Theo các chuyên gia y tế và tâm lý đây là những thói quen xấu phổ biến nhất ở độ tuổi trung niên và cách khắc phục.
Trằn trọc quá lâu trên giường
Nhiều người có thói quen nằm lướt điện thoại hoặc suy nghĩ vẩn vơ trên giường dù không buồn ngủ. Bác sĩ Ashley Cremona-Simmons, chuyên gia y học gia đình tại Mỹ, cho biết việc “nằm ì” này vô tình làm rối loạn đồng hồ sinh học.
“Giường ngủ chỉ nên dành cho hai việc: ngủ và quan hệ thân mật”, bác sĩ Ashley nói. Bà khuyến nghị mọi người nên duy trì khung giờ đi ngủ cố định, đạt 7-9 tiếng mỗi đêm.
Để có giấc ngủ sâu, hãy ngừng sử dụng caffeine sau buổi sáng và tắt toàn bộ thiết bị điện tử. Nếu liên tục thức giấc giữa đêm hoặc kiệt sức sau khi thức dậy, nên đến gặp bác sĩ vì đó có thể là dấu hiệu của chứng rối loạn giấc ngủ.
Nuông chiều bản thân bằng chế độ ăn kém lành mạnh
Khi cuộc sống quá bận rộn, thức ăn nhanh và thực phẩm chế biến sẵn trở thành lựa chọn tiện lợi, đẩy người trung niên vào cái bẫy dinh dưỡng.
Bác sĩ Ashley cho biết, duy trì cân nặng hợp lý ở tuổi này giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc các bệnh mãn tính khi về già. “Hãy cắt giảm tối đa thực phẩm chế biến sẵn, tăng cường chất xơ, ăn đa dạng các loại thực vật và thực phẩm lên men để nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột”, bà nói.
Lười vận động hoặc tập luyện ngắt quãng
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh (CDC) Mỹ, người trưởng thành cần tập thể dục nhịp điệu cường độ vừa phải ít nhất 150 phút và tập sức mạnh (nâng tạ, kháng lực) tối thiểu hai ngày mỗi tuần. Sau tuổi 65, cần chú trọng thêm các bài tập giữ thăng bằng.
“Nếu là người lười vận động, hãy bắt đầu bằng những mục tiêu nhỏ như đi cầu thang bộ, tăng số bước chân hàng ngày hoặc đi bộ quanh văn phòng khi giải lao”, bác sĩ Ashley khuyên.
Tuy nhiên, việc hứng lên tập dồn dập một tuần rồi bỏ bớt tuần sau cũng không mang lại kết quả. Bác sĩ chỉnh hình Anna Di ở New York khẳng định, tính kỷ luật và sự đều đặn mới là chìa khóa.
Bà gợi ý mọi người nên rủ bạn đồng hành tập cùng để vừa tăng động lực, vừa giải tỏa áp lực tinh thần, tránh sự cô đơn.
Phớt lờ các cơn đau
Nhiều người bước sang tuổi 40-50 nhận thấy cơ thể không còn hồi phục nhanh như trước, các khớp đau nhức khi làm những việc vốn rất bình thường. Thay vì đi khám, họ chọn cách chịu đựng hoặc ngừng vận động vì sợ đau.
Ở tuổi trung niên, đau đớn xuất hiện do cơ thể thiếu sức bền và sự phối hợp. Lúc này, bạn cần học các kiểu vận động đúng cách, tập giãn cơ nhẹ nhàng dưới sự hướng dẫn của các chuyên gia thay vì chịu trận.
Tự cô lập và chịu đựng cô đơn
Việc kết bạn mới ở tuổi trung niên không hề dễ dàng khi ai cũng bận rộn với gia đình riêng. Thế nhưng, đây lại là giai đoạn chúng ta cần các mối quan hệ xã hội hỗ trợ nhiều nhất.
Bà Sarah Burrows, chuyên gia sức khỏe tâm thần tại trung tâm Tư vấn tâm lý SUNY New Paltz (Mỹ), cảnh báo nếu không vun đắp được những mối quan hệ tích cực, người trung niên rất dễ rơi vào cảm giác cô lập sâu sắc.
Chuyên gia Gwenyth Lloyd gợi ý, chủ động bắt chuyện với hàng xóm, tham gia vào các câu lạc bộ, trung tâm cộng đồng hoặc hội nhóm có cùng sở thích. “Không ai là một hòn đảo đơn độc. Tất cả chúng ta đều cần được giao lưu, được yêu thương và chấp nhận”, bà Lloyd nói.
