Luật được Quốc hội thông qua tháng 12/2025 và có hiệu lực từ ngày 1/7. Với 6 chương, 27 điều, luật thiết kế lại theo hướng bao quát toàn bộ chuỗi phát triển công nghệ, từ xác lập chính sách và tiêu chí đối với công nghệ cao, công nghệ chiến lược; nghiên cứu, phát triển công nghệ; phát triển sản phẩm; và xây dựng hệ sinh thái công nghệ cao.
Tiêu chí xác định công nghệ cao được ưu tiên, công nghệ chiến lược
Khái niệm “công nghệ chiến lược” lần đầu được đưa vào luật cùng công nghệ cao. Hai loại công nghệ này đều cần đáp ứng các điều kiện gồm: giữ vai trò quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu phát triển quốc gia, nâng cao năng suất nhân tố tổng hợp, chuyển đổi mô hình tăng trưởng; bảo đảm quốc phòng, an ninh; phù hợp với định hướng phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia và phù hợp với thực tiễn Việt Nam.
Riêng công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển cần đạt thêm tiêu chí về khả năng nghiên cứu, làm chủ, cải tiến hoặc nội địa hóa; hoặc giữ vai trò nền tảng hình thành ngành sản xuất mới, chuỗi giá trị mới, dịch vụ mới có tiềm năng cạnh tranh quốc tế; hoặc có khả năng thu hút đầu tư kèm chuyển giao công nghệ hoặc góp phần phát triển kinh tế – xã hội các vùng đặc biệt khó khăn.
Trong khi đó, công nghệ chiến lược cần đạt một trong các tiêu chí như có tác động đột phá đến phát triển kinh tế – xã hội; tạo lợi thế cạnh tranh quốc gia lâu dài; có khả năng hình thành phương thức sản xuất mới, ngành công nghiệp mới, chuỗi giá trị mới; có khả năng hình thành từ công nghệ lõi do tổ chức, cá nhân trong nước nghiên cứu, làm chủ nhằm tạo ra sản phẩm công nghệ chiến lược.
Bộ Khoa học và Công nghệ là đơn vị chủ trì trong việc rà soát, đánh giá định kỳ, trình Thủ tướng ban hành, cập nhật danh mục công nghệ này phù hợp với tình hình phát triển kinh tế – xã hội từng giai đoạn.
Ưu đãi cao nhất cho công nghệ cao và công nghệ chiến lược
Luật xác định phát triển công nghệ cao và công nghệ chiến lược là “đột phá chiến lược” của quốc gia, để phát triển nhanh, bền vững, bảo đảm quốc phòng, an ninh và nâng cao năng lực tự chủ công nghệ quốc gia.
“Áp dụng các mức ưu đãi cao nhất theo quy định của pháp luật về đầu tư, thuế, đất đai và các chính sách có liên quan đối với hoạt động công nghệ cao, công nghệ chiến lược”, điều 4 của Luật Công nghệ cao sửa đổi nêu.
Một số ưu đãi được nhắc đến như các trung tâm nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ cao nhất theo quy định của pháp luật về đầu tư, thuế, đất đai.
Các tổ chức, cá nhân có thể được ưu tiên xem xét tài trợ, hỗ trợ kinh phí từ chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo về công nghệ cao và từ các quỹ theo pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; được hưởng ưu đãi cao nhất về thuế theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu; được hỗ trợ đào tạo nâng cao năng lực nghiên cứu và phát triển công nghệ cao. Họ cũng có thể được hỗ trợ kinh phí đầu tư, vận hành, thuê sử dụng phòng thí nghiệm dùng chung, cơ sở nghiên cứu công nghệ cao theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Ưu đãi cho cả doanh nghiệp sản xuất
Một trong những điểm mới trong luật là đưa ra chính sách ưu đãi cho các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao nhằm thúc đẩy việc đưa vào thực tế. Đây là một phần trong nội dung về viêc phát triển công nghệ cao, công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược.
Theo đó, dự án đầu tư sản xuất sản phẩm công nghệ chiến lược sẽ được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc biệt theo quy định của pháp luật về đầu tư. Doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập doanh nghiệp.
