Theo phân tích của các nhà tâm lý học từ Đại học Arizona và Đại học Missouri – Kansas City (cùng ở Mỹ), trung bình mỗi người hiện nay nói ít hơn khoảng 338 từ mỗi ngày qua từng năm – một xu hướng suy giảm đáng kể trong giao tiếp trực tiếp.
Nghiên cứu tổng hợp dữ liệu từ 22 công trình khác nhau với hơn 2.200 người tham gia tại Mỹ cùng một số nước châu Âu, Úc và Mexico trong giai đoạn từ năm 2005 – 2019 để ước tính mức độ giao tiếp hằng ngày của con người, theo trang IFLScience ngày 16-4.
Kết quả cho thấy vào năm 2005, một người trung bình nói khoảng 16.000 từ mỗi ngày, từ những cuộc trò chuyện với gia đình, đồng nghiệp cho đến những câu xã giao đơn giản.
Tuy nhiên sau đó số lượng này liên tục giảm, trung bình giảm 338 từ mỗi ngày qua từng năm. Đến năm 2019, con số chỉ còn khoảng 12.700 từ mỗi ngày, tương đương mức giảm gần 28%.
Dù mỗi ngày chỉ giảm vài trăm từ, song tổng cộng lại mỗi người đã nói ít hơn 120.000 từ trong giao tiếp mỗi năm so với năm trước đó.
Các nhà nghiên cứu nhấn mạnh đây không chỉ là những con số mà phản ánh những cuộc trò chuyện thực sự, cả lớn lẫn nhỏ, đã biến mất khỏi đời sống thường nhật.
Xu hướng này đặc biệt rõ rệt ở giới trẻ. Những người dưới 25 tuổi giảm trung bình khoảng 452 từ mỗi ngày mỗi năm, cao hơn đáng kể so với mức giảm 314 từ ở nhóm từ 25 tuổi trở lên. Điều này cho thấy sự thay đổi trong cách giao tiếp của thế hệ trẻ, vốn gắn liền với công nghệ số.
Nguyên nhân chính được cho là sự phát triển của điện thoại thông minh, mạng xã hội và các dịch vụ tự động.
Thay vì gọi điện đặt đồ ăn, nhiều người chỉ cần vài thao tác trên ứng dụng. Thay vì hỏi đường, họ dùng bản đồ số. Từ đó những tương tác nhỏ tưởng chừng không đáng kể lại đang dần biến mất.
Tuy vậy nhóm nghiên cứu cũng lưu ý nghiên cứu chủ yếu dựa trên dữ liệu từ các xã hội phương Tây, nơi có mức độ cá nhân hóa cao và công nghệ phát triển mạnh. Do đó xu hướng này có thể không hoàn toàn giống ở các nền văn hóa khác.
Điều đáng lo ngại là tác động tiềm ẩn đến sức khỏe tinh thần và sự kết nối xã hội. Con người vốn là sinh vật có tính xã hội cao, và những cuộc trò chuyện trực tiếp mang lại giá trị cảm xúc mà tin nhắn hay mạng xã hội khó thay thế.
Theo các nhà nghiên cứu, giao tiếp bằng lời nói kích hoạt những quá trình tâm lý và xã hội đặc biệt, góp phần cải thiện cảm giác gắn kết và hạnh phúc.
Nghiên cứu nhấn mạnh rằng, chỉ cần tăng thêm vài trăm từ giao tiếp mỗi ngày cũng có thể giúp giảm cảm giác cô đơn.
Trong bối cảnh xã hội ngày càng “im lặng”, việc chủ động trò chuyện, dù là những câu hỏi đơn giản như “hôm nay bạn thế nào?”, có thể trở thành chìa khóa để duy trì sự kết nối giữa con người với nhau.
Nghiên cứu công bố trên tạp chí Perspectives on Psychological Science.
Theo dữ liệu của công ty theo dõi hàng hải Kpler, ít nhất 36 tàu đã đi qua eo biển Hormuz ngày 22/6, tương đương gần 1/3 lưu lượng vận tải trong điều kiện thông thường. Tổng số lượt tàu đi qua được dự báo tăng thêm khi các hệ thống theo dõi hàng hải tiếp tục ghi nhận dữ liệu bổ sung.
