Tuần qua, thị trường cà phê thế giới biến động chưa từng thấy khi có đến 2 phiên tăng dựng đứng và 3 phiên giảm sâu xen kẽ. Kết quả, giá cà phê robusta tăng 136 USD/tấn và arabica tăng đến 727 USD/tấn. Tại VN, cà phê Tây nguyên có giá dao động quanh mức 95.500 đồng/kg, tăng khoảng 2.500 đồng/kg so với tuần trước đó. Đây là mức giá cao nhất trong nhiều tháng qua nên các nhà vườn đã bán bớt một phần lượng hàng dự trữ để tái đầu tư. Đáng chú ý, cà phê của VN có chứng nhận EU về chống phá rừng (EUDR) xuất vào EU hiện cao hơn thị trường đến 50 USD/tấn.
Trong khi thế giới vẫn đang quay cuồng trong “cơn bão giá” cà phê những ngày qua thì ông Đỗ Hà Nam, Phó chủ tịch Hiệp hội Cà phê – ca cao VN (VICOFA), lại khá ung dung. Lý do là một phần với kinh nghiệm của doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực này, sau 2 năm (2024 – 2025) sốt giá cà phê thì chuyện hạ nhiệt trong nửa đầu năm nay theo ông là bình thường. Nhưng điều quan trọng hơn, giai đoạn sắp tới sẽ là cơ hội vàng với cà phê VN.
Ông Nam phân tích: Theo kế hoạch, từ ngày 1.1.2027, EU sẽ chính thức áp dụng quy định chống phá rừng (EUDR). Quy định này đúng ra đã được áp dụng từ ngày 1.1.2025, nhưng do một số nước chưa có sự chuẩn bị tốt nên bị trì hoãn. Đến thời điểm này, VN vẫn là nguồn cung tuân thủ quy định này nghiêm túc nhất. Chính vì vậy, sắp tới khi EUDR đi vào thực thi, cà phê VN sẽ được đặt vào vị thế “một mình một chợ”.
“Ngay thời điểm này, chúng tôi xuất khẩu cà phê có chứng nhận EUDR vào EU với giá cao hơn thị trường 50 USD/tấn. Khi quy định chính thức có hiệu lực, cơ hội của ngành cà phê VN là rất lớn”, ông Đỗ Hà Nam cho biết.
Ông Thái Anh Tuấn, Tổng giám đốc Công ty TNHH MTV XNK 2.9 Đắk Lắk (Simexco DakLak), cũng bày tỏ sự lạc quan vì dù châu Âu chưa chính thức áp dụng nhưng nhiều khách hàng ở thị trường này vẫn đang nhập các sản phẩm cà phê có EUDR. Thông qua phần mềm, khách hàng có thể truy xuất nguồn gốc cà phê đến tận vùng trồng.
“Chúng tôi đã áp dụng quy định này khi EU mới bắt đầu triển khai và hiện tại đang sẵn sàng thực hiện. Tính đến cuối năm 2026, doanh nghiệp đã phối hợp với Sở NN-MT tỉnh xây dựng cơ sở dữ liệu vùng trồng với 20.000 hộ dân. Ngoài việc tuân thủ tiêu chuẩn EUDR ở châu Âu, doanh nghiệp cũng đang đẩy mạnh chế biến sâu để nâng cao giá trị sản phẩm. EU là thị trường lớn nhất của VN nói chung và Simexco DakLak nói riêng nên chúng tôi hoàn toàn tự tin”, ông Tuấn nói.
Mặc dù đang đứng trước triển vọng tăng giá nhưng tỷ trọng cà phê VN tại thị trường châu Âu vẫn còn rất khiêm tốn. Số liệu từ Liên đoàn Cà phê châu Âu (European Coffee Federation – ECF) cho biết, quy mô toàn bộ chuỗi giá trị ngành cà phê của EU+ (gồm EU và Vương quốc Anh, Na Uy và Thụy Sĩ) đạt gần 667 tỉ USD. Trong khi đó năm 2025, xuất khẩu cà phê của VN sang EU đạt khoảng 666.000 tấn, trị giá 3,6 tỉ USD. EU chiếm gần 41% tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê của cả nước. Điều này cho thấy dư địa của cà phê VN tại thị trường EU vẫn còn rất lớn. Chúng ta vừa có thể tăng số lượng, vừa tăng giá trị thông qua việc nâng cao chất lượng, chế biến sâu, bao bì mẫu mã sản phẩm.
