Xuân Dũng (65 tuổi), Vũ Tất Đắc (72 tuổi), Hoàng Văn Sằn (68 tuổi), Nguyễn Nam Thái (58 tuổi) và Cao Minh Điến (57 tuổi); riêng bị cáo Đỗ Mạnh Hùng (63 tuổi) 7 tháng tù.
Sáng 19/7, UBND xã Thạch Quảng, tỉnh Thanh Hóa đã có báo cáo nhanh về vụ tai nạn lao động đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại Công ty TNHH Dabaco Thanh Hóa, đóng trên địa bàn thôn Trường Giang.
Theo báo cáo, khoảng 17h30 ngày 18/7, anh B.V.V., công nhân của công ty, trong lúc sửa chữa điện tại khu vực bể lọc phân đã bị điện giật, rơi xuống hố, có biểu hiện ngạt, khó thở.
Phát hiện sự việc, anh T.V.V.L. cùng một số công nhân khác lần lượt xuống ứng cứu. Tuy nhiên, những người tham gia cứu nạn cũng xuất hiện dấu hiệu ngạt, được đưa đi cấp cứu.
Đến 23h48 cùng ngày, có 7 công nhân được đưa đến Bệnh viện đa khoa huyện Cẩm Thủy cấp cứu. Trong đó, 5 người tử vong gồm các anh: B.V.V., T.V.L., B.V.T., T.Đ.C. và N.V.T., 2 nạn nhân còn lại đang được điều trị.
Ngay sau khi xảy ra vụ việc, UBND xã Thạch Quảng đã huy động lực lượng công an, quân sự, y tế và các đơn vị liên quan đến hiện trường để cứu hộ, bảo vệ hiện trường, đảm bảo an ninh trật tự, phối hợp với các cơ quan chức năng điều tra nguyên nhân vụ tai nạn.
Theo UBND xã Thạch Quảng, đây là vụ tai nạn lao động có hậu quả đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại khu vực chăn nuôi của doanh nghiệp. Nguyên nhân trực tiếp của vụ việc, các yếu tố nguy hiểm tại hiện trường cũng như trách nhiệm của tổ chức, cá nhân liên quan sẽ được xác định sau khi cơ quan chức năng hoàn tất công tác khám nghiệm, giám định, điều tra.
Địa phương cũng yêu cầu doanh nghiệp phối hợp thăm hỏi, hỗ trợ gia đình các nạn nhân, thực hiện đầy đủ chế độ, chính sách đối với người lao động theo quy định; tiếp tục theo dõi sức khỏe của các nạn nhân đang điều trị, ổn định tình hình an ninh, trật tự tại địa bàn.
Ngày 8.7, Phòng Kinh tế xã Bom Bo, thành phố Đồng Nai phối hợp các đơn vị liên quan bàn giao 2 cá thể vượn má vàng quý hiếm được người dân phát hiện, tự nguyện giao nộp về Trung tâm Tuyên truyền, Du lịch và Cứu hộ, Bảo tồn thuộc Ban Quản lý Vườn quốc gia Bù Gia Mập để tiếp tục chăm sóc trước khi thả về môi trường tự nhiên.
Trước đó, khoảng 5 giờ 30 phút cùng ngày, anh Hướng Văn Hợp (38 tuổi, ở thôn 5, xã Bom Bo) ra phía sau vườn nhà thì phát hiện 2 cá thể linh trưởng đang lẩn trốn trong một bụi cây sát hàng rào, di chuyển chậm, có dấu hiệu kiệt sức.
Ngay sau đó, anh Hợp cùng người thân đưa 2 cá thể vào nơi an toàn, giữ ấm, cho uống nước, ăn trái cây, đồng thời báo tin cho cơ quan chức năng.
Tiếp nhận thông tin, Phòng Kinh tế xã phối hợp Công an xã Bom Bo, Đội kiểm lâm cơ động Bù Đăng kiểm tra, xác minh vụ việc.
Qua kiểm tra, cơ quan chức năng xác định đây là 2 cá thể vượn má vàng, gồm một cá thể đực nặng khoảng 6 kg và một cá thể cái nặng khoảng 3 kg. Cả hai đều trong tình trạng sức khỏe suy kiệt.
Sau khi hoàn tất các thủ tục theo quy định, Phòng Kinh tế xã Bom Bo đã phối hợp, bàn giao 2 cá thể vượn má vàng cho Trung tâm Tuyên truyền, Du lịch và Cứu hộ, Bảo tồn thuộc Ban Quản lý Vườn quốc gia Bù Gia Mập để tiếp tục chăm sóc, phục hồi sức khỏe trước khi thả về môi trường tự nhiên.
Việc anh Hợp phát hiện, chủ động giao nộp cá thể vượn má vàng cho cơ quan chức năng không chỉ thể hiện tinh thần trách nhiệm, ý thức chấp hành pháp luật mà còn góp phần bảo vệ động vật hoang dã, gìn giữ đa dạng sinh học.
Bộ Công an đang đề xuất bổ sung hình phạt lao động công ích trong dự án sửa đổi Bộ luật Hình sự. Nội dung này nằm trong nhóm chính sách hoàn thiện quy định về hình phạt, nhằm thể hiện chính sách khoan hồng, nhân đạo của Nhà nước, đồng thời nâng cao hiệu quả đấu tranh, phòng ngừa tội phạm.
Theo nội dung dự thảo, lao động công ích được xác định là một hình phạt bổ sung. Người bị kết án sẽ phải thực hiện một số công việc lao động phục vụ cộng đồng ngoài thời gian học tập và làm việc chính của người đó, đồng thời không được trả lương.
Đề xuất này nằm trong Chính sách 3 của dự án Bộ luật Hình sự sửa đổi, với mục tiêu hoàn thiện hệ thống hình phạt theo hướng vừa bảo đảm tính nghiêm minh, răn đe, vừa tạo điều kiện để người phạm tội được tiếp tục lao động, cống hiến cho xã hội.
Cùng với lao động công ích, Bộ Công an cũng đề xuất một số nội dung khác liên quan đến hình phạt như bổ sung giám sát điện tử trong thi hành án phạt cải tạo không giam giữ, án treo, tha tù trước thời hạn có điều kiện, quản chế, cấm cư trú.
Ngoài ra, dự thảo còn nêu hướng bổ sung căn cứ quyết định hình phạt trong trường hợp người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, đã bồi thường thiệt hại, khắc phục toàn bộ hậu quả.
Theo Bộ Công an, việc sửa đổi Bộ luật Hình sự được đặt ra trên cơ sở tổng kết thực tiễn hơn 8 năm thi hành Bộ luật Hình sự năm 2015, rà soát hệ thống pháp luật có liên quan, các điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế, cam kết quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Bộ Công an đã xây dựng dự kiến 7 chính sách lớn trong dự án Bộ luật Hình sự sửa đổi.
Trong đó, chính sách hoàn thiện quy định về hình phạt được xác định nhằm vừa thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật hình sự, nâng cao hiệu quả răn đe, phòng ngừa tội phạm, vừa thể hiện chính sách khoan hồng, nhân đạo của Nhà nước, tạo điều kiện để người phạm tội được tiếp tục lao động, cống hiến cho xã hội.
Bộ Công an đánh giá, nếu lựa chọn phương án hoàn thiện quy định về hình phạt, chính sách này sẽ góp phần giảm dần sự lệ thuộc vào hình phạt tước tự do hoặc tử hình ở một số hướng; đồng thời tăng sức nặng của chế tài tiền, quản lý tại cộng đồng và cơ chế lượng hình gắn với khắc phục hậu quả.