Lưu lượng hàng hóa vận chuyển qua eo biển này, bao gồm tàu chở dầu, khí tự nhiên hóa lỏng và hàng rời như phân bón, đã tăng nhẹ sau khi Washington và Tehran ký bản ghi nhớ về chấm dứt chiến sự hôm 14/6. Trước đó, chưa đến 10 tàu hàng đi qua eo biển mỗi ngày kể từ khi Iran đóng cửa Hormuz vào ngày 1/3, ngay sau khi chiến sự bùng phát.
Từ 15/6, mức trung bình đã tăng lên 21 lượt mỗi ngày, và thậm chí con số này đạt 27 lượt trong 5 ngày gần nhất. Trước chiến sự, khoảng 120 lượt tàu đi qua Hormuz mỗi ngày.
Mỹ và Iran đã tổ chức đối thoại tại Thụy Sĩ cuối tuần qua. Theo Phó tổng thống Mỹ JD Vance, các cuộc đàm phán là "nền tảng rất tốt" để tiến tới thỏa thuận cuối cùng nhằm chấm dứt xung đột. Mỹ cũng đã đình chỉ các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Iran, cho phép nước này sản xuất, bán và vận chuyển dầu thô cùng các sản phẩm liên quan đến ngày 21/8.
Tuy nhiên, những vấn đề cốt lõi như chương trình hạt nhân của Iran và tương lai eo biển Hormuz, tuyến huyết mạch vận chuyển dầu mỏ của thế giới, vẫn chưa được giải quyết.
Tổng thống Mỹ Donald Trump yêu cầu mở cửa hoàn toàn và vô điều kiện eo biển Hormuz cho hoạt động hàng hải, song Iran kiên quyết phản đối.
"Eo biển Hormuz sẽ không bao giờ quay trở lại trạng thái trước chiến sự và sẽ do Cộng hòa Hồi giáo Iran quản lý theo đúng luật pháp quốc tế", trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Bagher Ghalibaf ngày 23/6 tuyên bố.
Eo biển Hormuz từng được mở lại tuần trước sau khi Washington và Tehran đạt được thỏa thuận sơ bộ. Tuy nhiên, Tehran ngày 20/6 thông báo đóng cửa trở lại để đáp trả các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon.
Theo tuyên bố của hoàng cung Thái Lan, Công chúa Bajrakitiyabha qua đời lúc 19h48 ngày 11/6 tại Bệnh viện Chulalongkorn ở Bangkok. Hoàng gia cho biết đội ngũ y tế đã áp dụng các biện pháp điều trị và chăm sóc tích cực nhất có thể, song tình trạng của bà tiếp tục xấu đi do biến chứng nhiễm trùng ổ bụng.
Công chúa Bajrakitiyabha đột quỵ vào tháng 12/2022 khi huấn luyện chó cho một cuộc thi của quân đội. Các bác sĩ xác định nguyên nhân là tình trạng rối loạn nhịp tim nghiêm trọng do nhiễm khuẩn ở tim. Kể từ đó, bà rơi vào trạng thái hôn mê.
Sự ra đi của bà được xem là mất mát lớn đối với Hoàng gia Thái Lan, khi công chúa là một trong những thành viên có thành tích nổi bật nhất của hoàng tộc và từng được đánh giá có thể đóng vai trò quan trọng trong vấn đề kế vị.
Sinh ngày 7/12/1978, Bajrakitiyabha là con cả trong số 7 người con của Vua Maha Vajiralongkorn. Bà là người con duy nhất của ông với người vợ đầu tiên, Công chúa Soamsawali.
Công chúa Bajrakitiyabha được đào tạo chuyên ngành luật, lấy hai bằng sau đại học tại Đại học Cornell ở Mỹ. Sau thời gian ngắn công tác cho phái bộ Thái Lan tại Liên Hợp Quốc ở New York, bà trở về nước làm việc tại Văn phòng Tổng chưởng lý ở Bangkok và nhiều địa phương khác.
Giai đoạn 2012-2014, Bajrakitiyabha giữ chức Đại sứ Thái Lan tại Áo. Trong thời gian này, bà xây dựng quan hệ hợp tác với Văn phòng Liên Hợp Quốc về Ma túy và Tội phạm (UNODC), đồng thời thúc đẩy cải cách hệ thống nhà tù, đặc biệt quan tâm đến những phụ nữ dễ bị tổn thương phải thụ án.
