Theo cáo trạng mới được Viện Kiểm sát nhân dân TP Hà Nội ban hành, bị can Vũ Đức Tĩnh (cố vấn cao cấp của Bankland) cùng các đồng phạm bị truy tố với cáo buộc thực hiện vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản quy mô đặc biệt lớn, tổng số tiền lên đến gần 480 tỉ đồng từ hàng nghìn nhà đầu tư.
Theo cáo trạng, dù không đứng tên cổ đông hay giữ chức danh pháp lý trong doanh nghiệp, Vũ Đức Tĩnh được xác định là “cố vấn cao cấp” đứng sau chi phối toàn bộ hoạt động của các công ty trong hệ sinh thái Bankland.
Công ty cổ phần Tập đoàn Bankland được thành lập năm 2021, toàn bộ chi phí do Vũ Đức Tĩnh chi trả. Tĩnh cũng trực tiếp chỉ đạo kịch bản huy động vốn, điều phối dòng tiền và hưởng lợi từ hoạt động của các công ty.
Để tạo vỏ bọc, Tĩnh cùng Quản Văn Dương và Nguyễn Thị Như dựng lên bộ máy lãnh đạo với đầy đủ chức danh giống một doanh nghiệp lớn như Chủ tịch HĐQT, Tổng giám đốc, hệ thống kế toán, quản lý tài sản… nhưng thực chất công ty không có hoạt động kinh doanh sinh lời, cáo trạng nêu.
Để huy động tiền, Công ty Bankland dựng lên các “hợp đồng hợp tác đầu tư” với viễn cảnh cùng kinh doanh, chia lợi nhuận ở hàng loạt lĩnh vực như bất động sản, du lịch, công nghệ…
Tuy nhiên kết quả điều tra xác định doanh nghiệp này thực tế không hề triển khai các hoạt động như quảng bá, mà chỉ dùng hợp đồng làm vỏ bọc huy động vốn, không tài sản đảm bảo, cam kết lãi suất từ 3 – 5,1%/tháng, tương đương tới 43,2%/năm.
Nhóm của Tĩnh dẫn dụ bị hại rót tiền cho “hệ sinh thái” Bankland để được trở thành cổ đông hoặc nhà đầu tư.
Với vai trò cổ đông, chỉ cần góp từ 10 triệu đồng, khách hàng được cấp tài khoản, tham gia hệ thống, hưởng lãi cao, nhận thẻ VIP, thậm chí được “biến” thành nhân viên với mức lương hứa hẹn từ 10 đến hơn 100 triệu đồng mỗi tháng.
Tuy nhiên nhà đầu tư sẽ bị cuốn vào “vòng xoáy” đa cấp, lôi kéo được càng nhiều người tham gia thì cấp bậc và thu nhập càng tăng.
Ở lựa chọn còn lại, nhà đầu tư được hứa hẹn lãi suất “khủng” theo kỳ hạn dài. Nhóm của Tĩnh giăng bẫy, với khoản từ 1 tỉ đồng, khách hàng được quảng bá nhận tới 1,7 triệu đồng mỗi ngày, kèm cam kết cấp sổ đỏ trị giá gần một nửa số tiền góp vốn.
Để tăng sức hút, lãnh đạo công ty còn liên tục tung ra các chương trình khuyến mại với quà tặng giá trị lớn như vàng, ô tô, xe SH, iPhone, du lịch… để dẫn dụ nhà đầu tư rót tiền.
Theo cáo trạng, thực tế hoạt động chi trả lợi nhuận của Bankland chỉ diễn ra trong thời gian ngắn từ tháng 3 đến 5-2022. Sau đó, từ giữa năm 2022, dòng tiền đứt gãy, công ty ngừng trả lãi, thưởng và các quyền lợi như cam kết.
Viện kiểm sát cáo buộc, với phương thức và thủ đoạn trên, nhóm của Vũ Đức Tĩnh đã chiếm đoạt tổng số tiền 461 tỉ đồng của hơn 4.700 nhà đầu tư.