Ngoài ra, Luật cũng chia các doanh nghiệp công nghệ cao thành hai nhóm dựa trên mức độ nội địa hóa của sản phẩm được sản xuất, mức chi cho nghiên cứu và phát triển để đưa ra các ưu đãi riêng.
Phát triển hệ sinh thái công nghệ cao
Luật lần đầu đưa ra quy định về hệ sinh thái công nghệ cao. Đây là nơi tập hợp các chủ thể có tương tác lẫn nhau phục vụ phát triển công nghệ cao, trong đó doanh nghiệp công nghệ cao giữ vai trò trung tâm. Các thành phần chính là cơ quan quản lý, tổ chức khoa học và công nghệ, cơ sở giáo dục đại học, tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo, tổ chức hỗ trợ, người sử dụng và một số thành phần thiết yếu liên quan.
Theo đó, Nhà nước thúc đẩy hình thành và phát triển bền vững hệ sinh thái công nghệ cao, bảo đảm liên kết giữa các chủ thể trong hệ sinh thái; đồng thời khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi để tổ chức, cá nhân đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng kỹ thuật phục vụ nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm, ươm tạo và thương mại hóa công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển và công nghệ chiến lược.
Một trong những khái niệm cũng lần đầu được đưa vào luật là “đô thị công nghệ cao”. Đô thị sẽ phải có hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng số, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và cơ chế thuận lợi cho phát triển, thử nghiệm, ứng dụng công nghệ cao và công nghệ chiến lược mới.
Bổ sung cơ chế thúc đẩy thương mại hóa công nghệ
Luật dành riêng các điều khoản về chuyển giao và thương mại hóa công nghệ. Nhà nước khuyến khích phát triển trung tâm xúc tiến, tư vấn, môi giới công nghệ; sàn giao dịch công nghệ, nền tảng số kết nối cung – cầu, cơ sở ươm tạo và trung tâm đổi mới sáng tạo.
Các tổ chức, cá nhân tham gia thương mại hóa được hỗ trợ thử nghiệm, chứng nhận, giám định công nghệ, đồng thời hỗ trợ kết nối thị trường và xúc tiến thương mại trong nước, quốc tế. Đối với công nghệ chiến lược còn có thêm cơ chế hỗ trợ chi phí thử nghiệm, kết nối cung – cầu công nghệ và ưu tiên bố trí trong các chương trình đầu tư công.
Hôm nay 15/4, Thông tư 08/2026/TT-BKHCN do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành chính thức có hiệu lực.
Thông tư này hướng dẫn việc xác thực thông tin thuê bao di động mặt đất. Đây là bước tiến quan trọng nhằm đảm bảo tính chính xác, đồng nhất của dữ liệu thuê bao, hạn chế tối đa tình trạng sử dụng thông tin giả mạo.
Thông tư cũng đưa ra những quy định nghiêm ngặt hơn để quản lý SIM rác và bảo vệ quyền lợi của người dùng, nhằm giải quyết triệt để tình trạng sử dụng SIM rác hoặc SIM không đúng thông tin khai báo theo quy định.
Theo quy định tại Thông tư, các thuê bao di động có thông tin đăng ký chưa đầy đủ, chưa chính xác hoặc chưa được đối soát, xác thực với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư cần thực hiện chuẩn hóa thông tin, bao gồm số định danh cá nhân; họ, chữ đệm và tên; ngày, tháng, năm sinh; thông tin sinh trắc học ảnh khuôn mặt.
Những thuê bao có thông tin đăng ký chưa đầy đủ hoặc chưa chính xác, không xác thực sinh trắc học ảnh khuôn mặt… sẽ bị các nhà mạng chấm dứt cung cấp dịch vụ.
Người dùng di động sẽ có 60 ngày kể từ thời điểm 15/4 để chuẩn hóa và cập nhật lại thông tin cá nhân với nhà mạng, nếu không sẽ bị chấm dứt hoàn toàn dịch vụ và thu hồi số thuê bao di động.
Nếu thuộc một trong các trường hợp dưới đây, người dùng di động sẽ bị khóa SIM sau ngày 15/4:
- Dùng số chứng minh nhân dân cũ để khai báo thông tin với nhà mạng: Với những ai đã sử dụng số chứng minh nhân dân cũ (9 số) để khai báo thông tin cá nhân với nhà mạng sẽ bị xếp vào nhóm thuê bao di động chưa chuẩn hóa thông tin.
