“Họ bị sóng nhấn chìm vẫn cố vẫy tay cầu cứu”, thuyền trưởng Lộc, 44 tuổi, lái tàu du lịch của Công ty Đăng Khoa Trip, bàng hoàng nhớ lại cảnh hàng chục nạn nhân chới với trên biển trong vụ lật canô gần Hòn Mây Rút Ngoài, Phú Quốc, khiến 15 người tử vong chiều 11/7.
Anh Lộc kể khoảng 12h40, khi điều khiển tàu rời Hòn Mây Rút Ngoài để đón khách ở Hòn Thơm, anh phát hiện từ xa một canô lật úp. Khoảng chục người đàn ông bám trên thân canô, nhiều nạn nhân khác không mặc áo phao đang chới với giữa biển.
Anh lập tức tăng tốc tiếp cận hiện trường. Tuy nhiên, sóng lớn khiến tàu chao đảo, không thể áp sát. Lo ngại chân vịt có thể cuốn trúng nạn nhân, thuyền trưởng giữ khoảng cách rồi cùng phụ tàu ném phao buộc dây xuống biển để họ bám vào, sau đó kéo dần về phía mũi tàu.
Trong khoảng 10 phút, anh cùng phụ tàu kéo lên tàu ba du khách nam và một hướng dẫn viên. “Ba du khách, có người nặng gần 100 kg, sau khi được cứu liên tục nôn ói. Còn hướng dẫn viên chỉ ngồi khóc, không nói được lời nào”, anh kể.
Nhận thấy còn nhiều người mắc kẹt dưới biển, anh Lộc quay đoạn video ngắn gửi vào nhóm đồng nghiệp lái tàu, môtô nước chở khách trong khu vực kêu gọi hỗ trợ.
Nhóm gặp nạn gồm 32 đồng nghiệp của một công ty sản xuất thiết bị di động có trụ sở tại bang Uttar Pradesh, miền bắc Ấn Độ. Từ ngày 9/7, họ chia thành nhiều tốp bay từ Ấn Độ đến Bangkok hoặc Hà Nội, sau đó nối chuyến đến Phú Quốc du lịch. Đoàn lưu trú tại resort Radisson Blu ở Bãi Dài, phía bắc đảo. Sáng 11/7, họ di chuyển từ resort đến cảng An Thới, cách khoảng 50 km, để tham gia tour Hòn Mây Rút của Công ty Ocean Pearl Island.
Hòn Mây Rút gồm hai đảo là Mây Rút Trong và Mây Rút Ngoài, được đặt tên theo dây mây rút dùng để buộc thùng ủ nước mắm – đặc sản Phú Quốc. Nơi đây nổi tiếng với bãi cát trắng, nước biển trong và rạn san hô, thu hút đông du khách.
Theo lịch trình, khoảng 10h, thuyền trưởng Nguyễn Hồng Hải, 57 tuổi, điều khiển canô SB, có 8 hàng ghế, mỗi dãy 4 chỗ ngồi, chở đoàn khách rời cảng An Thới đến Hòn Mây Rút Ngoài, cách hơn 5,5 hải lý (gần 10 km), thời gian di chuyển mất khoảng 30 phút. Tại đây, đoàn tắm biển, chụp ảnh, đi bộ dưới đáy biển và ăn nhẹ, sau đó tiếp tục đến Hòn Mây Rút Trong, Hòn Xưởng và Hòn Gầm Ghì lặn ngắm san hô trước khi trở về.
Tuy nhiên, khi canô di chuyển từ Hòn Mây Rút Trong đến Hòn Mây Rút Ngoài, cách khoảng 1,5 km, phương tiện bất ngờ bị sóng lớn đánh lật ở cách bờ khoảng 400 m.
Làm việc với cơ quan chức năng, một số du khách cho biết trước chuyến đi, thuyền trưởng nhắc mọi người mặc áo phao nhưng “nhiều người chỉ cầm trên tay”. Khi canô lật úp, các nạn nhân mắc kẹt trong khoang. Nhiều người phải chui qua mũi tàu hoặc cửa sổ để thoát thân, bị trầy xước và xây xát khắp cơ thể.
Cùng tham gia cứu nạn, anh Nguyễn Minh Tâm, 37 tuổi, điều khiển môtô nước đến hiện trường cùng bốn đồng nghiệp. Nhóm lần lượt đưa các nạn nhân vào bờ tại Hòn Mây Rút Ngoài. Riêng anh Tâm và đội thợ lặn của Công ty Ocean Pearl Island tìm kiếm những người mắc kẹt trong thân canô.