Không chỉ cà phê mà sản xuất xanh trở thành xu thế tất yếu với hầu hết các thị trường và các loại nông sản nói chung. Đơn cử với EU, ngoài quy định EUDR với cà phê thì còn có IUU (chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định) với thủy sản. Các thị trường quan trọng khác như Mỹ và Trung Quốc cũng có những quy định tương tự với một số mặt hàng nông lâm thủy sản. Ở góc độ nguồn cung, VN cũng đã tích cực tuân thủ các quy định trên một cách tốt nhất. Ngoài ra, chúng ta cũng đang chủ động xây dựng các tiêu chuẩn xanh cho một số mặt hàng chiến lược của mình như gạo phát thải thấp bằng đề án 1 triệu hecta. Đây chính là tấm “hộ chiếu xanh” để nông sản Việt dễ dàng xâm nhập sâu vào thị trường quốc tế.
Ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả VN (VINAFRUIT), cho biết dù rau quả VN không nằm trong nhóm các loại nông sản bị quy định EUDR điều chỉnh nhưng với xu hướng mở rộng phạm vi áp dụng thì chúng ta cũng phải chủ động chuẩn bị. Vì hiện nay xu hướng “tiêu dùng xanh” tại EU đang phát triển mạnh và đòi hỏi hàng hóa phải đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về môi trường và sức khỏe.
“EU liên tục rà soát và thắt chặt hạn mức dư lượng thuốc bảo vệ thực vật MRLs. Chỉ cần một lô hàng bị phát hiện vượt ngưỡng, toàn bộ chuỗi xuất khẩu của doanh nghiệp, thậm chí là quốc gia, sẽ bị đưa vào diện kiểm soát đặc biệt. Trong khi đó, người tiêu dùng EU chuộng các sản phẩm có bao bì tự hủy sinh học, quy trình canh tác tiết kiệm nước, giảm phát thải nhà kính. Nông sản của chúng ta chỉ có thể bán vào các chuỗi siêu thị lớn của EU với các chứng nhận như GlobalGAP, Organic (hữu cơ), hay Smeta (trách nhiệm xã hội); nếu không sẽ chỉ bán được ở các chợ đầu mối của một số nước trong khu vực”, ông Đặng Phúc Nguyên nói thẳng.
Theo Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả VN, với xu hướng khí hậu biến đổi như hiện nay và với việc châu Âu ngày càng nóng thì những nhóm trái cây giàu nước, có khả năng giải nhiệt sẽ là những sản phẩm tăng trưởng tốt. Cụ thể như chanh dây (chanh leo) là một trong những loại trái cây nhiệt đới tăng trưởng mạnh nhất tại EU. Người tiêu dùng rất thích sử dụng làm nước giải khát, pha chế cocktail hoặc làm kem, sữa chua. EU đã nhập khẩu mạnh cả quả tươi lẫn nước cốt chanh dây đông lạnh (puree). Bên cạnh đó là nhiều loại rau quả nhiệt đới khác như thanh long, chanh không hạt, dừa tươi… Ngoài các sản phẩm tươi sống, thị trường châu Âu và các nước phát triển khác như Mỹ, Hàn Quốc rất ưa chuộng những sản phẩm chế biến sẵn và có tính tiện dụng cao như xoài cắt hạt lựu, chanh dây viên đông lạnh, dứa cấp đông… Khách mua về chỉ cần xay với sữa hoặc làm kem là có ngay món giải nhiệt, không lo bị hỏng. Doanh nghiệp phải nắm bắt được xu hướng thị trường để đẩy mạnh bán hàng vào các quốc gia này.
Tại Hà Nội, mới đây UBND TP.Hà Nội ban hành quyết định số 51 quy định một số trường hợp người dân dù đã sở hữu nhà ở nhưng vẫn được hưởng chính sách nhà ở xã hội nếu nơi ở hiện tại cách xa địa điểm làm việc.