Người dùng cần phải cập nhật lại thông tin số căn cước công dân đang sử dụng và xác thực lại sinh trắc học bằng ảnh chân dung với nhà mạng để tiếp tục sử dụng dịch vụ.
- Thông tin thuê bao chưa chuẩn xác, sai lệch với CSDL quốc gia về dân cư: Nếu thông tin cá nhân bạn khai báo với nhà mạng có những sai lệch với thông tin trong cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, như sai họ tên, ngày sinh, số căn cước công dân… thì thuê bao di động sẽ bị khóa SIM.
- Người nước ngoài sinh sống, làm việc tại Việt Nam: Đối với người nước ngoài sử dụng hộ chiếu để đăng ký thông tin thuê bao di động tại Việt Nam cũng sẽ cần phải khai báo lại thông tin cá nhân với nhà mạng.
- Từ ngày 15/6, người dùng đổi điện thoại phải sinh trắc học khuôn mặt: Nếu người dùng thay đổi thiết bị gắn SIM (chuyển SIM từ điện thoại này sang điện thoại khác) sẽ bắt buộc phải xác thực lại thông tin sinh trắc học bằng ảnh khuôn mặt thông qua ứng dụng của nhà mạng hoặc qua ứng dụng VNeID.
Người dùng cần phải thực hiện bước xác thực sinh trắc học trong vòng 2 tiếng kể từ thời điểm đổi thiết bị, nếu không sẽ bị khóa SIM.
Để kiểm tra xem thuê bao di động của mình có thuộc nhóm bị khóa SIM sau ngày 15/4 hay không, người dùng có thể thực hiện theo hướng dẫn của Dân trí tại đây.
Nếu thông tin thuê bao di động của bạn đã chuẩn xác, bao gồm họ tên, ngày sinh, số căn cước công dân… thì bạn có thể an tâm tiếp tục sử dụng thuê bao di động mà không cần phải thực hiện gì thêm.
Ngược lại, nếu phát hiện nhà mạng đang lưu trữ thông tin thuê bao bị sai lệch hoặc người dùng sử dụng số chứng minh nhân dân cũ để khai báo với nhà mạng, người dùng có thể thực hiện theo hướng dẫn của Dân trí tại đây để cập nhật lại thông tin cá nhân với nhà mạng, tránh bị khóa SIM sau ngày 15/4.
Người dùng di động cũng có thể đến trực tiếp các văn phòng đại diện, phòng giao dịch của các nhà mạng để được hỗ trợ trực tiếp quá trình cập nhật, chuẩn hóa thông tin cá nhân với nhà mạng.
Từ ngày 1.7, người chơi game tại Việt Nam có thể bị phạt tới 3 triệu đồng nếu mua bán vật phẩm ảo, đơn vị ảo hoặc điểm thưởng trong trò chơi điện tử, theo quy định mới của Chính phủ.
Nghị định 174/2026/NĐ-CP được ban hành ngày 15.5, có hiệu lực từ 1.7, quy định xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực bưu chính, viễn thông, công nghệ thông tin, an toàn thông tin mạng và giao dịch điện tử. Trong đó, Điều 101 đưa ra các mức xử phạt trực tiếp với người chơi trò chơi điện tử.
Theo quy định, người chơi có hành vi mua, bán vật phẩm ảo hoặc đơn vị ảo hoặc điểm thưởng trong trò chơi điện tử sẽ bị phạt tiền từ 2 - 3 triệu đồng. Đây là một trong những mức xử phạt cao nhất áp dụng trực tiếp với nhóm đối tượng là người chơi trong điều khoản này.
Ngoài hành vi liên quan giao dịch vật phẩm ảo, nghị định cũng quy định cảnh cáo với người chơi đăng ký không đúng thông tin cá nhân khi tham gia trò chơi điện tử G1. Người không chấp hành quy định về quản lý giờ chơi tại điểm cung cấp dịch vụ trò chơi điện tử công cộng có thể bị phạt từ 600.000 đồng đến 1 triệu đồng.