Không chỉ dừng ở huy động vốn, nhóm của Tĩnh còn dựng lên một “kịch bản” lừa đảo khác với phương thức lập sàn giao dịch riêng để phát hành cổ phiếu vô giá trị.
Theo cáo trạng, dù chưa đủ điều kiện pháp lý, chưa có hoạt động kinh doanh, tháng 6-2022, lãnh đạo Bankland vẫn công bố thành lập sàn “Banklandexchange”, phát hành cổ phiếu của công ty này có mã BLI với quy mô tới 10.000 tỉ cổ phiếu.
Giá khởi điểm do nhóm của Tĩnh tự đặt ra là 0,0001 USD/cổ phiếu, kèm theo hàng loạt gói trái phiếu từ 100 USD đến 10 triệu USD cho các nhà đầu tư sở hữu BLI tự giao dịch với nhau.
Nhà đầu tư được khuyến khích mua cổ phiếu để giao dịch nội bộ hoặc đổi lấy bất động sản trên “hệ sinh thái” do chính Công ty Bankland vẽ ra.
Công ty Bankland còn liên tục tung ra các chương trình khuyến mại kích cầu nhằm thu hút các nhà đầu tư nộp tiền vào công ty để mua các gói cổ phiếu với phần thưởng, quà tặng là tiền mặt, vàng, nhà đất, tặng ô tô, xe máy SH, điện thoại iPhone, chuyến du lịch…
“Về bản chất đây là một đồng tiền ảo do Công ty Bankland tự tạo ra, hoàn toàn không có giá trị thanh khoản trên thị trường”, cáo trạng nêu.
Bằng thủ đoạn trên, nhóm của Vũ Đức Tĩnh, Quản Văn Dương, Nguyễn Thị Như tiếp tục chiếm đoạt gần 16 tỉ đồng của 535 người, viện kiểm sát cáo buộc.
Đến tháng 10-2022, toàn bộ hệ thống Bankland bắt đầu sụp đổ. Website ngừng hoạt động, nhà đầu tư không thể truy cập tài khoản. Trụ sở công ty tại tòa nhà trên đường Cầu Giấy cũng không còn hoạt động.
Kết quả xác minh cho thấy từ khi thành lập đến khi dừng hoạt động, doanh nghiệp này chỉ nộp thuế môn bài 3 triệu đồng, không phát sinh bất kỳ hoạt động kê khai thuế nào khác.
Viện kiểm sát cáo buộc nhóm Vũ Đức Tĩnh, Quản Văn Dương, Nguyễn Thị Như… đã chiếm đoạt tiền của 4.700 bị hại thông qua các hình thức góp vốn hợp tác đầu tư, đặt cọc mua bất động sản và mua cổ phiếu BLI của Công ty Bankland với tổng số tiền 480 tỉ đồng.
Ngày 2/5, Dũng (39 tuổi, quê xã Đức Thọ, trú TP HCM) và Linh (46 tuổi, trú TP Cần Thơ) đang bị Công an tỉnh Hà Tĩnh tạm giữ hình sự để điều tra hành vi Cướp giật tài sản, theo Điều 171 Bộ luật Hình sự.
Theo điều tra, khoảng 12h30 ngày 1/5, Dũng lái xe máy Exciter màu xanh xám biển Hà Tĩnh chở Linh đến tiệm vàng Huế Thương trên đường Nguyễn Thị Minh Khai, thuộc thôn 4, xã Đức Thọ (trước đây thuộc huyện Đức Thọ). Linh sau đó đeo balô đi vào tiệm, giả vờ hỏi mua hai nhẫn vàng 9999 (loại 5 chỉ).
Nhà chức trách cáo buộc, khi vừa cầm được hai nhẫn vàng với tổng trọng lượng 10 chỉ (trị giá 154 triệu đồng), Linh bất ngờ đẩy cửa tháo chạy ra ngoài. Bà Huế (chủ tiệm) đuổi theo, giằng co và hô hoán.
