Xổ số miền Nam ngày 5 tháng 4 – Kết quả xổ số hôm nay chủ nhật

Tập đoàn điện lực VN (EVN) vừa có văn bản kiến nghị làm rõ hiệu quả các dự án điện mặt trời gắn pin lưu trữ (BESS) khi mô hình này làm tăng giá điện nhưng lợi ích chưa rõ. (trang 4)

Dù tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đã gần chạm ngưỡng 100%, lộ trình miễn viện phí cơ bản toàn dân đã bắt đầu được xây dựng từ 2026 song hàng nghìn gia đình vẫn đang bị đẩy vào "bẫy nghèo" khi người thân đau ốm dài ngày. (trang 8)

Một mặt, Bộ GD-ĐT tuyên bố chấm bài thi ngữ văn kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 theo tinh thần đáp án mở, mặt khác lại xây dựng một đáp án chấm thi theo cách thiên về "truyền thống". (trang 17)

Tin Gốc: Thanh Niên

Bên trong chánh điện chùa Tông Kim Quang ở xã Phú Giáo (TP.HCM), hơn chục em thiếu nhi, thiếu niên ngồi thành nhiều hàng, chăm chú lắng nghe lời hướng dẫn trước giờ học múa truyền thống. Ở một góc khác, tấm bảng học gần như phủ kín những ký tự Khmer được viết bằng phấn trắng, bên cạnh là các ghi chú bằng tiếng Việt về cách phát âm và ghép vần.

Những dòng chữ nối tiếp nhau trên mặt bảng cho thấy việc học tiếng Khmer chưa bao giờ là điều dễ dàng. Thế nhưng, suốt nhiều năm qua, lớp học vẫn đều đặn diễn ra ngay trong không gian chùa, nơi các em nhỏ không chỉ học chữ, học múa mà còn có cơ hội tiếp cận với văn hóa dân tộc mình theo cách gần gũi nhất.

Mùa hè này, chùa Tông Kim Quang tiếp tục mở các lớp học miễn phí dành cho thanh thiếu niên. Đây là năm thứ ba chùa tổ chức lớp dạy chữ Khmer và là năm thứ hai mở lớp dạy múa truyền thống.

Theo sư Châu Hoài Thái, trụ trì chùa Tông Kim Quang, đời sống vật chất của nhiều gia đình Khmer hiện nay đã có những chuyển biến tích cực, nhưng không gian để thanh thiếu nhi tiếp cận và thực hành văn hóa truyền thống lại ngày càng thu hẹp.

Điều này càng rõ hơn tại những địa bàn công nghiệp như khu vực Phú Giáo, nơi có nhiều gia đình Khmer từ các tỉnh Tây Nam bộ đến sinh sống và làm việc. Các em có ít cơ hội được học tiếng Khmer, tiếp xúc với nghệ thuật truyền thống hay tham gia các hoạt động cộng đồng mang đậm bản sắc dân tộc.

"Từ thực tế đó, chúng tôi nhận thấy nhiều em đang thiếu một môi trường để kết nối với cội nguồn văn hóa của mình. Các em có thể được học rất nhiều kiến thức trong nhà trường, nhưng lại ít có điều kiện tìm hiểu về ngôn ngữ, lịch sử, phong tục và những giá trị văn hóa mà cha ông đã trao truyền qua nhiều thế hệ", sư Châu Hoài Thái chia sẻ.

Sư trụ trì cho rằng điều đáng lo không phải là các em tiếp cận những giá trị mới của xã hội hiện đại, mà là sự đứt gãy trong quá trình trao truyền văn hóa các thế hệ khi thiếu môi trường sinh hoạt cộng đồng phù hợp.

Đó cũng là lý do chùa lựa chọn mở các lớp học dành cho thiếu nhi thay vì chỉ tổ chức các hoạt động theo mùa lễ hội.

Sư Châu Hoài Thái cho rằng lễ hội góp phần duy trì bản sắc văn hóa Khmer, nhưng giáo dục mới là con đường trao truyền bền vững. Khi biết đọc chữ Khmer, thực hành các điệu múa truyền thống và hiểu ý nghĩa của lễ hội, văn hóa sẽ đi vào đời sống thường nhật của các em.