Cùng mức phạt từ 2 - 3 triệu đồng, người lợi dụng trò chơi điện tử để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật, gây mất trật tự, an toàn xã hội hoặc ảnh hưởng đến an ninh quốc gia cũng thuộc diện bị xử lý.
Điểm cần lưu ý là các quy định này áp dụng với người chơi, không phải nhóm nghĩa vụ dành cho doanh nghiệp phát hành hoặc đơn vị cung cấp dịch vụ trò chơi điện tử trên mạng. Điều này cho thấy nghị định mới không chỉ siết trách nhiệm của đơn vị vận hành game mà còn bổ sung chế tài cụ thể với hành vi của người dùng.
Hoạt động mua bán vật phẩm, tài nguyên hoặc điểm thưởng trong game từ lâu đã xuất hiện trên nhiều nhóm trao đổi giữa người chơi, đặc biệt với các tựa game có hệ thống vật phẩm giá trị cao hoặc cơ chế tích lũy tài nguyên. Với quy định mới, những giao dịch thuộc nhóm hành vi bị cấm theo nghị định có thể trở thành căn cứ để xử phạt hành chính từ tháng 7.
Trong nhiều năm qua, mã hóa đầu cuối được xem là một trong những lớp bảo mật quan trọng đối với các nền tảng nhắn tin trực tuyến. Cơ chế này giúp nội dung cuộc trò chuyện chỉ có thể được đọc bởi người gửi và người nhận, hạn chế khả năng truy cập từ bên thứ ba.
Tuy nhiên, Meta mới đây cho biết tính năng chat mã hóa trên Instagram sẽ không còn được hỗ trợ. Thay đổi này được cho là nằm trong quá trình điều chỉnh cách vận hành và kiểm soát nội dung trên hệ sinh thái mạng xã hội của công ty.
End-to-End Encryption (E2EE) là cơ chế mã hóa giúp dữ liệu được bảo vệ trong suốt quá trình truyền tải. Khi tính năng này được bật, ngay cả nền tảng cung cấp dịch vụ cũng khó truy cập trực tiếp vào nội dung cuộc trò chuyện.
Trên Instagram, E2EE trước đây không được kích hoạt mặc định cho toàn bộ người dùng mà chỉ áp dụng với các cuộc trò chuyện riêng được bật chế độ chat mã hóa.
Theo cập nhật từ Meta, tính năng "end-to-end encrypted messaging" trên Instagram bị ngừng hỗ trợ sau ngày 8-5-2026. Công ty cũng khuyến nghị người dùng tải xuống dữ liệu từ các cuộc trò chuyện mã hóa nếu muốn lưu lại nội dung cũ.
Meta cho biết vẫn đang tiếp tục phát triển các công cụ bảo vệ người dùng, phát hiện spam, kiểm soát nội dung vi phạm và tăng cường các tính năng an toàn trên nền tảng.
Đối với phần lớn người dùng phổ thông, thay đổi này có thể chưa tạo ra khác biệt lớn trong trải nghiệm sử dụng hằng ngày. Instagram hiện chủ yếu được dùng để trò chuyện nhanh, chia sẻ hình ảnh hoặc tương tác trên mạng xã hội thay vì trao đổi dữ liệu có tính bảo mật cao.
Tuy nhiên, việc không còn hỗ trợ E2EE đồng nghĩa dữ liệu trò chuyện có thể được hệ thống xử lý thuận lợi hơn nhằm phục vụ các công cụ kiểm duyệt nội dung, phát hiện hành vi lừa đảo hoặc hỗ trợ các tính năng AI trên nền tảng.
Điều này cũng khiến nhiều người quan tâm hơn tới vấn đề quyền riêng tư khi sử dụng các ứng dụng mạng xã hội để trao đổi thông tin cá nhân hoặc dữ liệu công việc.
Trong khi đó, Meta hiện vẫn duy trì E2EE mặc định trên WhatsApp. Điều này cho thấy định hướng khác nhau giữa các nền tảng trong hệ sinh thái của công ty, khi WhatsApp tiếp tục tập trung vào nhắn tin riêng tư còn Instagram được phát triển theo hướng mạng xã hội tích hợp AI và kiểm soát nội dung mạnh hơn.