Dũng lúc này đang đứng chờ sẵn trên xe máy cách đó vài mét, đã nhảy xuống, dùng dao nhọn dài 40 cm tấn công chị Huế và những người xung quanh để giải vây cho đồng phạm. Mọi người né tránh nên không ai bị thương.
Trước sự truy cản quyết liệt của người dân, Dũng và Linh bỏ lại xe máy tại hiện trường, chạy bộ vào các khu dân cư rồi tẩu thoát.
Nhận tin báo, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Hà Tĩnh phối hợp công an các xã, phường trên địa bàn, cử nhiều tổ công tác chốt chặn các ngả đường để truy tìm hai nghi phạm. Đầu giờ tối cùng ngày, Linh bị bắt khi đang lẩn trốn tại một ngôi nhà hoang trên địa bàn xã Đức Thọ, cách hiện trường gây án hơn một km.
Đến hơn 21h30, Dũng sa lưới tại khu vực gần quốc lộ 1, đoạn qua ngã ba Thạch Long, xã Thạch Hà (trước đây thuộc huyện Thạch Hà), cách hiện trường hơn 50 km. Theo trinh sát, thời điểm này hắn đang tìm cách bắt xe khách ra miền Bắc.
Hiện toàn bộ tang vật đã được nhà chức trách thu hồi. Vụ án đang được mở rộng điều tra, cảnh sát chưa công bố lời khai của hai nghi phạm.
Theo thông tin từ Công an phường Kon Tum (tỉnh Quảng Ngãi), qua công tác theo dõi không gian mạng phát hiện một số tài khoản thường xuyên đăng tải các clip nhóm thanh thiếu niên tụ tập, cầm hung khí, có biểu hiện gây mất an ninh trật tự, nhưng lại "câu view" cao.
Những hình ảnh này nhanh chóng thu hút sự chú ý, lan truyền và tạo ra tâm lý tò mò, hiếu kỳ trong cộng đồng mạng.
Tiếp tục xác minh, đến khoảng 10h30 ngày 23-4-2026, Công an phường Kon Tum kiểm tra nơi ở của một thiếu niên. Tại đây, phát hiện và thu giữ 7 con dao tự chế cùng nhiều tang vật liên quan.
Kết quả làm việc cho thấy số hung khí này do thiếu niên cùng một nhóm bạn tự chế tạo.
Điều đáng nói, theo lời khai ban đầu, việc tụ tập, chế tạo và sử dụng hung khí hoàn toàn không xuất phát từ mâu thuẫn cá nhân. Mục đích chính là để phục vụ các buổi livestream, thực hiện những "nhiệm vụ" hoặc "thử thách" do người xem đưa ra.
Đổi lại, nhóm này nhận được tiền và quà tặng ảo từ người theo dõi. Những hành động càng nguy hiểm, càng gây sốc thì càng dễ thu hút lượt xem, tương tác và mang lại lợi ích vật chất.
Từ một vụ việc cụ thể, có thể thấy rõ một xu hướng đáng báo động đang âm thầm lan rộng: nhiều nội dung cực đoan, lệch chuẩn, thậm chí vi phạm pháp luật, vẫn được một bộ phận người xem cổ vũ, chia sẻ.
Sự tung hô này tạo ra ảo tưởng rằng chỉ cần liều lĩnh, khác biệt, thậm chí bất chấp chuẩn mực, là có thể nổi tiếng nhanh chóng và kiếm tiền dễ dàng.
Hệ lụy của xu hướng "câu view bất chấp" không chỉ dừng lại ở những con số lượt xem. Trước hết, đó là sự lệch lạc trong nhận thức và giá trị sống. Khi đồng tiền ảo và sự nổi tiếng nhất thời được đặt cao hơn nhân cách, ranh giới giữa đúng - sai, hợp pháp - phi pháp dần bị xóa nhòa.
Nhiều bạn trẻ rơi vào tâm lý "sống ảo", chạy theo hào quang tức thời thay vì đầu tư cho học tập, rèn luyện và phát triển bản thân.
Bên cạnh đó, nguy cơ mất an ninh trật tự xã hội cũng hiện hữu. Những hình ảnh tụ tập, sử dụng hung khí nếu không được ngăn chặn kịp thời có thể dẫn đến hành vi bạo lực thật ngoài đời.