Trong quá trình giảng dạy, chùa cũng lồng ghép những câu chuyện về lịch sử dân tộc, ngôn ngữ Khmer, đời sống văn hóa, các giá trị đạo đức truyền thống và tinh thần hiếu học của đồng bào Khmer Nam bộ. Những nội dung này được truyền tải qua các giờ học chữ, giờ tập múa, sinh hoạt tập thể hay các buổi kể chuyện ngắn.

"Chúng tôi mong muốn các em hiểu rằng mỗi điệu múa, mỗi con chữ hay mỗi bài học không chỉ là một kỹ năng, mà đều mang trong mình ký ức văn hóa của cha ông", sư Châu Hoài Thái nói.

Vị sư trụ trì chia sẻ, chùa Khmer từ lâu không chỉ là nơi tu học mà còn là trung tâm giáo dục, lưu giữ chữ viết, ngôn ngữ và văn hóa dân tộc. Chùa Tông Kim Quang mong muốn tiếp nối vai trò đó, trở thành không gian để các em học chữ Khmer, nghệ thuật truyền thống và hiểu hơn về cội nguồn của mình.

Ông Vũ Hải Lý, Chủ tịch UBND xã Phú Giáo, đánh giá cao việc chùa Tông Kim Quang tổ chức dạy chữ Khmer và dạy múa Khmer cho thanh thiếu niên trên địa bàn.

Theo ông, hoạt động này góp phần giữ gìn, phát huy và trao truyền văn hóa Khmer cho thế hệ trẻ, đồng thời góp phần đa dạng hóa văn hóa truyền thống của dân tộc Việt Nam theo hướng xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc trong giai đoạn hiện nay.

Ở góc độ xã hội, đây còn là sân chơi để thanh thiếu niên học tập, rèn luyện. Thông qua việc tham gia các lớp học, các em có thêm môi trường sinh hoạt lành mạnh, từ đó góp phần hạn chế những tác động tiêu cực có thể ảnh hưởng đến lứa tuổi thanh thiếu niên.

hính quyền địa phương mong muốn việc truyền dạy chữ viết và nghệ thuật Khmer không chỉ dành riêng cho thanh thiếu niên Khmer mà có thể mở rộng cho những bạn trẻ thuộc các dân tộc khác nếu yêu thích và có nhu cầu tìm hiểu. Theo ông Vũ Hải Lý, đó cũng là cách để các giá trị văn hóa Khmer được lan tỏa rộng hơn trong cộng đồng.

Các lớp học hiện được tổ chức hoàn toàn miễn phí. Sư trụ trì bày tỏ khó khăn lớn nhất hiện nay là nguồn nhân lực và kinh phí để duy trì hoạt động lâu dài. Các lớp học chủ yếu nhờ sự đóng góp công sức của chư tăng, các tình nguyện viên, sự đồng hành của nhà hảo tâm cùng sự hỗ trợ về bàn ghế từ chính quyền địa phương.

Trong buổi học đầu tiên, điều khiến sư Châu Hoài Thái xúc động là nhiều em nhỏ đến lớp từ rất sớm, háo hức chờ được học những bài học đầu tiên. Nhiều phụ huynh cũng ở lại theo dõi con em mình học tập.

Và hình ảnh khiến sư trụ trì nhớ nhất là những đôi bàn tay nhỏ còn vụng về nhưng rất chăm chú tập theo từng động tác của giáo viên. Các em có thể chưa thực hiện đúng ngay từ đầu, nhưng ánh mắt tập trung và niềm vui hiện rõ trên khuôn mặt khiến vị sư cảm nhận được hy vọng về sự tiếp nối của văn hóa dân tộc trong tương lai.

Sư Châu Hoài Thái bộc bạch không kỳ vọng các em trở thành nghệ sĩ hay nhà nghiên cứu văn hóa. Điều sư mong là các em lớn lên thành những công dân tốt và luôn tự hào về nguồn cội của mình.

