Sáng 10/4, Quốc hội tiếp tục thảo luận tại tổ về kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm tới.
Ông Đặng Ngọc Huy, Phó chủ nhiệm Ủy ban Công tác Đại biểu của Quốc hội cho biết Nghị quyết 70 của Bộ Chính trị về đảm bảo an ninh năng lượng đặt mục tiêu mức dự trữ xăng dầu phải đạt khoảng 90 ngày đến năm 2030.
Tuy nhiên, theo ông Huy, hiện mức dự trữ xăng dầu quốc gia chỉ đáp ứng được khoảng 7-10 ngày sử dụng và tối đa 30 ngày nếu cộng cả dự trữ thương mại của doanh nghiệp.
“Chúng ta không thể vận hành một nền kinh tế 514 tỷ USD, đứng thứ 32 thế giới với một bình năng lượng luôn báo động”, ông Huy nói.
Ông đặt vấn đề vì sao đến nay Việt Nam vẫn chưa có kho dự trữ xăng dầu quốc gia độc lập. Theo ông, hiện nay hàng dự trữ quốc gia vẫn được cất giữ trong kho chung của các doanh nghiệp đầu mối. “Điều này đi ngược lại nguyên tắc của Luật dự trữ quốc gia là phải quản lý độc lập về số lượng và chất lượng”, đại biểu nhận xét.
Ông Huy cho hay có một số ý kiến nhìn nhận xây kho dự trữ độc lập tốn kém, nhưng ông đánh giá “việc thiếu dự trữ còn đắt hơn rất nhiều lần”. Ông nêu lại tình trạng thời gian gần đây khi giá xăng dầu thế giới tăng cao, người dân phải xếp hàng nửa tiếng để mua nhiên liệu. Chưa kể, xăng dầu tăng giá cũng ảnh hưởng tới hoạt động vận tải, logistics, tiến độ các công trình trọng điểm quốc gia.
“Xây dựng kho dự trữ chiến lược quốc gia chính là mua bảo hiểm cho nền kinh tế”, Phó chủ nhiệm Ủy ban Công tác Đại biểu nói, đồng thời ủng hộ mục tiêu hình thành hệ thống kho dự trữ xăng dầu ít nhất 90 ngày như trong báo cáo của Chính phủ.
Cùng quan điểm, Phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phạm Thị Thúy Chinh cho rằng cần tăng chi đầu tư cho dự trữ xăng dầu, bởi lĩnh vực này mới chiếm 21% trong tổng chi cho dự trữ. Bà cũng đề nghị cần hiện đại hóa công nghệ, hệ thống kho bảo quản dự trữ các mặt hàng chiến lược, trong đó có xăng dầu.
Để mục tiêu không nằm lại trên giấy, ông Đặng Ngọc Huy kiến nghị Thủ tướng có các giải pháp đột phá như bố trí ngân sách, chính sách để khởi công ngay hệ thống xăng dầu quốc gia. Ông cũng đề xuất Thủ tướng ban hành lộ trình cụ thể như đến năm 2028 phải đạt được mức dự trữ 60 ngày và 90 ngày vào 2030.
Hiện Việt Nam chưa có kho dự trữ xăng dầu quốc gia riêng biệt. Hàng dự trữ đang được tồn trữ tại kho của doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu lớn thông qua hợp đồng, trả phí theo định mức với các đơn vị. Mức dự trữ này chỉ khoảng 7-10 ngày tiêu thụ. Vừa qua, Chính phủ đã giao Bộ Công Thương sớm làm việc với các đối tác nước ngoài để triển khai ngay việc xây dựng kho dự trữ xăng dầu chiến lược tại Nghi Sơn (Thanh Hóa).
Xung đột Trung Đông khiến thị trường năng lượng toàn cầu, trong đó Việt Nam chịu tác động lớn, giá nhiên liệu tăng vọt. Từ cuối tháng 2 đến nay, giá bán lẻ xăng dầu trong nước trải qua 15 kỳ điều hành, hiện mỗi lít xăng RON 95-III là 23.540 đồng, dầu diesel 32.960 đồng. Trước đó, có thời điểm giá hai loại nhiên liệu này lên lần lượt gần 34.000 đồng và 45.000 đồng một lít.