Mang theo bình oxy, họ chui vào canô qua lối mũi tàu và cửa sổ, phát hiện nhiều nạn nhân bất tỉnh, dồn vào một góc. Anh Tâm cùng đồng nghiệp đưa từng người lên tàu, chuyển vào bờ để sơ cứu bằng oxy và ép tim. “Nhiều người nôn ra máu, sùi bọt mép, tím tái toàn thân”, anh kể. Sau đó, các nạn nhân được đưa đến Bệnh viện Mặt Trời Phú Quốc cấp cứu.
Theo anh Tâm, sáng xảy ra tai nạn, vùng biển có giông mạnh, biển động do ảnh hưởng của gió tây nam. Khu vực canô lật là vùng nước giao nhau, thường có dòng chảy xung đột tạo sóng lớn. Giông lốc kết hợp sóng mạnh có thể là nguyên nhân khiến canô bị lật.
Có gần 10 năm lái tàu chở khách trên tuyến này, anh Tâm cho biết tuyến từ cảng An Thới đến Hòn Mây Rút Trong được nhiều doanh nghiệp khai thác do các đảo nằm gần nhau, có bãi cát trắng và rạn san hô đẹp, thu hút du khách. Tuy nhiên, giữa các đảo có nhiều vùng nước giao nhau tạo dòng chảy xung đột. Theo anh, trên tuyến có khoảng 7 vị trí thường xuất hiện sóng lớn nên các tài công có kinh nghiệm đều giảm tốc độ khi đi qua.
Theo Đại sứ quán Ấn Độ, trong số 15 nạn nhân tử vong có 10 người đến từ bang Tamil Nadu, ba người từ bang Andhra Pradesh và hai người từ bang Kerala. Cơ quan này đã thiết lập hai đầu mối tiếp nhận thông tin tại TP HCM và Hà Nội để hỗ trợ công dân.
Trong số 17 nạn nhân đưa vào Bệnh viện Mặt Trời Phú Quốc, có hai ca nguy kịch đang điều trị tại Khoa Hồi sức tích cực (ICU); bốn bệnh nhân sức khỏe ổn định đã xuất viện. Bệnh viện Chợ Rẫy ở TP HCM cử hai bác sĩ hồi sức cấp cứu và một điều dưỡng đến Phú Quốc hội chẩn, hỗ trợ điều trị các ca nặng.
Ông Trần Minh Khoa, Chủ tịch UBND đặc khu Phú Quốc, cho biết đơn vị khai thác dịch vụ hỗ trợ 1.000 USD cho mỗi trường hợp tử vong và 500 USD cho mỗi người bị thương. Tỉnh sẽ hỗ trợ chi phí điều trị, đồng thời khẩn trương hoàn tất các thủ tục điều tra, phân loại và hộ tịch theo nguyện vọng của gia đình nạn nhân.
Chiều qua, Thủ tướng gửi lời thăm hỏi, chia buồn tới thân nhân các nạn nhân, đồng thời yêu cầu các bộ, ngành và địa phương huy động mọi điều kiện về y tế, thuốc men để cứu chữa người bị nạn.
Những ngày gần đây, người dân xã Biển Hồ (Gia Lai) không khỏi xót xa khi chứng kiến nhiều gốc chè cổ thụ nằm trong không gian danh lam thắng cảnh chùa Bửu Minh, hàng thông trăm tuổi và đồi chè bị đào bứng đưa đi nơi khác.
Tại khu vực từng là đồn điền chè Biển Hồ thời Pháp thuộc, nhân công dùng máy đào xới quanh các gốc chè lớn, tán lá xum xuê rồi sử dụng xe cần cẩu nâng lên xe tải vận chuyển khỏi hiện trường. Nhiều cây chè có dáng bonsai tự nhiên độc đáo bị đưa đi giữa lúc UBND tỉnh Gia Lai đã có chỉ đạo yêu cầu giữ nguyên hiện trạng hơn 62 ha chè cổ thụ.
