Theo các chuyên gia y tế và tâm lý đây là những thói quen xấu phổ biến nhất ở độ tuổi trung niên và cách khắc phục.
Trằn trọc quá lâu trên giường
Nhiều người có thói quen nằm lướt điện thoại hoặc suy nghĩ vẩn vơ trên giường dù không buồn ngủ. Bác sĩ Ashley Cremona-Simmons, chuyên gia y học gia đình tại Mỹ, cho biết việc “nằm ì” này vô tình làm rối loạn đồng hồ sinh học.
“Giường ngủ chỉ nên dành cho hai việc: ngủ và quan hệ thân mật”, bác sĩ Ashley nói. Bà khuyến nghị mọi người nên duy trì khung giờ đi ngủ cố định, đạt 7-9 tiếng mỗi đêm.
Để có giấc ngủ sâu, hãy ngừng sử dụng caffeine sau buổi sáng và tắt toàn bộ thiết bị điện tử. Nếu liên tục thức giấc giữa đêm hoặc kiệt sức sau khi thức dậy, nên đến gặp bác sĩ vì đó có thể là dấu hiệu của chứng rối loạn giấc ngủ.
Nuông chiều bản thân bằng chế độ ăn kém lành mạnh
Khi cuộc sống quá bận rộn, thức ăn nhanh và thực phẩm chế biến sẵn trở thành lựa chọn tiện lợi, đẩy người trung niên vào cái bẫy dinh dưỡng.
Bác sĩ Ashley cho biết, duy trì cân nặng hợp lý ở tuổi này giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc các bệnh mãn tính khi về già. “Hãy cắt giảm tối đa thực phẩm chế biến sẵn, tăng cường chất xơ, ăn đa dạng các loại thực vật và thực phẩm lên men để nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột”, bà nói.
Lười vận động hoặc tập luyện ngắt quãng
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh (CDC) Mỹ, người trưởng thành cần tập thể dục nhịp điệu cường độ vừa phải ít nhất 150 phút và tập sức mạnh (nâng tạ, kháng lực) tối thiểu hai ngày mỗi tuần. Sau tuổi 65, cần chú trọng thêm các bài tập giữ thăng bằng.
“Nếu là người lười vận động, hãy bắt đầu bằng những mục tiêu nhỏ như đi cầu thang bộ, tăng số bước chân hàng ngày hoặc đi bộ quanh văn phòng khi giải lao”, bác sĩ Ashley khuyên.
Tuy nhiên, việc hứng lên tập dồn dập một tuần rồi bỏ bớt tuần sau cũng không mang lại kết quả. Bác sĩ chỉnh hình Anna Di ở New York khẳng định, tính kỷ luật và sự đều đặn mới là chìa khóa.
Bà gợi ý mọi người nên rủ bạn đồng hành tập cùng để vừa tăng động lực, vừa giải tỏa áp lực tinh thần, tránh sự cô đơn.
Phớt lờ các cơn đau
Nhiều người bước sang tuổi 40-50 nhận thấy cơ thể không còn hồi phục nhanh như trước, các khớp đau nhức khi làm những việc vốn rất bình thường. Thay vì đi khám, họ chọn cách chịu đựng hoặc ngừng vận động vì sợ đau.
Ở tuổi trung niên, đau đớn xuất hiện do cơ thể thiếu sức bền và sự phối hợp. Lúc này, bạn cần học các kiểu vận động đúng cách, tập giãn cơ nhẹ nhàng dưới sự hướng dẫn của các chuyên gia thay vì chịu trận.
Tự cô lập và chịu đựng cô đơn
Việc kết bạn mới ở tuổi trung niên không hề dễ dàng khi ai cũng bận rộn với gia đình riêng. Thế nhưng, đây lại là giai đoạn chúng ta cần các mối quan hệ xã hội hỗ trợ nhiều nhất.
Bà Sarah Burrows, chuyên gia sức khỏe tâm thần tại trung tâm Tư vấn tâm lý SUNY New Paltz (Mỹ), cảnh báo nếu không vun đắp được những mối quan hệ tích cực, người trung niên rất dễ rơi vào cảm giác cô lập sâu sắc.