Lạm dụng chất kích thích
Để trốn tránh áp lực cuộc sống, không ít người tìm đến rượu bia, thuốc lá hay các chất gây nghiện khác. Chuyên gia Lloyd chỉ ra đây là một vòng xoáy nguy hiểm, khiến con người dễ dàng từ bỏ các thói quen lành mạnh khác, hủy hoại cả sức khỏe thể chất lẫn tâm thần.
Đáng lưu ý, khi già đi, cơ thể sẽ suy giảm lượng enzyme alcohol dehydrogenase (chất chịu trách nhiệm chuyển hóa cồn), khiến tác hại của rượu bia lên cơ thể người trung niên nghiêm trọng hơn nhiều so với thời trẻ.
Nuôi dưỡng suy nghĩ tiêu cực
Hành vi bên ngoài thường là tấm gương phản chiếu thế giới nội tâm. Sự tuyệt vọng sẽ bắt đầu khi bạn liên tục tự trách móc và dằn vặt chính mình.
Theo chuyên gia Burrows, cái nhìn bi quan, thái độ tự phê bình gay gắt sẽ dẫn đến trầm cảm, thu mình và sợ hãi khi kết nối với xã hội. Những lời tự thoại tiêu cực này có thể bén rễ từ những tổn thương tâm lý trong quá khứ chưa được giải quyết.
Tuy nhiên, các chuyên gia khẳng định chúng ta hoàn toàn có thể tái tạo tư duy tích cực ở bất kỳ độ tuổi nào. “Phương thuốc tốt nhất là hãy cười thật sảng khoái, mỉm cười thường xuyên và mở lòng chào đón thế giới”, bà Lloyd nói.
Người phụ nữ 53 tuổi này cáo buộc bác sĩ phẫu thuật đã để lại dụng cụ sắc nhọn trong bụng khi cô trải qua ca phẫu thuật tại một phòng khám tư nhân vào tháng 10 năm ngoái.
Người phụ nữ hiện đã trình báo cảnh sát về bác sĩ phẫu thuật sau khi bị đau dữ dội do chiếc kéo bị bỏ quên.
Sau khi trải qua phẫu thuật tạo hình bụng, thường được gọi là phẫu thuật thu gọn bụng, tại một phòng khám ở Naples, Ý, bệnh nhân giấu tên cho biết cô trở về nhà trong tình trạng khó chịu nghiêm trọng.
Theo tờ báo L'Unione Sarda của Ý, người phụ nữ đã quằn quại trong đau đớn hàng giờ và thậm chí bất tỉnh sau ca phẫu thuật.
Cha mẹ cô nhanh chóng gọi số điện thoại cấp cứu trong khi các nhân viên y tế khuyên người phụ nữ quay lại bệnh viện để làm xét nghiệm.
Bác sĩ phẫu thuật nghi ngờ bệnh nhân chỉ đơn thuần đang trải qua các triệu chứng hậu phẫu, điều khá phổ biến sau các thủ thuật tạo hình bụng. Sau đó, ông tiến hành các xét nghiệm và kết quả cho thấy người phụ nữ bị nhiễm trùng. Người phụ nữ được kê đơn một đợt kháng sinh nhưng sức khỏe vẫn tiếp tục xấu đi.
7 tháng đầy đau đớn sau ca phẫu thuật ban đầu, người phụ nữ đến một phòng khám khác ở Naples để làm xét nghiệm chẩn đoán dạ dày. Các nhân viên y tế nhanh chóng tìm ra nguyên nhân gốc rễ của vấn đề - một chiếc kéo y tế bị hỏng.
Mặc dù đã tìm ra nguyên nhân gây đau đớn, người phụ nữ cho biết cô không được thông báo rằng mình có thể phải phẫu thuật khẩn cấp để lấy chiếc kéo ra.
Theo báo cáo của cảnh sát, bác sĩ mới của cô đã liên lạc với bác sĩ phẫu thuật ban đầu thực hiện ca mổ và thông báo cho ông ta về sai sót đã xảy ra.
Bệnh nhân kể với cảnh sát rằng sau đó bác sĩ phẫu thuật tạo hình bụng yêu cầu cô quay lại phòng khám để họ lấy chiếc kéo ra.
Theo truyền thông địa phương, người phụ nữ vô cùng lo lắng đã từ chối quay lại phòng khám.
Theo báo cáo của cảnh sát, người phụ nữ cho biết: "Vợ của bác sĩ phẫu thuật cũng gọi điện xin lỗi và khuyên tôi nên nhập viện lại tại cùng phòng khám tư nhân đó nhưng tôi đã từ chối. Tôi sẽ không bao giờ đặt chân vào đó nữa".
