Bác sĩ chuyên khoa 1 Lê Thiện Kim Hữu, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM – cơ sở 3, cho biết căng cơ và cứng khớp thường không đến từ một nguyên nhân duy nhất. Thiếu ngủ, làm việc lâu trước màn hình, ngồi sai tư thế, ít vận động, tập luyện quá mức, thay đổi nhiệt độ, nhiễm lạnh vùng cơ đang mỏi hoặc có sẵn bệnh lý cơ xương khớp đều có thể làm triệu chứng rõ hơn. Vì vậy, điều quan trọng không phải chỉ là làm sao cho đỡ đau ngay lúc đó, mà cần nhận diện đúng nguyên nhân.
Xoa bóp bấm huyệt là một phương pháp điều trị của y học cổ truyền. Thông qua các thủ pháp tác động lên da, cơ, huyệt vị và khớp, phương pháp này có thể giúp thư cân, giải cơ, làm mềm vùng cơ căng, cải thiện tầm vận động và giảm cảm giác đau mỏi trong các trường hợp phù hợp. Đây không phải là động tác xoa bóp tùy tiện cho thật mạnh, mà cần thực hiện đúng lực, đúng vùng, đúng tình trạng bệnh và đúng chỉ định.
Không nên xoa bóp bấm huyệt tùy tiện trong các trường hợp đang sốt cao, mắc bệnh truyền nhiễm cấp tính, có rối loạn đông máu, đang chảy máu hoặc bầm máu nhiều, loãng xương nặng, nghi gãy xương, chấn thương mới, đau dữ dội sau té ngã, phụ nữ có thai, người suy tim, suy gan, suy thận nặng hoặc người đang dùng thuốc chống đông. Những trường hợp này cần được bác sĩ đánh giá trước khi thực hiện bất kỳ thủ thuật tác động cơ học nào.
“Nếu đau cơ khớp kéo dài nhiều ngày, tái phát thường xuyên, đau tăng về đêm, cứng khớp buổi sáng kéo dài, có sưng nóng đỏ khớp, tê lan xuống tay chân, yếu cơ, hạn chế vận động rõ hoặc ảnh hưởng sinh hoạt hằng ngày, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám. Xoa bóp bấm huyệt khi được chỉ định đúng có thể là một phần trong điều trị y học cổ truyền, nhưng cần bắt đầu từ chẩn đoán đúng và thực hiện bởi nhân viên y tế có chuyên môn”, bác sĩ Kim Hữu khuyến cáo.
Người dân có thể chủ động phòng ngừa căng cơ, cứng khớp bằng những việc đơn giản hơn trước khi để triệu chứng kéo dài: giữ ấm vùng cổ vai lưng khi thời tiết lạnh hoặc thay đổi đột ngột, nghỉ ngắn sau mỗi 45 đến 60 phút ngồi làm việc, vận động nhẹ vào buổi sáng, ngủ đủ giấc, tránh nằm co quắp lâu, không tập quá sức khi cơ thể đang mệt và điều chỉnh tư thế khi dùng máy tính hoặc điện thoại.
Một số loại dầu, gel hoặc kem xoa ngoài da có thể được dùng trong quá trình xoa bóp nếu phù hợp nhưng không nên xem đây là cách điều trị chính cho mọi cơn đau. Không bôi lên vùng da trầy xước, viêm loét, dị ứng, bầm tím nhiều hoặc vùng đau chưa rõ nguyên nhân. Nếu sau khi xoa bóp, vùng đau tăng lên rõ, tê lan, yếu tay chân hoặc sưng nóng đỏ, người bệnh nên ngừng tự xử trí và đi khám.
Ở Việt Nam, ung thư phổi đứng thứ hai sau ung thư gan với khoảng 26.000 người mắc mới và 23.000 người tử vong mỗi năm. 75% bệnh nhân ung thư phổi phát hiện bệnh khi đã ở giai đoạn muộn. Trong đó, thuốc lá là yếu tố nguy cơ lớn nhất, nhưng không phải là duy nhất. Tiên lượng bệnh phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe, thời điểm phát hiện, nguyên nhân, không ai giống ai.
Thực tế, vẫn có một tỷ lệ đáng kể bệnh nhân ung thư phổi chưa từng hút thuốc. Bệnh còn có thể liên quan đến khói thuốc thụ động, tiếp xúc với hóa chất độc hại trong môi trường làm việc, yếu tố di truyền, hoặc những đột biến gene xảy ra trong quá trình sống.
Ngoài ra, ô nhiễm không khí, bụi mịn PM2.5, khí thải giao thông, hóa chất công nghiệp hay khí radon tích tụ trong không gian kín cũng được xác định là những yếu tố làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh.
Vì vậy, điều quan trọng là nâng cao nhận thức về các yếu tố nguy cơ khác, đồng thời chú trọng khám sức khỏe và tầm soát khi có chỉ định để phát hiện bệnh sớm.
Ung thư phổi là bệnh lý ác tính, tiến triển rất âm thầm ở giai đoạn sớm, hầu như không có biểu hiện lâm sàng. Hiện, chẩn đoán và điều trị sớm ung thư phổi vẫn là một thách thức lớn đối với nhiều nước, trong đó có Việt Nam. Đa số trường hợp phát hiện sớm là do khám sức khỏe định kỳ hoặc khám các bệnh lý khác. Bệnh có tiên lượng xấu, tỷ lệ sống sót sau 5 năm dưới 10%, đặc biệt ở giai đoạn lan tràn.