Anh Nguyễn Văn Hoàng, du khách từ TP.HCM, bày tỏ sự tiếc nuối khi tận mắt chứng kiến cảnh tượng này. "Tôi từ TP.HCM ra đây nghe nói đến cảnh quan nơi đây đẹp nên tới thưởng lãm. Thừa nhận đẹp thật. Có một không gian như thế này đúng là vốn quý. Vậy mà nhìn cảnh mấy gốc chè rất đẹp bị bứng đi thấy xót quá. Vùng chè gắn với cảnh quan, mất gốc nào tiếc gốc đó. Phải có cách gì gìn giữ chứ", anh Hoàng nói.
Theo người dân địa phương, việc đào bứng chè cổ không phải mới diễn ra lần đầu. Trước đó, nhiều gốc chè cổ thụ có hình dáng đẹp đã bị đưa đi khỏi khu vực. Thậm chí tại một số nơi ở xã Biển Hồ, các gốc chè cổ thụ còn được rao bán công khai với giá hàng triệu đồng mỗi cây.
Những cây chè hàng chục năm tuổi, vốn là một phần tạo nên giá trị cảnh quan đặc trưng của vùng chè Biển Hồ, đang dần trở thành hàng hóa phục vụ thú chơi cây cảnh.
Một lãnh đạo Công ty cổ phần chè Biển Hồ thừa nhận doanh nghiệp có cho phép đào một số gốc chè để các đơn vị xin mang về trồng làm cảnh. Theo vị này, đây là nguyên nhân dẫn đến việc một số cây chè bị bứng khỏi đồi.
Điều đáng nói, khu vực này không chỉ đơn thuần là đồi chè sản xuất mà còn là phần không thể tách rời trong quần thể sinh thái - văn hóa đặc sắc của Tây nguyên. Đồi chè cổ, hàng thông trăm tuổi và chùa Bửu Minh tạo nên không gian du lịch hiếm có, thu hút đông đảo du khách tìm đến mỗi năm.
Trước đó, nhằm bảo tồn cảnh quan, UBND tỉnh Gia Lai đã có chỉ đạo không chuyển đổi vùng chè này sang trồng cà phê. Khu vực hơn 62 ha chè Biển Hồ cũng nằm trong ranh giới quy hoạch chung Khu du lịch Biển Hồ - Chư Đang Ya đến năm 2050.
Ông Dương Mah Tiệp, Phó chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, từng yêu cầu: "Công ty cổ phần chè Biển Hồ phải nghiêm túc chấp hành chỉ đạo, tổ chức bảo vệ, chăm sóc và giữ nguyên hiện trạng toàn bộ diện tích chè…".
Trong bối cảnh giá cà phê liên tục tăng cao những năm gần đây, áp lực chuyển đổi cây trồng là điều dễ hiểu về mặt kinh doanh. Tỉnh Gia Lai cũng đã chấp thuận cho doanh nghiệp chuyển đổi hơn 236 ha chè kém hiệu quả ở khu vực khác sang cây trồng mới.
Tuy nhiên, hơn 62 ha chè Biển Hồ gắn với hồ Ya Lũ, chùa Bửu Minh và hàng thông trăm tuổi được xem là trường hợp đặc biệt. Đây không chỉ là vùng nguyên liệu sản xuất mà còn là không gian di sản, mang giá trị lịch sử, sinh thái và du lịch khó có thể thay thế.
Mỗi năm, hàng nghìn lượt du khách tìm đến đồi chè cổ thụ ở Biển Hồ để cảm nhận vẻ trầm mặc của đồi chè cổ xanh ngát, hòa trong không gian tĩnh lặng của chùa Bửu Minh và hàng thông cổ thụ. Vì vậy, mỗi gốc chè bị bứng đi không chỉ là mất một cây xanh mà còn làm vơi đi một phần giá trị cảnh quan đặc hữu của vùng đất này.
Các đơn vị liên quan cần nghiêm túc thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh Gia Lai, tránh tình trạng buông lỏng quản lý khiến những gốc chè cổ tiếp tục bị đưa khỏi đồi chè Biển Hồ.
Ngày 6/4, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Bộ Công an tổ chức Lễ ký kết biên bản ghi nhớ và kích hoạt kết nối, đồng bộ cơ sở dữ liệu ngành với Cơ sở dữ liệu tổng hợp quốc gia (C12).
Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng nhấn mạnh sự kiện là dấu mốc quan trọng trong tiến trình chuyển đổi số của ngành và cụ thể hóa các chủ trương lớn về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia.