"Nếu sau 10 năm nữa, các em vẫn còn nhớ tiếng nói, chữ viết và những giá trị văn hóa Khmer mà mình đã được học hôm nay, thì đó đã là một thành công rất lớn", sư Châu Hoài Thái chia sẻ.

Tin Gốc: Thanh Niên

Theo chuyên trang Space.com, vào thời điểm trăng non, mặt trăng nằm gần đường thẳng nối giữa trái đất và mặt trời. Trong pha này, phần được chiếu sáng của mặt trăng hướng hoàn toàn về phía mặt trời, trong khi phần tối lại quay về phía trái đất.

"Đây là lần siêu trăng non của năm. Siêu trăng non vô hình sẽ nằm cách trái đất 358.593 km vào ngày 17.5. Siêu trăng xảy ra khi mặt trăng ở gần điểm gần trái đất nhất", các nhà nghiên cứu thông tin.

Mặt trăng trong giai đoạn này mọc cùng lúc với mặt trời vào buổi sáng và lặn vào lúc hoàng hôn, chỉ hiện diện trên bầu trời ban ngày. Tuy nhiên, việc quan sát mặt trăng vào ban ngày trong kỳ trăng non là cực kỳ khó khăn.

Do nằm rất gần mặt trời trên bầu trời, ánh sáng chói của mặt trời làm lu mờ hoàn toàn sự hiện diện của mặt trăng. Bên cạnh đó, phần mặt trăng quay về phía trái đất không được chiếu sáng, nên không phản xạ đủ ánh sáng để được nhìn thấy bằng mắt thường.

Theo các nhà nghiên cứu, siêu trăng xảy ra khi trăng tròn trùng với thời điểm mặt trăng ở điểm trên quỹ đạo của nó trong vòng 90% khoảng cách gần nhất với trái đất, được gọi là cận điểm.

Điều này làm cho mặt trăng trông sáng hơn và to hơn bình thường một chút, mặc dù sự khác biệt này khó có thể nhận thấy bằng mắt thường. Thuật ngữ "siêu trăng" áp dụng cho cả trăng tròn và trăng non xảy ra khi mặt trăng ở điểm gần trái đất nhất (điểm cận địa).

Tuy nhiên, vì trăng non không thể nhìn thấy từ trái đất, nên trọng tâm thường là siêu trăng tròn. Thuật ngữ "siêu trăng" chỉ mới được sử dụng trong 40 năm trở lại đây, nhưng nó đã nhận được rất nhiều sự chú ý vào cuối năm 2016 khi 3 siêu trăng xảy ra liên tiếp. Siêu trăng của tháng 11.2016 cũng là siêu trăng gần nhất trong 69 năm, mặc dù một siêu trăng gần hơn sẽ xuất hiện vào năm 2030.

Trang Space.com cho biết vào giai đoạn "trăng mới" hay trăng non, độ sáng của mặt trăng là 0% và dần dần qua nhiều pha mặt trăng (tuần trăng), sẽ phát triển đến giai đoạn trăng tròn, khi độ sáng của mặt trăng là 100%. Đây là thời điểm tốt nhất trong tháng để quan sát các vật thể mờ như các thiên hà, cụm sao vì không có ánh trăng cản trở.

Theo Timeanddate.com, 2 tuần sau, trăng tròn vào ngày 31.5 sẽ cách trái đất 406.135 km, trở thành một trăng tròn siêu nhỏ (micromoon). Như tên gọi, trăng có thể trông nhỏ hơn và mờ hơn so với trăng tròn bình thường. Nhưng chúng ta sẽ không nhận thấy nhiều sự khác biệt, vì nó chỉ nhỏ hơn khoảng 6 - 7%.

Trên thực tế, nếu bạn nhìn vào trăng tròn gần đường chân trời, nó sẽ trông lớn hơn trăng tròn ở trên cao trong đêm tối. Điều này là do một hiện tượng thị giác gọi là ảo ảnh mặt trăng.

Tin Gốc: Thanh Niên