Ngay trong những ngày đầu hoạt động, các bác sĩ của Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình đã liên tiếp cấp cứu thành công hai bệnh nhân nhồi máu não cấp bằng các kỹ thuật tái thông mạch hiện đại.
Trường hợp đầu tiên là nam bệnh nhân 72 tuổi, trú tại Đồng Văn, Ninh Bình. Người bệnh đột ngột xuất hiện nói khó, liệt nửa người, được gia đình đưa đến cấp cứu tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình.
Ngay khi tiếp nhận, bác sĩ Vương Xuân Trung (Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình) cùng ê kíp nhanh chóng kích hoạt quy trình báo động đột quỵ, đánh giá lâm sàng, thực hiện các xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh. Kết quả xác định người bệnh bị nhồi máu não cấp do tắc động mạch não giữa trái.
Nhận định đây là trường hợp cần tái thông mạch khẩn cấp, bác sĩ Trung cùng ê kíp điều trị lập tức chỉ định truyền thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch. Chỉ 25 phút sau khi nhập viện, thuốc đã được sử dụng.
Đồng thời, Trung tâm Đột quỵ phối hợp với Trung tâm Điện quang can thiệp tiến hành lấy huyết khối cơ học, với thời gian từ khi vào viện đến khi chọc động mạch đùi chỉ 40 phút.
Sau can thiệp, người bệnh cải thiện rõ rệt về thần kinh, giảm liệt và giảm tình trạng thất ngôn so với thời điểm nhập viện.
Trường hợp khác là bệnh nhân nam 65 tuổi, trú tại xã Liêm Hà, Ninh Bình. Sau khi ngủ dậy, người bệnh xuất hiện nói khó và yếu nửa người.
Tiếp nhận người bệnh, bác sĩ trung nhận định đây là trường hợp đột quỵ khi thức giấc, là tình huống khó khăn trong việc xác định thời điểm khởi phát.
Để đánh giá khả năng điều trị tái tưới máu, ê kíp đã chỉ định chụp cộng hưởng từ sọ não và áp dụng tiêu chuẩn bất tương xứng DWI/FLAIR trên phim cộng hưởng từ. Kết quả xác định bệnh nhân bị nhồi máu não bán cầu phải và vẫn còn chỉ định điều trị bằng thuốc tiêu sợi huyết.
Chỉ 25 phút sau khi nhập viện, người bệnh được truyền thuốc tiêu sợi huyết. Sau điều trị, các triệu chứng thần kinh cải thiện rõ, khả năng vận động và ngôn ngữ tiến triển tích cực.
Về hai ca bệnh trên, bác sĩ Trung cho biết, các bệnh nhân đều được người nhà đưa đến bệnh viện rất sớm sau khi xuất hiện triệu chứng.
“Trong điều trị đột quỵ, mỗi phút trôi qua đều có hàng triệu tế bào não bị tổn thương. Việc người bệnh được đưa đến bệnh viện sớm giúp chúng tôi có đủ thời gian để đánh giá, chỉ định đúng phương pháp điều trị và triển khai tái thông mạch trong “thời gian vàng”. Đó là yếu tố quan trọng nhất quyết định khả năng hồi phục của người bệnh”, bác sĩ Trung chia sẻ.
PGS-TS Đào Xuân Cơ, Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, đánh giá, với ca bệnh đột quỵ, mỗi phút đều có ý nghĩa sống còn. Khi người bệnh được tiếp cận trung tâm đột quỵ trong thời gian ngắn nhất, được chẩn đoán chính xác và can thiệp kịp thời, cơ hội hồi phục sẽ tăng lên rất nhiều.
Trước đó, ngày 26.6, ngay khi chính thức vào hoạt động, Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình thực hiện ca mổ đầu tiên lúc 22 giờ 30. Ca mổ kịp thời cứu người đàn ông cứu người đàn ông bị chấn thương cột sống nặng, có nguy cơ liệt hai chân sau tai nạn ngã từ độ cao khoảng 2 m.