Chuyên gia Gwenyth Lloyd gợi ý, chủ động bắt chuyện với hàng xóm, tham gia vào các câu lạc bộ, trung tâm cộng đồng hoặc hội nhóm có cùng sở thích. “Không ai là một hòn đảo đơn độc. Tất cả chúng ta đều cần được giao lưu, được yêu thương và chấp nhận”, bà Lloyd nói.
Để trốn tránh áp lực cuộc sống, không ít người tìm đến rượu bia, thuốc lá hay các chất gây nghiện khác. Chuyên gia Lloyd chỉ ra đây là một vòng xoáy nguy hiểm, khiến con người dễ dàng từ bỏ các thói quen lành mạnh khác, hủy hoại cả sức khỏe thể chất lẫn tâm thần.
Đáng lưu ý, khi già đi, cơ thể sẽ suy giảm lượng enzyme alcohol dehydrogenase (chất chịu trách nhiệm chuyển hóa cồn), khiến tác hại của rượu bia lên cơ thể người trung niên nghiêm trọng hơn nhiều so với thời trẻ.
Nuôi dưỡng suy nghĩ tiêu cực
Hành vi bên ngoài thường là tấm gương phản chiếu thế giới nội tâm. Sự tuyệt vọng sẽ bắt đầu khi bạn liên tục tự trách móc và dằn vặt chính mình.
Theo chuyên gia Burrows, cái nhìn bi quan, thái độ tự phê bình gay gắt sẽ dẫn đến trầm cảm, thu mình và sợ hãi khi kết nối với xã hội. Những lời tự thoại tiêu cực này có thể bén rễ từ những tổn thương tâm lý trong quá khứ chưa được giải quyết.
Tuy nhiên, các chuyên gia khẳng định chúng ta hoàn toàn có thể tái tạo tư duy tích cực ở bất kỳ độ tuổi nào. “Phương thuốc tốt nhất là hãy cười thật sảng khoái, mỉm cười thường xuyên và mở lòng chào đón thế giới”, bà Lloyd nói.
Là một loại cá nhỏ nhiều dầu, thường được dùng làm món khai vị, đồ ăn nhẹ hoặc món ngon. Cá mòi rất bổ dưỡng, đặc biệt là khi ăn cả con.
Loại cá này được nhiều người yêu thích vì vị béo. Vòng đời ngắn nên cá ít tích tụ kim loại nặng, đặc biệt là thủy ngân nên được coi như sạch nhất. Đây là yếu tố quan trọng giúp cá mòi trở thành thực phẩm an toàn cho phụ nữ mang thai, trẻ em và những người cần kiểm soát chặt chẽ chất lượng dinh dưỡng.
Tuy nhiên, không phải ai cũng ưa chuộng mùi vị đặc trưng của cá mòi, nhưng loại cá nhỏ này đang được xem là một "siêu thực phẩm" nhờ giá trị dinh dưỡng vượt trội. Với hàm lượng omega-3, calci, vitamin D, selen và các khoáng chất quan trọng khác, việc bổ sung cá mòi vào chế độ ăn có thể mang lại nhiều lợi ích đáng kể cho tim mạch và não bộ. Không chỉ phổ biến, dễ chế biến và giá thành hợp lý, cá mòi còn được nhiều chuyên gia dinh dưỡng khuyến khích bổ sung vào thực đơn hằng tuần.
Ngoài omega-3, cá mòi còn là nguồn cung cấp protein chất lượng cao, tăng cảm giác no và hỗ trợ duy trì khối cơ. Trong 100g cá mòi có thể chứa tới gần 25g protein nhưng lượng calo không quá cao, phù hợp với người muốn kiểm soát cân nặng.
Nhiều nghiên cứu cho thấy việc ăn cá giàu omega-3 thường xuyên giảm đáng kể nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, nguyên nhân gây tử vong hàng đầu hiện nay.
Loại cá nhỏ này cũng giàu vitamin B12, selen, canxi và sắt. Vitamin B12 đóng vai trò quan trọng với hệ thần kinh và quá trình tạo máu trong khi canxi giúp duy trì xương chắc khỏe. Đặc biệt, cá mòi thường được ăn cả xương nên lượng canxi hấp thu khá dồi dào.
Người trưởng thành nên ăn khoảng 1-2 khẩu phần cá mòi mỗi tuần để bổ sung lượng omega-3 cần thiết cho cơ thể. Khi ăn, bạn nên ăn cả xương để tận dụng nguồn canxi tự nhiên, tốt cho hệ xương khớp.