Trong dự thảo sửa đổi Bộ luật Hình sự 2026, đang được lấy ý kiến đến hết 7/5, Bộ Công an đề xuất tách riêng hai nhóm hành vi. Việc này được kỳ vọng giúp phân hóa trách nhiệm hình sự, tránh tình trạng áp dụng chung một khung xử lý cho các vi phạm có bản chất khác nhau.
Trong năm 2025, số liệu Bộ Công an cho thấy tội phạm sản xuất, buôn bán hàng giả có xu hướng tăng 47,17%. Cụ thể, hơn 123.000 vụ việc vi phạm đã bị phát hiện, xử lý, thu nộp ngân sách hơn 15.000 tỷ đồng, theo Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Nhiều vụ lớn liên quan thuốc chữa bệnh, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, sữa giả.
Bất cập trong việc áp dụng cùng một điều luật
Pháp luật hiện hành quy định 4 tội danh liên quan sản xuất, buôn bán hàng giả, gồm: hàng hóa không đặc thù (Điều 192); lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm (Điều 193); thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh (Điều 194); và thức ăn chăn nuôi, phân bón, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật, giống cây trồng, vật nuôi (Điều 195).
Tuy nhiên, chưa có sự tách biệt rõ giữa hàng giả và hàng kém chất lượng. Các cơ quan chức năng đang phải áp dụng cùng một điều luật để xử lý cả hai hành vi.
Trong khi đó, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hai loại vi phạm này khác nhau: hàng giả thường có yếu tố gian dối ngay từ đầu, còn hàng kém chất lượng có thể xuất phát từ lỗi quy trình.
Việc xử lý chung khiến pháp luật chưa phân hóa được trách nhiệm, chưa bảo đảm tính công bằng, theo Bộ Công an.
Một khoảng trống khác là chưa có quy định xử lý hình sự với hành vi sử dụng hàng giả là bao gói, chứa đựng thực phẩm.
Thực tế, các loại bao bì nhựa, hộp xốp, màng bọc thực phẩm có thể được sản xuất từ nhựa tái chế độc hại hoặc nguyên liệu không đạt chuẩn, nhưng lại làm giả nhãn hiệu, tiêu chuẩn chất lượng của các thương hiệu để đánh lừa người tiêu dùng và doanh nghiệp.
Do đó, trong dự thảo sửa đổi Bộ luật Hình sự 2026, Bộ Công an đề xuất tách riêng hai nhóm hành vi. Thứ nhất là hành vi sản xuất, buôn bán hàng kém chất lượng (như một nhóm hành vi độc lập để phân hóa với hàng giả). Thứ hai là hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là chất hỗ trợ chế biến thực phẩm và dụng cụ bao gói, chứa đựng thực phẩm.
Khác nhau giữa hàng giả với hàng kém chất lượng
Theo khoản 7 Điều 3 Nghị định 98/2020/NĐ-CP, hàng giả là hàng hóa không đúng bản chất, công dụng; không có giá trị sử dụng hoặc sai lệch so với công bố; hoặc có các chỉ tiêu chất lượng chỉ đạt từ 70% trở xuống so với mức tối thiểu theo quy chuẩn, tiêu chuẩn đã đăng ký, công bố.
Ngoài ra, hàng giả còn bao gồm thuốc giả theo Luật Dược 2016; thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật không có hoặc không đủ hoạt chất; hàng hóa giả mạo nhãn, bao bì, nguồn gốc, xuất xứ; tem, nhãn, bao bì giả.
Trong khi đó, theo Thông tư liên tịch 10/2000, hàng kém chất lượng là hàng hóa vẫn có giá trị sử dụng nhưng các chỉ tiêu chất lượng thấp hơn công bố hoặc tiêu chuẩn tối thiểu, không gây hại đến sức khỏe, sản xuất, môi trường; hoặc hàng hóa bị thay đổi thành phần, định lượng nhưng không gây hại.