Tại tổ Hà Nội, Tổng giám đốc Vietnam Airlines Lê Hồng Hà cho biết do ảnh hưởng chiến sự, thị trường “cực kỳ bất động và khó đoán định”. Ông khẳng định việc Quốc hội ban hành Nghị quyết về giảm thuế với xăng dầu và nhiên liệu bay là cần thiết và kịp thời để tháo gỡ khó khăn, ổn định kinh tế vĩ mô.
Tuy vậy, CEO Vietnam Airlines lưu ý rằng thuế chỉ là một trong các công cụ điều tiết, Chính phủ cần có những chính sách thực chất và hiệu quả hơn trong điều hành giá, đảm bảo nguồn cung nhiên liệu và cung ứng thị trường. Ông đề xuất Quốc hội có một cơ chế ủy quyền hợp lý để Chính phủ chủ động quyết định trước các tình huống thực tế phát sinh.
Trước ý kiến của các đại biểu, Thủ tướng Lê Minh Hưng nói trong bối cảnh tình hình quốc tế và khu vực thay đổi, Việt Nam phải có “những điều chỉnh kịp thời về chiến lược năng lượng”.
Thủ tướng cho biết trong tờ Chính phủ báo cáo Quốc hội cũng có phương án xây dựng dự trữ quốc gia về một số mặt hàng thiết yếu, gồm xăng dầu. “Bây giờ phải bàn đến việc tiếp tục xây dựng một số nhà máy điện nền, bên cạnh phát triển năng lượng tái tạo bền vững”, ông nói, thêm rằng đã trao đổi với Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng về điều chỉnh, bổ sung Quy hoạch điện VIII.
Phát biểu hôm 9/4 tại nghị trường Quốc hội, Thủ tướng cũng khẳng định sẽ không để xảy ra mất ổn định, khủng hoảng kinh tế trong mọi tình huống và có giải pháp dự phòng ứng phó biến động. Theo ông, Việt Nam sẽ đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia cả trước mắt và lâu dài, nhất là nguồn cung dầu thô, khí đốt.
Ông Suan Teck Kin, Giám đốc khối nghiên cứu thị trường và kinh tế toàn cầu Ngân hàng UOB (Singapore), đã cho biết như trên tại sự kiện "The Year Ahead 2026" do Bloomberg Businessweek Vietnam tổ chức ngày 10-4.
Năm 2026, Tổ chức Thương mại thế giới dự báo tăng trưởng thương mại toàn cầu đạt khoảng 1,9%. Ông Suan cảnh báo rằng căng thẳng địa chính trị kéo dài tại Trung Đông cùng với giá năng lượng neo cao có thể làm giảm tới 0,5% tăng trưởng thương mại toàn cầu, do chi phí vận tải gia tăng, gián đoạn các tuyến hàng không và hàng hải, suy yếu du lịch và nhu cầu thương mại.
"Đa dạng hóa thị trường xuất khẩu không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu chiến lược, đòi hỏi Việt Nam phải khai thác tối đa 16 hiệp định thương mại tự do đã ký kết, gồm CPTPP, RCEP, EVFTA, đồng thời mở rộng sang các thị trường nhập khẩu tăng trưởng nhanh như Trung Đông, châu Phi, Mỹ Latin và một số khu vực của châu Âu", ông Suan Teck Kin phân tích.
Ông Suan Teck Kin cũng nhấn mạnh vị thế vững chắc của Việt Nam trong lĩnh vực điện tử và bán dẫn, đây là nền tảng để vươn lên các phân khúc có giá trị cao hơn trong chuỗi giá trị.