Cá mòi còn chứa nhiều magne và kali – hai khoáng chất quan trọng trong việc điều hòa huyết áp. Theo chuyên gia Routhenstein làm việc tại nền tảng tư vấn dinh dưỡng trực tuyến Entirely Nourished (Mỹ) cho biết: Nhiều nghiên cứu cho thấy, người có mức tiêu thụ magne cao có nguy cơ đột quỵ thấp hơn 11–12% so với người tiêu thụ ít nhất. Một nghiên cứu khác cũng chỉ ra, bổ sung kali có thể giúp hạ huyết áp và giảm tác động tiêu cực của chế độ ăn giàu muối ên hệ tim mạch.
Cung cấp chất chống oxy hóa: Cá mòi rất giàu selen, một nguyên tố vi lượng có vai trò như chất chống oxy hóa mạnh, giúp bảo vệ tim mạch bằng cách trung hòa các gốc tự do gây tổn thương tế bào và gây viêm. Một số nghiên cứu cho thấy, nồng độ selen thấp có liên quan đến các vấn đề về tim mạch, đặc biệt khi chế độ ăn bổ sung ít vi chất này.
Cá mòi có thể chế biến theo nhiều cách như nướng, kho, sốt cà chua hoặc đóng hộp. Tuy nhiên, người tiêu dùng nên lưu ý vì cá mòi đóng hộp thường chứa lượng natri khá cao. Việc ăn quá nhiều có thể không tốt cho người bị tăng huyết áp hoặc bệnh tim mạch. Khi mua, nên chọn cá tươi, chế biến bằng kho nhạt, hấp để giữ dinh dưỡng của cá.
Người bị sỏi thận hoặc suy thận: Tương tự như bệnh gout, hệ bài tiết của người có chức năng thận yếu sẽ không thể lọc và đào thải hết lượng acid uric dư thừa sinh ra từ cá mòi. Điều này làm tăng nguy cơ hình thành sỏi thận hoặc ảnh hưởng tới chức năng của thận.
Người bị tăng huyết áp (cần cẩn trọng với cá mòi đóng hộp): Cá mòi tươi rất tốt cho người tăng huyết áp. Tuy nhiên, cá mòi đóng hộp lại thường chứa một lượng lớn natri (muối) nhằm mục đích bảo quản. Lượng muối này gây tích nước trong cơ thể, tạo áp lực lớn lên thành mạch và làm tăng huyết áp.
Người có cơ địa dị ứng hải sản: Cá mòi chứa các chất gây dị ứng bền nhiệt như parvalbumin và tropomyosin, duy trì đặc tính gây dị ứng của chúng ngay cả sau quá trình đóng hộp. Hơn 50% người dị ứng với cá gặp phản ứng dị ứng với cá mòi đóng hộp, điều này chứng tỏ rằng các sản phẩm đóng hộp không an toàn cho tất cả bệnh nhân dị ứng. Khả năng gây dị ứng khác nhau tùy từng cá nhân và không thể giả định khả năng dung nạp với cá mòi đóng hộp.
Người mắc bệnh gout: Những người bị bệnh gout cũng nên hạn chế ăn cá mòi do hàm lượng purin cao trong loại cá này. Purin chuyển hóa thành acid uric, có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng bệnh gout hoặc gây ra các cơn gout cấp ở những người dễ mắc bệnh. Thường xuyên ăn cá mòi cũng có thể làm tăng nồng độ acid uric, do đó cần phải ăn uống điều độ hoặc tham khảo ý kiến của chuyên gia y tế.
Ngày 23/6, ông Mboladinga có mặt trên khán đài sân vận động Akron (Mexico) để theo dõi trận đấu giữa đội tuyển quê nhà CHDC Congo và Colombia. Ông đến sân một tiếng trước giờ bóng lăn, mặc vest đỏ, thắt cà vạt, áo sơ mi vàng và quần xanh lam.
Khi trọng tài thổi còi bắt đầu trận đấu, ông di chuyển lên chiếc bục phía sau khu vực kỹ thuật của đội tuyển CHDC Congo. Tại đây, ông đứng yên, giơ tay phải lên trời suốt hiệp một, nhằm tái hiện tư thế của bức tượng cố thủ tướng Patrice Lumumba tại thủ đô Kinshasa. Phía sau ông, đám đông liên tục hò reo cổ vũ.