Hiện tại, cô đã tìm được người đại diện pháp lý và đang nhận được sự hỗ trợ từ Quỹ Domenico Caliendo.
Ngày 1/4, khi tàu Artemis II cất cánh từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy, khoang phi hành đoàn mang theo một thành viên đặc biệt: chú gấu bông "Rise". Đây là thiết bị báo hiệu trạng thái không trọng lực, giúp mọi người nhận biết họ đã thoát khỏi lực hút của Trái Đất.
Tác giả của "Rise" là Lucas Ye, một học sinh lớp 2, ở Mountain View, bang California. Sản phẩm của cậu đã vượt qua khoảng 2.600 bài dự thi từ hơn 50 quốc gia, trong cuộc thi do NASA và Freelancer tổ chức.
Thiết kế của Lucas Ye mang nhiều ý nghĩa biểu tượng, lấy cảm hứng từ bức ảnh lịch sử "Trái Đất mọc" (Earthrise) do phi hành gia William Anders chụp trong sứ mệnh Apollo 8 (tháng 12/1968). Linh vật có hình dáng một mặt trăng tròn đội chiếc mũ lưỡi trai in hình Trái Đất. Vành mũ thêu các ngôi sao, dải ngân hà và chòm sao Orion - đại diện cho sứ mệnh Artemis II. Ở phía sau, chú gấu bông mang biểu tượng dấu chân của Neil Armstrong trong sứ mệnh hạ cánh xuống Mặt Trăng năm 1969.
Đặc biệt, bên trong gấu bông Rise còn chứa một thẻ nhớ lưu tên của 5,6 triệu người trên toàn thế giới đã gửi đăng ký về NASA để cùng đồng hành trong chuyến đi này.
Christina Koch, một thành viên của Artemis II, cho biết phi hành đoàn lập tức bị ấn tượng bởi thông điệp của Rise. "Chú gấu này tái hiện lại bức ảnh truyền cảm hứng cho tất cả chúng tôi. Đó là lý do phi hành đoàn đã đưa Rise vào huy hiệu chính thức của sứ mệnh", bà Koch nói trong buổi ra mắt linh vật hồi tháng 3.
Việc mang theo một món đồ chơi nhồi bông để báo hiệu không trọng lực là truyền thống lâu đời của ngành hàng không vũ trụ, bắt nguồn từ sứ mệnh Vostok 1 của Yuri Gagarin năm 1961. Trong các sứ mệnh gần đây, phi hành gia từng mang theo chú chó Snoopy (Artemis I) hay Baby Yoda (SpaceX Crew-1).
Ngày 1/4 (2/4 giờ Hà Nội) tàu Orion được phóng thành công, đưa bốn phi hành gia lên quỹ đạo quanh Mặt Trăng trong sứ mệnh Artemis II - hành trình đưa con người đi xa Trái Đất nhất trong 54 năm qua. Sứ mệnh Artemis II dự kiến kéo dài 10 ngày. Tàu sẽ thực hiện chuyến bay ngang qua quỹ đạo Mặt Trăng và dự kiến hạ cánh xuống vùng biển ngoài khơi San Diego vào khoảng 17h ngày 10/4 (giờ Thái Bình Dương).
Là phần thưởng cho người chiến thắng, Lucas và gia đình đã được NASA mời đến Florida để tận mắt chứng kiến khoảnh khắc tên lửa cất cánh đưa "đứa con tinh thần" của mình bay vào không gian.
Sáng 29/5, các bác sĩ Khoa Ngoại Chấn thương chỉnh hình - Bỏng, Bệnh viện đa khoa tỉnh Gia Lai (phường Pleiku, Gia Lai) đang theo dõi, điều trị chấn thương cho bà H.T.U. (SN 1978, trú tại phường Hội Phú, Gia Lai).
Nằm trên giường bệnh, bà U. vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhớ lại khoảng thời gian sinh tử dưới giếng hoang suốt 6 giờ. Dù các vết thương không còn nguy hiểm nhưng giọng nói của bà còn yếu, cổ họng khàn đặc vì kêu cứu suốt nhiều giờ liền.
Kể lại sự việc, bà U. cho biết chiều 28/5, bà ghé vào một công trình đang tháo dỡ ở khu vực đường Nguyễn Văn Linh giao Nguyễn Viết Xuân (phường Hội Phú) để tìm nhặt phế liệu.
Trong lúc lần mò giữa đống đổ nát, bà U. vô tình bước lên tấm kính che hờ miệng giếng hoang rồi rơi thẳng xuống phía dưới.