Hiện Việt Nam đứng thứ 8 toàn cầu về xuất khẩu các sản phẩm liên quan đến điện tử, hơn 170 dự án bán dẫn có vốn đầu tư nước ngoài, chủ yếu tập trung vào thiết kế chip và khâu đóng gói, kiểm định.
Những lợi thế này tạo bệ phóng để Việt Nam tham gia sâu hơn vào các phân khúc giá trị cao như đóng gói và kiểm định tiên tiến, linh kiện điện tử chính xác, vật liệu và công cụ sản xuất, cũng như ứng dụng AI công nghiệp và tự động hóa trong sản xuất và logistics.
Trong triển vọng năm 2026, ông Suan cho biết UOB giữ quan điểm tích cực một cách thận trọng đối với Việt Nam. Dù tăng trưởng GDP có dấu hiệu chững lại, hoạt động kinh tế vẫn được hỗ trợ bởi các lĩnh vực sản xuất, xây dựng và dịch vụ, cùng với đà tăng mạnh của xuất khẩu và FDI, nhờ xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng toàn cầu tiếp diễn.
Tuy nhiên, rủi ro lạm phát đang gia tăng do tác động lan tỏa từ giá năng lượng, khiến UOB điều chỉnh giảm dự báo tăng trưởng năm 2026, đồng thời kỳ vọng Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sẽ duy trì chính sách tiền tệ ổn định trong suốt năm 2026.
Nói với VnExpress, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết sản lượng vải năm 2026 sụt giảm chủ yếu do thời tiết bất lợi, ảnh hưởng đến quá trình phân hóa mầm hoa, ra hoa và đậu quả.
Cả nước hiện có khoảng 55.000 ha vải thiều, tập trung chủ yếu ở các tỉnh phía Bắc. Trong đó, Bắc Ninh (khu vực Bắc Giang cũ) là vùng trồng lớn nhất với gần 29.800 ha, sản lượng năm nay ước đạt khoảng 95.000 tấn, tương đương 59,5% kế hoạch và giảm mạnh so với mức 215.000 tấn của năm 2025. Cơ quan chuyên môn lưu ý, con số này được ước tính trên cơ sở tình trạng ra hoa hiện tại; khi bước vào thu hoạch, sản lượng thực tế có thể thay đổi và có thể cao hơn.
Tại Hải Phòng (khu vực Hải Dương cũ), diện tích vải khoảng 9.345 ha, sản lượng ước đạt 55.000 tấn, thấp hơn so với năm ngoái. Một số địa phương khác như Hưng Yên và Đăk Lăk có diện tích khiêm tốn, lần lượt khoảng 1.860 ha và 2.000 ha.
Riêng sản lượng vải sớm năm nay chỉ đạt khoảng 85.000-90.000 tấn, giảm 35-50% so với cùng kỳ.
Do nguồn cung sụt giảm, giá vải thiều đầu vụ tăng mạnh. Giá thu mua tại vườn dao động 50.000-95.000 đồng mỗi kg, cao nhất từ trước tới nay. Trên thị trường bán lẻ, vải chín sớm phổ biến ở mức 140.000-180.000 đồng mỗi kg, trong khi một số lô hàng chất lượng cao hoặc vận chuyển bằng đường hàng không có thể lên tới khoảng 195.000-210.000 đồng mỗi kg.
Theo Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, nguyên nhân chính đến từ diễn biến thời tiết không thuận lợi trong giai đoạn cuối năm 2025 và đầu năm 2026. Mùa đông không lạnh sâu, nền nhiệt đầu năm cao hơn trung bình nhiều năm khoảng 0,5-1 độ C, kèm theo mưa phùn và sương mù kéo dài từ cuối tháng 2 đến tháng 3 đã làm gián đoạn quá trình phân hóa mầm hoa. Điều này khiến nhiều vườn ra hoa không đồng đều, xuất hiện tình trạng "hoa xen lộc", làm giảm tỷ lệ đậu quả.