Phác đồ điều trị là kết hợp hóa trị với liệu pháp miễn dịch, giúp cải thiện khả năng kiểm soát khối u mà còn kéo dài thời gian sống cho bệnh nhân.
Bác sĩ khuyến cáo nên tầm soát ung thư phổi định kỳ hàng năm, đặc biệt với người từ 50-80 tuổi; đang hút thuốc hoặc đã bỏ thuốc trong vòng 15 năm; thường xuyên hít phải khói thuốc; có người thân mắc ung thư phổi; hoặc từng phơi nhiễm khí Radon (một loại khí phóng xạ tự nhiên có thể xuất hiện trong môi trường sống, nhà ở, trường học, nơi làm việc).
Một số người có thói quen dậy sớm, luôn tràn đầy năng lượng và làm việc hiệu quả vào đầu ngày. Số khác hội "cú đêm" lại thức muộn hơn và sung sức nhất khi về đêm. Dù chất lượng giấc ngủ mới là yếu tố cốt lõi cho sức khỏe tổng thể, nhưng mỗi kiểu sinh hoạt đều có những ưu và nhược điểm riêng, theo Eating Well.
Người dậy sớm hay còn gọi là "người có nhịp sinh học buổi sáng". "Họ thường cảm thấy tỉnh táo từ sáng sớm, đạt đỉnh cao về phong độ trí não trước buổi trưa và bắt đầu có xu hướng nghỉ ngơi, thư giãn vào buổi tối", giáo sư Matthew Walker - Giám đốc Trung tâm Khoa học giấc ngủ con người tại Mỹ - chia sẻ.
Lợi thế lớn của nhóm người dậy sớm là nhịp sinh học của họ khớp với lịch trình chung của xã hội, chẳng hạn như giờ vào học hay giờ làm việc hành chính bắt đầu từ buổi sáng. “Điều này giúp họ duy trì giờ giấc đi ngủ ổn định, giảm thiểu sự lệch pha sinh học và theo một số nghiên cứu, họ cũng có sức khỏe tinh thần tốt hơn đôi chút”, giáo sư Walker chia sẻ thêm.
Tiến sĩ Allison Brager - nhà khoa học thần kinh tại Mỹ - cho biết vào mùa xuân và mùa hè, người có thói quen dậy sớm thường cảm thấy dễ chịu hơn vì nhịp sinh học của cơ thể đồng bộ với thời điểm mặt trời mọc. Tuy nhiên, khi mùa đông đến với thời gian ban đêm kéo dài hơn, nhóm người này phải thức dậy trong lúc trời vẫn còn tối, khiến cơ thể dễ cảm thấy uể oải và khó thích nghi hơn vào buổi sáng.
Người thức khuya hay "người có nhịp sinh học buổi tối" là người có đồng hồ sinh học hoạt động muộn hơn so với bình thường. Giáo sư Walker giải thích, vì nồng độ melatonin của nhóm người này chỉ tăng cao vào cuối đêm, nên họ khó ngủ sớm, và thường tỉnh táo vào buổi chiều hoặc tối.
Những người thích thức khuya cũng có thể gặp khó khăn khi phải dậy sớm để đi làm, đi học và thực hiện các nghĩa vụ khác. Một số nghiên cứu cho thấy những người có nhịp sinh học buổi tối có nguy cơ mắc các bệnh như lo âu, trầm cảm và tiểu đường loại 2 cao hơn.
Thực tế, không có kiểu sinh hoạt nào tốt hơn kiểu nào, điều quan trọng nhất vẫn là bạn phải đảm bảo ngủ đủ giấc mỗi đêm. Giáo sư Walker cho biết, rắc rối chỉ xảy ra khi có sự lệch pha giữa đồng hồ sinh học cá nhân và áp lực từ xã hội ví dụ như bạn vốn là một "cú đêm" chính hiệu nhưng công việc lại bắt buộc phải có mặt lúc 7 - 8 giờ sáng mỗi ngày. Hệ quả là bạn sẽ bị thiếu ngủ, dẫn đến những tác động tiêu cực cho sức khỏe.
Bé ở xã Ba Gia, Quảng Ngãi, được người nhà đưa đến bệnh viện trong trạng thái hoảng loạn, vùng đầu bị rách một vệt dài, chảy máu, chiều 9/5.
Người nhà cho biết cháu bị chó becgie của gia đình nuôi cắn khi đang chơi đùa với nó, được ông ngoại phát hiện hô hoán mọi người cứu giúp. Bác sĩ ghi nhận vết thương dài khoảng 25 cm, lộ xương sọ.
Bé được băng ép cầm máu, giảm đau, tiêm vaccine phòng dại và phẫu thuật xử lý vết thương, cắt lọc và khâu tạo hình vùng đầu. Đến chiều 11/5, sức khỏe bé đã ổn định, tiếp tục được theo dõi tại Khoa Ngoại.
Theo bác sĩ, nắng nóng là giai đoạn nguy cơ bệnh dại gia tăng. Phụ huynh không nên để trẻ nhỏ chơi đùa với chó, mèo khi không có người lớn giám sát, kể cả vật nuôi trong nhà.
Khi trẻ bị động vật cắn hoặc cào, cần nhanh chóng rửa sạch vết thương dưới vòi nước chảy, đưa đến cơ sở y tế để xử trí và tiêm phòng kịp thời. Cần theo dõi vật nuôi nhiều ngày, không đánh chết hoặc để thất lạc, nhằm đánh giá nguy cơ bệnh dại.