Trong bối cảnh dữ liệu được xác định là tài nguyên chiến lược, việc xây dựng hệ sinh thái dữ liệu số trở thành yêu cầu tất yếu, phục vụ hiệu quả công tác quản lý ngành có phạm vi rộng, tác động trực tiếp đến sinh kế của hàng chục triệu người dân, theo ông Thắng.
Thời gian qua, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tập trung xây dựng nền tảng dữ liệu đa ngành quy mô lớn, từng bước tháo gỡ các “điểm nghẽn” như cơ sở dữ liệu đất đai, truy xuất nguồn gốc nông sản.
Đến nay, 12/12 cơ sở dữ liệu chuyên ngành cốt lõi đã hoàn thành kết nối, được chuẩn hóa theo tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung” và sẵn sàng vận hành chính thức.
Chiến dịch 90 ngày đêm làm sạch dữ liệu đất đai do hai bộ phối hợp thực hiện đã rà soát hơn 62,2 triệu thửa đất, xác thực 42,5 triệu thửa với Cơ sở dữ liệu dân cư và đối soát trên 82.000 tàu cá.
Bộ trưởng Trần Đức Thắng khẳng định việc kết nối và đồng bộ dữ liệu không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước mà còn góp phần cắt giảm thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến, hướng tới phương thức quản trị dựa trên dữ liệu.
Bên cạnh đó, cơ quan này cũng đang triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản - ra mắt từ cuối năm 2025 và sẽ được áp dụng đồng bộ trên phạm vi cả nước từ 1/7 tới.
Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Cương, Giám đốc Trung tâm Dữ liệu quốc gia (Bộ Công an) thông tin, đến nay hai Bộ đã hoàn thành kết nối 12 cơ sở dữ liệu chuyên ngành nông nghiệp và môi trường với Trung tâm Dữ liệu quốc gia. Kết quả này góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, hỗ trợ cắt giảm thủ tục hành chính, phát triển dịch vụ công trực tuyến cũng như phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành của Chính phủ.
Theo biên bản ghi nhớ, hai Bộ thống nhất tiếp tục duy trì kết nối, cập nhật dữ liệu theo thời gian thực hoặc định kỳ; đẩy mạnh số hóa, chuẩn hóa, làm giàu, làm sạch toàn bộ dữ liệu còn lại trong năm nay và các năm tiếp theo.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường chịu trách nhiệm tổ chức số hóa và chuẩn hóa dữ liệu; Bộ Công an đảm nhiệm đối khớp, xác thực thông tin với cơ sở dữ liệu dân cư và nền tảng định danh điện tử.
Ngày 19/7, Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Nam Bộ cho biết, TPHCM và các tỉnh, thành Nam Bộ trong ngày nhiều mây, có mưa rào và dông vài nơi. Đến chiều và tối, mưa rào xuất hiện rải rác, có nơi mưa vừa đến mưa to kèm dông.
Nhiệt độ thấp nhất phổ biến 24-27 độ C, nhiệt độ cao nhất 32-35 độ C.
Trước đó, chiều 18/7, mưa dông xuất hiện tại nhiều khu vực của TPHCM như các phường Cầu Ông Lãnh, Bình Tiên, Tân Hưng, Phú Định, Tân Tạo và các xã Tân Vĩnh Lộc, Bình Lợi, Tân Nhựt, Bình Hưng, Dầu Tiếng, Long Hải, Phước Hải, Thạnh An. Lượng mưa phổ biến 10-30mm, một số nơi ghi nhận trên 50mm.
Theo cơ quan khí tượng, trong vài ngày tới, thời tiết khu vực duy trì hình thái có nắng gián đoạn vào ban ngày và mưa rào, dông xuất hiện chủ yếu vào chiều tối.
Đến khoảng ngày 23-24/7, áp cao cận nhiệt đới có xu hướng suy yếu, đồng thời rãnh áp thấp được thiết lập qua khu vực giữa và nam Biển Đông khiến mưa tại TPHCM và các tỉnh, thành Nam Bộ có xu hướng gia tăng cả về phạm vi và cường độ. Một số nơi có khả năng xuất hiện mưa vừa đến mưa to, tập trung vào chiều và tối.
Cơ quan khí tượng khuyến cáo, người dân cần đề phòng mưa dông đi kèm lốc, sét và gió giật mạnh. Ngoài ra, mưa lớn trong thời gian ngắn có thể gây ngập úng tại các khu vực trũng thấp, ảnh hưởng đến việc đi lại.