Sau khi trở lại Thái Lan, bà trở thành Đại sứ Thiện chí về Pháp quyền của UNODC tại Đông Nam Á và tiếp tục vận động cải cách hệ thống tư pháp hình sự. Năm 2021, Vua Vajiralongkorn bổ nhiệm bà làm tham mưu trưởng lực lượng cận vệ riêng, mang quân hàm đại tướng.
Ngoài sự nghiệp trong chính phủ, công chúa còn nổi tiếng là người yêu thể thao, thường tham gia các cuộc chạy đường dài.
Vấn đề kế vị tại Thái Lan từ lâu là chủ đề được quan tâm khi Vua Vajiralongkorn, 73 tuổi, chưa chỉ định người thừa kế. Theo truyền thống, người kế vị thường là nam giới, dù hiến pháp sửa đổi năm 1974 cho phép phụ nữ lên ngôi.
Ngày 2-5, sau cuộc hội đàm thành công với Thủ tướng Lê Minh Hưng, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã cùng nhà lãnh đạo Việt Nam chứng kiến lễ trao 6 văn kiện hợp tác giữa hai nước.
Các văn kiện này gồm:
- Thỏa thuận vay (L/A) cho Dự án Phát triển nông thôn thích ứng với thiên tai giữa Chính phủ Việt Nam và Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA).
- Thỏa thuận vay (L/A) cho Dự án Phát triển cơ sở hạ tầng thích ứng với biến đổi khí hậu để hỗ trợ sản xuất cho đồng bào dân tộc thiểu số các tỉnh trung du, miền núi phía Bắc giữa Chính phủ Việt Nam và JICA.
- Bản ghi nhớ hợp tác về tăng trưởng carbon thấp giữa Chính phủ nước Việt Nam và Chính phủ Nhật Bản thực hiện cơ chế tín chỉ chung (JCM).
- Bản ghi nhớ hợp tác giữa Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam và Tổng cục Phát triển nông thôn, Bộ Nông - Lâm - Ngư nghiệp Nhật Bản về trao đổi công nghệ, kỹ thuật trong lĩnh vực thủy lợi.
- Bản ghi nhớ giữa Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Bộ Nội vụ và Truyền thông Nhật Bản về hợp tác trong lĩnh vực công nghệ thông tin và truyền thông (ICT) và chuyển đổi số.
- Văn bản sửa đổi Thỏa thuận giữa Trung tâm Vũ trụ Việt Nam thuộc Viện hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Cơ quan Hàng không Vũ trụ Nhật Bản về trao đổi dữ liệu vệ tinh.
Phát biểu tại cuộc gặp báo chí sau đó, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae bày tỏ vui mừng khi có cơ hội đến thăm và khẳng định Nhật Bản sẽ tiếp tục đẩy mạnh hợp tác với Việt Nam.
"Việt Nam, đúng như tên gọi khác của Hà Nội là Thăng Long - nghĩa là "rồng bay lên", đang phát triển với tốc độ hết sức ấn tượng. Trong những năm gần đây, với vai trò là một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng, nhiều doanh nghiệp Nhật Bản đã mở rộng đầu tư vào Việt Nam.
Đồng thời trong bối cảnh tình hình quốc tế ngày càng phức tạp, Việt Nam đã đề cao tự chủ chiến lược và triển khai đường lối đối ngoại tích cực, chủ động", Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae nhấn mạnh.
Chính vì vậy, theo bà Takaichi Sanae, việc tăng cường hợp tác với Việt Nam có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với việc hiện thực hóa và phát triển sáng kiến "Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở (FOIP)" của Nhật Bản; chia sẻ rằng đó cũng chính là lý do bà thực hiện chuyến thăm Việt Nam lần này.
Nữ Thủ tướng Nhật Bản kế đó cho biết bà sẽ có bài phát biểu chính sách tại Đại học Quốc gia Hà Nội trong chiều 2-5 để chia sẻ về tương lai hợp tác Việt - Nhật, cũng như tầm nhìn của Nhật Bản về FOIP. Qua đó mong muốn truyền tải rõ ràng tầm nhìn của Nhật Bản về trật tự thế giới và định hướng của nền ngoại giao Nhật Bản.
"Cùng với Thủ tướng Lê Minh Hưng, chúng tôi sẽ nỗ lực đưa quan hệ Nhật Bản - Việt Nam lên một tầm cao mới", Thủ tướng Takaichi Sanae nhấn mạnh.