Trong đó, người có nhà ở hợp pháp tại Hà Nội nhưng khoảng cách từ nơi ở đến nơi làm việc từ 20 km trở lên vẫn có thể được xem xét mua hoặc thuê nhà ở xã hội khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.
Khoảng cách di chuyển được xác định theo tuyến đường bộ ngắn nhất bằng Google Maps, sử dụng chế độ ô tô tại thời điểm xét duyệt hồ sơ.
Bên cạnh đó người đăng ký chưa từng mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội, đồng thời phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chí về đối tượng và mức thu nhập theo quy định hiện hành. Với trường hợp đã kết hôn, cả vợ và chồng đều phải bảo đảm đủ điều kiện.
Quy định áp dụng đối với các nhóm được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở xã hội theo pháp luật về nhà ở, cùng các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức, doanh nghiệp, chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội, hộ gia đình và cá nhân liên quan đến việc phát triển, quản lý, sử dụng và sở hữu nhà ở xã hội tại thủ đô.
Về cách xác định địa điểm làm việc, UBND TP.Hà Nội quy định rõ theo từng nhóm đối tượng.
Với người lao động làm việc theo hợp đồng hoặc quyết định tuyển dụng, địa điểm làm việc căn cứ theo địa chỉ ghi trong hợp đồng lao động, quyết định tuyển dụng hoặc quyết định phân công công tác của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp.
Đối với lao động lưu động, địa điểm làm việc được xác định theo đơn vị quản lý trực tiếp và địa điểm tập trung chính thức của đơn vị này.
Trong khi đó với lao động tự do, địa điểm làm việc được tính theo nơi thường xuyên diễn ra hoạt động nghề nghiệp hoặc kinh doanh.
Tại TP.HCM, người có nhà ở thuộc phường cách nơi làm việc từ 14,5 km trở lên (sai số không quá 0,5 km), đồng thời phải đảm bảo khoảng cách từ nhà ở xã hội đến nơi làm việc gần hơn khoảng cách từ nhà ở thuộc sở hữu sẽ được mua nhà ở xã hội.
Một trường hợp nữa dù có nhà vẫn được mua nhà ở xã hội là người có nhà ở thuộc xã cách nơi làm việc từ 20 km trở lên (sai số không quá 0,5 km), đồng thời phải đảm bảo khoảng cách từ nhà ở xã hội đến nơi làm việc gần hơn khoảng cách từ nhà ở thuộc sở hữu.
Riêng đối với những người có nhà ở thuộc sở hữu tại Đặc khu Côn Đảo thì không được xem xét hưởng chính sách nhà ở xã hội tại TP.HCM, trừ trường hợp diện tích nhà ở bình quân nhỏ hơn 15 m2 sàn/người.
Ngoài ra, trường hợp đối tượng quy định tại khoản 1 điều 77 luật Nhà ở 2023, dù đã có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích nhà ở bình quân đầu người thấp hơn 15m2 sàn/người thì vẫn đủ điều kiện xem xét được mua, thuê mua nhà ở xã hội.
Theo ông Trần Sĩ Nam, Phó giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM, thời gian qua TP.HCM triển khai rất nhanh chính sách đặc thù của thành phố. Nhu cầu, điều kiện mua nhà ở xã hội rất thông thoáng, chỉ cần chưa có nhà đã được mua. Tuy nhiên, nếu có nhà rồi vẫn được mua, với điều kiện từ nơi ở đến nơi làm việc cách nhau khoảng 17 km là được mua.
Trước khi Chính phủ ban hành nghị định nâng trần thu nhập lên 25 triệu đồng/người/tháng được mua nhà ở xã hội, TP.HCM đã nâng lên rồi. Khi nghị định này ra, TP.HCM sẽ nghiên cứu để tiếp tục nâng trần thu nhập được mua nhà ở xã hội.
"TP.HCM là đô thị đặc biệt nên các chính sách mua nhà ở xã hội còn thông thoáng hơn các quy định của Chính phủ để người dân dễ mua nhà hơn", ông Trần Sĩ Nam cho hay.