Bệnh nhân là ông C.M.Q (51 tuổi, trú tại P.Nam Định, tỉnh Ninh Bình), nhập viện chỉ khoảng 1 giờ sau tai nạn.
Ngay khi tiếp nhận, các bác sĩ khẩn trương thăm khám, thực hiện các xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh. Kết quả xác định người bệnh bị vỡ thân đốt sống thắt lưng L3 mất vững, chèn ép thần kinh, gây liệt hai chi dưới – một tổn thương đặc biệt nghiêm trọng, có nguy cơ để lại di chứng liệt vĩnh viễn nếu không được can thiệp kịp thời.
Khoảng 17h40 ngày 25/4, khi chuẩn bị đến bệnh viện làm ca trực, BSCKI Lê Quang Huy (Khoa Ngoại Thần kinh, Bệnh viện Đà Nẵng) nghe tiếng hô hoán có người bất tỉnh tại sân pickleball đối diện nhà.
Tiếp cận hiện trường, bác sĩ Huy ghi nhận người đàn ông ngoài 50 tuổi đã mất ý thức, toàn thân tím tái, sùi bọt mép, mạch khó bắt và thở nhanh yếu. Nhận định nạn nhân bị ngưng tuần hoàn, bác sĩ lập tức khai thông đường thở và thực hiện hồi sinh tim phổi (CPR) bằng cách ép tim ngoài lồng ngực.
Sau hơn 5 phút ép tim liên tục, bệnh nhân bắt đầu có nhịp tim trở lại, mạch rõ hơn và dần hồi phục ý thức. Ngay sau đó, lực lượng cấp cứu 115 đã có mặt để chuyển người bệnh đến bệnh viện tiếp tục điều trị.
Ngày 26/4, sức khỏe bệnh nhân đã ổn định và được xuất viện.
TS. BS Lê Đức Nhân, Giám đốc Bệnh viện Đà Nẵng, đánh giá đây là trường hợp điển hình cho thấy vai trò sống còn của sơ cứu ban đầu. "Trong cấp cứu ngưng tuần hoàn, từng phút đều có ý nghĩa quyết định. Nếu người bệnh được thực hiện hồi sinh tim phổi đúng kỹ thuật ngay tại hiện trường, cơ hội cứu sống sẽ tăng lên đáng kể", ông Nhân nói.
Lãnh đạo bệnh viện cho biết đơn vị thường xuyên tập huấn kỹ năng này cho nhân viên y tế và nỗ lực lan tỏa các kỹ năng sơ cấp cứu thiết yếu ra cộng đồng để ứng phó với các tình huống khẩn cấp tương tự.
Theo bản tin lúc 14h ngày 5-5 của Đài khí tượng thủy văn tỉnh Khánh Hòa, tình hình nắng nóng tiếp tục diễn ra trong ngày và dự báo kéo dài trong các ngày tới, trong đó nhiều nơi có nhiệt độ lên đến 37°C. Thời tiết nắng nóng cực đoan có thể gây ra nhiều bất thường cho sức khỏe con người, đặc biệt là đột quỵ.
Không chỉ riêng Khánh Hòa mà nhiều nơi trên cả nước đang bước vào đợt nắng nóng cực đoan, vì vậy việc bảo vệ sức khỏe trong mùa nắng nóng để phòng chống đột quỵ là việc làm cần thiết.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, BSCKII Ngô Khắc Kiên - Trưởng khoa khám bệnh, Bệnh viện 22-12 tại Nha Trang - cho biết đột quỵ thường xảy ra ở nhóm người có nguy cơ tim mạch cao như tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, đái tháo đường, thừa cân - béo phì, hút thuốc lá...
Theo bác sĩ Kiên, những năm gần đây đột quỵ có xu hướng trẻ hóa dần. Nguyên nhân vì lối sống lười vận động, lạm dụng rượu bia, thuốc lá hoặc căng thẳng quá mức... Cùng với đó, nhiều người trẻ tuổi còn chủ quan, không nghĩ mình có bệnh nên không đi kiểm tra sức khỏe định kỳ hoặc có bệnh hoặc biết mà không điều trị.