Khán giả gọi ông là "Lumumba Vea" (Lumumba sống mãi) do ngoại hình có nét tương đồng với vị lãnh đạo. Khi được hỏi về trải nghiệm dự giải, ông từ chối phỏng vấn, chỉ mỉm cười và gật đầu.
Ông Mboladinga duy trì thói quen mặc vest đỏ, thắt cà vạt tới sân vận động từ năm 2013. Đầu năm 2026, hình ảnh của ông từng xuất hiện nhiều trên mạng xã hội khi đồng hành cùng đội tuyển tại Cúp bóng đá châu Phi (Afcon) ở Morocco. Trong giờ nghỉ giải lao của trận đấu hôm 23/6, nhiều cổ động viên Colombia đã đến làm quen và xin chụp ảnh kỷ niệm cùng ông.
Để có mặt tại khán đài ở Mexico, ông Mboladinga đã trải qua hành trình dài. Đầu năm nay, ông lỡ trận play-off tranh vé dự World Cup của đội nhà trước Jamaica vì vấn đề thị thực, phải di chuyển đến Kenya và Ethiopia để hoàn thiện giấy tờ. Dù lên kế hoạch xem trận ra quân gặp Bồ Đào Nha, ông tiếp tục phải vắng mặt và trải qua đợt cách ly y tế 21 ngày do quy định phòng dịch Ebola bùng phát tại quê nhà. Sau khi hoàn thành cách ly, Liên đoàn Bóng đá Congo đã tài trợ để ông tiếp tục chuyến đi.
Cố thủ tướng Patrice Lumumba là người dẫn dắt phong trào chấm dứt sự cai trị của thực dân Bỉ tại CHDC Congo năm 1960. Ông nhậm chức thủ tướng, thiết lập nền móng điều hành quốc gia này. Năm 1961, ông bị sát hại giữa thời điểm nổ ra xung đột với phong trào ly khai ở vùng Katanga.
Trước đó, MS News đã đưa tin về một vụ phóng hoả xảy ra vào đêm 4/5.
Theo truyền thông, Liu Zheyuan, sống ở đường Joo Seng, mắc chứng rối loạn hoang tưởng .
Liu tin rằng người hàng xóm ở tầng trên đã bắn tia laser và truyền dòng điện mạnh qua trần nhà mình suốt 2 năm qua.
Ngày 4/5, Liu bị đau đầu và đau tai. Anh ta cho rằng nguyên nhân là do hàng xóm. Vì vậy Liu đặt than và mồi lửa vào một chiếc nồi rồi đặt chiếc nồi đang cháy lên một giá kim loại gần cửa sổ đang mở của phòng khách. Ngọn lửa nhanh chóng lan rộng và bén vào tấm rèm nhựa.
Khi ngọn lửa lan ra toàn bộ căn phòng, Liu trong cơn hoảng loạn đã cố gắng dập tắt ngọn lửa nhưng không thành. Sau đó, anh ta thông báo cho hàng xóm sơ tán và gọi cho Lực lượng Phòng vệ Dân sự Singapore (SCDF).
Lực lượng SCDF đã dập tắt được đám cháy. Hai nhân viên cứu hoả bị ngạt khói và được đưa đến bệnh viện. Tám cư dân khác cũng được đưa đến bệnh viện vì hít phải khói, trong đó có bố mẹ của Liu .
Cảnh sát đã bắt giữ Liu và tạm giữ anh ta tại Viện Sức khỏe Tâm thần. Sau đó Liu đã nhận tội tại tòa án vào ngày 22/6. Vụ hỏa hoạn gây thiệt hại từ 80.000 đến 100.000 đô la Singapore.
Các nhân viên của IMH đánh giá rằng vào thời điểm đó, Liu mắc chứng rối loạn hoang tưởng mức độ trung bình.
Cha mẹ Liu, sống cùng nhà, xác nhận rằng người hàng xóm không bắn tia laser hay truyền dòng điện qua trần nhà.
Tòa án đã yêu cầu lập báo cáo đánh giá sự phù hợp của liệu trình điều trị bắt buộc đối với Liu. Nếu được đánh giá là phù hợp, Liu sẽ được điều trị tâm thần thay vì phải ngồi tù.