Khi tiếp đất, chân bà va đập mạnh xuống đáy giếng. May mắn, dưới giếng có nước nên phần nào giảm lực va chạm. Tuy nhiên, chân bà vẫn bị mảnh kính cắt gây thương tích, còn bàn chân phải đau nhói, nghi bị gãy xương.
Theo bà U., thời điểm đó, nước dưới giếng dâng quá nửa người. Trong bóng tối, bà chỉ biết bám vào các lỗ thang dọc thành giếng để giữ cơ thể nổi lên mặt nước rồi liên tục kêu cứu. Sau nhiều giờ không có ai phát hiện, bà cố trèo lên theo các lỗ thang dọc thành giếng nhưng bị trật khớp vai nên bị ngã trở lại giếng sâu.
“Do nhiều lần bị rơi va từ trên cao xuống khiến cơ thể tôi đau nhức khắp nơi. Nước lạnh, không khí ít nên khó thở. Tuy nhiên, tôi vẫn cố bám vào thành giếng và kêu cứu, hy vọng sẽ có người nghe thấy”, bà U. nói.
Đến khoảng 20h cùng ngày, một số người dân đi tập thể dục gần khu vực này nghe tiếng kêu cứu nên chạy tới kiểm tra và phát hiện bà U. mắc kẹt dưới giếng sâu. Lúc này, người dân liên tục động viên tinh thần nạn nhân, trình báo lực lượng chức năng đến ứng cứu thành công.
“Thấy mọi người gọi lớn từ miệng giếng, tôi như từ cõi chết trở về. Lúc đó, tôi cố bám chặt tay vào thành giếng để chờ người xuống cứu. Khi được đưa lên khỏi miệng giếng, sức lực tôi gần như đã cạn kiệt”, bà U. kể.
Ông P.C. (SN 1974, chồng bà U.) cho biết chiều không thấy vợ trở về, gọi điện cũng không liên lạc được nên ông cùng hàng xóm chia nhau đi tìm.
“Vợ tôi thường đi nhiều tuyến đường để bán vé số rồi tiện nhặt phế liệu nên rất khó tìm. Khi nghe tin phát hiện bà ấy dưới giếng hoang, tôi chạy đến đã thấy lực lượng chức năng đang dùng dây cứu hộ đưa vợ lên. Thấy vợ còn tỉnh táo, tôi mới bớt hoảng loạn”, ông C. chia sẻ.
Ông C. cũng xúc động gửi lời cảm ơn đến lực lượng cứu nạn cứu hộ và những người đi tập thể dục đã kịp thời phát hiện, hỗ trợ cứu sống vợ mình.
Trao đổi với phóng viên Dân trí, bác sĩ Phan Đức Thắng, Phó Khoa Ngoại Chấn thương chỉnh hình - Bỏng, Bệnh viện đa khoa tỉnh Gia Lai, cho biết bệnh nhân U. bị gãy 3 xương bàn chân. Các bác sĩ đã xử lý vết thương, nẹp bột cố định và tiếp tục theo dõi điều trị.
Theo bác sĩ Thắng, những trường hợp rơi xuống giếng sâu thường tiềm ẩn nguy cơ chấn thương rất nặng như chấn thương sọ não, cột sống hoặc gãy các xương lớn ở chân, đặc biệt vùng gót chân do lực tiếp đất mạnh. Ngoài ra, các giếng hoang thường chật hẹp, thiếu không khí.
Khi ở dưới giếng lâu, nạn nhân có thể bị ngạt do thiếu oxy hoặc hít phải khí độc tích tụ lâu ngày dưới đáy giếng.
“Việc phát hiện và cứu nạn nhân sau khoảng 6 giờ là rất kịp thời. Nếu kéo dài qua đêm hoặc quá 24 giờ, nạn nhân có nguy cơ đối mặt với suy hô hấp, kiệt sức, nhiễm trùng, thậm chí đe dọa tính mạng”, bác sĩ Thắng cho hay.
Như Dân trí thông tin, khoảng 20h ngày 28/5, người dân đi tập thể dục tại khu vực phường Hội Phú nghe tiếng kêu cứu phát ra từ một giếng nước bỏ hoang gần đó. Khi đến kiểm tra, mọi người phát hiện một phụ nữ mắc kẹt dưới giếng sâu nên trình báo cơ quan chức năng.
Lực lượng cứu hộ tỉnh Gia Lai nhanh chóng có mặt và đưa nạn nhân từ giếng sâu khoảng 30m lên mặt đất an toàn.