Cũng theo bác sĩ, trong mùa nắng nóng kéo dài như hiện nay, người già, những người có bệnh nền, trẻ em, người làm việc ngoài trời... là những trường hợp có nguy cơ sốc nhiệt, mất nước dẫn đến trụy mạch, rất dễ gây ra đột quỵ.
Vì vậy các trường hợp này nên hạn chế ra ngoài vào các khung giờ nắng nóng cao điểm, đồng thời phải bù đủ nước (đặc biệt là các loại nước chứa điện giải).
Bác sĩ Kiên lấy dẫn chứng một số bạn trẻ có yếu tố nguy cơ tim mạch, sau khi đi làm về và đã sử dụng rượu, bia sau đó tắm và nằm ngủ bật điều hòa với nhiệt độ rất thấp sẽ cực kỳ nguy hiểm, có thể dẫn tới đột quỵ trong lúc ngủ.
"Lời khuyên tốt nhất là nên đi khám tầm soát và nên điều trị, nếu để các yếu tố nguy cơ tim mạch tích lũy dần dần sẽ rất nguy hiểm" - bác sĩ Kiên khuyến cáo.
Đối với những người lao động ngoài trời, phải trang bị quần áo che chắn bớt ánh nắng chiếu trực tiếp vào người, uống đủ nước, khi cảm thấy mệt phải nghỉ ngơi kịp thời.
"Đột quỵ mùa nắng nóng hoàn toàn có thể phòng ngừa và sơ cứu kịp thời nếu được phát hiện sớm", bác sĩ Kiên cho hay.
Nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học International Journal of Environmental Research and Public Health và trình bày tại Đại hội thường niên chống béo phì ở châu Âu (ECO 2026) tại Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ, đã phát hiện bí mật giảm cân bền vững, đặc biệt là cho tuổi 50.
Phân tích đánh giá do Đại học Modena và Reggio Emilia (Ý) dẫn đầu, bao gồm 14 thử nghiệm với 3.758 người tham gia từ Anh, Mỹ, Úc..., ở độ tuổi trung bình là 53, có chỉ số BMI trung bình là 31 kg/m2 (béo phì). Những người tham gia được chia thành 2 nhóm: Nhóm thử nghiệm được ăn kiêng để giảm cân, kết hợp với tăng số bước đi bộ để ngăn ngừa tăng cân trở lại. Nhóm đối chứng chỉ ăn kiêng, không tăng số bước đi bộ.
Kết quả đã phát hiện cách để giảm cân bền vững: Đi bộ khoảng 8.500 bước mỗi ngày, theo trang tin khoa học Science Daily.
Các nhà nghiên cứu nhận thấy những người tăng số bước đi hằng ngày lên mức này đã thành công hơn nhiều trong việc tránh tăng cân trở lại
Cụ thể, vào cuối giai đoạn giảm cân (gần 8 tháng), nhóm thử nghiệm đã tăng số bước hằng ngày lên trung bình 8.454 bước và đã giảm cân khoảng 4 kg. Trong giai đoạn duy trì (hơn 10 tháng), họ vẫn đi bộ 8.241 bước mỗi ngày và vẫn giữ được mức giảm cân khoảng 3 kg.
Ngược lại, nhóm đối chứng không tăng số bước đi bộ và đã không giảm cân trong suốt thời gian nghiên cứu.
Các nhà nghiên cứu giải thích rằng: Giảm calo có tác động mạnh hơn đến việc giảm cân ngắn hạn, nhưng duy trì mức đi bộ lại có tác dụng ngăn chặn tăng cân trở lại. Khoảng 80% những người thừa cân hoặc béo phì có xu hướng tăng cân trở lại trong vòng 3 - 5 năm.
Các nhà nghiên cứu kết luận rằng tăng số bước đi bộ lên gần 8.500 bước mỗi ngày là chiến lược giảm cân bền vững. Muốn ngăn ngừa tăng cân trở lại, cần đi mức này mỗi ngày trong cả giai đoạn ăn kiêng và giai đoạn duy trì cân nặng.