Sau khi lắng nghe "nỗi niềm" của các doanh nghiệp bất động sản (DN BĐS) về nỗi lo siết tín dụng tại Hội thảo "Tín dụng BĐS, kiểm soát thế nào để phát triển" do Báo Thanh Niên tổ chức sáng nay (17.4), ông Nguyễn Lê Nam - Giám đốc Khối khách hàng cá nhân, Ngân hàng Á Châu (ACB) cho biết: Các ngân hàng thương mại hoạt động trên phương châm đảm bảo quản trị rủi ro và tuân thủ về chính sách chung của nền kinh tế theo chỉ đạo từ phía NHNN.
Thực tế, lãi suất thời gian vừa qua có điều chỉnh tăng nhưng không phải cứ tăng là ngân hàng lời cao. Bản thân các ngân hàng thương mại như ACB cũng không muốn tăng lãi suất quá cao vì nếu người vay chấp nhận lãi cao thì nghĩa là rủi ro cũng cao, ảnh hưởng gián tiếp tới hoạt động của các ngân hàng. Từ đầu tháng tư đến nay, thực hiện theo chỉ đạo của NHNN, lãi suất cũng đang có dấu hiệu điều chỉnh giảm. Một số ngân hàng đã giảm từ 0,5 - 1%/năm.
Trước lo ngại của một số DN BĐS CN về cơ hội và khả năng tiếp cận vốn, ông Nguyễn Lê Nam khẳng định: "Ngân hàng Nhà nước (NHNN) chỉ đạo kiểm soát cho vay trong lĩnh vực bất động sản (BĐS) không đồng nghĩa không cho vay mà cho vay vào đúng chỗ, đúng đối tượng, đảm bảo nhu cầu thật được đáp ứng".
Cụ thể, ngân hàng rất thấu hiểu với tính chất không thể có nguồn vốn ngắn hạn đối với các DN đầu tư lĩnh vực BĐS CN. Do đó, ACB đang thiết kế các gói giải pháp cho vay phù hợp theo phương án đầu tư, kinh doanh của từng DN, không cứng nhắc cho vay ngắn hạn. Với các dự án KCN, ACB luôn cùng DN bàn thảo, đưa kế hoạch để xây dựng phương án dòng tiền trả nợ và dòng vốn giải ngân phù hợp. Song song, ACB cam kết nghiêm túc thực thi theo các phương án cung cấp vốn đã hứa với khách hàng.
Với đối tượng người vay vốn là những nhà đầu tư, người mua nhà cuối cùng, ACB xác định những cá nhân, tổ chức thực sự có nhu cầu vay vốn để mua nhà ở, không phải đầu cơ thì cần điều chỉnh cơ chế, chính sách, nhất là quy trình để có từng giải pháp riêng cho từng nhóm đối tượng. Từ người làm công ăn lương, làm chủ DN cho tới những người có thu nhập từ các hoạt động nông nghiệp... đều có thể tiếp cận vốn vay ngân hàng với phương án phù hợp.
Đặc biệt, trong bối cảnh biến động kinh tế có thể ảnh hưởng tới thu nhập khách hàng như hiện nay, ACB lưu ý sẽ thiết kế phương án để dòng tiền trả nợ hợp lý cho khách hàng cá nhân, đơn cử như phân khúc trả góp có thể trả dần theo mức góp bậc thang, không chia đều. Thời gian tài trợ cá nhân tại ACB cũng lên tới 30 năm, đủ để cá nhân, nhất là các bạn trẻ đủ điều kiện tiếp cận vốn vay tín dụng cho nhu cầu nhà ở.
"Chúng tôi luôn sẵn sàng đón nhận nhu cầu hợp lý của khách hàng để cấp tín dụng, đặc biệt trong lĩnh vực BĐS nhà ở. Không chỉ cá nhân mua nhà mà nếu các DN có phương án hoạt động rõ ràng, minh bạch, khả thi thì chúng tôi cũng luôn đón nhận nhu cầu, đồng hành cùng DN xây dựng gói tín dụng phù hợp" - ông Nguyễn Lê Nam nói.