Độ ẩm không khí cao trong thời kỳ ra hoa cũng ảnh hưởng đến quá trình thụ phấn, thụ tinh và giữ quả non, đồng thời tạo điều kiện cho sâu bệnh phát sinh. Bên cạnh đó, chi phí vật tư tăng cao trong khi tỷ lệ ra hoa thấp khiến một số nhà vườn giảm đầu tư chăm sóc, làm năng suất tiếp tục bị ảnh hưởng.
Không chỉ Việt Nam, nguồn cung vải thiều tại Trung Quốc cũng có dấu hiệu giảm. Truyền thông nước này cho biết nhiều vùng trồng lớn như Quảng Đông, Hải Nam ra hoa kém do mùa đông ấm và mưa ẩm sai thời điểm. Sau một năm bội thu, cây vải bước vào chu kỳ suy giảm cũng khiến sản lượng đi xuống, qua đó đẩy giá tăng sớm và làm thị trường đảo chiều so với năm 2025.
TS Lê Xuân Nghĩa (sinh năm 1952), thành viên độc lập hội đồng quản trị OCB, là chuyên gia kinh tế - tài chính với nhiều năm công tác trong cơ quan quản lý nhà nước và lĩnh vực ngân hàng.
Ông từng giữ các vị trí như Vụ trưởng Vụ Chiến lược phát triển ngân hàng (Ngân hàng Nhà nước), Phó chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia, đồng thời có thời gian tham gia hội đồng quản trị Ngân hàng TMCP Quốc Dân (NCB).
Hiện ông là Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh doanh và thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng Chính phủ.
Tại đại hội cổ đông OCB, cổ đông đã đặt câu hỏi vì sao ngân hàng có hoạt động kinh doanh cốt lõi tốt nhưng giá cổ phiếu lại thấp.
Trả lời câu hỏi này, ông Trịnh Văn Tuấn - Chủ tịch hội đồng quản trị OCB - cho biết ngân hàng rất minh bạch trong việc ghi nhận và hạch toán sổ sách, số liệu phản ánh đúng bản chất hoạt động kinh doanh nội tại.
Trước khi niêm yết trên sàn chứng khoán, năm 2021 ROE (tỉ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu) của OCB luôn đạt mức 20-25%. Nhưng sau đó ROE giảm xuống thấp hơn. Ngân hàng đang đặt mục tiêu sẽ quay lại mức cũ. "Tôi tin là giá cổ phiếu sẽ tăng và được đánh giá đúng", ông Trịnh Văn Tuấn nhấn mạnh.
Về nợ xấu, lãnh đạo OCB cho biết nợ xấu tại ngân hàng chủ yếu do tập trung cho vay bán lẻ (nợ của khách hàng cá nhân).
Trong khi đó, nợ xấu cho vay doanh nghiệp không lớn. Nguyên nhân chính là sau giai đoạn COVID-19 và khó khăn kinh tế, thu nhập của người dân bị ảnh hưởng, dẫn đến khả năng trả nợ suy giảm. Đây là yếu tố mang tính chu kỳ của nền kinh tế, không phải do ngân hàng hạ chuẩn tín dụng.
Ông Phạm Hồng Hải - Tổng giám đốc OCB - khẳng định ngân hàng đặt mục tiêu nợ xấu dưới 3% để đảm bảo an toàn theo thông lệ. Tuy nhiên kế hoạch nội bộ của ngân hàng là dưới 2%, cụ thể khoảng 1,9%.
Năm vừa qua, tỉ lệ nợ xấu theo tính toán là khoảng 2,3% nhưng trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, ngân hàng lựa chọn đặt mục tiêu thận trọng hơn là ở mức dưới 3%.
Năm nay, OCB đặt mục tiêu lãi trước thuế 6.960 tỉ đồng, tăng 39% so với kết quả đạt được trong năm 2025. Tổng tài sản dự kiến tăng 10% lên hơn 354.200 tỉ đồng; tổng huy động thị trường 1 tăng 14% lên hơn 251.900 tỉ đồng, tổng dư nợ thị trường 1 tăng 15% lên 235.870 tỉ đồng.