Sáng 2/6, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng chủ trì cuộc họp về phương án chấm điểm KPI các bộ, ngành, địa phương về thực hiện giải ngân vốn đầu tư công.
Đại diện cơ quan chủ trì xây dựng dự thảo phương án chấm điểm, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Tâm cho biết, dự kiến sẽ chấm theo 2 mốc thời gian là chấm điểm định kỳ hằng tháng và cả năm.
Trong đó, kết quả chấm điểm cả năm là bộ chấm điểm chính để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ giải ngân được Thủ tướng Chính phủ giao. Đối với kết quả chấm điểm hằng tháng nhằm phục vụ biểu dương các bộ, cơ quan và địa phương giải ngân tốt và đôn đốc, nhắc nhở các bộ, cơ quan và địa phương giải ngân chưa tốt.
Đối với cả phương án chấm điểm hằng tháng và cả năm sẽ tập trung vào 2 nguồn vốn đầu tư công là nguồn vốn kế hoạch được giao trong năm và kế hoạch vốn được kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân từ các năm trước năm kế hoạch sang năm kế hoạch.
Về chỉ tiêu chấm điểm, đối với chấm điểm định kỳ hằng tháng: Tổng điểm là 100 điểm; gồm 3 chỉ tiêu thành phần với cơ cấu điểm: Tỉ lệ giải ngân kế hoạch vốn (gọi tắt là KHV) so với tỉ lệ giải ngân bình quân chung cả nước tính đến hết tháng (45 điểm); Số KHV đã giải ngân trong tháng so với số kế hoạch vốn đăng ký giải ngân trong tháng (45 điểm); Chấp hành chế độ báo cáo về tình hình giải ngân KHV trên Hệ thống cơ sở dữ liệu tổng hợp về tài chính (gọi tắt là chấp hành chế độ báo cáo) (10 điểm).
Đối với chấm điểm cả năm, tổng điểm là 100 điểm; gồm 2 chỉ tiêu thành phần với cơ cấu điểm như sau: Tỉ lệ giải ngân KHV so với tỉ lệ giải ngân cả nước phải hoàn thành theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ (90 điểm) và chấp hành chế độ báo cáo (10 điểm).
Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, việc giải ngân vốn đầu tư công được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ rất quan tâm và chỉ đạo quyết liệt, thường xuyên. Đây là một trong những nhiệm vụ chính trị rất quan trọng hàng năm để phát triển kinh tế xã hội, tạo công ăn việc làm và góp phần đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số.
"Việc ban hành quy định về phương án chấm điểm giải ngân vốn đầu tư công là rất cần thiết", Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nêu rõ và cho biết, không chỉ có lĩnh vực giải ngân vốn đầu tư công, sắp tới, Chính phủ cũng nghiên cứu việc áp dụng phương pháp tính KPI đối với một số nhiệm vụ của các bộ, ngành, địa phương, qua đó, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện các nhiệm vụ của Chính phủ.
Theo Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, việc chấm điểm KPI trong giải ngân đầu tư công giúp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư, nâng cao ý thức trách nhiệm chấp hành kỷ luật, kỷ cương hành chính, kỷ cương công vụ và nêu cao tinh thần chủ động của từng tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện nhiệm vụ giải ngân vốn đầu tư công.
Qua báo cáo của Bộ Tài chính và ý kiến phát biểu của các bộ ngành, địa phương, Phó Thủ tướng thống nhất việc ban hành quyết định của Thủ tướng Chính phủ quy định về phương án chấm điểm giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công.
Bộ Tài chính chịu trách nhiệm về vấn đề hướng dẫn các địa phương trong việc tính toán; rà soát lại để làm sao việc tính toán phục vụ chấm điểm KPI đơn giản nhất có thể. Việc tính toán, đánh giá, chấm điểm được thực hiện hằng tháng và đánh giá sâu theo quý.
Bộ Tài chính nghiên cứu tiếp thu đầy đủ ý kiến của các đại biểu dự họp để hoàn thiện dự thảo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, đảm bảo đúng thẩm quyền, đúng hình thức văn bản theo quy định của pháp luật.
